2025/1679816 İhale Kayıt Numaralı "Hazır Yemek Alımı" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Gençocak Yemekhane Temizlik Servis Hizmetleri İnşaat Nakliyat Turizm Bilişim Yazılım Ticaret Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: Aydın Polis Meslek Yüksek Okulu Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1679816 İhale Kayıt Numaralı “ Hazır Yemek Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Polis Meslek Yüksek Okulu-Aydın İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından 14.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Hazır Yemek Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Gençocak Yemekhane Temizlik Servis Hizmetleri İnşaat Nakliyat Turizm Bilişim Yazılım Ticaret Limited Şirketi ’nin 08.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.12.2025 tarih ve 203019 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/2662 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının, aşağıda belirtilen gerekçelerle uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği; a- Örnek yemek menüsünde yer alan kırmızı etli ve beyaz etli yemeklerin içeriğindeki dana eti (kemiksiz), tavuk baget, tavuk but, tavuk bonfile ve tavuk pirzola ana girdi miktarlarının Teknik Şartname’de belirtilen ürün miktarlarından düşük miktarlarda yemek reçetelerine eksik olarak yansıtıldığı, b- Örnek yemek menüsünde yer alan meyve gramajlarının Teknik Şartnamedeki meyve gramajlarına uygun olarak açıklanmadığı, c- Örnek yemek menüsünde yer alan yemeklerin içeriğindeki armut, ayçiçek yağı, bezelye, çarliston biber, dana salam, domates, elma, fritöz yağı, havuç, hindi salam, kabak, karışık turşu, karpuz, kavun, kuru soğan, limon, makarna, mantı (dondurulmuş), maya, milföy hamuru, misket peyniri, nohut, patates, salatalık, tavuk fileto, tavuk bonfile, taze fasulye, toz şeker, yufka ve yumurta ana girdilerinin birim fiyatlarının malzemeli yemek sunumu hesap cetveline hatalı olarak yansıtıldığı, anılan ana çiğ girdilerin fiyatlarının tevsiki amacıyla, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgelerin sunulması gerekirken, maliyet düşürücü olarak mevzuatta belirlenen sürelerin dışındaki (ihale tarihinden geriye doğru 1 yıl içerisinde olması gerekirken, daha eski veya ihale tarihinden sonraki bültenlerin kullanılması suretiyle) ve asgari birim fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı, d- Dana salam, fritöz yağı, hindi salam, maya, milföy hamuru, misket peyniri ve tavuk bonfile ürün fiyatlarının tevsiki amacıyla herhangi bir belge sunulmadığı, farklı ürünlerin fiyatları üzerinden açıklandığı, e- Örnek yemek menüsünde yer alan ana girdilerin fiyatlarının tevsiki amacıyla halk ekmek fabrikaları gibi Kamu Kurumu niteliğine haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanıldığı, ancak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.3’üncü maddesine aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı, f- Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.2 ve 79.2.2.3’üncü maddeleri kapsamında sunulan belgelerde tarih bulunmadığı, sadece ilgili kurumun internet sayfası üzerinden temin edilen bilgisayar çıktısının alındığı tarihin bulunduğu, ilgili ürünlerin birim fiyatlarının hangi tarihler arasında geçerli olduğu teyit edilemeyeceğinden, açıklamanın kabul edilmemesi gerektiği, g- Ürünlerin tevsiki amacıyla kullanılan belgelerde yer alan birim fiyatların, ilgili kamu kuruluşunun internet sayfasındaki fiyat listeleri ile karşılaştırma yapıldığında, kullanılan birim fiyatların birbiriyle aynı olmadığı, güncel fiyatların kullanılmadığı, h- Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde malzemeli yemek hizmeti alımı ihalelerinde ana girdilerin fiyatlarının tevsiki amacıyla fiyat tekliflerinin kullanılmayacağı belirtilmesine rağmen, hiçbir geçerli hukuki gerekçe bildirilmeden, fiyat teklifleri kullanıldığı, ı- Teknik Şartname’nin 3.15’inci maddesine göre bütün öğünlerin yanında kişi başı 1 adet 200 ml pet su verileceği, ancak öğün maliyetlerine “1 adet pet su” ürün giderinin dâhil edilmediği ayrıca “Bardak Su 200 ml” ürün fiyatının tevsiki amacıyla sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesine uygun olmadığı, i- Teknik Şartname’de “ayran”, “kaşar peyniri”, “lor peyniri”, “süt”, “süzme yoğurt” ve “yoğurt” ürünlerinin “tam yağlı” olması gerektiği belirtilmiş olmasına karşın buna uygun açıklama yapılmadığı, j- Yemeklerin içeriğindeki “gr” cinsinden “yumurta” ürün fiyatının tevsiki amacıyla “adet” cinsinden yumurta birim fiyatının kullanıldığı, Teknik Şartname’de yer alan “Yumurtaların ağırlığı en az 65-73 gr ağırlığında L boy ve A sınıfı olup temiz yumurtalardan oluşacaktır.” düzenlemesine uygun açıklama yapılmadığı, k- Bazı ana girdilerin (açma, roll ekmek 50 gr, simit, tulumba tatlısı vb.) tevsiki amacıyla ülke çapındaki Ticaret Odalarının 2024 yılının tamamında geçerli olan Fiyat Tarifeleri veya ihalenin ilan tarihinden önce meclis onayı alan ilgili Ticaret Odalarının Fiyat Tarifelerinin kullanıldığı, ihale ilan tarihinin 15.10.2025 ve ihale tarihinin 14.11.2025 olduğu, ana girdilerin tevsiki amacıyla ihale ilan tarihinden daha eski tarihli ve 2024 yılının tamamını kapsayan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından olan Ticaret Odaları fiyatlarının veya meclis onay tarihi ihalenin ilan tarihinden önce olan fiyat tarifelerinin kullanılmasının mevzuata aykırı olduğu, l- Örnek menüde yer alan halka tatlı, kemalpaşa tatlısı, peynir tatlısı, peynirli kalem böreği, tel kadayıf (hazır) ve tulumba tatlısı ürün fiyatlarının tevsiki amacıyla sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesine uygun olmadığı, m- Et bulyon, hindistan cevizi, sebzeli çeşni, soya sosu ve tarçın girdileri, yardımcı girdiler arasında değerlendirilerek, bahsi geçen ürünler için belgeye dayalı açıklamada bulunulmadığı, söz konusu girdiler “ana girdi” niteliğinde olduğundan belgeye dayalı olarak açıklanması gerektiği, n- Örnek menüde yer alan tavuk etli yemeklerin içeriğindeki “tavuk baget”, “tavuk bonfile”, “tavuk but”, “tavuk fileto” ve “tavuk pirzola” ürünlerinin isimlerine uygun olarak açıklanmadığı, anılan ürünlerin “piliç eti” ürün fiyatları üzerinden açıklandığı, o- Örnek kahvaltı menüsünde bulunan, “fındık kreması” ürününün “paket/piknik kakaolu fındık ezmesi” ürünü üzerinden açıklandığı, ö- Örnek kahvaltı menüsünde bulunan, bal, tereyağı, tahin pekmez, reçel ve tahin helva ürün fiyatlarının tevsiki amacıyla ticaret borsa bültenleri kullanıldığı, “paket/piknik bal 20 gr, “paket/piknik tereyağı 10 gr”, “paket/piknik tahin pekmez 20 gr”, “paket/piknik reçel 20 gr” ve “paket/piknik tahin helva 40 gr” ürünlerinin Ana Girdileri Tablosu’nun Açıklama Yöntemi kısmında belirtilen borsa bültenlerinde yer almadığı, ayrıca anılan ürünler, ilgili borsa bültenlerindeki “kg” cinsinden bal, tereyağı, tahin pekmez, reçel ve tahin helva ürünleri üzerinden açıklanmış olsa dahi ihale dokümanı düzenlemelerine göre “piknik/paket” yani “tek kullanımlık ambalajlı” olarak ve ihale dokümanında belirlenen gramajlara uygun olarak açıklanması gerektiği, bahsi geçen ürünler için yapılan açıklamanın ihale dokümanına ve mevzuata uygun olmadığı, p- İlgili mevzuat uyarınca, söz konusu ihale açısından sözleşme damga vergisi, sözleşme karar pulu ücreti ve Kamu İhale Kurumu payı olmak üzere isteklilerin teklif fiyatının % 1,567’sine tekabül eden tutarda sözleşme giderlerinin hesaplanması gerektiği, istekliler tarafından ise asgari işçilik maliyetinin üzerine ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dâhil edilmeden işçilik maliyeti açıklaması yapıldığı, r- İşçilik maliyetinin İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesine uygun olarak hesaplanmadığı, söz konusu işte çalıştırılacak olan işçilere ayni olarak verilecek yemek ve yol giderlerinin işçilik maliyet hesaplamasına dâhil edilmediği, işçilerin yol ve yemek giderinin “Yardımcı Giderler” başlığı altında değerlendirildiği, s- Teknik Şartname’deki örnek yemek menüsü üzerinden hesaplanan birim öğün maliyetlerinin “birim fiyat teklif cetvelindeki iş kalemleri” için teklif edilen birim fiyatların üzerinde olduğu, dolayısıyla “birim fiyat teklif cetvelindeki iş kalemleri ” için verilen teklif fiyatların açıklanamadığı, ş- Ana girdilerin tevsiki amacıyla sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının yürürlükten kaldırılan Kamu İhale Genel Tebliği düzenlemelerine göre hazırlandığı, tutanakta yer alan ana girdi birim fiyatlarına dayanak olan fatura bilgilerinin, faturaya konu malın miktarının, birim fiyatının ve fatura tutarının Fatura Bilgileri Tablosu’nda yazılması gerektiği, ayrıca maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ana girdilerin fiyatlarının ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının altında olduğu ve toplam tutarların da yanlış hesaplandığı, satışlar üzerinden açıklama yapıldığı için fatura bilgileri tablosu’nda “Alıcı” firmaya ilişkin bilgiler bulunmadığı, alıcı firma bilgileri yerine, ihaleye iştirak eden ilgili isteklinin bilgilerinin fatura bilgileri tablosuna yazıldığı, ihale ilan tarihinden önceki üç ay veya ondan önceki üç ay içerisinde satımı yapılan mal miktarlarının ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’sini karşılamadığı, belgeye “tarih” ve “sayı” verilmediği, tutanağa esas üç aylık sürenin belirtilmediği, belgenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı, ilgili meslek mensubu tarafından her sayfası kaşelenip imzalanmadığı, tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulmadığı, 2- Nida Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik Özel Güvenlik Bilgisayar San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının 1’inci iddiada belirtilen gerekçelerle uygun görülmemesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ...” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “...79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler. 79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir. 79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir. 79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur. 79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir. Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir. Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir. İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır” 79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur. Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur. 79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir. 79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir. Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir. Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez. Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir. Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir. Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir. ... 79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir. 79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez. 79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir. 79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur. ... 79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır...” açıklamaları bulunmaktadır. İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Hazır Yemek Alımı b) Türü: Hizmet alımı ... ç) Miktarı: İdarenin Mutfağında Hazırlanmak Üzere İşçilikli ve Malzemeli Hazır Yemek Hizmeti Alımı 130.000 Adet - Kahvaltı 130.000 Adet - Öğle Yemeği 130.000 Adet - Akşam Yemeği Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Aydın Polis Meslek Yüksekokulu Müdürlüğü Mutfak ve Yemekhanesi” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “...25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: 25.3.1. İhale konusu hizmette KDV Hariç işçilik, vergi, resim, sözleşmenin çoğaltılması, harç, nakliye, hamaliye, giyim, mutfakta kullanılan elektrik, su, doğalgaz, temizlik malzemesi giderleri, yemek pişirilmesi ve hazırlanması için gerekli her türlü malzeme, yükleniciye teslim edilen demirbaş malzemelerin bakım, onarım ve tamiratı sigorta vb. giderlerinin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhildir. Bu hizmet alımında 22 personel çalışacaktır. Müdürlüğümüzce yüklenici firmanın yemek hizmeti alımı ile ilgili olarak çalıştıracağı işçilere yol ve yemek ücreti verilmeyecektir. Yol ve yemek ücretleri yükleniciye ait olup teklif fiyatına dâhil edilecektir. Hazır yemek alımı işi 01.01.2026 - 31.12.2026 tarihleri arasında gerçekleştirilecek olup bu süreçte Resmi ve Ulusal Bayram tatillerinde okulumuzda öğrenci olduğu takdirde işçi çalıştırılacaktır. İstekliler teklif fiyatlarına bu günlerdeki çalışma bedellerini ekleyeceklerdir. Öğrencilerimizin tatil, staj vb. nedenlerle okulda olmayacakları günler yemek verilmeyeceğinden işçi çalıştırılmayacaktır. Gıda Mühendisi veya Diyetisyene (Sorumlu Yönetici olarak) brüt asgari ücretin %80'i, Aşçıbaşına brüt asgari ücretin %75’i, Kasap, Aşçı ve Pastacı brüt asgari ücretin %50’si, Aşçı yardımcılarına brüt asgari ücretin %25’i ve diğer işçilere ise brüt asgari ücret üzerinden ödeme yapılacak ve bu hususu iş sözleşmesinde belirtecektir. Seçilen personel işin özelliğine ve niteliğine uygun olacaktır. Gıda Mühendisi veya Diyetisyen (Sorumlu Yönetici Olarak) (1 Kişi, diplomalı, En az 2 yıl tecrübeli) Aşçıbaşı (Diplomalı veya bonservisli, 1 Kişi, En az 2 yıl tecrübeli) Aşçı (Diplomalı veya bonservisli, 1 Kişi, En az 2 yıl tecrübeli) Aşçı Yardımcısı (Hazırlık Görevlisi, 5 Kişi) Kasap (Diplomalı veya bonservisli, 1 Kişi) Pastacı (1 Kişi) Meydancı (Temizlik Görevlisi, 4 Kişi) Bulaşıkçı (5 kişi) Garson (3 Kişi) Müdürlüğümüzce, teklif mektubunda belirtilen bedel üzerinden ödeme yapılacaktır. İşçilerin izin, rapor alması, eksik işçi çalıştırma veya işçinin işe gelmediği günler için işçilik hesabı, kamu ihale kurumu işçilik hesaplama modülünde belirtilen bedel üzerinden hesaplanacaktır. İşçilerin işe gelmedikleri veya raporlu oldukları günlerde, idare tarafından bu günler için ödeme yapılmayacaktır. Eksik işçi çalıştırıldığının anlaşılması durumunda sözleşme hükümlerine göre ayrıca işlem yapılacaktır. Çalıştırılacak olan işçilerin hijyen eğitimi giderleri teklif fiyata dahil edilecektir. 25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir. 2,25” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin ekinde; Sıra No Açıklama Birimi İşçi Sayısı Ay/gün/saat 1 Diyetisyen veya Gıda Mühendisi(Brüt asgari ücretin %80 fazlası) Ay 1,00 12 2 Aşçıbaşı(Brüt asgari ücretin %75 fazlası) Ay 1,00 12 3 Aşçı, Kasap ve Pastacı (Brüt asgari ücretin %50 fazlası) Ay 3,00 12 4 Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %25 fazlası) Ay 5,00 12 5 İşçi (Garson, Bulaşıkçı ve Meydan Görevlisi)(Brüt asgari ücret) Ay 12,00 12 Sıra No Açıklama Birimi Miktarı 1 Kahvaltı öğün 130.000 2 Öğle Yemeği öğün 130.000 3 Akşam Yemeği öğün 130.000 4 Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Diyetisyen veya Gıda Mühendisi (Brüt asgari ücretin %80 fazlası) gün 15,5 5 Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Aşçıbaşı (Brüt asgari ücretin %75 fazlası) gün 15,5 6 Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Aşçı, Kasap ve Pastacı (Brüt asgari ücretin %50 fazlası) gün 46,5 7 Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %25 fazlası) gün 77,5 8 Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günleri İşçi (Garson, Bulaşıkçı ve Meydan Görevlisi) (Brüt asgari ücret) gün 186 Tablosu yer almıştır. Aydın Polis Meslek Yüksek Okulu Müdürlüğü tarafından 14.11.2025 tarihinde yapılan “Hazır Yemek Alımı” ihalesine 42 isteklinin teklif verdiği, 1 isteklinin teklifinin “SGK borcu yoktur” belgesinin yüklenmediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, İdarece 46.356.335,33 TL olarak belirlenen sınır değerin altında geçerli teklif veren Nida Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik Özel Güvenlik Bilgisayar San. ve Tic. Ltd. Şti., Cemahir Bingöl, Paraf Yemek Temizlik ve Özel Eğitim Hizmetleri İnşaat Nakliyat Tic. Ltd. Şti., Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş., İkram Kurumsal Çözüm Hizmet Taahhüt İnşaat Temizlik Yemek İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Hacıbey Yemek Organizasyon Gıda Tarım Hayvancılık San. ve Tic. Ltd. Şti.den 17.11.2025 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazılar ile 20.11.2025 tarihine kadar aşırı düşük teklif açıklamasının sunulmasının talep edildiği, yazı ekinde 30 günlük örnek menüye yer verildiği, İdarece verilen süre içerisinde isteklilerden sadece Nida Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik Özel Güvenlik Bilgisayar San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu, Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından birim fiyat teklif cetvelinde yer alan bütün iş kalemleri için sadece iki haftalık örnek menülerin belirlenerek, teklifi sınır değerin altında olan isteklilere bu menülerin tebliğ edilerek aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden talep edilmesi, sağlıklı bir şekilde aşırı düşük teklif açıklaması sunulabilmesi için ek süre verilmesi gerektiği iddialarıyla 20.11.2025 tarihinde şikayet başvurusunda bulunulduğu, İdarece alınan 21.11.2025 tarihli karar ile Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan şikayet başvurusunun uygun görüldüğü, sınır değerin altında teklif veren isteklilere EKAP üzerinden gönderilen 21.11.2025 tarihli yazılar ile 26.11.2025 tarihine kadar aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, yazı ekinde iki haftalık örnek menüye yer verildiği, İdarece verilen süre içerisinde isteklilerden sadece Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu, idarece yapılan sorgulamada anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görüldüğü, 01.12.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, kararda Nida Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik Özel Güvenlik Bilgisayar San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ilişkin olarak “...İlgili firma 40.178.598,05 TRY tutarındaki teklifi sınır değerin altında kaldığı için idaremiz tarafından 17.11.2025 tarihinde gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebine süresi içinde cevap vermiştir. Firmanın açıklamasında belirttiği toplam tutar ile teklifindeki toplam tutarın farklı olduğu görülmüştür. Ayrıca bardak su (200ml.), çay, dondurulmuş mantı, kemalpaşa ve kornişon turşu için açıklamada belirtilen fiyatların dayanak olarak gönderilen belgelerinde herhangi bir tarih ve imza bilgisi olmadığı görülmüştür. Bu sebeplerden dolayı tarafımızca firmanın aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmemiştir. Ayrıca firmanın, idaremizce 21.11.2025 tarihinde tekrar gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebine açıklama sunmadığı görülmüştür.” tespitlerine yer verildiği, anılan karar ile ihalenin Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklif sahibi olan başvuru sahibinin belirlendiği tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde ifade edildiği üzere, ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesinden sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifler reddedilmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale komisyonunca, anılan maddede belirtilen hususlar kapsamında yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınmak suretiyle aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği belirtilmiş olup bu değerlendirme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir. Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi yönünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir. Ayrıca malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesine ilişkin olarak özel açıklamalar da bulunmaktadır. Buna göre, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılması gerektiği öngörülmüş olup bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılacağı ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği malzemeli yemek sunumu hesap cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunması gerektiği, istekliler tarafından sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılması gerektiği, isteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatını açıklamalarının gerektiği, toplam miktar ve tutar açıklamasının ise yapılmayacağı, örneğin kahvaltı, öğle ve akşam yemeği gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklamanın uygun kabul edileceği açıklanmıştır. Yapılan incelemede, başvuru sahibi tarafından Nida Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik Özel Güvenlik Bilgisayar San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddia edilmiş olmakla birlikte, anılan istekli tarafından idarece isteklilere nihai olarak 21.11.2025 tarihinde gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebine istinaden süresi içinde açıklama sunulmadığı tespit edilmiştir. 01.12.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile idarece 17.11.2025 tarihinde gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebine istinaden Nida Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik Özel Güvenlik Bilgisayar San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından süresi içinde sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı ve 21.11.2025 tarihinde gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebine istinaden ise süresi içinde açıklama sunulmadığı gerekçesiyle anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı dikkate alındığında, söz konusu istekli bakımından incelenecek bir husus olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin 2’nci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında; malzemeli yemek sunumu hesap cetveli, maliyet analiz tablosu, ana girdi hesap cetveli, işçilik girdileri, öğün maliyetlerine ilişkin tablolar, personel maliyetleri, kik işçilik hesaplama modülü çıktıları, SMMM onaylı maliyet/satış tutarı tespit tutanağı, meslek mensubu faaliyet belgesi ve ilgili ticaret borsası bültenleri, İnegöl Ticaret ve Sanayi Odası Fiyat Tarifesi, İnegöl Ticaret ve Sanayi Odası Fiyat Tarifesi ile TÜBİTAK Bilgem Market internet çıktısının sunulduğu görülmüş olup, idare tarafından açıklama talep yazısında belirtilen iki haftalık örnek menü ve başvuru sahibinin iddia ettiği hususlar esas alınarak ihale üzerinde bırakılan istekli Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin (a), (b) ve (n) iddialarına ilişkin olarak; Örnek yemek menüsünde yer alan kırmızı etli ve beyaz etli yemeklerin içeriğindeki dana eti (kemiksiz), tavuk baget, tavuk but, tavuk bonfile, tavuk fileto ve tavuk pirzola ana girdi miktarlarının yemek reçetelerine tam olarak yansıtıldığı, miktarlarının Teknik Şartnamedeki malzeme miktarlarına uygun olduğu, ürünlerin isimlerine uygun olarak açıklandığı, örnek yemek menüsünde yer alan meyve gramajlarının da Teknik Şartname’de yer alan meyve gramajlarına uygun açıklandığı görüldüğünden, başvuru sahibinin anılan iddiaları yerinde görülmemiştir. Başvuru sahibinin (c) iddiasına ilişkin olarak; Başvuru sahibi tarafından söz konusu iddiada belirtilen ürünlerin birim fiyatlarının malzemeli yemek sunumu hesap cetveline doğru bir şekilde yansıtıldığı, girdilerin birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki birim fiyatların uyumlu olduğu, Anılan istekli tarafından sunulan ticaret borsaları bültenlerinin ihale tarihi olan 14.11.2025 tarihinden geriye doğru son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatları gösterdiği tespit edildiğinden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde bulunmamıştır. Başvuru sahibinin (d) iddiasına ilişkin olarak; Dana salam, milföy hamuru, yaş maya girdilerinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile fritöz yağı ve tavuk bonfile girdilerinin ilgili ticaret borsaları bültenleri ile tevsik edildiği, anılan girdilere yönelik açıklamanın kamu ihale mevzuatına uygun olduğu anlaşılmıştır. Ancak “hindi salam” ana girdisinin Sakarya Ticaret Borsası Temmuz 2025 Bülteni ile açıklandığı, anılan bültende hindi salamın tevsik edildiği fiyatın karşısında sadece “salam” ibaresinin bulunduğu, salamın hindi etinden yapılıp yapılmadığının anlaşılamadığı, “misket peyniri” ana girdisinin Erzurum Ticaret Borsası Şubat 2025 Bülteni ile açıklandığı, anılan bültende söz konusu peynire ilişkin “peynir yağlı” ibaresinin bulunduğu, bu peynirin misket peyniri olup olmadığının anlaşılamadığı dolayısıyla anılan girdilerin ihale dokümanına uygun olarak tevsik edilmediği tespit edildiğinden, başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin (e), (f), (g), (h) (k) ve (l) iddialarına ilişkin olarak; Anılan istekli tarafından açıklama kapsamında merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyatların ve üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin açıklama yöntemi olarak kullanılmadığı görüldüğünden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiaları yerinde bulunmamıştır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.3’üncü maddesi çerçevesinde açma ve simit girdilerinin tevsiki amacıyla İnegöl Ticaret ve Sanayi Odası Fiyat Tarifesinin, tulumba tatlısı ve kalem böreği girdilerinin tevsiki amacıyla Ankara Ticaret Odası Lüks ve 1. Sınıf Pastacılar, Çikolata ve Tatlıcılar Azami Fiyat Tarifesinin sunulduğu, tarifelerde yer alan fiyatların güncel olduğu ve teyit edilebildiği, dolayısıyla ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olma şartını sağladığı, roll ekmek girdisinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile “tel kadayıf (hazır)” girdisinin fiyatının Erzurum Ticaret Borsası Şubat 2025 bülteni ile tevsik edildiği, anılan girdilere yönelik açıklamaların kamu ihale mevzuatına uygun olduğu, ayrıca “halka tatlı” ve “kemalpaşa tatlısı”nın örnek menüde yer almadığı, dolayısıyla açıklanmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından, bu yöndeki iddialarının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Ancak örnek menüde yer alan “peynir tatlısı” girdisi için malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin “açıklama yöntemi” kısmında “Tubitak Bilgem Market Fiyatı” ifadesine yer verildiği, anılan girdinin tevsiki için “Market Fiyatı” internet sitesinin (https://marketfiyati.org.tr/) ekran alıntılarının sunulduğu, ancak “Market Fiyatı” internet sitesinin, yaygın perakende zincirlerindeki fiyatların dijital platformlarda açık veri olarak yayımlanması yoluyla adil ve serbest rekabetin sürekliliğinin izlenebilmesi ve farklı marketlerdeki fiyatların karşılaştırılması amacıyla Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile TÜBİTAK Bilgem tarafından geliştirilen bir uygulama olduğu, söz konusu internet sitesinde yer alan ürün fiyatlarının, Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklanan kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifesi niteliğinde olmadığı ve ürünlerin fiyatlarına ilişkin tarih kontrolünün de yapılamadığı, netice itibarıyla, söz konusu internet sitesi vasıtasıyla fiyatları açıklanan ürünlerin fiyatlarının Tebliğ’de sayılan yöntemlerden biri kullanılarak açıklanması mümkün iken bu yolla açıklanmasının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin anılan girdiye yönelik iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin (ı) iddiasına ilişkin olarak; Teknik Şartname’de “Sabah kahvaltısında, öğle yemeğinde ve akşam yemeğinde öğrenci başına verilen (1) adet (200 ml) pet şişe doğal kaynak suyu, ve kahvaltılarda verilen çay (200 ml) çeşitten sayılmayacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan istekli tarafından hazırlanan gramaj tablolarında her öğün için kişi başı 1 adet 200 ml pet bardak su maliyetinin dâhil edildiği, anılan girdinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile tevsik edildiği, anılan girdiye yönelik açıklamanın ihale dokümanına ve kamu ihale mevzuatına uygun olduğu tespit edildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin (i) iddiasına ilişkin olarak; Teknik Şartname kapsamında “ayran”, “kaşar peyniri”, “lor peyniri”, “süt”, “süzme yoğurt” ve “yoğurt” ürünlerinin “tam yağlı” olması gerektiği belirtilmiş olup ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından “paket ayran”, “süt”, “süzme yoğurt (tam yağlı)” ve “lor peyniri (tam yağlı)” girdilerinin tevsiki amacıyla maliyet/satış tutarı tespit tutanağında, “kaşar peyniri” girdisinin tevsiki amacıyla Ankara Ticaret Borsası Haziran 2025 bülteninde yer alan fiyatların kullanıldığı, anılan belgelerde söz konusu ürünlerin Teknik Şartname’ye uygun olarak tam yağlı olduğunun belirtildiği görüldüğünden, iddia yerinde bulunmamıştır. Başvuru sahibinin (j) iddiasına ilişkin olarak; Teknik Şartname’de yumurtaya ilişkin olarak “Büyük boy yumurta olup, 30 adedi bir koli şeklinde getirilecektir. Bir kolinin ağırlığı en az 2.000 gr. olup; kırık, çatlak, bayat olmayıp, birinci sınıf anaç yumurta olacaktır. Yumurtaların ağırlığı en az 65-73 gr ağırlığında L boy ve A sınıfı olup temiz yumurtalardan oluşacaktır...” düzenlemesinin yer aldığı, istekli tarafından kilogram cinsinden yumurtanın birim fiyatının 45,50 TL olarak öngörüldüğü, bu girdinin tevsiki amacıyla sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında “yumurta (63-72)” olarak belirtildiği, adet cinsinden yumurtanın birim fiyatının 5,2811 TL olarak öngörüldüğü, bu girdinin tevsiki amacıyla sunulan Ankara Ticaret Borsası Ekim 2025 Bülteninde yumurta girdisinin en az 65-73 gr ağırlığında olup olmadığının anlaşılamadığından adet yumurta fiyatının ihale dokümanına uygun olarak açıklanmadığı tespit edildiğinden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin (m) iddiasına ilişkin olarak; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği açıklanmış olup, iddiaya konu edilen et bulyon, hindistan cevizi, sebzeli çeşni, soya sosu ve tarçın girdilerinin yardımcı girdi niteliğinde olduğu, dolayısıyla açıklanmasına gerek olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin (o) ve (ö) iddialarına ilişkin olarak; İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından paket kakaolu fındık kreması üzerinden açıklama yapıldığı, Teknik Şartname’de “fındık kreması” na ilişkin “Kakaolu fındık kreması üzerinde böcek ve benzeri parça kalıntısı, küf ve diğer yabancı maddeler bulunmamalıdır. Kakaolu fındık kreması kendine has tat ve kokuda olmalı, yağdan kaynaklanan sabunumsu, acımsı yabancı tat ve koku bulunmamalıdır...20 gr’lık ambalaj üzerinde firma adı, parti numarası, malın adı, tipi, sınıfı, net ağırlığı, ürün yılı ve son tüketim tarihi yazılı olmalıdır.” düzenlemesine yer verildiği, bu düzenlemeden “fındık kreması” girdisinin “paket/piknik kakaolu fındık ezmesi” ürünü üzerinden açıklanabileceğinin anlaşıldığı, ayrıca örnek menüde yer alan (kakaolu) fındık kreması, bal, tereyağı, tahin pekmez, reçel ve tahin helva girdilerinin “piknik/paket” yani “tek kullanımlık ambalajlı” olarak ve ihale dokümanında belirlenen gramajlara uygun şekilde açıklandığı görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiaları yerinde görülmemiştir. Başvuru sahibinin (p) (r) ve (s) iddialarına ilişkin olarak; İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklama kapsamında birim fiyat teklif cetvelinde yer alan personel kalemlerine ilişkin KİK İşçilik Hesaplama Modüllerinin sunulduğu, söz konusu işte çalıştırılacak olan işçilere verilecek yemek ve yol giderleri ile sözleşme ve genel giderler dâhil olmak üzere 11.366.727,17 TL maliyet açıklamasında bulunulduğu, işçilik maliyetinin İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesine uygun olarak hesaplandığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işçilik kalemleri için hesaplanan birim maliyetlerin, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçilik kalemleri için teklif edilen birim fiyatların üzerinde olmadığı, ayrıca teklif fiyatın % 1,567’sine tekabül eden tutarda sözleşme giderlerinin hesaplandığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin (ş) iddiasına ilişkin olarak; İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının KİK 107 nolu Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı formuna uygun olduğu, tutanağa esas 3 aylık sürenin “01.07.2025-30.09.2025” olarak belirtildiği, satışlar dayanak alınarak oluşturulan söz konusu tutanağın 7’nci maddesinde bahse konu girdilerin ağırlıklı ortalama birim maliyet/satış tutarının tespitinde esas alınan faturalara ilişkin bilgilerin yer aldığı, ana girdilerin fiyatlarının ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının altında olmadığı ve toplam tutarların da uygun olduğu, söz konusu belgenin tarih ve sayısının bulunduğu, her sayfasının meslek mensubu tarafından imzalanıp kaşelendiği, tutanak ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, ihale ilan tarihinden önceki üç ay veya ondan önceki üç ay içerisinde satımı yapılan mal miktarlarının ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’sini karşılamadığı iddia edilmiş olmakla birlikte herhangi bir girdi adının belirtilmediği tespit edildiğinden, söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Netice itibarıyla, Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş. tarafından hindi salam, misket peyniri, yumurta ve peynir tatlısı girdilerine yönelik yapılan açıklamanın ihale dokümanına ve kamu ihale mevzuatına uygun uygun olmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşıldığından, başvuru sahibinin 1’inci iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan incelenecek bir husus bulunmamaktadır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden Elmadağ Yemek San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez…” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin toplam 2 iddiasından 1 iddiasında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, haklılık oranı 1/2 olarak belirlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 152.021,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı dikkate alındığında, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, söz konusu bedelin haklılık oranına karşılık gelen 76.010,50 TL’lik kısmının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine, Oybirliği ile karar verildi.