2025/2106853 İhale Kayıt Numaralı "M4 Metro Hattı Yürüyen Merdivenlerin Periyodik Kontrol Ve Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Ansava Mühendislik Elektrik Makine Asansör Yürüyen Merdiven San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/2106853 İhale Kayıt Numaralı “ M4 Metro Hattı Yürüyen Merdivenlerin Periyodik Kontrol ve Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Ankara Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Kent Estetiği Dairesi Başkanlığı tarafından 25.02.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ M4 Metro Hattı Yürüyen Merdivenlerin Periyodik Kontrol ve Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi ” ihalesine ilişkin olarak Ansava Mühendislik Elektrik Makine Asansör Yürüyen Merdiven San. ve Tic. Ltd. Şti. ’nin 04.02.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.02.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.02.2026 tarih ve 208398 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.02.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2026/498 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) İhale dokümanında düzenlenen benzer iş tanımı içerisinde “her türlü asansör ve/veya yürüyen merdiven ve/veya yürüyen bant sistemlerinin satışı” işinin de belirtildiği, ancak ihale konusu işin bakım-onarım ve arıza giderme hizmet alımı işi olması nedeniyle bakımı yapılacak sistemlerin satışına dair işlerin benzer iş olarak kabul edilmesinin uygun olmadığı, ihale dokümanındaki ilgili düzenlemelere göre ihale konu işin; yürüyen yol ve merdivenlerin arızalanması durumunda arızaların giderilmesi, bakımı, onarımı, temizliği ve periyodik bakım faaliyetlerinin yürütülmesini içeren karma nitelikte ve organizasyon gerektiren bir hizmet alımı olduğu, sadece bir bölgede ekipman satışı ve kurulumu yapan bir firma ile pek çok bölgede tamir, bakım, onarım, temizlik işleri gerçekleştirerek iş deneyim belgesi kazanmış bir firmanın mesleki tecrübesinin, organizasyon yapısının, araç-ekipman yeterliliğinin denk sayılamayacağı, ihale konusu işin büyük bir kısmının işçilik giderlerinden oluştuğu, dolayısıyla mal satışıyla temin edilen bir iş deneyim belgesine sahip bir isteklinin yeterli kabul edilmemesi gerektiği, ayrıca her türlü yürüyen banda ilişkin yapılan düzenlemenin yürüyüş bantları dışında, endüstri tesislerinde kullanılan (örneğin; çimento fabrikaları) üretim bantlarını da kapsadığı, teknik açıdan iki sistemin benzerliğinin bulunmadığı, bahse konu ekipmanların yüksek maliyetli ekipmanlar olduğu, bu ekipmanların kurulum maliyetinin satın alma maliyetinin yanında oldukça düşük kaldığı, işin büyük bölümünün mal alım işinden ve küçük bir bölümü kurulum hizmetinden sağlanan iş deneyimin tümünün aynı ölçekteki bir hizmet alım işi olarak değerlendirilebilmesinin mümkün olmadığı, 2) İhale İlanı ve İdari Şartname’de ihaleye yabancı isteklilerin de teklif sunabileceğinin düzenlendiği, başvuruya konu ihalede yerli istekliler lehine fiyat avantajı sağlanması yönünde mevzuatta bir zorunluluk bulunmadığı halde yerli isteklileri korumak adına idareye tanınan takdir yetkisinin yerli istekliler lehine kullanılmasının gerektiği iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinde; “ (1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar ile Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesindeki tanım ve kısaltmaların yanında; Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri, …” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin, … istenilmesi zorunludur. … ” hükmü, Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz. (2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. … ” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler ve benzer işe ilişkin hususlar” başlıklı 72’nci maddesinin üçüncü fıkrasında; “Birden fazla işin benzer iş olarak belirlenmesi halinde bu işlerin birlikte mi yoksa ayrı ayrı mı benzer iş olarak kabul edileceğinin şartnamede belirtilmesi gerekmektedir. Şartnamede bu konuya ilişkin bir açıklık bulunmaması halinde, benzer iş olarak belirlenen işlerin her birinin ayrı ayrı benzer iş olarak kabul edilmek suretiyle değerlendirme yapılması zorunluluğu bulunmaktadır.” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde; “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: M4 Metro Hattı Yürüyen Merdivenlerin Periyodik Kontrol Ve Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 18 Ay, 48 Kalem M4 Metro Hattı Yürüyen Merdivenlerin Periyodik Kontrol Ve Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: ANKARA” düzenlemesi, İdari Şartname’nin 7.3’üncü maddesinde; “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin bilgi ve belgeler ile bunların taşıması gereken kriterler: 7.3.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak; a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri, sunması zorunludur. İlk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri, ilgisine göre (a) veya (b) bendi kapsamında değerlendirilir. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25 'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir. İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. 7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Her türlü asansör ve/veya yürüyen merdiven ve/veya yürüyen bant bakım, onarım, arıza giderme işleri ve/veya bu sistemlerin satışı/kurulumu işleri birlikte veya ayrı ayrı benzer iş olarak kabul edilecektir. Her türlü asansör ve/veya yürüyen merdiven ve/veya yürüyen bant bakım, onarım, arıza giderme işleri ve/veya bu sistemlerin satışı/kurulumu işleri birlikte veya ayrı ayrı benzer iş olarak kabul edilecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihale dokümanı düzenlemeleri incelendiğinde, ihale konusu işin yürüyen merdivenlerin periyodik kontrol ve bakım-onarım hizmet alımı işi olduğu , benzer işin ise birlikte veya ayrı ayrı olmak üzere her türlü asansör, yürüyen merdiven ve yürüyen bant sistemlerinin bakım, onarım, arıza giderme işleri ve bu sistemlerin satışı/kurulumu işleri olarak tanımlandığı görülmüştür. Başvuru sahibinin iddiasına konu olan hususlar çerçevesinde kamu ihale mevzuatına bakıldığında, söz konusu mevzuatta benzer iş belirlenmesine ilişkin olarak idarelere belirli sınırlamalar getirilmeyerek takdir yetkisi verildiği, ancak belirlenecek benzer iş veya işlerin ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik göstermesi, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilmesi, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıması gerektiği anlaşılmıştır. Öte yandan, ihale konusu işin; imalat, satış, tescil ve garanti süreçleri tamamlanmış, hâlihazırda işletmede bulunan metro hattındaki yürüyen merdivenlerin periyodik kontrol, bakım ve onarım faaliyetlerini kapsadığı, bu sistemlerin periyodik kontrol, bakım ve onarım işleri ile satış ve kurulumunun teknik uzmanlık gerektiren işler olduğu, piyasa koşullarında bu sistemlerin satış ve kurulum hizmetlerinin bir arada verilebildiği, ihale dokümanında benzer işe dair düzenlemelerden ve idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevaptan satış ve kurulumun birlikte arandığı, ihale dokümanında benzer iş olarak; sistemlerin bakım, onarım ve arıza giderme işlerine ve satış/kurulum işlerine ayrı ayrı ya da birlikte yer verilmesinin, ihale konusu iş ile teknik ve fonksiyonel benzerlik taşımakta olduğu, bununla birlikte, benzer iş tanımında belirlenen asansör ve yürüyen bant sistemlerinin de yürüyen merdiven sistemleri ile benzer nitelikte olduğu, dolayısıyla asansör ve yürüyen bant sistemlerinin bakım, onarım ve periyodik kontrolleri konusunda yetkin olan firmalarca yürüyen merdivenlerin bakım, onarım ve periyodik kontrolü işlemlerinin de yerine getirilebileceği değerlendirilmiştir. Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, ihale konusu iş için belirlenen benzer iş tanımının ihale konusu iş ile uyumlu olduğu, tüm bu hususlar ve ayrıca birden fazla belirlenen benzer işlerin ayrı ayrı benzer iş olarak kabul edileceğinin de açıkça düzenlendiği dikkate alındığında, benzer iş tanımının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümlerine aykırılık ve teklif vermeye engel teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yerli istekliler ile ilgili düzenlemeler” başlıklı 63’üncü maddesinde “İhalelere sadece yerli isteklilerin katılması ile yerli istekliler ve yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajı tanınmasına ilişkin olarak aşağıdaki düzenlemeler esas alınır: a) Yaklaşık maliyeti eşik değerin altında kalan ihalelerde sadece yerli isteklilerin katılabileceğine ilişkin düzenleme yapılabilir. b) Hizmet alımı ve yapım işi ihalelerinde yerli istekliler lehine % 15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilir. …” hükmü, İhale İlanı’nın 6’ncı maddesinde “İhale yerli ve yabancı tüm isteklilere açıktır.” düzenlemesi, İdari Şartname’nin “İhalenin yabancı isteklilere açıklığı” başlıklı 8’inci maddesinde “ 8.1. İhale, yeterlik kriterlerini taşıyan tüm yerli ve yabancı isteklilere açıktır.” düzenlemesi, İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır. … 33.3. Fiyat avantajı uygulanması: 33.3.1. Tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanmayacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır. 4734 sayılı Kanun çerçevesinde, yaklaşık maliyeti eşik değerin altında kalan ihalelerde sadece yerli isteklilerin katılabileceğine ilişkin düzenleme yapılabilmekte, ayrıca yabancı isteklilerin katılabildiği hizmet alımı ihalelerinde yerli istekliler lehine %15 oranına kadar fiyat avantajı sağlanabilmektedir. İhalenin yaklaşık maliyetinin 01.02.2025-31.01.2026 tarihleri aralığında uygulanan eşik değerlerin üzerinde olduğu, bu kapsamda idarece ihalenin zorunlu olarak yabancı isteklilere açıldığı tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kanun’un 63’üncü maddesine göre hizmet alımı ihalelerinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı sağlanıp sağlanmaması hususu idarelerin takdirinde olup idarelerin bu takdir yetkilerini kullanmaları yönünde serbestlikleri söz konusudur. Buradan hareketle, somut ihalede yerli istekliler lehine fiyat avantajı sağlanmaması yönünde verilen kararın takdir ve sorumluluğunun idarede olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.