Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2015-2-48 (Devralma) Karar Sayısı : 15-39/639-221 Karar Tarihi : 03.11.2015 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ, Kenan TÜRK B. RAPORTÖRLER: Özgür Can ÖZBEK, Hacı Mustafa DUMAN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : beIN MEDIA GROUP LLC. Temsilcisi: Av. Safiye Aslı BUDAK Büyükdere Cad. No:199 Levent Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: DP Acquis
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2015-2-48 (Devralma) Karar Sayısı : 15-39/639-221 Karar Tarihi : 03.11.2015 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ, Kenan TÜRK B. RAPORTÖRLER: Özgür Can ÖZBEK, Hacı Mustafa DUMAN C. BİLDİRİMDE BULUNAN : beIN MEDIA GROUP LLC. Temsilcisi: Av. Safiye Aslı BUDAK Büyükdere Cad. No:199 Levent Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: DP Acquisitions B.V. nin hisselerinin tamamının beIN MEDIA GROUP LLC. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 12.10.2015 tarihinde giren bildirim üzerine düzenlenen 23.10.2015 tarih ve 2015-2-48/Öİ sayılı rapor görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME G.1. İşleme ve Taraflara İlişkin Bilgiler (4) Bildirim konusu işlem, DP Acquisitions B.V. nin (DPA) hisselerinin tamamının beIN MEDIA GROUP LLC (BEIN) tarafından devralınmasına ilişkindir. Söz konusu işlem sonrasında DPA nın çoğunluk hissesine ve tek kontrolüne sahip olduğu Krea İçerik Hizmetleri ve Prodüksiyon A.Ş. nin (DİGİTÜRK) ve DİGİTÜRK e bağlı şirketlerinin kontrolü BEIN e geçecektir. (5) Bildirim konusu işlemle hisseleri devredilen DPA, merkezi Amsterdam da bulunan, Hollanda kanunlarına göre kurulmuş bir şirkettir. Bildirim formunda DPA nın idaresine ilişkin olarak; P5 DP INV S.a.r.l (yabancı sermayeli yatırım fonu PROVIDENCE'ın bir iştiraki), Çukurova Investments NV ve Çukurova Holding A.Ş. (birlikte "ÇUKUROVA") ve DPA arasında imzalanan 2005 tarihli Hissedarlar Sözleşmesi hükümleri çerçevesinde DPA nın, PROVIDENCE ve ÇUKUROVA'nın ortak kontrolü altında olduğu belirtilmektedir. (6) Devre konu teşebbüslerden DİGİTURK, 1999 yılında Türkiye nin ilk dijital televizyon yayıncılığı platformu olarak kurulmuş olup, sahip olduğu dijital yayın platformunun içerik hizmetlerinin pazarlanması ve tüketicilere üyelik satışı yapılması alanlarında faaliyet göstermektedir. Bildirim formunda yer verilen bilgilere göre; DPA %( ..) hisse ile DİGİTURK'ün tek kontrolüne sahiptir. Dolayısıyla DPA nın, DİGİTURK'ün bağlı kuruluşları olan Digital Platform Teknoloji Hizmetleri A.Ş., Nebula Yayın Pazarlama ve Reklamcılık A.Ş. ve Digiturk Europe GmbH'nın da, dolaylı olarak tam kontrolüne sahip olduğu, DPA nın ayrıca Digiturk Holding N.V.'nin de tek hissedarı olduğu ifade edilmektedir1. Ayrıca bir holding şirketi olan DPA nın yukarıda anılan bağlı kuruluşların hisselerinin tutulması dışında bir ticari faaliyetinin bulunmadığı da vurgulanmaktadır. 1 Digital Platform Teknoloji Hizmetleri A.Ş., uydudan izleme, iletişim telemetresi vb. uzmanlık gerektiren telekomünikasyon uygulamalarının sağlanması, çevrimiçi internet erişimi ile VOIP sağlanması vb. 15-39/639-221 2/6 (7) Bildirim konusu işlemde devralan konumunda olan ve kayıtlı merkezi Doha da bulunan BEIN, Katar Devleti kanunlarına göre kamuya yararlı özel teşebbüs niteliğine sahip olup, beIN Corporation tarafından kurulmuştur ve hisselerinin %100 ü beIN Corporation'a aittir. BEIN, spor kanallarına yönelik üretim, yayın haklarının edinilmesi ve spor yayınlarının yapılması alanında uluslararası ölçekte faaliyet göstermektedir2. (8) Ayrıca BEIN in Ortadoğu ve Kuzey Afrika bölgesinde ödemeli TV hizmetleri faaliyeti yürüttüğü, bu kapsamda BEIN in kendi set üstü kutusunu kullanarak TV kanallarının dağıtımını gerçekleştirdiği, söz konusu hizmetin uydu tabanlı olduğu ve IP kullanımının da mümkün olduğu belirtilmektedir. BEIN in Ortadoğu ve Kuzey Afrika bölgesinde iki adet sadece bu bölgeye yayın yapan ücretsiz yayın kanalının da bulunduğu ancak BEIN in dijital platform işletmediği, bununla birlikte BEIN a ait spor kanallarına internet üzerinden beIN Connect hizmeti aracılığı ile erişilmekte olduğu bilgisine yer verilmektedir. (9) Bildirim formunda BEIN'in Türkiye'de hiçbir bağlı kuruluşunun olmadığı, dolayısıyla BEIN grubuna ait olan ve etkilenen pazarlarda faaliyet gösteren herhangi bir teşebbüsün bulunmadığı ifade edilmektedir. Bununla birlikte, Katar Devleti kanunlarına göre kurulmuş ve bağımsız karar verme yetkisine sahip kamuya yararlı tüzel teşebbüs niteliğindeki Al-Jazeera Media Network (AL-JAZEERA) grubunda 2014 yılı başlarında gerçekleşen yeniden yapılanma ve bölünmeyi takiben BEIN in, AL-JAZEERA 'den tamamıyla bağımsız olarak faaliyet göstermeye başlamış olduğu, AL-JAZEERA ve BEIN'in faaliyetlerinin birbiriyle bağlantılı olmadığı ifadelerine yer verilmekte, her halükarda AL-JAZEERA nin, Türkiye'de televizyon ve internet yayıncılığı pazarlarında göz ardı edilebilir düzeyde ticari faaliyette bulunduğu belirtilmektedir. G.2. Sektöre İlişkin Bilgiler (10) DİGİTURK, en genel tanımıyla Türkiye televizyon yayıncılığı hizmetleri piyasasında faaliyet göstermektedir. TV yayıncılığı hizmeti almak isteyen bir izleyicinin söz konusu hizmeti farklı teknolojiler aracılığıyla ve farklı ödeme koşulları ile alması mümkündür. Günümüzde TV yayınları hanelere analog, karasal, dijital karasal, uydu, kablo veya IPTV gibi teknolojiler ile ulaşmaktadır. (11) İzleyicilerin TV yayınlarına ulaşmasında en eski yöntem normal antendir (analog karasal). Fakat söz konusu yöntemin kullanım oranının düşüş içerisinde olduğu bilinmektedir. Zira analog karasal yayın ile ancak belirli bir kalitede ve az sayıda kanala ulaşmak mümkün olabilmektedir. TV yayınlarına ulaşılmasında diğer bir seçenek, hâlihazırda ülkemizde de en çok kullanılan yöntem olan, uydu aracılığıyla iletimdir. İzleyiciler uydu alıcısı satın aldıktan sonra ücretsiz olarak birçok ulusal TV ve radyo kanalına ulaşabilmektedir. Bunun yanında uydu platform işletmecisi şirketler vasıtasıyla (DİGİTÜRK, D-SMART vb.) izleyiciye aylık belirli bir abonelik bedeli karşılığında hizmet sağlanmaktadır. Türkiye de televizyon yayınlarına ulaşmak için kullanılan bir diğer yöntem ise kablo TV altyapısı ile sağlanan analog ve sayısal (Teledünya) yayınlardır. Son olarak, genişbant internet üzerinden sağlanan IPTV hizmetinin yaygınlığının da gün geçtikçe artmakta olduğu görülmektedir. TTNET A.Ş. tarafından sunulan Tivibu hizmeti, bu alanda Türkiye deki ilk örnektir. Tivibu nun ardından Superonline İletişim Hizmetleri A.Ş. tarafından geliştirilen Turkcell TV+ piyasaya sunulmuş ve bu pazarda ikinci bir oyuncu olarak yerini almıştır. alanlarda; Nebula Yayın Pazarlama ve Reklamcılık A.Ş. ise televizyon programcılığı ve yayıncılığı alanında; Digiturk Europe GMBH ile Digiturk Holding N.V. ise yurtdışında faaliyet göstermektedir. 2 BEIN in, ödemeli TV hizmetleri sunduğu ülkeler şunlardır: ABD, Kanada, Ortadoğu ve Kuzey Afrika (Suudi Arabistan Krallığı, Cezayir, Libya, Birleşik Arap Emirlikleri, Fas, Kuveyt, Ürdün, Irak, Tunus, Umman, Sudan, Filistin, Bahreyn, Yemen, Lübnan, Moritanya, Suriye, Çad, Mısır), Fransa, İspanya, Avustralya, Endonezya, Hong Kong, Filipinler, Tayland, Laos ve Kamboçya. 15-39/639-221 3/6 (12) Bildirim formunda, Kurulumuzun 16.07.2014 tarih ve 14-24/491-220 sayılı kararında DİGİTURK ün faaliyet gösterdiği pazarların aşağıdaki şekilde sıralandığı ifade edilmektedir: - TV yayıncılığı hizmetleri, - Dijital TV yayıncılığı platform hizmetleri, - Uydu ve kablolu yayın platform hizmetleri, - Uydu platform hizmetleri, - Ödemeli TV yayıncılığı hizmetleri. (13) Söz konusu pazarlara yönelik satış değeri bakımından toplam pazar büyüklüğüne, DIGITÜRK ün ve rakiplerinin pazar paylarına tahmini olarak aşağıdaki tablolarda yer verilmiştir: Tablo 1: Satış Değeri Bakımından Pazarın Toplam Büyüklüğü (TL) İlgili Pazarlar 2012 2013 2014 TV yayıncılığı hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) Dijital TV yayıncılığı platform hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) Uydu ve kablolu yayın platform hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) Uydu platform hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) Ödemeli TV yayıncılığı hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) TOPLAM ( ..) ( ..) ( ..) (14) Tablo 1 de yıllar itibarıyla verilen rakamlara bakıldığında, ilgili pazarların ve genel olarak toplam pazarın her yıl satış değeri açısından daha da büyüdüğü görülmektedir. Türkiye de TV yayıncılığı ve buna bağlı hizmetlerin her yıl gelişmekte olduğu göz önüne alındığında, söz konusu pazarın henüz doygunluğa ulaşmadığı, piyasaya yeni teşebbüslerin girdiği ve rekabetin hızla geliştiği bir yapıda olduğu anlaşılmaktadır. Tablo 2: İlgili Pazarlarda Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin Pazar Payları (%) İlgili Pazarlar DİGİTURK D-SMART TÜRKSAT 2014 2015 2014 2015 2014 20153 TV yayıncılığı hizmetleri4 ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Dijital TV yayıncılığı platform hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Uydu ve kablolu yayın platform hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Uydu platform hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) Ödemeli TV yayıncılığı hizmetleri ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) ( ..) (15) Tablo 2 de yer alan bilgilere göre DIGITÜRK, ilgili pazarlarda sahip olduğu pazar payları ile lider teşebbüs konumunda yer almaktadır. DIGITÜRK un söz konusu payları elde etmesindeki en önemli etkenlerin başında TV yayıncılığı ve ilgili pazarlarda piyasaya giren ilk teşebbüslerden biri olmanın verdiği avantaj yer almaktadır. Bununla birlikte DIGITÜRK, Türkiye Süper Lig yayın haklarını 2000 yılından günümüze aralıksız elinde bulundurmaktadır. Söz konusu yayın hakları ödemeli TV yayıncılığı hizmetleri açısından birincil (premium) içerik olarak adlandırılmakta ve abone kazanımında piyasadaki rakiplerine karşı önemli derecede rekabet üstünlüğü sağlamaktadır. Zira birincil (premium) adı verilen içeriklerin arz miktarı oldukça kısıtlı olmaktadır. Tablo 2 de de 3 2015 yılı birinci çeyrek verilerini içermektedir. 4 Bildirim formunda DIGITÜRK ün tahmini verilerine göre söz konusu pazarda %5 ten fazla pazar payına sahip olan rakip yayıncı kuruluşların sırasıyla ( ..) olduğu bilgisine yer verilmektedir. 15-39/639-221 4/6 görüldüğü üzere DIGITÜRK, uzun yıllar Süper Lig yayın haklarını tek başına elinde bulundurması sebebiyle ödemeli TV yayıncılığı pazarında %( ..) ulaşan bir pazar payı elde etmiştir. Buna ilaveten, Süper Lig yayın haklarının Türkiye Futbol Federasyonu tarafından belirli dönemlerde ihale usulüyle söz konusu ihaleyi kazanan teşebbüse verilmesi de belirlenen dönem için ihaleyi kazanan teşebbüse pazarda önemli avantaj sağlamaktadır. G.3. İlgili Pazar (16) Söz konusu devralma işleminde, taraflarının faaliyetlerinin Türkiye sınırları dâhilinde yatay ya da dikey olarak örtüşmemesi nedeniyle, yoğunlaşma olmayacağı hususu dikkate alınarak ilgili ürün pazarı tanımlanmasına gerek bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Öte yandan, tarafların faaliyetlerinin Türkiye geneline yayılmış olması ve söz konusu coğrafyada farklı pazar oluşturacak nitelikte belirleyici bir unsurun bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar, Türkiye olarak belirlenmiştir. G.4. Değerlendirme G.4.1. İşlemin 4054 sayılı Kanun ve 2010/4 sayılı Tebliğ Kapsamında Olması (17) Bildirim, BEIN ve DPA arasında 30.06.2015 tarihinde imzalanmış olan Hisse Alım Sözleşmesi ne ilişkindir. DPA, çoğunluk hissedarı olduğu DIGITÜRK ün tek kontrolüne sahiptir. Dolayısıyla DPA, DIGITÜRKün bağlı kuruluşları olan Digital Platform Teknoloji Hizmetleri A.Ş., Nebula Yayın Pazarlama ve Reklamcılık A.Ş. ve Digiturk Europe GmbH'nın da dolaylı olarak tam kontrolüne sahiptir. Söz konusu sözleşme ile DPA nın toplam sermayesinin tamamına karşılık gelen payları BEIN tarafından devralınacaktır. Bahse konu işleme 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir. (18) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin birinci fıkrası (b) bendinde kontrolde kalıcı değişiklik meydana getirecek şekilde; bir veya daha fazla teşebbüsün tamamının ya da bir kısmının doğrudan veya dolaylı kontrolünün, hisse ya da mal varlığının satın alınmasıyla, sözleşmeyle veya diğer bir yolla bir ya da daha fazla teşebbüs veya hâlihazırda en az bir teşebbüsü kontrol eden bir ya da daha fazla kişi tarafından devralınması Kanunun 7. maddesi kapsamında bir birleşme veya devralma işlemi sayılır denilmekte, aynı Tebliğ in 5. maddesinin ikinci fıkrasında bu Tebliğ bakımından kontrol, ayrı ayrı ya da birlikte, fiilen ya da hukuken bir teşebbüs üzerinde belirleyici etki uygulama olanağını sağlayan haklar, sözleşmeler veya başka araçlarla meydana getirilebilir ifadesine yer verilmektedir. (19) Bu itibarla, işlem öncesinde DIGITÜRK ün tek kontrolüne sahip DPA nın işlem sonrasında BEIN in tek kontrolünde bir teşebbüs olacağı anlaşılmaktadır. Dosya konusu işlemin ardından devre konu teşebbüsün kontrolünün değişecek olması nedeniyle, anılan işlem 2010/4 sayılı Tebliğ in 5. maddesinin birinci fıkrası kapsamında bir devralmadır. G.4.2. İşlemin 4054 sayılı Kanun ve 2010/4 sayılı Tebliğ Kapsamında Bildirime Tabi Olması (20) Bildirim Formu nda yer alan bilgilere göre, işlem taraflarından BEIN 2013 yılında dünyada ( ..) TL ciro elde etmiştir. DPA nın aynı yıl gerçekleşen Türkiye cirosu ise ( ..) TL olarak gerçekleşmiştir. Bu çerçevede, 2010/4 sayılı Tebliğ in 7. maddesinde öngörülen ciro eşiklerinin aşılması nedeniyle, bildirim konusu işlemin izne tabi olduğu görülmektedir. 15-39/639-221 5/6 G.4.3. İşlemin 4054 sayılı Kanun un 7. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi (21) 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi uyarınca Bir ya da birden fazla teşebbüsün hâkim durum yaratmaya veya hâkim durumlarını daha da güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları, miras yoluyla iktisap durumu hariç olmak üzere, devralması hukuka aykırı ve yasaktır. Buna göre, bildirim konusu işlemin ilgili pazarda hâkim durum yaratmaya veya mevcut bir hâkim durumu daha da güçlendirmeye yönelik olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. (22) Dosya mevcudu bilgilere göre, BEIN in ve bağlı kuruluşlarının, Türkiye genelinde DPA ve DIGITÜRK ün yer aldığı ilgili pazarlarda herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Bununla birlikte BEIN, söz konusu pazarlarda küresel çapta faaliyet göstermekte ve özellikle Avrupa ve Ortadoğu da birçok ülkede TV yayıncılığı ve platform yayıncılığı hizmetleri sunmaktadır. BEIN ayrıca ödemeli TV yayıncılığı pazarında küresel anlamda katma değeri oldukça yüksek birincil spor yayın haklarını (özellikle futbol) elinde bulundurmaktadır. Bu bağlamda, devralma işlemi neticesinde BEIN in, küresel pazarlarda elde ettiği network, teknolojik altyapı, know-how vb. tecrübelerini rekabet avantajı sağlayacak şekilde Türkiye pazarına da aktaracağı öngörülmektedir. Ancak devralma işleminin gerçekleşmesinin akabinde ilgili pazarların yapısını ve/veya teşebbüslerin pazar paylarını etkileyecek ya da yoğunlaşma artışı sağlayacak düzeyde bir değişimin gerçekleşmeyeceği kanaatine varılmıştır. (23) BEIN in faaliyetlerinin, Türkiye de DPA ve DIGITÜRK ün faaliyetleri ile yatay ya da dikey olarak örtüşmemesi nedeni ile işlem sonucunda bir yoğunlaşma yaşanmayacağı, dolayısıyla bir hâkim durum yaratılması veya mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesinin söz konusu olmayacağı değerlendirilmiştir. G.4.4. D-SMART ın Görüşü (24) Dosya konusu işleme ilişkin olarak DIGITÜRK ün ödemeli televizyon yayıncılığı pazarındaki rakiplerinden biri olan Doğan TV Digital Platfrom İşletmeciliği A.Ş. nin (D- SMART) görüşü de Kuruma sunulmuştur. Bahse konu görüşte, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) tarafından DIGITÜRK ün satışında izlenen yola ve maç yayın haklarına ilişkin sürece yönelik değerlendirmelere yer verilmiştir. (25) Görüşte yer verilen ilk husus TMSF nin Çukurova Grubu ndan alacaklarını teminen yönetimine el koyduğu DIGITÜRK ün satışında takip edilen yöntemin hukuka aykırı olduğu ve bu yöntemin diğer başka olumsuz etkileri de olduğudur. Ancak sunulan görüşte de belirtildiği üzere Kurulun TMSF üzerinde herhangi bir denetim yetkisi olmaması dolayısıyla herhangi bir işlem yapılmasına yer olmadığı değerlendirilmektedir. (26) Görüşte yer alan bir diğer husus ise Kurulun 04.11.2014 tarih ve 14-43/804-361 sayılı kararına uyulmadığından bahisle dosya konusu işlemin nihai incelemeye alınması ve ancak Süper Lig maçlarının alt lisanslama yapılması ve belgelenmesi sonrasında işleme izin verilmesi gerektiği iddiasıdır. Bununla birlikte mezkur Kurul kararının gerekliliklerinin yerine getirilip getirilmediği hususunda inceleme devam ettiği gibi külli halefiyet ilkesi gereğince olası bir ihlal kararından doğacak sorumluluğun devam edecek olması sebebiyle, bu iddianın dosya kapsamında yapılan değerlendirmeyi etkilemeyeceği kanaatine varılmıştır. 15-39/639-221 6/6 H. SONUÇ (27) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hâkim durum yaratılmasının veya mevcut hâkim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.