başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvuru numarası karar tarihi a uyuşmazlığın arka planı asya katılım bankası aş banka tarihinde faaliyetine başlamış ve tarihinde asya finans kurumu anonim şirketi olan şirket unvanı asya katılım bankası anonim şirketi olarak değiştirilmiştir banka hisseleri tarihinde borsada işlem görmeye başlamış ve bu tarihte banka hisselerinin halka arz edilmiştir bankanın tasarruf mevduatı sigorta fonuna tmsf devredilmesinden hemen ö
başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir başvuru numarası karar tarihi a uyuşmazlığın arka planı asya katılım bankası aş banka tarihinde faaliyetine başlamış ve tarihinde asya finans kurumu anonim şirketi olan şirket unvanı asya katılım bankası anonim şirketi olarak değiştirilmiştir banka hisseleri tarihinde borsada işlem görmeye başlamış ve bu tarihte banka hisselerinin halka arz edilmiştir bankanın tasarruf mevduatı sigorta fonuna tmsf devredilmesinden hemen önce tarihi itibarıyla milyon tl ödenmiş sermayesi ve toplam şubesi bulunmakta ve banka hisselerinin borsada işlem görmektedir başvurucu devredildikten sonra iflası talep edilen bankanın b grubu borsada hisse senetleri a ile d arasında çeşitli gruplara ayrılmış olup b grubu fiilî dolaşımdaki pay değeri belirli tutarlar arasında olan bir hisse senedi grubunu temsil etmektedir hissedarıdır b bankanın fona devri ve sonraki süreç anılan banka ile ilgili olarak bankacılık düzenleme ve denetleme kurulu bddk tarafından tarihinde banka hakkında kanunun maddesine alınabilecek önlemler konulu rapor düzenlenmiştir bu raporda yılının ilk sekiz aylık döneminde milyar tl civarında katılım fonu çıkışı gerçekleştiği bunun milyar son on yedi iş gününde olduğu yine bu süre içinde bankanın likit varlıklarının azaldığı belirlenmiştir bankanın tarihinde türkiye cumhuriyet merkez bankasında tcmb serbest olarak tuttuğu tl tutarındaki zorunlu karşılığı çektiği tarihi itibarıyla ihtiyaç anında kullanabileceği likit değerlerinin tl tcmbden onay alarak kullanabileceği zorunlu karşılık yabancı para hesabının toplam tl olduğu belirtilmiştir son on yedi iş gününde günlük ortalama katılım fonu çıkışının tl olduğuna işaret edilerek bankanın anılan likit değerleriyle söz konusu fon çıkış tutarını mevcut koşulların devamı hâlinde yaklaşık beş iş günü daha karşılayabileceği sonrasında başka bir önlem alınmadığı takdirde ise tcmb bloke zorunlu karşılıklarının çözülmesi durumunun gündeme gelebileceği vurgulanmıştır iv katılım fonu çıkışı kaynaklı likidite sıkışıklığı nedeniyle ağustos dönemi tl zorunlu karşılık tutarının eksik tutulmasının kuvvetle muhtemel olduğu ve söz konusu trendin devam etmesi hâlinde bankanın yükümlülüklerini vadesinde yerine getirememesi riskinin doğmasının kuvvetle muhtemel olacağı açıklanmıştır v likiditeye ilişkin olarak alınacak önlemlerin derhal ve bir gün daha gecikmeye mahal verilmeksizin hayata geçirilmesinin önem arz ettiği belirtilmiştir bu bağlamda bankanın öncelikle likidite durumunun iyileştirilmesine ilişkin önlemlerin en süratli şekilde hayata geçirilerek likiditeye ilişkin sorunun çözülmesi gerektiği ifade edilerek likidite durumunu iyileştirerek bankanın yükümlülüklerini başvuru numarası karar tarihi vadesinde yerine getirememe tehlikesini ortadan kaldıracak her türlü tedbirin kanunda hangi maddede yer aldığına bakılmaksızın alınmasının önem arz ettiği ve kurum kurulca kanunda öngörülen tedbirlerden uygun olanların ivedilikle alınmasının yerinde olacağı ifade edilmiştir bddk tarihinde raporda yer alan tespitler çerçevesinde bankanın tarihli ve sayılı bankacılık kanununun kısıtlayıcı önlemler kenar başlıklı maddesi kapsamına alınmasına karar vermiştir bu kapsamda bankadan istenen hususlar şöyledir paya sahip ortaklarının derhâl nakit sermaye artırımına gitmesi acil likidite ihtiyacı dikkate alındığında nakdi sermaye artırımında kullanılacak fonun ortaklarca sermaye artırımı süreci başlamadan ivedilikle bankaya muvazaadan ari reel nakit girişi sağlayacak şekilde banka nezdinde hesaba yatırılarak bloke edilmesi ve nakit sermayenin banka nezdinde bloke edilmesini takiben ortaklarca gerçekleştirilecek sermaye artırımına ilişkin olarak kuruma yazılı taahhüt verilmesi ortaklarca sermaye artırımı dışındaki kaynakların da bankaya aktarılması kredi portföyü dâhil olmak üzere muhtelif teminatların devreye sokulması seçeneği de dikkate alınarak bankaca katılım fonu dışında da uzun vadeli uygun maliyetli kredi ve benzeri fon temin edilmesi iv sigortaya tabi katılım fonu tutarını aşmamak ve yeterli teminatı hâkim ortakların hisse senetlerinden veya diğer malvarlıklarından karşılanmak üzere uzun vadeli kredi sağlaması satış kabiliyeti yüksek olanlardan başlamak üzere krediler de dâhil aktiflerin elden çıkarılması suretiyle likidite temin edilmesi v banka risk grubuna ve hissedarlara nakdi ve gayrinakdi kredi kullandırılmasının durdurulması likidite durumu iyileşene kadar orta ve uzun süreli fon kullandırılmaması mensuplarına her ne ad altında olursa olsun düzenli olarak ödenenler dışındaki ödemelerin durdurulması da dâhil olmak üzere işletme ve yönetim giderlerini azaltacak tüm tedbirlerin alınması yeni yatırımların durdurulması uzun vadeli veya duran varlıkların elden çıkarılması bankanın mevcut ve gelecekteki likidite durumunu güçleştirecek şekilde üçüncü kişiler ile yapacağı işlemlerde emsallerine göre önemli derecede farklılık arz edecek yükümlülüklerin altına girmemesi gereken durumlarda kurumdan ön izin alması aktif kalitesindeki bozulmanın temel nedeni olan sorunlu kredilerin tahsili satışı için gerekli girişimlerde bulunulması bankanın öz kaynaklarının güçlendirilmesine yönelik her türlü tedbirin alınması daha sonra bddk tarafından söz konusu talimatların yerine getirilmesi konusunda bankanın nitelikli pay sahibi ortaklarının gerekli mali güç ve itibara sahip olup olmadıkları ile şeffaf ve açık ortaklık yapısının bulunup bulunmadığı hususlarının ortaya başvuru numarası karar tarihi konulabilmesi açısından adet a grubu nitelikli paya sahip ortakların kurucularda aranan şartları taşıdıklarını gösterir belgelerin sunulması istenmiştir bir bağımsız denetim firması tarafından tarihi itibarıyla bağımsız denetim raporu hazırlanmıştır raporun görüş vermekten kaçınmanın dayanakları başlıklı kısmında özetle bankanın daha önce yakın takibe almış olduğu tl tutarındaki dövize endeksli kredi alacağına ilişkin olarak tarihinde yeniden ödeme planı imzaladığı yapılan bu yeniden ödeme planında söz konusu dövize endeksli krediye ilişkin olarak yılı içinde aylık ödemeler mevcut olmakla birlikte tekabül eden tl tl karşılığı tarihi itibarıyla banka döviz alış kuru ile hesaplanmıştır tutarındaki geri ödemenin tarihinin olarak belirlendiği söz konusu müşterinin geçmiş dönem ödeme performansı da dikkate alındığında alacağın toplam tutarının vadesinde tahsil edilebilirliği konusunda bir görüş oluşturabilmesinin mümkün olmadığı ifade edilmiştir yılı denetim çalışmaları sırasında bankanın üç üst düzey yöneticisinin işten ve bu kişiler ile yapılmış tarihli sözleşmeler gereği kendilerine tl tutarında brüt tazminat ödendiği ve bu tutarın da hesap dönemine gider yazıldığının tespit edildiği bankanın söz konusu sözleşmeler nedeniyle ilgili yükümlülüğünü tarihli hesap dönemine ilişkin finansal tablolarına yansıtmış olması hâlinde ilişikte sunulan tarihli ve bu tarihte sona eren yıla ilişkin finansal tablolarda yansıtılan geçmiş dönem kârlarının vergi etkisi dâhil tl daha az yılı hesap dönemine ait net dönem zararının da bu tutar kadar daha az olacağı belirtilmiştir tarihi itibarıyla sunulan finansal tablolar ile karşılaştırıldığında tarihi itibarıyla pasif kalemlerde yansıtılan katılım fon payı hesaplarında ve aktif kalemlerde yansıtılan krediler ve alacaklar hesaplarında sırasıyla yaklaşık olarak ve oranlarında azalma meydana geldiği bankanın tarihi itibarıyla sona eren yıl içinde tl zarar ettiği ve öz kaynaklarının yaklaşık olarak oranında azaldığı ayrıca bilanço tarihinden sonra hazırlanan tarihli denetlenmemiş yasal mizan sonuçları ile karşılaştırıldığında tarihi ile tarihi arasında da bankadan yine yaklaşık olarak milyon tl katılım fon payı çıkışı olduğu kredilerin de yaklaşık milyon tl daha azaldığı vurgulanmıştır iv söz konusu katılım fon payı çıkışında ve kredilerde meydana gelen azalmaların bankanın gelecek dönemlerde bankacılık faaliyetlerini sürdürebilmesine ve faaliyet giderlerini karşılayabilmesine ilişkin olarak ciddi şüphe uyandırabilecek ölçüde önemli bir belirsizliğe işaret ettiği açıklanmıştır banka tarafından gerekli tedbirlerin alınmadığı ve eksikliklerin giderilmediği gerekçesiyle bddknın tarihli kararı kapsamında fon kurulunun aldığı tarihli kararla sayılı kanunun maddesinin beşinci fıkrasına istinaden bankanın meltem turizm ticaret ve sanayi aşye ve a grubu imtiyazlı paya sahip diğer pay sahibine ait imtiyazlı hisselerin temettü hariç ortaklık haklarının fon tarafından kullanılmasına karar verilmiş ve gerekli atamalar yapılarak banka yönetimi fon tarafından devralınmıştır başvuru numarası karar tarihi yılının nisan ayında bankaya ilişkin olarak finansal durum raporu düzenlenmiştir bu raporda şu tespitlere yer verilmiştir bankanın aktif kalitesindeki bozulmanın devam ettiği bankanın kaliteli kredilerinin kapanması ve yılında takibe dönüşüm oranındaki puanlık yükselişle birlikte banka aktifinde kalan diğer kredilerin azaldığı banka aktifinin önemli ölçüde donuklaşmasına neden olan kredi portföyündeki bu daralmanın kredi kalitesine ilişkin rasyoların da gittikçe bozulmasına sebebiyet verdiği görülmüştür bankanın mevduat bankaları ile katılım bankaları arasında en yüksek sahip banka olduğu aralık dönemi itibarıyla ile bank asya hariç emsal grup ve sektör rasyosunun oldukça üzerinde seyrettiği bankaya ilişkin söz konusu rasyonun tarihli günlük geçici verilere göre düzeyinde gerçekleştiği bankanın yılında sektörde milyon tl sonra en fazla takipteki alacağını aktifinden silen ikinci banka konumunda olduğu yılında aktiften silinen milyon tl tutarındaki alacağın aralık dönemi takipteki alacak bakiyesine oranının olduğu söz konusu oranın bankacılık sektörü için olduğu aktiften silinen krediler de dâhil edildiğinde yıl sonu itibarıyla bankanın emsal grup ve sektör yükseldiği ve emsal grup ile sektörden yüksek oranda negatif yönde ayrıştığı anlaşılmıştır yıl sonu itibarıyla bankanın toplam potansiyel sorunlu kredilerinin tutarının milyon tl olduğu potansiyel sorunlu kredilerin takip hesaplarına aktarılması durumunda bankanın aralık itibarıyla yılında aktiften silinen sorunlu alacakların da hesaplamaya dâhil edilmesi durumunda ise yükseldiği bankanın yılında takipteki alacaklara ilave olan tutarın yıl sonu takipteki alacak bakiyesine oranının ile sektörde en yüksek olan banka olduğu söz konusu oranın emsal grup için sektör için ise olduğu belirlenmiştir iv bankanın sorunlu alacaklarına ayırdığı karşılık bakımından da emsal grubun ve sektörün oldukça gerisinde olduğu aralık itibarıyla bankanın takipteki alacakları için ayırdığı özel karşılığın takipteki brüt alacaklarına oranını gösteren karşılık ayırma oranı iken söz konusu oranın emsal grupta ve sektörde olduğu toplam aktifin oluşturan kredilerinde takipteki alacaklar dâhil yılı boyunca miktar ve kalite bakımından büyük gerileme yaşayan bankada aktifte yer alan varlıkların gelir yaratma potansiyelinin azalmakta olduğu bu durumun bankanın kârlılığını ciddi şekilde olumsuz yönde etkilemeyi sürdüreceği öngörülmekte olup bankanın kredilerinin milyar kısmının potansiyel sorunlu kredilerden oluştuğu dikkate alındığında mevcut durumun kısa ve orta vadede düzeltilmesinin zor olduğu hususuna dikkat çekilmiştir v yılında milyon tl net kâr elde eden bankanın yılını milyon tl zararla kapattığı bankanın yılı zararının önceki dört yılda elde ettiği kâr toplamından milyon tl daha fazla olduğu yılı zararının gelecek dört yılda elde edileceği tahmin edilen kâr toplamından milyon tl da fazla olduğu tek seferlik satış gelirleri gözardı edildiğinde bankanın yılı başvuru numarası karar tarihi zararının milyon yükseldiği milyon bu zararın bankanın son beş yılda elde ettiği kâr toplamından milyon tl daha fazla olduğu bankanın emsal grubundaki diğer üç katılım bankasının toplam kârının milyon tl olduğu bank asyanın iştirak satış gelirleri hariç zararının emsal grubun toplam kârından daha fazla olduğu aktif büyüklüğü bakımından sektör payı olan bankanın zararının milyon tl bankacılık sektörü kârının tekabül ettiği söz konusu zarar tutarının yıl sonunda kâr açıklayan yirmi yedi küçük ve orta ölçekli bankanın kârları toplamından daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır yüksek miktarda dönem zararı neticesinde bankanın aktif ve öz kaynak getirileri bakımından sektör ve emsal gruptan çok net bir şekilde olumsuz ayrıştığı yılında bankanın vade dilimi toplam likidite yeterlilik oranının beş kere yasal sınırın altında kaldığı bankanın tesis dönemlerinde zorunlu karşılık yükümlülüklerini yerine getiremediği eksik tesis edilen zorunlu karşılıklar sebebiyle tcmb tarafından bankaya bu üç dönem için toplam milyon tl idari para cezası uygulandığı tarihinden sonra bankanın katılım fonu yapısının da önemli ölçüde değişikliğe uğradığı ticari ve diğer katılım fonlarının toplam katılım fonlarına oranı tarihinde iken tarihinde gerilediği gerçek kişi katılım fonlarında ise güvence kapsamında olabilme ve sahip çıkma gibi ekonomik menfaat dışı diğer saiklerle de hareket edilmesi sonucu güvence kapsamındaki katılım fonlarının toplam gerçek kişi katılım fonları içindeki payının hızla arttığı tespit edilmiştir aralık döneminde bankanın türev finansal araçlar hariç bilanço dışı risklerinin toplam aktife oranının ile hem emsal grup hem de sektör ortalamasının üzerinde seyrettiği potansiyel sorunlu gayrinakdi kredilerin milyon tl toplam gayrinakdi kredilerin içindeki payının da emsal ve sektörün üzerinde olduğu görülmüştür söz konusu oranın banka için iken emsal grupta sektörde ise olduğu kredi karşılama oranının yıl sonunda ile emsal ve sektörden olumsuz ayrıştığı banka yönetim kurulunun tarihli kararı ile bankanın sermayesinin tamamı nakit olmak üzere milyon çıkarılmasına karar verilmiş olmakla birlikte aralık itibarıyla sermaye artırımı işleminin henüz gerçekleşmediği açıklanmıştır bankaya ilişkin tarihi ve sonraki dönem gelişmeler tarihli mali durum tespit raporunda da çeşitli tespitler yapılmıştır bankanın mali bünyesinin bozulmuş olduğu ve bozulmanın artarak devam ettiği bu bağlamda yılında banka bilançosunda temelde mevduat ve kredilerde olmak üzere hemen hemen tüm kalemlere sirayet edecek şekilde ve oranına varacak ölçüde küçülme gerçekleştiği öz kaynakların da bin zararının etkisiyle oranında küçüldüğü söz konusu küçülmenin yılı ilk üç ayında da artarak devam ettiği banka bilançosundaki küçülme aktif kalitesindeki bozulma ve öz kaynaklardaki erime birlikte değerlendirildiğinde bankanın mali verilerindeki bozulmanın açık bir şekilde görüldüğü ifade edilmiştir başvuru numarası karar tarihi bankanın gelirlerini artıramadığı ve içinde bulunduğu koşullarda bir değişiklik olmadığı sürece faaliyetlerini kârla sonuçlandırmasının mümkün görünmediği yüksek ulaşan banka zararının yapısallığa dönüşme eğilimi taşıdığı banka mevduatındaki azalış trendinin devam ettiği bu durumun mudilerin bankaya olan güvenlerini kaybettiğini gösterdiği bankanın mevduat artışı sağlayacak şekilde yeni mudi kazanmasının mevcut koşullar devam ettiği takdirde imkân dâhilinde olmadığı banka kaynak yapısı ve likiditesinin sürdürülebilir bir yapı arz etmediği bunun da ötesinde yılı içinde bazı dönemlerde likidite yeterlilik rasyosunu gerçekte karşılayamadığı hâlde işletilen muvazaalı yollarla bunun karşılanmış olarak gösterildiği ve bu şekilde kamu otoritesini yanıltıcı raporlama yapıldığı değerlendirilmiştir bankanın gelecek dönemlerde bankacılık faaliyetlerini sürdürebilmesi ve faaliyet giderlerini karşılayabilmesi konusunda bağımsız denetim şirketinin de ciddi şüpheler ve önemli belirsizlikler olduğunu beyan ettiği bankanın mali durumundaki bozulmanın ve belirsizliğin ekonominin geneline dair herhangi bir krizin mevcut olmadığı yılında oluştuğu ve geliştiği dikkate alındığında ileride yaşanabilecek herhangi bir krizin bu bankanın mali durumuna etkisinin sektör genelinden çok daha büyük boyutlarda olacağı banka kredi portföyünün yapısının bu durumu beslediği banka mali yapısında devam eden kötü yöndeki trendin gelecek dönemde mali sistemdeki güven ve istikrarı tehlikeye düşüreceği aksiyon alınmaması durumunda bankanın kamuya olan maliyetinin yüksek tutarlara ulaşacağı belirtilmiştir iv bankanın üst yönetiminde istikrarın bulunmadığı kurumsal kimliği ile bağdaşmayan uygulamalar olduğu banka genel müdür yardımcılarına yüklü tazminatlar ödenmesini öngören sözleşmeler örneğinde olduğu gibi bankayı yükümlülük altına sokan ancak kayıtlardan ve ilgili birimden temin edilemeyen başka birtakım sözleşmelerin de var olma riskinin mevcut olduğu bankanın kurumsal yapısının organizasyon yapısı bilgi işlem sistemi şube ağı personel vb kurumsal yönetim anlayışıyla bağdaşmayacak şekilde siyasi faaliyetler içinde olduğu dolayısıyla bankanın kanun kapsamında kendisine verilen faaliyet izinleri dışında başka faaliyetler içinde organize bir şekilde yer aldığı vurgulanmıştır v beş ayrı şehirde bulunan şubedeki ayrı hesaptan çoğunluğu ile yılları arasında olmak üzere tl usd ve euro tutarındaki adet ödeme havalenin tl tutarındaki adet çekin usulsüz işlemlere konu edildiği söz konusu hesabın tamamının sistematik ve ülke geneline yaygın bir şekilde gülen cemaatine maddi kaynak sağlamak üzere gayriresmî yollardan temin edilen çeklerin tahsili amacıyla kullanıldığına işaret ettiği yapılan işlemlerin uzun yıllar boyunca farklı şehir ve şubelerde yoğun bir şekilde aynı yöntemlerle sürdürülebilmiş olmasının usulsüzlüklerin şube ve banka üst yönetiminin bilgisi ve onayı dahlinde gerçekleştirildiğinin göstergesi olarak değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekilmiştir banka ortaklık yapısının şeffaf olmadığı bunun da ötesinde aralarında banka kurucularının da olduğu ve tarihi itibarıyla oranındaki a grubu nitelikli paya sahip gerçek kişi ortak ile tüzel kişi ortakları temsilen yönetici hissedarlarca geçmiş yıllarda fona devrolan bazı bankalarda rastlandığı gibi tarih ve devralan kısımları boş bırakılmış tek tip hisse devir sözleşmelerine başvuru numarası karar tarihi imza atıldığı bu durumun banka nitelikli pay sahiplerinin sahipliğe ilişkin iradelerini kim olduğu bilinmeyen kişi ya da kişilere teslim etmiş olduğunu açık bir biçimde gösterdiği ayrıca bu iradenin teslim edildiği perde arkasındaki kişi ya da merkezin geçmişten beri bankanın her türlü karar ve yönetim mekanizmasında tek söz sahibi olduğunu gösteren birtakım verilere ulaşıldığı böyle bir vaziyetin bir bankada var oluşunun ise yatırımcıların ve tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatleri açısından büyük bir risk ve tehlike oluşturacağı açıklanmıştır yukarıda ifade edilen hususlar gözönüne alındığında bankanın bankacılık ilke ve teamüllerine aykırı çok sayıda uygulama ve faaliyetinin bulunduğu bu faaliyetlerin katılım fonu sahiplerinin hak ve menfaatlerine halel getirecek nitelikte olduğu bankanın açık ve şeffaf olmayan ortaklık yapısı ve organizasyon şemasından dolayı mali sistemin güven ve istikrarı açısından tehlike arz ettiği bankaya bddk tarafından gönderilen tarihli maddesinde çeşitli tedbirler almasını isteyen talimat yazısında yer alan üç talimata aykırı uygulamalar yapıldığı anlaşıldığından asya katılım bankası aş hakkında maddesinin birinci fıkrasının b bendinde ifade edilen devamının mevduat ve katılım fonu sahiplerinin hakları ve malî sistemin güven ve istikrarı bakımından tehlike arz ettiğinin ortaya çıkması durumunun oluştuğu ve bankanın temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetiminin zararın mevcut ortakların sermayesinden indirilmesi kaydıyla kısmen veya tamamen devri satışı veya birleştirilmesi amacıyla fona devredilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı ifade edilmiştir banka nezdinde bddk denetim elemanları tarafından yapılan denetimler neticesinde düzenlenen tarihli mali durum tespit raporunda belirlenen hususlar asya katılım bankası aş finansal durum raporunda belirlenen hususlar ile hukuk daire başkanlığının tarihli yazısı ile verilen mütalaa neticesinde bddk tarihinde bankanın temettü hariç ortaklık hakları ile yönetimi ve denetiminin kısmen veya tamamen devri satışı veya birleştirilmesi amacıyla sayılı kanunun maddesinin birinci fıkrasının b bendi gereğince fona devredilmesine karar vermiştir bu karar uyarınca bankanın yönetim ve denetim yetkisi fon tarafından kullanılmaya başlanmıştır tmsf tarafından yürütülen süreçte fon kurulunun tarihli kararı ile bankanın toplamda adet olan nitelikli a grubu hisselerinin tekabül eden adedinin satışa sunulacak asgari miktar olarak belirlenmesine ve satışa sunulmasına karar verilmiştir tarihinde yapılan ihale neticesinde teklif gelmemesi nedeniyle fon kurulunun almış olduğu tarihli kararla banka hisselerinin satış ihalesi sürecinin kapatılmasına ve nihai çözümleme stratejisinin belirlenmesine kadar geçecek süre zarfında bankanın bankacılık faaliyetlerinin sayılı kanunun maddesinin ikinci fıkrası kapsamında geçici olarak durdurulmasına karar verilmiştir başvuru numarası karar tarihi fon kurulu tarihinde yapılandırma çalışmaları sonuçsuz kalan bankanın kanunun maddesinin son fıkrası kapsamında faaliyet izninin kaldırılmasının bddkdan talep edilmesine karar vermiştir bu talebi kabul eden bddk tarihinde bankanın faaliyet iznini kaldırmıştır fon kurulunun tarihli kararına istinaden banka nezdindeki sigortaya tabi katılım fonunun hak sahiplerine ödenmesine tarihinden itibaren vakıf katılım bankası aş aracılığıyla başlanmıştır banka mudilerine yapılan ödemeden dolayı alacaklı sıfatıyla fon kurulu tarihli kararına istinaden bankanın asliye ticaret mahkemesinden mahkeme iflasını talep etmiştir mahkeme tarihinde bankanın iflasına ve iflasın saat itibaren açılmasına karar vermiştir kararına karşı davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ancak bölge adliye mahkemesi hukuk dairesi tarafından istinaf talebinin reddine karar verilmiştir karar davalı tarafından temyiz edilmiş olup dosya yargıtay hukuk dairesinin temyiz incelemesindedir tasfiyesine müdürlüğünün sayılı dosyası üzerinden başlanmış ve iflas idare memurluğuna atamalar yapılarak iflas idaresi oluşturulmuştur fon kurulunca birinci alacaklılar toplantısı yerine kaim olmak üzere tarihli karar alınmış ve iflas kararı kesinleşmediğinden kanun gereği ikinci alacaklılar toplantısı henüz yapılmamıştır müdürlüğünün sayılı dosyası üzerinden başlanmış olan alacak kayıt başvuruları kapsamında hâlihazırda toplam başvuru alınmıştır birinci sıra cetveli kapsamında başvuruya ait tl talep incelenerek tl talep kabul edilmiş ve tarihli sıra cetveli ile ilan edilmiştir c davası süreci bankanın tmsfye devredilmesine ilişkin tarihli bddk kararına karşı başvurucu tarafından ankara mahkemesinde mahkeme iptal davası açılmıştır mahkeme tarihli kararında davanın reddine karar vermiştir mahkeme gerekçeli kararında bankanın banka dışı müdahale ve yönlendirmelere açık olduğunun görüldüğü banka bilançosunun yılından itibaren sürekli ve ciddi oranda küçüldüğü bu küçülmenin de devam ettiği bu hâliyle bankanın faaliyetlerini sağlıklı bir şekilde sürdürebilmesinin imkân dâhilinde olmadığı bankanın pasif tarafta önemli oranda katılım fonu çekilişlerine maruz kaldığı bu süreçte bankacılık açısından temelde ticari saiklerle değil aidiyet duygusuyla fon sağlandığı aktif tarafta ise gelir yaratıcı bir varlık yapısına sahip olmadığı dolayısıyla bu durumun kârlılık açısından sürdürülebilir olmadığı banka sürdürülebilir bir yapı arz etmediği bazı dönemlerde yeterlilik rasyosunu tutturmayı teminen kuruma yanıltıcı raporlamalar başvuru numarası karar tarihi yapıldığının tespit edildiği yapısının katılım ve benzeri fon girişlerine değil esas itibarıyla kredi geri dönüşlerine bağımlı olduğu bir başka ifadeyle temelde kaynak girişiyle değil varlık azaltımı yoluyla sağlanmaya çalışıldığı iv bankanın kaynak sağlama süreçlerinin de rasyonaliteden uzaklaştığı tespitleri yapılmıştır mahkeme bu tespitlerden hareketle bankanın faaliyetine devamının mevduat ve katılım fonu sahiplerinin hakları ile mali sistemin güven ve istikrarı bakımından tehlike arz etmesi hâlinin ortaya çıkmış olduğu sonucuna varmış bankanın bddknın fona devrine ilişkin tarihli kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine hükmetmiştir başvurucu tarafından temyiz edilen karar danıştay dairesince tarihinde onanmıştır nihai karar tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiştir başvurucu tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur iv hukuk a ulusal hukuk sayılı kanunun amaç kenar başlıklı maddesi şöyledir bu kanunun amacı finansal piyasalarda güven ve istikrarın sağlanmasına kredi sisteminin etkin bir şekilde çalışmasına tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatlerinin korunmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir sayılı kanunun ve kısaltmalar kenar başlıklı maddesinin ilgili kısımları şöyledir katılım bankası bu kanuna göre özel cari ve katılma hesapları yoluyla fon toplamak ve kredi kullandırmak esas olmak üzere faaliyet gösteren kuruluşlar ile yurt dışında kurulu bu nitelikteki kuruluşların türkiyedeki şubelerini nitelikli pay bir ortaklığın sermayesinin veya oy haklarının doğrudan veya dolaylı olarak yüzde on veya daha fazlasını teşkil eden paylar ile bu oranın altında olsa dahi yönetim kurullarına üye belirleme imtiyazı veren payları özel cari hesap katılım bankalarında açılabilen ve istenildiğinde kısmen veya tamamen her an geri çekilebilme özelliği taşıyan ve karşılığında hesap sahibine herhangi bir getiri ödenmeyen fonların oluşturduğu hesapları katılma hesabı katılım bankalarına yatırılan fonların bu kurumlarca kullandırılmasından doğacak kâr veya zarara katılma sonucunu veren karşılığında hesap sahibine önceden belirlenmiş herhangi bir getiri ödenmeyen ve anaparanın aynen geri ödenmesi garanti edilmeyen fonların oluşturduğu hesapları başvuru numarası karar tarihi katılım fonu katılım bankaları nezdinde açtırılan gerçek ve tüzel kişilere ait özel cari hesap ve katılma hesaplarında yer alan parayı sayılı kanunun pay edinim ve devirleri kenar başlıklı maddesinin numaralı fıkrası şöyledir nitelikli paya sahip olan ortakların kurucularda aranan nitelikleri taşıması şarttır kurucularda aranan nitelikleri kaybeden nitelikli paya sahip ortaklar temettü dışındaki ortaklık haklarından yararlanamaz bu halde diğer ortaklık hakları kurumun bildirimi üzerine fon tarafından kullanılır bu ortaklar sermayedeki doğrudan ve dolaylı payları yüzde onun altına düşene kadar rüçhan haklarını kullanamazlar sayılı kanunun önlem alınmasını gerektiren hâller kenar başlıklı maddesi şöyledir konsolide veya konsolide olmayan bazda yapılan denetimler sonucunda bir bankanın a aktiflerinin vade itibarıyla yükümlülüklerini karşılayamama tehlikesiyle karşı karşıya gelmesi ya da likiditeye ilişkin düzenlemelere uymaması b gelir ve giderleri arasındaki ilgi ve dengelerin bozulması nedeniyle kârlılığın faaliyetleri emin bir şekilde yürütecek yeterlilikte olmaması c özkaynaklarının sermaye yeterliliğine ilişkin düzenlemelere göre yetersiz olması veya bu durumun gerçekleşmek üzere bulunması d aktif kalitesinin malî bünyeyi zayıflatabilecek şekilde bozulması e bu kanuna ve ilgili düzenlemelere veya kurulca alınan kararlara aykırı nitelikte karar işlem ve uygulamalarının bulunması f denetim iç kontrol ve risk yönetim sistemlerini kurmaması veya bu sistemleri etkin ve yeterli bir şekilde işletmemesi veya denetimi engelleyici herhangi bir hususun bulunması g yönetiminin basiretsizliği nedeniyle bu kanun ve ilgili mevzuat ile tanımlanmış risklerin önemli ölçüde artması veya malî bünyeyi zayıflatabilecek şekilde yoğunlaşması hâllerinden herhangi birinin tespit edilmesi durumunda bu kanunun inci uncu ve inci maddelerinde öngörülen tedbirler derhal alınır sayılı kanunun düzeltici önlemler kenar başlıklı maddesi şöyledir a a b c ve d bentlerindeki hâllerden birinin veya birkaçının tespiti hâlinde bankanın özkaynağının artırılması veya kâr dağıtımının geçici bir süreyle durdurularak ihtiyatlara aktarılması veya ayrılan karşılıkların artırılması hissedarlara kredi verilmesinin durdurulması veya aktiflerin elden çıkarılması suretiyle likidite temin edilmesi veya yeni yatırımların sınırlandırılması veya durdurulması ücret ve diğer ödemelerin sınırlandırılması uzun vadeli yatırımların durdurulması başvuru numarası karar tarihi b e f ve g bentlerindeki hâllerden birinin veya birkaçının varlığı hâlinde bu aykırılıkların giderilmesi kredi politikasının gözden geçirilerek riskli işlemlerin durdurulması maruz kalınan vade kur veya faiz riskinin azaltılması için gerekli önlemlerin alınması tedbirlerinden bir veya birkaçının ya da tamamının ve kurumca uygun görülecek diğer tedbirlerin kurumun uygun göreceği bir süre ve onaylayacağı bir plân dahilinde alınmasını ve uygulanmasını bankanın yönetim kurulundan ister sayılı kanunun önlemler kenar başlıklı maddesi şöyledir banka tarafından inci maddede yer alan önlemlerin alınmaması veya alınan önlemlere rağmen sorunların giderilememesi ya da bu tedbirlerin alınması durumunda dahi sonuç alınamayacağının kurumca belirlenmesi hâlinde kurul a nci maddenin a b c ve d bentlerinde sayılan hallerden herhangi birinin veya birkaçının gerçekleşmesi durumunda malî bünyenin düzeltilmesi sermaye yeterliliği veya likidite düzeylerinden birinin ya da her ikisinin yükseltilmesi uygun bir süre vererek uzun vadeli veya duran varlıkların elden çıkarılması işletme ve yönetim giderlerinde kısıntıya gidilmesini veya mensuplarına her ne ad altında olursa olsun düzenli olarak ödenenler dışındaki ödemelerin durdurulması belirli kişi kurum risk grubu veya sektörlere nakdî ve gayrinakdî kredi kullandırımının sınırlandırılması veya yasaklanması b nci maddenin e f ve g bentleri ile ilgili olarak aykırılıkların giderilmesi karar işlem ve uygulamalarda yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğu bulunması hâlinde genel kurulun en kısa sürede olağanüstü toplantıya çağrılarak yönetim kurulu üyelerinden bir veya birkaçının veya tamamının değiştirilmesi veya üye sayısını artırarak üye atanması veya karar ve işlemlerde sorumluluğu bulunan mensuplarının görevden alınması g bendi ile ilgili olarak maruz kalınan risklerin azaltılması için kısa orta ve uzun vadeli olmak üzere kurulca uygun görülecek bir plân oluşturulması ve yönetim kurulu üyeleri ile nitelikli paya sahip ortaklarından bu plânın yazılı olarak taahhüt edilmesi ve belirlediği dönemler itibarıyla uygulama sonuçlarının gönderilmesi de dâhil olmak üzere uygun göreceği her türlü tedbirin alınmasını ve ivedilikle uygulanmasını banka yönetim kurulundan ister sayılı kanunun kısıtlayıcı önlemler kenar başlıklı maddesi şöyledir banka tarafından inci uncu maddelerde yer alan önlemlerin alınmaması veya alınan önlemlere rağmen sorunların giderilememesi ya da bu tedbirlerin alınması durumunda dahi sonuç alınamayacağının belirlenmesi hâlinde kurul bankadan a faaliyetlerini faaliyet türleri itibarıyla tüm teşkilatını veya gerekli görülecek yurt içi veya yurt dışı şubelerini veya muhabirlerle ilişkilerini kapsayacak şekilde kısıtlaması veya geçici olarak durdurulması b kaynakların toplanması ve kullandırılmasına ilişkin olarak faiz oranı ve vade kısıtlamaları da dâhil olmak üzere her türlü sınırlama ve kısıtlama getirmesi c yönetim kurulu da dâhil olmak üzere genel müdür genel müdür yardımcıları ilgili birim ve şube yöneticilerinin bir kısmını veya tamamını görevden alması görevden alınan kişilerin yerine atanacak veya seçilecek kişiler için kurumdan onay alınması başvuru numarası karar tarihi d sigortaya tâbi mevduat veya katılım fonu tutarını aşmamak ve yeterli teminatı hâkim ortakların hisse senetlerinden veya diğer malvarlıklarından karşılanmak üzere uzun vadeli kredi sağlaması e zarar doğurduğu tespit edilen faaliyetlerinin sınırlandırılması veya durdurulması verimi düşük veya verimsiz varlıklarının elden çıkarılması f olan bir veya birkaç banka ile birleşmesi g özkaynakların artırılmasını sağlamak amacıyla uygun görülecek yeni hissedarlar bulunması h doğan zararın özkaynaktan indirilmesi tedbirlerinden bir ya da birkaçının veya uygun göreceği diğer tedbirlerin alınmasını ve uygulanmasını ister sayılı kanunun faaliyet izninin kaldırılması veya fona devir kenar başlıklı maddesi şöyledir denetlemeler sonucunda bir bankayla ilgili olarak a bu kanunun inci maddesi kapsamında alınması istenen tedbirlerin kurul tarafından verilen süre içerisinde ya da her halükârda en geç ay içinde kısmen ya da tamamen alınmaması ya da bu tedbirleri kısmen veya tamamen almış olmasına rağmen malî bünyesinin güçlendirilmesine imkân bulunmadığı veya bu tedbirler alınmış olsa dahi malî bünyesinin güçlendirilemeyeceğinin tespit edilmesi b faaliyetine devamının mevduat ve katılım fonu sahiplerinin hakları ve malî sistemin güven ve istikrarı bakımından tehlike arz ettiğinin ortaya çıkması c yükümlülüklerini vadesinde yerine getiremediğinin tespit edilmesi d yükümlülüklerinin toplam değerinin varlıklarının toplam değerini aşması e hâkim ortaklarının veya yöneticilerinin banka kaynaklarını bankanın emin bir şekilde çalışmasını tehlikeye düşürecek biçimde doğrudan veya dolaylı veya dolanlı olarak kendi lehlerine kullanması veya dolanlı olarak kaynak kullandırması ve bankayı bu suretle zarara uğratması hâllerinden bir veya birkaçının varlığı durumunda kurul en az beş üyesinin aynı yöndeki oyuyla alınan kararla bankanın faaliyet iznini kaldırmaya ya da kredi kuruluşunun temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimini zararın mevcut ortakların sermayesinden indirilmesi kaydıyla kısmen veya tamamen devri satışı veya birleştirilmesi amacıyla fona devretmeye yetkilidir faaliyet izni kaldırılan kredi kuruluşları bu kanunda yer alan hükümlere göre kalkınma ve yatırım bankaları ise genel hükümlere göre tasfiye edilir bu madde kapsamında alınan kurul kararları resmî yayımlanır yayım tarihi ilgililer bakımından tebliğ tarihi olarak kabul edilir başvuru numarası karar tarihi sayılı kanunun kurumun görev ve yetkileri kenar başlıklı maddesinin ilgili kısmı şöyledir kurum bu kanun ve ilgili diğer mevzuatın verdiği yetkiler çerçevesinde finansal piyasalarda güven ve istikrarın sağlanması kredi sisteminin etkin bir şekilde çalışması malî sektörün gelişmesi tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatlerinin korunması için a bankalar ve finansal holding şirketleri ile diğer kanunlarda ve ilgili mevzuatta yer alan hükümler saklı kalmak kaydıyla finansal kiralama faktoring ve finansman şirketlerinin kuruluş ve faaliyetlerini yönetim ve teşkilat yapısını birleşme bölünme hisse değişimini ve tasfiyelerini düzenlemek uygulamak uygulanmasını sağlamak uygulamayı izlemek ve denetlemek b yurt içi ve yurt dışı muadil kurumların katıldığı uluslararası malî iktisadî ve meslekî teşekküllere üye olmak görev alanına giren hususlarda yabancı ülkelerin yetkili mercileri ile mutabakat zaptı imzalamak c kanunla verilen diğer görevleri yapmak görevli ve yetkilidir kurum tasarruf sahiplerinin haklarını ve bankaların düzenli ve emin bir şekilde çalışmasını tehlikeye sokabilecek ve ekonomide önemli zararlar doğurabilecek her türlü işlem ve uygulamaları önlemek kredi sisteminin etkin bir şekilde çalışmasını sağlamak üzere gerekli karar ve tedbirleri almak ve uygulamakla yükümlü ve yetkilidir sayılı kanunun faaliyet izninin kaldırılması kenar başlıklı maddesinin ilgili kısmı şöyledir bir bankanın bu kanun hükümlerine göre faaliyet izninin kaldırılması hâlinde yönetim ve denetimi fona intikal eder kaldırılmasına ilişkin kurul kararının resmî gazetede yayımlandığı tarihten itibaren banka hakkındaki ihtiyatî tedbir dahil her türlü icra ve iflas takibatı durur ve yeni icra ve iflas takibi yapılamaz banka hakkında fon haricinde üçüncü kişiler tarafından açılmış tüm dava icra ve iflas takipleri mahkeme icra ve iflas dairesi tarafından derhal fona bildirilir fon yönetim ve denetimi kendisine intikal eden bankadaki sigortalı mevduatı ve sigortalı katılım fonunu doğrudan veya ilân edeceği başka bir banka aracılığı ile ödeyerek mevduat ve katılım fonu sahipleri yerine bankanın doğrudan doğruya iflasını ister bu görev ve yetki münhasıran fona aittir bu şekilde yapılacak iflas isteminde sayılı ve kanununun inci maddesinin ikinci fıkrası ve uncu maddesinin iflasın ertelenmesine ilişkin hükümleri uygulanmaz fonun iflas talebi hakkında sayılı hukuk usulü muhakemeleri kanununun seri muhakeme usulü hükümleri uygulanır ve en geç altı ay içerisinde iflas talebi hakkında karar verilir yönetim ve denetimi fona intikal eden banka hakkında iflas kararı verilmesi hâlinde fon iflas masasına sayılı ve kanununun maddesinde yer alan üçüncü sıradaki tüm imtiyazlı alacaklılardan önce ancak devletin ve sosyal güvenlik kuruluşlarının sayılı kanun kapsamındaki alacaklarından sonra gelmek üzere başvuru numarası karar tarihi imtiyazlı alacaklı sıfatıyla iştirak eder fon bu kanunun uygulanması ile sınırlı olmak üzere sayılı ve kanununun inci uncu üncü üncü uncu inci ve üncü maddelerindeki yetki ve görevler hariç olmak üzere iflas dairesi alacaklılar toplantısı ve iflas idaresi görev ve yetkilerine sahip olarak bankayı tasfiye hükmolunan bankanın fona olan borçları masanın nakit durumuna göre sayılı ve kanununun nci maddesinde gösterilen sıra cetvelinin kesinleşmesi beklenmeksizin ödenir alacaklılar sıra cetvelinin düzenlenmesinde ve kanununun nci maddesinde öngörülen üç aylık sürenin yetersiz kalması hâlinde iflas idaresinin talebi üzerine fon kurulu tarafından üçer aylık ek süreler verilebilir sayılı kanunun fona devredilen bankalar ile ilgili hükümler kenar başlıklı maddesinin ilgili kısmı şöyledir fon bu kanunun inci maddesi hükümlerine göre ortaklarının temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi kendisine devredilen bankanın faaliyetlerini fon kurulunca belirlenecek süre ile geçici olarak durdurmaya devir tarihi itibarıyla düzenlenecek bilançosunu esas almak suretiyle yetkilidir inci madde kapsamında temettü hariç ortaklık hakları ile yönetim ve denetimi kendisine devredilen bankaların malî bünyelerinin güçlendirilmesi yeniden yapılandırılması devri birleştirilmesi ve satışı ile ilgili süreç devrin yapıldığı tarihten itibaren en geç dokuz aylık bir süre içerisinde tamamlanır fon kurulu kararı ile bu süre üç ayı geçmemek üzere uzatılabilir bu süre içinde devir birleşme veya satışın tamamlanamamış olması hâlinde fonun talebi üzerine kurul bankanın faaliyet iznini kaldırır b uluslararası hukuk avrupa hakları sözleşmesine sözleşme ek nolu protokolün mülkiyetin korunması kenar başlıklı maddesi şöyledir her gerçek ve tüzel kişinin mal ve mülk dokunulmazlığına saygı gösterilmesini isteme hakkı vardır bir kimse ancak kamu yararı sebebiyle ve yasada öngörülen koşullara ve uluslararası hukukun genel ilkelerine uygun olarak mal ve mülkünden yoksun bırakılabilir yukarıdaki hükümler devletlerin mülkiyetin kamu yararına uygun olarak kullanılmasını düzenlemek veya vergilerin ya da başka katkıların veya para cezalarının ödenmesini sağlamak için gerekli gördükleri yasaları uygulama konusunda sahip oldukları hakka halel getirmez avrupa hakları mahkemesi bankalara el konulması ile bağlantılı şikâyetleri bankaya el konulması kimi durumlarda mülkiyetten yoksun bırakma sonucuna yol açsa dahi ülkedeki bankacılık sektörünü kontrol etmek amacına yönelik bir tedbir niteliğinde olduğu gerekçesiyle mülkiyetin kamu yararına kullanımının kontrolü veya düzenlenmesine ilişkin üçüncü kural çerçevesinde incelemiştir b no süzer ve eksen holding b no başvuru numarası karar tarihi bununla birlikte göre söz konusu müdahale sözleşmeye ek nolu maddesinin birinci fıkrasının ilk cümlesinde belirtilen genel ilke ışığında yorumlanmalıdır buna göre müdahalenin hukuka uygun olup olmadığı kamu yararına dayalı meşru bir amacının olup olmadığı ve başvurucunun mülkiyet hakkı ile müdahalenin taşıdığı meşru amacın dayandığı kamu yararı arasında adil bir denge sağlanıp sağlanmadığı belirlenmelidir bu kararda bankanın yönetimi ve kontrolünün devredilmesinin hukuka aykırı olduğunun ulusal yargı organlarınca tespit edilmesine rağmen kararın icra edilememesi nedeniyle mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin ölçüsüz olduğuna karar vermiştir bir bankanın tmsfye devrinin şikâyet edildiği yaşar holding b no kararında iç hukukta hukuki bir temelin varlığının hukukilik ilkesini karşılaması için yeterli olmadığını hatırlatarak bu hukuki temelin ayrıca hukukun üstünlüğüne uygun olan ve keyfîliğe karşı güvenceler sunan belirli bir nitelik teşkil etmesi gerektiğini vurgulamıştır yaşar holding diğer taraftan somut olayda kamu makamlarının müdahalesinin tarihli ve sayılı kanun tarafından değiştirildiği şekliyle sayılı maddesinin üçüncü ve beşinci fıkralarına dayandığını ve bu yeni hükmün yürürlüğe girmesinden hemen iki gün sonra başvurucu için uygulanmasının öngörülebilirliği konusunun danıştay tarafından incelenmediğini tespit etmiştir yaşar holding önceki mevzuatın bu türden bir tedbire izin vermemesine rağmen sayılı maddesinin beşinci fıkrasında yapılan değişikliğin yürürlüğe girmesinden hemen iki gün sonra başvurucuya ait hisselerin mülkiyetinin devredilmesinin başvurucu tarafından öngörülebilmesinin güç olduğu kanaatine ulaşmıştır sonuç olarak somut olayda uygulanan kanunun öngörülebilirlikten yoksun olması sebebiyle ihtilaf konusu müdahalenin hukukilik ilkesine uygun olmadığı gerekçesiyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir yaşar holding cem cengiz b no kararında ise bddk kararıyla yönetim kurulunun değiştirilmesinin banka müşterilerinin menfaatlerini koruma ve bankanın güvenli bir şekilde işleyişini tehlikeye düşürecek koşulları ortadan kaldırma amaçlarına hizmet ettiğini vurgulamıştır bu amacın kamu menfaati kavramına uygun düştüğünü belirterek ulusal makamlarca alınan tedbirin toplumun genel menfaatinin gereklilikleri ile başvuranın mülkiyet hakkının korunması arasındaki adil dengeyi bozmadığı başvurana bireysel ve aşırı bir külfet yüklemediği sonucuna varmıştır neticede söz konusu şikâyetin açıkça dayanaktan yoksun olduğu gerekçesiyle başvuruyu kabul edilemez bulmuştur v