İSTİNAF KARARI İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ:27/12/2022 DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan) KARAR TARİHİ:16/02/2026 KARAR YAZIM TARİHİ:03/03/2026 Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğind…
T.C. ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 13. HUKUK DAİRESİ TÜRK MİLLETİ ADINA İSTİNAF KARARI İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ:27/12/2022 DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan) KARAR TARİHİ:16/02/2026 KARAR YAZIM TARİHİ:03/03/2026 Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-6 cümle uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 23/09/2019 günü davalı ...'ün sevk ve idaresindeki, davalı ... Gıda Taş. San. Tic. Ltd. Şti.'ne ait ve davalı ... A.Ş. tarafından trafik sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın davacıların yakını ...'e çarpması sonucu yaralandığını ve kaldırıldığı hastanede 05/10/2019 tarihinde vefat ettiğini, ...'in vefatı üzerine geriye mirasçıları olarak eşi ... ve çocukları ..., ... ve ... (...)'ın kaldığını, ceza dosyası kapsamında yer alan kaza tespit tutanağında sürücünün kusurlu olduğu belirtildiğini beyanla davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olmak kaydıyla müteveffanın çocukları ve eşi için ayrı ayrı şimdilik 250'şer TL olmak üzere toplamda 1.000,00 TL maddi tazminatın, müteveffanın çocukları için ayrı ayrı 30.000,00'ar TL, eşi için 40.000,00 TL olmak üzere toplamda 130.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. DAVALI CEVABININ ÖZETİ:, Davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız olduğunu, Denizli 16. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, kazanın meydana gelmesinde davacıların murisinin asli kusurlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davanın zamanaşımdan reddi gerektiğini ve müvekkili şirketin yalnızca sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu gözetilerek, kusur oranının tespiti bakımından dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin yaptığı ödeme sonucu ibra edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir. DELİLLER: Denizli Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının UYAP suretleri, sosyo-ekonomik durum araştırmaları, aktüerya raporu, tüm dosya kapsamı İDM KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; somut olayda ceza dosyasında alınan ATK raporunun oluşa uygun olduğu kabul edilerek hükme esas alındığını, davacıların murisi müteveffanın ve ve davalı sürücünün her ikisinin de asli kusurlu olduğu, davacı çocuklar yönünden destekten yoksun kalma tazminatının ispat edilemediği, davacı eş yönünden cenaze giderleri haricinde destekten yoksun kalma tazminat talebinin kabulü gerektiği gerekçeleri ile davacı davacı ... yönünden maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 147.797,62 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden 24/02/2020 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte (sigorta teminat limitini aşmamak koşuluyla), davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'den 23/09/2019 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, Davacılar ..., ... ve ... yönünden maddi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine, manevi tazminat davalarının kısmen kabulü ile davacı ... için 30.000,00 TL, davacılar ..., ... ve ... için ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'den 23/09/2019 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. İSTİNAF NEDENLERİ: Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalarının tümüyle kabulüne karar verilmesi gerektiğini, olay yerinin kavşak olduğu ve olay yerinde fren izine rastlanmadığı, dolayısıyla kavşaklarda yayalara geçiş önceliğine aykırı davranan hız sınırı üstünde seyreden davalı sürücünün asli kusurlu olduğunu, müteveffaya kusur izafe edilen 2918 sayılı Yasa'nın 68/b3 bendinin yürürlükten kaldırıldığını, belirtilen yasa değişikliğine bakıldığında yayaların kavşak giriş ve çıkışları ile yaya ve okul geçitlerinde geçişleri sırasında gelen araçların hız ver mesafesini gözetmesi kuralı kaldırıldığını, 2918 sayılı KTK'nun 74. maddesinde ise, sürücüler, görevli bir kişi veya ışıklı trafik işareti bulunmayan ancak trafik işareti veya levhalarıyla belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışları ile yaya veya okul geçitlerine yaklaşırken yavaşlamak, varsa buralardan geçen veya geçmek üzere bulunan yayalara durarak ilk geçiş hakkını vermek zorunda olduğu belirtildiğini, hukuk hakiminin ceza mahkemesi kararları ile bağlı olmadığını, maddi tazminat taleplerinin eksik hesaplandığını, manevi tazminat miktarlarının da az olduğunu ve ticari faiz uygulanması gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazada müvekkilinin kusurlu olmadığını, müteveffanın asli kusurlu olduğunu, kamera kayıtları incelendiğinde müvekkilinin aracı ile normal hızla seyrettiği ve kavşağa yaklaştığı sırada aracın frenine bastığı, müteveffanın hızlı hızlı karşıdaki belediye otobüsüne yetişmek için yaya geçidi veya trafik ışığının olmadığı yerden hatalı olarak yola atladığını, bu hususun tanık beyanları ve ceza dosyasının içeriğinden sabit olduğunu, müteveffanın asli kusurlu olduğunu, davacı lehine hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının yüksek olduğunu, müvekkilinin yüksek gelirli olmadığını, hükmedilen tazminat tutarlarının davacıları zenginleştireceğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin poliçe limiti ile sorumlu olduğunu, poliçe limitinin kararda açıkça belirtilmediğini, ayrıca borcun fer'ilerinden de poliçe limiti ile oranlanarak belirlenmesi gerektiğini, davacı ...'ye 27/02/2020 tarihinde 29.821,00 TL ödeme yapıldığını ve müvekkili şirketi ibra ettiğini, 2020 yılı bilinen son asgari ücretine göre hesaplama yapılıp zararın karşılanıp karşılanmadığı belirlenmesi gerektiğini, müteveffanın nüfus kayıt örneği alınmadan eksik inceleme ile karar verildiği, destek pay dağılımında başka hak sahiplerinin bulunup bulunmadığı araştırılması gerektiğini, kazanın oluşumunda müteveffanın asli kusurlu olduğunu, destek paylarında hata yapıldığını, destek sürelerinde hata yapıldığını, evlenme ihtimalinin de hesaplanması gerektiğini, davacı annenin emekli olup olmadığı araştırılmadığı, TRH-2010 hayat tablosuna göre belirlenerek yapılan hesaplamanın doğru olmadığını, %1,8 teknik faiz ile hesaplamaların yapılması gerektiğini, raporu hazırlayan bilirkişinin hazineye kayıtlı aktüerya bilirkişisi olmadığını, faiz türü ve faiz başlangıç tarihlerinin hukuka aykırı olduğunu, yargılama giderlerinde müvekkili şirketin sorumlu olduğu kısım belirtilmediğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. GEREKÇE Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı ölüm nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir. Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Ölüm halinde ölenin desteğinden yoksun kalanların aynı kanunun 45/2 (TBK. 53/3 md.) maddesi gereğince maddi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. Aynı kanunun 56/2 maddesi gereğince ölenin yakınlarının manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. Davacılar vekili, davalıların sürücüsü, işleteni ve trafik sigortası olduğu aracın, müvekkillerinin yakını yaya ...'e çarpması sonucu ölümüne sebebiyet verdiğinden bahisle uğradıkları maddi ve manevi zararlarının tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda maddi ve manevi tazminat davalarının kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı taraf vekillerince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. 6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda; 1-Somut olayda 23/09/2019 tarihinde davalı sürücünün sevk ve idaresindeki aracı ile kaza yerine geldiğinde geldiğinde yaya ...' e çarpması sonucu ölümlü trafik kazası meydana geldiği, davalı sürücü hakkında Denizli 16. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada taksirle ölüme neden olma suçundan hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verildiği ve kararın kesinleştiği anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesinde yargılama sorasında kusur raporu alınmayarak ceza dosyasında ATK'dan alınan 31/08/2021 tarihli tarafların asli kusurlu olduğuna ilişkin kusur raporuna itibar edilerek karar verildiği görülmüştür. Oysa ki, hukuk mahkemesi kusur oranı yönünden ceza mahkemesi kararı ile bağlı olmadığı gibi ceza dosyası içerisinde çelişkili raporlarda bulunduğu gözetildiğinde herhangi bir oransal kusur raporu alınmadan ceza dosyasında kovuşturma aşamasında alınan kusur raporuna atıf yapılarak hüküm kurulması yoluna gidilmesi doğru değildir. Bu durumda ilk derece mahkemesi tarafından yapılması gereken iş; kusur tespiti konusunda uzman olan ATK Trafik İhtisas Dairesi, İTÜ Trafik Kürsüsü veya Karayolları Trafik Fen Heyetinden oluşturulacak 3 kişilik bilirkişi heyetinden, ceza dosyasında alınan kusur raporları da değerlendirilerek, raporlar arasındaki çelişkiyi giderecek ve tarafların davaya konu trafik kazasındaki kusur oranlarını belirleyecek şekilde denetime elverişli ve gerekçeli bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesinden ibaret olup, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak verilen kararın kaldırılması gerekmiştir. 2-İlk derece mahkemesince davalı sigorta şirketi sadece maddi tazminattan sorumlu tutulduğu halde, sigorta şirketinin harç sorumluluğu maddi tazminatla sınırlı olmasına reğmen, maddi ve manevi tazminat toplamı üzerinden belirlenen harçtan sorumlu tutulması hatalı olmuştur. 3-Davacılar vekili dava dilekçesiyle hükmedilecek tazminatlara ticari faiz uygulanmasını talep etmiştir. İlk derece mahkemesince zararın haksız fiilden doğduğu gerekçe göstererek hükmedilen tazminatlara yasal faiz uygulanmıştır. Trafik kazasına sebebiyet veren ... plaka sayılı aracın kayıtlı maliki ve işleteni davalı ... Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olup, araç ticari amaçla işletilmektedir. Ayrıntıları Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 18/05/2022 gün ve ... esas, ... karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere; avans faizi istenebilmesi için borçlunun tacir olması ve borcun da ticari işletmesi ile ilgili bulunmasının yeterli olduğu, alacaklının da tacir olmasının gerekmediği, alacaklının haksız eylem dahil her türlü nedenden kaynaklanan alacakları için tacir olan borçludan avans faizi oranında temerrüt faizi isteme hakkının bulunduğu, bu durumda gerçek veya tüzel kişi tacirler arasında, haksız eylem de dahil, her türlü nedenden kaynaklanan uyuşmazlıklarda, açıkça talep edilmesi hâlinde Merkez Bankasının kısa vadeli avans kredileri için uyguladığı faiz oranında temerrüt faizine hükmedilmesi gerektiği, eldeki davada kazaya karışan davalı araç sermaye şirketine ait olup, ticari amaçla kullanıldığının açık olduğu, davacılar vekilinin dava dilekçesiyle ticari faiz talep ettiğinden, ilk derece mahkemesince ticari faizine hükmedilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde yasal faize hükmedilmesi doğru görülmemiştir. Hal böyle olunca açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; taraf vekillerinin bu hususlara yönelen istinaf istemlerinin kabulü ile 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1 inci fıkrasının (a-6) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının esası incelenmeden kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, sair istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacılar vekili, davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekili ve davalı ... A.Ş. vekilinin kusura, yargılama giderlerine ve faizin türüne yönelen istinaf istemlerinin KABULÜNE, 2-Denizli Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı, 27/12/2022 tarihli kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1 fıkra (a-6) bendi gereğince ESASI İNCELENMEDEN KALDIRILMASINA, 3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 4-Taraf vekillerinin diğer istinaf istemlerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına 5-Davacılar tarafından peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, mükerrer yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile (179,90 TL + 179,90 TL) 359,80 TL istinaf karar harcının istekleri halinde iadesine, 6-Davalı ... A.Ş. tarafından peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 4.231,77 TL istinaf karar harcının isteği halinde iadesine, 7-Davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından peşin yatırılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına, 4.231,80 TL istinaf karar harcının istekleri halinde iadesine, 8-İİK.'nın 36/5 maddesi gereğince davacılar ..., ... ve ... tarafından İzmir 8. İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyasına icranın geri bırakılması kararı için yatırılan teminatın iadesine, 9-İİK.'nın 36/5 maddesi gereğince davalılar ... ve ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından Denizli 9. İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyasına icranın geri bırakılması kararı için yatırılan teminatın iadesine, 10-İİK.'nın 36/5 maddesi gereğince davalı ... A.Ş. tarafından Denizli 9. İcra Dairesinin ... takip sayılı dosyasına icranın geri bırakılması kararı için yatırılan teminatın iadesine, 11-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, harç tahsil/ iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine, İlişkin dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 16/02/2026 tarihinde, 6100 sayılı HMK'nun 353. maddesi (1-a) bendi gereğince KESİN olarak oy birliğiyle karar verildi. ...