MADDE 25- (1) Dersler; zorunlu, seçmeli, ön koşullu, ortak zorunlu olarak öğretim programlarında yer alır. Fakülte ve yüksekokulların öğretim programlarında yer alan teorik ve uygulamalı dersler ile stajlar, ilgili birimin önerisi üzerine Senato kararıyla belirlenir. (2) Dersler aşağıdaki şekildedir: a) Zorunlu dersler; öğretim programlarında yer alan ve öğrencilerin kayıtlı oldukları programdan mezun olabilmeleri için alıp başarılı olmaları gereken ders, staj ve uygulamalardır. b) Seçmeli dersler; programa bağlı seçmeli dersler ile program dışı seçmeli derslerden oluşur. Bunlardan; 1) Programa bağlı seçmeli dersler, öğrencilerin kayıtlı oldukları programda yer alan ve mezun olabilmeleri için önerilen belirli dersler veya ders grupları arasından seçerek almaları gereken derslerdir. İlgili kurullar, diploma programının öğretim planında belirlenmiş ders gruplarındaki her bir seçmeli derse kaydolacak öğrenci sayısına alt ve üst sınır getirebilir. Kayıtlı olunan program müfredatında yer alan programa bağlı seçmeli dersin AKTS değerinden düşük olmamak koşuluyla, farklı bir birimde sunulan programa bağlı seçmeli veya zorunlu dersler, programa bağlı seçmeli ders olarak alınabilir. Birimler, farklı birimlerde kayıtlı öğrenciler tarafından alınabilecek dersleri ve kontenjanları ders kayıt dönemi başlamadan Rektörlüğe bildirir. Bu dersler ve kontenjanlar Üniversitenin internet sitesinde ilan edilir. 2) Program dışı seçmeli dersler; öğrencilerin kayıtlı oldukları öğretim programında yer almayan veya mezuniyet için gerekli olan krediyi tamamlamak üzere bilgi, görgü ve genel kültürlerini artırmak amacıyla seçtikleri ve danışmanlarının onayıyla aldıkları derslerdir. Program dışı seçmeli dersler, programa bağlı seçmeli derslerin yerine geçmez. Program dışı seçmeli derslere ilişkin usul ve esaslar ilgili mevzuat hükümlerine göre belirlenir. c) Ön koşullu dersler; alınabilmeleri için alt yarıyıl veya yıllarda yer alan derslerden bir kısmının veya tamamının başarılmasının ve/veya devam koşulunun yerine getirilmesinin zorunlu olduğu stajlar ile teorik ve uygulamalı derslerdir. ç) Ortak zorunlu dersler; 2547 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Türk Dili ile yabancı dil hazırlık sınıfı olmayan programlardaki yabancı dil dersleri ve ilgili bölümler için İş Sağlığı ve Güvenliği dersidir. Yabancı dilde eğitim yapılan birimlerde, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi ile Türk dili dersleri özel bir içerik ve yöntemle ya da yabancı dille verilebilir. Bu derslerin içeriği ve hangi yöntemle verileceği Senato tarafından belirlenir. (3) Bir dersin yükü; kredi yükü ve AKTS yükü olmak üzere iki şekilde tanımlanır. Kredi yükü, o derse ilişkin haftalık teorik, uygulama, laboratuvar, atölye, klinik, ve benzeri saatlerine bağlı olarak oluşturulan değeri ifade eder. AKTS yükü ise, dersi veren bölüm/program tarafından dersin iş yükü hesabına bağlı olarak oluşturulan değerdir. Bir dersin AKTS yükü, toplam iş yükünün 30 saate bölünmesiyle hesaplanır. Dersin kredi yükü ise, o dersin haftalık teorik ders saatlerinin tamamı ile uygulama, laboratuvar, atölye, klinik ve benzeri çalışmalarının haftalık saatlerinin yarısının toplamından oluşur. Yıllık derslerde bir dersin toplam yükü bu kural uyarınca hesaplanan değerin iki katıdır. (4) Bir sonraki akademik yıla ait ön lisans ve lisans programlarında okutulacak dersler ve bu derslere ait ders yükü değerleri, Rektörlükçe belirlenen takvime göre ilgili kurullarca kabul edilerek Senatonun onayıyla kesinleşir. (5) Öğrenciler başarılı oldukları, muaf tutuldukları ya da transferini yaptırdıkları dersleri not yükseltmek için tekrar alamazlar. (6) Derslerin içeriği, haftalık dağılımı, derste kullanılacak kaynaklar, öğrencilerin derse devam durumlarının genel sınava ya da bütünleme sınavına katılmaya ve ders başarı notuna etkisi, derse ilişkin ödev, uygulama ve benzeri çalışmalar ile bunların ders başarı notuna katkısı ve varsa ders başarı notunun tespitinde esas alınacak diğer hususlar, dersi veren öğretim elemanı tarafından belirlenir ve yarıyıl başında öğrencilere ders tanımlama formu aracılığıyla duyurulur. (7) Gerekli hallerde ilgili kurul kararı ve Senatonun onayıyla Cumartesi ve Pazar günleri de ders yapılabilir. Ders programlarının tespit edilmesi