T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2023/611 KARAR NO : 2025/1568 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 17.01.2023 NUMARASI : 2022/268 E. - 2023/11 K. DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 06.11.2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 06.11.2025 İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 17.01.2023 tarih 2022/268 E. - 2023/11 K. sayılı kararın Dairem…
T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO : 2023/611 KARAR NO : 2025/1568 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 17.01.2023 NUMARASI : 2022/268 E. - 2023/11 K. DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 06.11.2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 06.11.2025 İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 17.01.2023 tarih 2022/268 E. - 2023/11 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ...... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA :Davacı vekili, 25.10.2021 tarihinde davalı ..... Şti'ne ait ve ... sevk ve iradesindeki, davalı ... AŞ'nin ZMMS poliçesini, davalı ... A.Ş'nin ise İMMS poliçesini düzenlediği ... plakalı kamyonetin müvekkili ...'a ait ve onun yönetimindeki Almanya plakalı ... yabancı plakalı araca tam kusurlu olarak çarpması neticesinde müvekkilinin aracında maddi hasar meydana geldiğini, Almanya’da bulunan ... Bilirkişi Bürosu tarafından düzenlenen 03.12.2021 tarihli bilirkişi raporu ile hasar bedelinin 3.081,31 Euro olarak tespit edildiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla hasar bedeli 3.081,31 Euro tazminatın, fiili ödeme tarihindeki MB Efektif Satış Kuru TL karşılığının davalı sigorta şirketlerinden poliçe limitleri dahilinde temerrüt tarihi olan 10.02.2022 tarihinden avans faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ......Şirketi vekili; davacı yanın taleplerinin zamanaşımına uğradığını, ..... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından ZMMS poliçesiyle sigortalandığını, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi nezdinde kusur incelemesi yapılmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ....... Şti. vekili; Müvekkili şirket yönünden dava şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkili şirkete ait ..... plaka sayılı aracın, davalılardan ..... şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalandığını, davalı...... A.Ş tarafından kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığını, davacının fahiş tazminat taleplerinin reddi gerektiğini, kusur konusunda Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi nezdinde rapor alınması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ..... AŞ'ye dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ancak cevap vermemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ...... A.Ş. tarafından ZMMS Trafik sigorta poliçesi ile, davalı ...... A.Ş. tarafından İMMS poliçesi ile sigortalanan, davalı ...... . Şirketi’ne ait olan .... plaka sayılı aracın 25.10.2021 kaza tarihinde dava dışı sürücü ... idaresinde iken, yolun sağında park halinde bulunan davacıya ait ... Almanya plakalı araca çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında, bilirkişi raporunda belirlenen gerekçelerle davalı sigortalıya ait araç sürücüsü ...’in %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araçta Almanya ülkesindeki koşullara göre yedek parça, boya, işçilik ve KDV dahil olmak üzere 2.422,05 Euro tutarında zarar oluştuğu, tespit edilen 2.422,05 Euro hasarın dava tarihindeki TL karşılığının (1 Euro=16,4209 TL 2.422,05 Euro x 16,4209=39.772,24 TL) trafik sigorta poliçesi teminat limiti olan 43.000,00 TL içinde kaldığı, dava tarihi itibariyle kabul edilen hasarın ZMMS poliçesi limiti içinde kaldığından davalı İMMS poliçesini tanzim eden davalı .....A.Ş’nin zarardan sorumluluğunun bulunmadığı, davalı .....Şirketi’nin KTK'nun 85.maddesi uyarınca malik sıfatıyla, davalı ..... Şirketi’nin KTK.nun 85-91.maddeleri gereğince gerçekleşen hasardan sorumlu oldukları, dava konusu rizikoya ilişkin hasar ihbarının, davalı trafik sigortacısı yönünden 10.02.2022 tarihinden itibaren temerrüt faizinin işletilmesi gerektiği, davalı ...... Şirketi’nin haksiz fiil tarihi olan 25.10.2021 tarihinde temerrüde düştüğü gerekçesiyle davalı ..... A.Ş. hakkındaki davanın reddine, davalılar ...... Şirketi ve ...Şirketi hakkındaki davasının kısmen kabulü ile; 2.422,05 Euro tazminatın (davalı ...... Şirketi trafik poliçesi teminat limiti olan 43.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla temerrüde düştüğü 10.02.2022 tarihinden itibaren), davalı ....Şti yönünden kaza tarihi olan 25.10.2021 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru TL karşılığının bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ : Davacı vekili; Mahkemece hasar bedeli Euro cinsinden belirlendiği halde, davalı ..... sorumluluğunun TL cinsinden 43.000-TL ile sınırlandırılmasının ve İMMS poliçesini düzenleyen davalı .....A.Ş bakımından davanın reddinin doğru olmadığını, keza ilamın infazı sırasında ZMMS limitinin aşılacağını, davalı ......AŞ'nin ZMMS teminatını aşan tazminat tutarından İMMS teminatı ile sorumlu olacağından, davanın bu davalı bakımından reddinin yerinde olamadığını, davacının aracının arka kısmından ağır hasara uğramış olup, araç çıplak gözle tetkik edilerek tanzim edilen yurt dışı bilirkişi raporunda bagaj kapağında da boya hasarı oluştuğu şeklindeki tespite itibar edilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle müvekkiline ait aracın uğradığı hasar tam manada karşılanmayarak aracın arka bagaj kapağı boyama işçiliği bedeli (bagaj kapağında hasar olmaması nedeniyle) ve arka cam tamir seti bedelinin (Arka camı sökülmesini gerektirecek bir onarım olmaması nedeniyle) düşülmesiyle 466,00 Euro eksik hesaplandığını belirtmiştir. GEREKÇE :Dava, davacıya ait yabancı plakalı araçta oluştuğu iddia edilen hasar bedelinin ZMMS ve İMMS poliçeleri kapsamında davalılardan tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davalılar ..... Şirketi ve .... Şti yönünden davanın kısmen kabulüne, davalı ..... A.Ş yönünden davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile davacının aracında oluşan maddi zarardan davalı sigorta şirketi, işleten sıfatına haiz sigortalı araç maliki ile araç sürücüsünün, sürücünün kusuru oranında sorumlu oldukları amirdir.(Yargıtay HGK'nun 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 17.HD'sinin 20/05/2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K) Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur. Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. (Yargıtay 17.HD'sinin 2019/1797 E-2020/8207 K sayılı kararı) 6098 sayılı TBK'nın 99. maddesi hükmüne göre, yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcun vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası olarak ödenmesini isteyebilir. Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür. Davacı alacağı, yabancı para cinsinden meydana gelmiş olup fiili ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının tahsiline karar verilmesi gerekir.(Yargıtay 17. HD'nin 17.05.2018 tarih ve 2015/8003 E- 2018/5155 K) Yabancı para borcuna hangi faizin uygulanacağı 3095 sayılı Kanun'un "Yabancı para borcunda faiz" kenar başlıklı 4/a maddesinde düzenlenmiş olup ilgili düzenlemede; “Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır.” kuralına yer verilmiştir. Sigorta şirketi, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumludur ve kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigorta şirketi tarafından kanıtlanması gerekmektedir. Bir başka ifade ile zararın poliçe kapsamı dışında kaldığı hususunda ispat külfeti üzerinde davalı sigorta şirketindedir. Yerel mahkemece aldırılan bilirkişi raporuna göre kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu bulunup davacı sürücünün herhangi bir kusurunun bulunmadığı, bu kaza nedeni ile Almanya'da aldırılan ekspertiz raporuyla belirlenen hususların kazanın oluşu ile uyumlu olduğu, aracın kayıtlı olduğu Almanya piyasa değerlerine göre araçtaki hasar miktarının hesaplandığı, ancak aracın bagaj kapağında hasar olmaması nedeniyle ve arka camın sökülmesini gerektirecek bir onarım olmadığı değerlendirilerek, bu tamirata ilişkin 466,00 Euro'nun hesaplanan bedelden düşüldüğü, düzenlenen raporun dosya kapsamına ve kazanın oluşumuna, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, söz konusu raporun hükme esas alınmasında herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı, davacı vekilinin bu yöndeki istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir. Diğer taraftan, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlı olup Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.2.b maddesi uyarınca kabul edilen dava değerinin poliçe limitini aşması halinde davalıya yükletilecek yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin toplam tazminatın, dava değerinin limite oranı dahilinde hüküm altına alınması gerekir. (Yargıtay 17.HD'nin 14.06.2017 tarih ve 2016/12075 - 017/5498 K. ) İstikrarlı bir şekilde kabul edildiği üzere, yabancı para borcu ile ilgili alacaklarda talep edilen yabancı paranın dava tarihindeki efektif döviz kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden vekalet ücreti ile nisbi karar ve ilam harcının hesaplanması gerekmektedir. (Yargıtay 11.HD'nin 12/05/2022 tarih ve 2020/6387 E. - 2022/3774 K. ) Somut olayda, kaza tarihi itibarıyla davalı ...... Şirketi'nin poliçe limitinin araç başına 43.000,00 TL olduğu, davalı ..... A.Ş ise kazaya neden olan aracın ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olup, İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 1. maddesine göre, ihtiyari mali sorumluluk sigortacısının, zararın zorunlu trafik sigortası teminat haddini aşan kısmından poliçe limiti 300.000 TL ile sınırlı olmak üzere hasar ihbarının tebliğinden sonraki 45. günün sonunda temerrüde düştüğü kabul edilerek sorumlu tutulması gerekirken, mahkemece yanılgılı gerekçeyle kabul edilen tazminat miktarının dava tarihindeki efektif satış döviz kuru karşılığının davalı ZMMS sigortacısının teminat limiti kapsamında kaldığından bahisle davalı İMMS sigortacısı aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesinde isabet bulunmadığı, başka bir deyişle mahkemece davalı İMMS sigortacısının sorumlu tutulacağı tazminat miktarının belirlenmesinde, hükmolunan tazminatın dava tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru Türki Lirası karşılığının dikkate alınmasının hatalı olduğu, zira yabancı para cinsinden hükmolunan tazminat miktarının fiili ödeme tarihinde ulaşacağı miktarın önceden tespitinin mümkün olmadığı, davacı vekilinin istinaf itirazının bu yönüyle haklı ve yerinde olduğu ancak yargılama giderlerinden sorumluluk bakımından davanın açıldığı tarihte ZMMS poliçe limitinin hükmolunan hasar bedelini karşıladığı da nazara alınarak, yargılama gideri ve vekalet ücretinden davalı İMMS poliçesini düzenleyen..... A.Ş'nin sorumlu tutulmaması gerektiği, ancak iş bu hususun da yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği değerlendirilerek, yerinde görülen istinaf itirazının kabulü ile yerel mahkeme kararının HMK'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurularının KABULÜ ile İzmir 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 17.01.2023 tarih 2022/268 E. - 2023/11 K.sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 2-Kaldırılan kararın yerine geçmek üzere yeniden hüküm tesisi ile; Davanın kısmen KABULÜ ile; 2.422,05 Euro hasar bedelinin davalı ..... Şti'nden (ZMMS poliçe limiti olan 43.000 TL ile sınırlı olarak temerrüt tarihi olan 10.02.2022 tarihinden itibaren), davalı ..... A.Ş'nden ise (ZMMS poliçe limiti tüketildikten sonra kalan miktarla ve İMMS poliçe limiti olan 300.000 TL ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 12/03/2022 tarihinden itibaren) ve davalı ..... Şti'nden kaza tarihi olan 25.10.2021 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince Devlet Bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranında işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kurunun TL karşılığının tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,fazlaya ilişkin istemin reddine, 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.710,07 TL harçtan peşin alınan 861,94 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.848,13 TL harcın davalılar .... Şirketi ve ....Şirketinden alınarak hazineye gelir kaydına, Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın karşıladığı 80,70 TL başvurma harcı, 11,50 TL vekalet suret harcı, 243,75 TL davetiye ve posta gideri, 650,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere 985,95 TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre 769,04 TL'sinin davalılar..... Şirketi ve....Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye masrafın davacı üzerinde bırakılmasına, Dava kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesaplanan 39.673,17 TL vekalet ücretinin davalılar .....Şirketi ve ..... Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Dava kısmen reddedildiğinden, reddedilen miktar üzerinden AAÜT uyarınca hesaplanan 10.798,69 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar .....Şirketi ile ..... Şirketi'ne verilmesine, Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, 3-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, 4-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yatırılan 492,00 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 58,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 550,00 TL istinaf yargılama giderinin 429,00 TL'sinin davalılar .. . Şirketi ile .... Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere 06.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.