T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/303 - 2026/863 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2023/303 KARAR NO : 2026/863 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I Başkan : Üye : Üye : Katip : İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 26/10/2022 NUMARASI : 2022/... Esas ve 2022/... Karar DAVACI : ... - VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- ...GIDA DAYANIKLI TÜKETİM MALLARI PETROL …
T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/303 - 2026/863 T.C. ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2023/303 KARAR NO : 2026/863 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I Başkan : Üye : Üye : Katip : İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : MERSİN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 26/10/2022 NUMARASI : 2022/... Esas ve 2022/... Karar DAVACI : ... - VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- ...GIDA DAYANIKLI TÜKETİM MALLARI PETROL ÜRÜNLERİ PAZARLAMA SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ 2- ... HİZMETLER İNŞAAT DAYANIKLI TÜKETİM MALLARI OTOMOTİV NAKLİYAT TEMİZLİK HAYVANCILIK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ 3- ...TURİZM TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ 4- ... İNŞAAT MÜHENDİSLİK AKARYAKIT TAŞIMACILIK TEHLİKELİ VE İNERT KATI ATIKLAR MADENCİLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ DAVANIN KONUSU : Tazminat (Rücuen Tazminat) İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ : 13/04/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 13/04/2026 Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/10/2022 tarih, 2022/... Esas ve 2022/... Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılar ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu uyarınca hizmet alım sözleşmesi yapıldığını, bu nedenlerle; dava dışı ...'ın açtığı işçi alacaklarına ilişkin tazminat davası sonucu hükmedilen bedelleri, icra ve yargılama, kanun yoluna dair bazı masrafların rücuen (toplam 82.824,50.TL) davalılardan reeskont avans faizi ile birlikte sorumlulukları oranında tahsilini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ : Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/10/2022 tarih, 2022/... Esas ve 2022/... Karar sayılı kararında, mahkemece Nitelikli Hesaplama Konusunda Uzman Bilirkişi Av. ... tarafından düzenlenen raporda davalıların sorumlulukları oranında yapılan hesaba göre davacının davalılardan ... Hizmetler....Ltd. Şti'den 48.988,96.TL, ... İnş....Ltd. Şti'den 3.709,02.TL, Tasfiye .......Ltd. Şti'den 2.139,82.TL, .......Ltd. Şti'den 3.709,02.TL alacaklı olduğunu rapor ettiğini, mahkemece aldırılan bilirkişi raporunun denetime açık bilimsel verilere dayanılarak hazırlandığına kanaat getirildiğini, 48.988,96.TL'nin 26/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı .......Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine, 3.709,02.TL'nin 26/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı .......ltd. Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine, 2.139,82.TL'nin 26/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı Tasfiye .......Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine, 3.709,02.TL'nin 26/02/2016 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı .......Ltd. Şti'den tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davanın kısmen kabulüne dair karar verildiği anlaşılmıştır. DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada hükme dayanak alınan bilirkişi raporu eksik hatalı ve hüküm kurmaya elverişsiz olduğunu, rapora itirazının değerlendirilmediğini, ek rapor alınmadığını, bilirkişi tarafından Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin kararlarını emsal sunarak rücu edilecek alacaklara yargılama gideri, faiz, avukatlık ücreti gibi ferileri hesaplama dışında tuttuğunu, rapora emsal alınan karar, işçilik alacaklarının rücuen tahsiline ilişkin olmadığını, Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/... E., 2022/... K. Sayılı kararında "İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de aynı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir." denmekle feri mahiyette olan bilirkişinin dışladığı "yargılama gideri, vekalet ücreti vb." gibi alacakların da yükleniciler tarafından ödenmesi gerektiğine hükmedildiğini, hizmet alım sözleşmesinin eki niteliğinde olan teknik şartnameye göre "sosyal sigortalar mevzuatı, her türlü işçi ve işveren hakkındaki haklardan dolayı işçi alınması veya işçi haklarının ödenmesi, işçi çıkarılması gibi tüm sorumluluklar müteahhide ait olup idare hiçbir sorumluluk taşımayacaktır." hükmü ve eki genel şartnamede yer alan hükümler doğrultusunda her türlü işçi ve işveren ilişkisinden kaynaklı sorumluluğun davalıya ait olduğu kararlaştırıldığından müvekkil idarenin ödediği bedelin tamamının ferileriyle birlikte (Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/... E., 2022/... K. Sayılı kararı doğrultusunda) davalıya rücu edebileceğine karar verilmesi gerekmekte olduğunu, bu nedenlerle, istinaf talebinin esastan kabulü ile, yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın talebi gibi kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/10/2022 tarih, 2022/... Esas ve 2022/... Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibarıyla hizmet alım sözleşmesine dayalı rücuen tazminat istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.(Yargıtay 15.HD'nin 2021/... EK sayılı ilamı benzer mahiyettedir) Davalı alt işverenin asıl işveren olan davacıya karşı işçilik alacaklarından kendi dönemi ile sınırlı olarak sorumlu olup, davalının işçiyi çalıştırmadığı dönemlerden dolayı sorumluluk altına sokulması doğru değildir.(Yargıtay 13. HD'sinin 2016/... Yargıtay 23. HD'sinin 2014/... EK sayılı karaları benzer mahiyettedir) Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir. Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü bulunmamaktadır. (Yargıtay 15.HD'sinin 2021/.... EK sayılı kararı bu mahiyettedir.) Somut olayda , ilk derece mahkemesince davacının rücu edebileceği miktarın hesaplanması yönünden dosyanın bilirkişiye tevdii edildiği ve bilirkişi tarafından dosyaya ibraz edilen rapor doğrultusunda karar verildiği, yargılama giderleri ve yıllık izin ödemelerine ilişkin kısımlar yönünden raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmakla dava dışı işçinin SGK kayıtları celp edilerek, dava dışı işçinin hangi şirkette ne kadar süre çalıştığı, en son hangi şirkette çalıştığı hususları da raporda ayrıca ve açıkça belirtilmek üzere dosyanın aynı bilirkişiye verilerek yukarıda belirtilen ilkeler doğrutusunda tüm dosya kapsamı nazara alınarak ek rapor düzenlenmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmayan bilirkişi raporuna dayanılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına ve yukarıda belirtilen eksiklikler giderilip bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere : 1)-Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/10/2022 tarih, 2022/... Esas ve 2022/... Karar sayılı kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2)-Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/10/2022 tarih, 2022/... Esas ve 2022/... Karar sayılı kararının HMK.'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3)-Dava dosyanın yeniden yargılama yapılmak üzere Mersin 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE, 4)-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin alınan 80,70.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ve talep halinde istinaf eden davacıya İADESİNE, 5)-Davalı tarafından istinaf için yapılan yargılama giderinin esas hüküm ile birlikte İlk Derece Mahkemesince karara BAĞLANMASINA, 6)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesi'ne İADESİNE, 7)-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından lehe vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 8)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE, Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-a-6 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle kesin olmak üzere 13/04/2026 tarihinde karar verildi. Başkan Üye Üye Katip e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır