TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR M.S.M.Y.Z. BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2020/2007) Karar Tarihi: 13/4/2022 Başvuru Numaras ı: 2020/2007 Karar Tarihi : 13/4/2022 1BİRİNCİ BÖLÜM KARAR GİZLİLİK TALEBİ KABUL Başkan y. : Hicabi DURSUN Üyeler : Muammer TOPAL Recai AKYEL Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Raportör : Elif ÇELİKDEMİR ANKITCI Başvurucu : M.S.M.Y.Z. Vekili : Av. Emre TOPAKTA Ş I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, s ınır d ışı etme karar ı verilmesi nedeniyle kötü muam
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR M.S.M.Y.Z. BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2020/2007) Karar Tarihi: 13/4/2022 Başvuru Numaras ı: 2020/2007 Karar Tarihi : 13/4/2022 1BİRİNCİ BÖLÜM KARAR GİZLİLİK TALEBİ KABUL Başkan y. : Hicabi DURSUN Üyeler : Muammer TOPAL Recai AKYEL Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Raportör : Elif ÇELİKDEMİR ANKITCI Başvurucu : M.S.M.Y.Z. Vekili : Av. Emre TOPAKTA Ş I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, s ınır d ışı etme karar ı verilmesi nedeniyle kötü muamele yasa ğının ihlal edildiği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 14/1/2020 tarihinde yap ılm ıştır. Komisyon, ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar vermi ştir. Başvurucunun ayn ı olaya ilişkin 11/3/2020 tarihli ve 2020/9086 numaral ı bireysel ba şvurusu aralar ındaki fiili ve hukuki irtibat nedeniyle bu ba şvuruyla birle ştirilmiştir. 3. Anayasa Mahkemesinin 15/1/2020 tarihli karar ıyla ilgili bilgi ve belgele r topland ıktan sonra yeniden de ğerlendirilmek üzere ba şvurucunun ülkesine s ınır d ışı edilmesine dair i şlemin geçici olarak durdurulmas ına karar verilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 4. Başvuru formu ve ekleri ile Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) arac ılığıyla erişilen bilgi ve belgeler do ğrultusunda tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir: 5. 1989 do ğumlu ve M ısır vatanda şı olan başvurucunun beyan ına göre ba şvurucu 2013 y ılından beri Türkiye'de ya şamaktad ır. 6. Karde şi ve arkada şlar ıyla birlikte ba şvurucu 19/9/2019 tarihinde park hâlindeki bir araçta bulundu ğu s ırada şüphelenilmesi nedeniyle araçta kolluk görevlileri taraf ından Başvuru Numaras ı: 2020/2007 Karar Tarihi : 13/4/2022 2yap ılan aramada bir tabak içinde uyu şturucu madde bulunduruldu ğu tespit edilmesi üzerine İstanbul Ba şsavc ılığı (Başsavc ılık) taraf ından başvurucu ve beraberindeki di ğer kişiler hakk ında ceza soru şturmas ı başlatılm ıştır. Ard ından İstanbul Valili ğinin 23/9/2019 tarihli karar ıyla 4/4/2013 tarihli ve 6458 say ılı Yabanc ılar ve Uluslararas ı Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının (d) bendi (kamu güvenli ği aç ısından tehdit olu şturma) uyar ınca başvurucunun s ınır d ışı edilmesine karar verilmi ştir. 7. Başvurucu, an ılan karar ın iptali istemiyle İstanbul 1. İdare Mahkemesinde (İdare Mahkemesi) dava açm ıştır. Başvurucu dava dilekçesinde s ınır d ışı etme karar ının hukuka ayk ırı olmas ının yan ı sıra Müslüman Karde şler üyesi olmas ı nedeniyle hakk ında yakalama karar ı olduğunu ve idam cezas ına çarpt ırılacağını belirterek kendisinin 6458 say ılı Kanun'un 55. maddesi gere ği sınır d ışı edilemeyecek şahıslardan oldu ğunu iddia etmi ştir. 8. Başvurucu 14/1/2020 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. 9. Bireysel ba şvuru tarihinden sonra İdare Mahkemesinin 21/1/2020 tarihli karar ıyla davan ın reddine karar verilmi ştir. Karar gerekçesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "... davac ının üzerine isnat edilen bu eylemin kamu düzeni ve sa ğlığını tehdit etti ği, bu hususta kesinle şmiş yarg ı karar ı aranmayaca ğı, davac ının 6458 say ılı Yasan ın 54 . maddesinin 1. f ıkras ının (d) bendine göre s ınır d ışı edilmesine ili şkin tesis edilen i şlemde v e davac ının s ınır d ışı edilmesi üzerine tesis edilen ikamet izninin iptaline dair i şlemde hukuka ve mevzuata ayk ırılık bulunmad ığı sonucuna var ılmıştır. Öte yandan davac ı her ne kadar ülkesine geri gönderilmesi halinde can güvenli ğinin tehlikeye girece ğini iddia etmekte ise de, daval ı idare taraf ından davac ının 6458 Say ılı Kanunun 4. ve 55. maddeleri kapsam ına girip girmedi ği hususunun de ğerlendirildi ği ve davac ının bu maddeler kapsam ında olmad ığına karar verildi ği, yine davac ı taraf ından ülkesinde İhvan üyesi oldu ğu ve hakk ında yakalama karar ı olduğu yönündeki iddialar a ilişkin somut delil, bilgi ve belge bulunmad ığı, davac ının isteği halinde güvenli 3. bir ülkeye de gidebilece ği anlaşıldığından davac ının iddias ına itibar edilmemi ştir." 10. Başvurucu, İdare Mahkemesinin karar ının 10/3/2020 tarihli tebli ğinden sonra 11/3/2020 tarihinde ikinci kez bireysel ba şvuruda bulunmu ş olup başvurular birle ştirilerek incelenmi ştir. IV.İLGİLİ HUKUK 11.İlgili hukuk için bkz. A.A. ve A.A. [GK], B. No: 2015/3941, 1/3/2017, 28-38. V.İNCELEME VE GEREKÇE 12. Anayasa Mahkemesinin 13/4/2022 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gere ği düşünüldü: A. Gizlilik Talebi Yönünden13. Başvurucu, kötü muameleye maruz kalma ihtimalinin bulundu ğunu ileri sürerek kamuya aç ık belgelerde isminin gizli tutulmas ını talep etmi ştir. Başvurunun niteli ği gereği başvurucunun gizlilik talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir. Başvuru Numaras ı: 2020/2007 Karar Tarihi : 13/4/2022 3B. Kötü Muamele Yasa ğının İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 1. Başvurucunun İddialar ı 14. Başvurucu; M ısır'da yönetime muhalif olmas ı nedeniyle kötü muamele gördüğünü, eylemlerinden dolay ı işkenceye maruz kald ığını, cinsel tacize u ğrad ığını, Müslüman Karde şler örgütünün terör örgütü olarak kabul edilmesi nedeniyle idam cezas ıyla cezaland ırılacağını, hakk ında yakalama karar ı bulunduğunu ve bu nedenlerle ülkesine iadesi hâlinde kötü muameleye maruz kalma riskinin bulundu ğunu belirterek kötü muamele yasağının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. 2. Değerlendirme 15. Anayasa Mahkemesinin istikrarl ı içtihad ına göre Anayasa'n ın 17. maddesinin üçüncü f ıkras ı, gönderildikleri ülkede kötü muameleye maruz kalma riski bulunan yabanc ılar ın maddi ve manevi varl ıklar ının korunmas ı yönünde devlete pozitif yükümlülük yüklemektedir ( A.A. ve A.A. , 59). 16. An ılan pozitif yükümlülük kapsam ında s ınır d ışı edilecek ki şiye ülkesinde karşılaşabileceği risklere kar şı gerçek anlamda bir koruma sa ğlanabilmesi için s ınır d ışı karar ına karşı etkili bir karşı çıkma imkân ı tan ınmas ı gerekir ( A.A. ve A.A. , 60). 17. Ancak kötü muameleye kar şı koruma yükümlülü ğü, her s ınır d ışı işleminde yukar ıda belirtilen şekilde bir ara ştırma yap ılmas ını gerektirmez. Bu yükümlülü ğün ortaya çıkabilmesi için öncelikli olarak ba şvurucu taraf ından savunulabilir (makul) bir iddia ortaya konulmal ı, bu kapsamda kötü muamele riskine ili şkin iddialar somutla ştırılmal ıdır (A.A. v e A.A., 63). 18. Başvurucunun gerek Anayasa Mahkemesine yapt ığı bireysel ba şvuruda gerek idare mahkemelerinde aç ılan iptal davalar ında s ınır d ışı edilmesi hâlinde maruz kalaca ğını ileri sürdü ğü riske ili şkin somut ve ki şisel aç ıklamalarda bulunmad ığı, buna ilişkin iddialar ını destekleyen makul deliller sunmad ığı görülmüştür. 19. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurucunun iddialar ının savunulabilir nitelikte olmad ığı anlaşıldığından başvurunun bu k ısm ının açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Kamuya aç ık belgelerde ba şvurucunun kimli ğinin gizli tutulmas ı talebinin KABULÜNE, B. Kötü muamele yasa ğının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, C. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucu üzerinde BIRAKILMASINA, Başvuru Numaras ı: 2020/2007 Karar Tarihi : 13/4/2022 4D. Başvurucu hakk ındaki s ınır d ışı etme i şlemine ili şkin tedbirin SONLANDIRILMASINA, E. Karar ın bir örne ğinin bilgi için İçişleri Bakanl ığı Göç İdaresi Gene l Müdürlüğüne GÖNDER İLMESİNE 13/4/2022 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi.