MADDE 17 – (1) (Değişik:RG-9/9/2024-32657) Birim kurulları, öğrencilerine kültürel ve sosyal faaliyetler için yeterli zaman ayırmak şartı ile programlarına seçmeli, zorunlu, nitelik olarak ön şartlı dersler, uygulama ve/veya laboratuvar dersleri de dâhil edebilirler ve öğrencilerin haftalık teorik derslerine uygulama ve stajlara ilişkin düzenlemeler yapabilirler. Programa bu şekilde alınan dersler ve yapılan düzenlemeler, birim kurulları tarafından Senatoya önerilir ve Senato kararı ile kesinleşir. Seçmeli derslerin okutulacağı yarıyıllar ile bu yarıyıllarda en az alınması gereken seçmeli ders sayısı ve/veya kredisi, ilgili birim kurullarınca eğitim öğretim planlarında belirtilir. Ortak seçmeli dersler hariç bir seçmeli dersin açılabilmesi için en az on öğrenci ilgili derse kayıt yaptırmak zorundadır. Sınıf mevcudunun on veya altında olması durumunda bu sayıyı belirleme yetkisi ilgili birim yönetim kuruluna aittir. (2) Bir derse kaydolmak için bazı ders veya derslerden başarılı olma şartı aranabilir. Bir derse kayıt olunabilmesi için başarılmış olması şartı aranan ders ön şart dersi, kayıt olunabilmesi bir ön şart dersin başarılmasına bağlı olan ders ön şartlı ders olarak tanımlanır. Bu dersler için aşağıdaki esaslara uyulur: a) Ön şart ve ön şartlı dersler eğitim-öğretim programlarında gösterilir. b) Birbirini izleyen, biri diğerinin ön şartı olan ve gruplar hâlinde yürütülen proje dersleri her iki yarıyılda da açılabilir. c) (Ek:RG-9/9/2024-32657) Ön şart niteliğindeki dersler başarılmadıkça ve/veya devam koşulu yerine getirilmedikçe ön şartlı ders alınamaz. (3) Laboratuvar, proje ve uygulamalı dersler gruplar hâlinde yürütülebilir. Bu derslerin, gruplara ayrılma nedenleri ilgili bölümün önerisi ile birim yönetim kurulları tarafından karara bağlanır. (4) Birim kurullarının kararıyla öğrencilere, mezun olabilmeleri için zorunlu tez, bitirme ödevi veya mezuniyet çalışması yaptırılabilir. Bu çalışmaların nasıl yapılacağı ile ilgili esaslar ilgili birim kurulları tarafından düzenlenir. (5) Derslerin AKTS/kredileri öğrencilerin iş yükü dikkate alınarak belirlenen Avrupa Kredi Transfer Sistemi kredileridir. Derslere ait AKTS/kredileri, YÖK tarafından ilgili programın yer aldığı diploma düzeyi ve alan için Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesine göre belirlenen kredi aralığı ve öğrencilerin çalışma saati göz önünde tutularak 1 kredi 25-30 saat arası öğrenci iş yüküne karşılık gelecek şekilde Senato tarafından belirlenir. Öğrenci iş yükü; ders saatlerinin yanı sıra laboratuvar, atölye, klinik çalışması, ödev, uygulama, proje, seminer, sunum, sınava hazırlık, sınav, staj, işyeri eğitimi gibi eğitim-öğretim etkinliklerinde harcanan bütün zamanı ifade eder. (6) Ön lisans veya lisans programlarından mezun olabilmek için alınması gereken dersler ilgili birim kurulları tarafından belirlenir ve Senato onayından sonra yürürlüğe girer. (7) Birim yönetim kurulu kararı ile uygulamalı dersler Üniversitede veya Üniversite dışında yapılabilir. Bu derslerin planlanmasına ilişkin esaslar, ilgili birim yönetim kurulunca kararlaştırılarak Senatoya sunulur. Senatonun onayından sonra bu dersler ilgili birim yönetimi tarafından yürütülür. (8) (Ek:RG-9/9/2024-32657) Dersler, zorunlu ve seçmeli olmak üzere iki türdür. Zorunlu dersler, öğrencinin almakla yükümlü olduğu dersler, seçmeli dersler ise öğrencinin istekleri doğrultusunda belirlenen derslerdir. Seçmeli dersler, öğrencinin kendi alanı ile ilgili derslerden oluşabileceği gibi genel kültür ya da değişik ilgi alanlarından dersleri de kapsayabilir. (9) (Ek:RG-9/9/2024-32657) Ön lisans ve lisans programları için Üniversiteye bağlı birimlerin öğretim elemanları tarafından önerilen derslerden, ilgili birim kurullarının önerisi ve Senatonun onayı ile ortak seçmeli dersler havuzu oluşturulabilir. Ortak seçmeli derslerin açılması ve yürütülmesi, Senato tarafından kabul edilen yönerge hükümleri çerçevesinde yürütülür. Ders alma