Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2019/3510 E. , 2024/5312 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2019/3510 Karar No:2024/5312 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Dış Ticaret A.Ş. VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İhrakiye teslim lisansı sahibi olan davacı
Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2019/3510 E. , 2024/5312 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2019/3510 Karar No:2024/5312 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kurumu VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Dış Ticaret A.Ş. VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İhrakiye teslim lisansı sahibi olan davacı şirket tarafından, ihrakiye teslim faaliyeti kapsamında tahsilat aracılık hizmeti veren ... İnşaat Taahhüt Ticaret Ltd Şti.'ye yapılan ihrakiye satışına ilişkin olarak düzenlenen faturaların 3274-3 sayılı Kurul kararında belirlenen usul ve esaslara uygun olmadığından bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca 72.751,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı tarafından ihrakiye satışına ilişkin olarak düzenlenen faturaların, 3274-3 sayılı Kurul kararının 2. maddesinin ikinci fıkrasının (c) ve (e) bentlerinde belirlenen usul ve esaslara uygun olmadığı açık ise de; davalı idare tarafından idari para cezasının hangi nedenle üst sınırdan verildiğinin somut bilgi ve belgelerle ortaya koyulmadığı, ayrıca bu konuda herhangi bir açıklama da getirilmediği anlaşıldığından, herhangi bir kriter gözetmeksizin salt takdir yetkisinden hareketle Kanun'da öngörülen üst sınırdan idari para cezası verilmesine ilişkin kararda hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, Kurumun mevzuatla kendisine verilen takdir yetkisi kapsamında dava konusu işlemin üst sınırdan tesis edildiği, sabit olan fiil neticesinde uygulanan işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davacı tarafından savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : İhrakiye teslim faaliyeti kapsamında aracılık hizmeti veren ... İnşaat Taahhüt Ticaret Ltd. Şti.'ye ait iş yerinde 15/12/2014 tarihinde denetim yapılmış, bu denetimde davacı tarafından söz konusu şirkete yapılan ihrakiye satışına ilişkin faturaların 3274-3 sayılı Kurul kararının 2. maddesinin ikinci fıkrasının (c) ve (e) bentlerine uygun olarak düzenlenmediği tespit edilmiş, bunun üzerine başlatılan soruşturma kapsamında davacının yazılı savunması alınmış, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca 72.751,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının tesis edilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun "Lisans sahiplerinin temel hak ve yükümlülükleri" başlıklı 4. maddesinin birinci ve ikinci fıkrasında, "Lisans, sahibine lisansta yer alan faaliyetin yapılması ile bu konularda taahhütlere girişilmesi haklarını verir. Lisans ile tanınan haklar; bu Kanunun, ilgili diğer mevzuatın ve lisansta yer alan kayıtlı hususların yerine getirilmesi koşuluyla kullanılır."; fiil tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan "İdari para cezaları" başlıklı 19. maddesinin birinci fıkrasında, "Bu Kanuna göre idari para cezalarının veya idari yaptırımların uygulanması, bu Kanunun diğer hükümlerinin uygulanmasına engel oluşturmaz. Bu Kanuna göre verilen ceza ve tedbirler diğer kanunlar gereği yapılacak işlemleri engellemez."; aynı maddenin yedinci fıkrasında, "Yukarıda belirtilenlerin dışında kalan ancak bu Kanunun getirdiği yükümlülüklere uymayanlara Kurumca bin beş yüz Türk Lirasından yetmiş bin Türk Lirasına kadar idari para cezası verilir." kuralları yer almıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Temyize konu kararda, isnat edilen fiil nedeniyle verilecek idari para cezasına ilişkin düzenlemenin yer aldığı kanun maddesinde anılan ceza için alt ve üst sınır belirlenmiş olması ve idare tarafından takdir yetkisinin üst sınırdan kullanılarak idari para cezası verilmesi hukuka aykırı bulunmuştur. İhrakiye teslim faaliyeti kapsamında aracılık hizmeti veren ... İnşaat Taahhüt Ticaret Ltd. Şti.'ye ait iş yerinde 15/12/2014 tarihinde yapılan denetimde davacı tarafından söz konusu şirkete yapılan ihrakiye satışına ilişkin faturaların 3274-3 sayılı Kurul kararının 2. maddesinin ikinci fıkrasının (c) ve (e) bentlerine uygun olarak düzenlenmediği tespit edildiğinden bahisle davacıya 72.751,00-TL idari para cezası verilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır. Petrol piyasasına ilişkin düzenlemeler yapmak Kurulun görevleri arasındadır. Kurul görevini yerine getirirken, tüketicileri ve diğer piyasa aktörlerini korumak ve piyasa faaliyetlerinin yapılan düzenlemelere uygun bir şekilde devamının sağlanması için gerektiğinde yaptırım uygulayabilmektedir. İhrakiye teslim lisansı sahibi davacının, sektörde faaliyet gösteren tüm ihrakiye teslim lisansı sahiplerinin uymakla yükümlü oldukları ve ilgili mevzuat ile belirlenen usul ve esaslara göre faaliyet göstermesi gerektiği kuşkusuzdur. Bu durumda, İdare Mahkemesince davacıya isnat edilen fiilin sabit olduğu ile ilgili değerlendirme yapıldıktan sonra cezanın üst sınırdan verilmesine ilişkin açıklama getirilmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, yürütülen faaliyetin niteliği göz önüne alınarak kanunda öngörülen üst sınırdan idari para cezası uygulanması yönünde idarece takdir yetkisinin kullanılmış olmasında ölçülülük ilkesine aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davalının temyiz isteminin kabulüne; 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 3. Davalı idare harçtan muaf olduğundan temyiz aşamasında yatırılan toplam ...-TL harcın istemi halinde davalıya iadesine, 4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 09/12/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.