T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2019/2259 Karar No : 2025/5734 DAVACI : ... DAVALI : ... Başkanlığı DAVANIN KONUSU : ... İlçe Seçim Kurulu Başkanlığında ... olarak görev yapan davacı tarafından; Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamının, sınav sonucunda yapılan atamaların ve başarısız sayıldığı sözlü sınav sonucu ile bu sınavın dayanağı olan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği…
Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2019/2259 E. , 2025/5734 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2019/2259 Karar No : 2025/5734 DAVACI : ... DAVALI : ... Başkanlığı DAVANIN KONUSU : ... İlçe Seçim Kurulu Başkanlığında ... olarak görev yapan davacı tarafından; Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamının, sınav sonucunda yapılan atamaların ve başarısız sayıldığı sözlü sınav sonucu ile bu sınavın dayanağı olan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin "Sözlü Sınav" başlıklı 6. maddesinin iptali ve özlük haklarının yasal faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istenilmektedir. DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından; Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesinde ve görevde yükselme ile seçim müdürü ve şube müdürü alımı ilanında sözlü sınav konu başlıklarının kaçar puan olarak değerlendirileceği belirtilmezken, açıktan atama yoluyla alınacak seçim müdürü ilanında sözlü sınav konu başlıklarının puanlamalarının açıkça belirtildiği, bu haliyle aynı kadro için yapılan alımlar açısından kurum personeline karşı Anayasa'nın eşitlik ilkesine aykırı bir tutum sergilendiği; Katılmış olduğu sözlü sınavın yaklaşık olarak 2 dakika sürdüğü, daha önce hazırlanmış ve kapalı zarf içerisinde bulunan sorular arasından çekmiş olduğu ancak tarafına gösterilmeyen 3 adet sorunun kurul üyelerince yöneltildiği, genel kültür ve mesleki bilgiye ilişkin soruyu doğru cevaplandırdığı, 3. sorunun ise, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi müfredatından değil de Osmanlı tarihinden sorulduğu, bu haliyle tarafına haksız muamele yapıldığı; 11 yıldır Kurum bünyesinde çalıştığı, bir çok kez seçim müdürü olmaksızın tek başına seçim iş ve işlemlerini sorunsuz yürüttüğü, yakın bir tarih olan 24 Haziran 2018 tarihinde yapılan Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekili Genel Seçimlerinde, 108.000'ni aşkın seçmeni olan bir ilçede seçim iş ve işlemlerini koordine edip, hiçbir şaibeye, eksikliğe mahal vermeden başarıyla sonuçlandırdığı, bunun yanında kuruma daha 2-3 sene önce başka bir kurumdan geçiş yapmış olan ve yazılı sınavda kendisinden daha düşük puan alan adayların bilgi ve tecrübelerinin hangi kriterler göz önünde tutularak değerlendirildiği ve asil müdür olarak atandıkları; Gerek yazılı sınav sonucunda kurum içindeki başarı sıralamasını ihtiva eden listenin yayımlanmaması, gerekse sözlü sınav sonrasında toplu puan sıralaması yapılmadığı gibi kişinin bizzat aldığı puanın bile belirtilmeden "Nihai sonuç başarısız" gibi genel bir ifade ile açıklama yapılmasının kurumun şeffaflığına gölge düşürdüğü ve liyakat ilkesiyle bağdaşmadığı; Yazılı sınav notu yüksek olan ve hatta derece yapmış adayların büyük bir kısmının 70'in altında bir puan verilerek mülakatta elendiği, düşük puan alan adaylara ise 90-100 aralığında bir puan verilerek mülakatta kazandırıldığı; bu şekilde ilk sıralarda bulunan adayların mülakatta elenmesinin, yapılan Görevde Yükselme Sınavının bir prosedürden ibaret olduğunun ve yazılı sınavın yok sayılarak mülakat sınavında keyfiyete dayalı puanlama ile istenilen adaylara kazandırıldığının göstergesi olduğu; Yaklaşık 2 dakika süren sözlü sınav sonucunda kaç puan aldığı bile bildirilmeyip nihai olarak başarısız sayıldığı mülakat değerlendirmesinde, kanaate dayalı kriterler yönünden başarısız olarak değerlendirilmesine etki eden hususların somut bilgi ve belgeye dayandırılmadığı; Tarafına ve diğer adaylara yöneltilen sorulara doğru ve yerinde cevap verip vermediği, sınav süresi, soruların objektif olarak yöneltilip yöneltilmediği, herhangi bir baskı söz konusu olup olmadığı, eşitlik ilkesine aykırı davranılıp davranılmadığının tespiti ve yargısal denetim imkanının sözlü sınavın teknolojik imkanlarla kaydının tutulması ile mümkün olduğu; bu doğrultuda bu verilerin kayıt altına alınmaması dolayısı ile hukuki denetimin imkansızlığı da göz önüne alındığında sözlü sınavın bu yönü ile tümden hukuka aykırı olduğu; Ortalama 2 dakikalık süre zarfında adayların söz konusu bu niteliklere sahip olup olmadıkları ve liyakatlerinin objektif olarak tespitinin mümkün olmadığı; Sözlü sınava ilişkin hukuksuzlukların temelinde, iptali istenen Yönetmelik maddesinin olduğu; 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 3/C. maddesinde Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmaktır." hükmünün yer aldığı; 657 sayılı Kanunda sözlü sınavın sadece uzmanlık ile ilgili başlıkta geçtiği, Kanunda bulunmayan sözlü sınavın Yönetmeliklerde geçmesinin de hukuka aykırı olduğu, sözlü sınavın tamamen kaldırılması gerektiği; 100 soruluk yazılı sınav sonuçlarının etkisi üzerinden değerlendirme yapılmak yerine, sözlü Sınavda adaylara sorulan ve zorluk derecesi her adaya göre değişen sorular sorularak sözlü puanlamanın daha etkili hale getirildiği; Yazılı sınavı daha düşük adayların sırf sözlü sınav notu ile başarılı sayılmasının hak, hakkaniyet, liyakat, adalet ve eşitlik duygularını külliyen yok edeceği ileri sürülmektedir. DAVALININ SAVUNMASI :Davalı idare tarafından; davanın süresinde açılmamış olması nedeniyle reddi gerektiği; Davacının sınavın tamamının iptali isteminde menfaatinin bulunmadığı, bu anlamda dava ehliyetinin varlığından da bahsedilemeyeceği; Dava konusu Yönetmeliğin, Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğe dayanılarak hazırlandığı ve anılan Genel Yönetmeliğe aykırılık teşkil etmeyecek şekilde düzenlenmiş olduğu, Genel Yönetmeliğin sözlü sınav başlıklı 12/A maddesinde de sözlü sınav konularının kaçar puan üzerinden değerlendirileceğine dair açık bir hüküm bulunmayıp, yüz tam puan üzerinden değerlendirileceğine yönelik düzenleme yer aldığı; Hangi boş kadrolara ve ne şekilde sınav gerçekleştirileceği mevzuatına uygun olarak, açık ve anlaşılır şekilde ilan edildiği; Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği gereği değerlendirmeye alınacak konuların 4 ana başlık altında toplandığı, komisyon üyelerince dört ana başlık eşit şekilde 25'er puan olarak toplam yüz tam puan üzerinden değerlendirildiği ve aday değerlendirme formlarının da bu doğrultuda düzenlendiği; 7062 sayılı Teşkilat Kanunu ve diğer mevzuatın, sözlü sınavın, belirlenen kriterlere puan vermek suretiyle yapılacağını tartışmaya yer vermeyecek şekilde düzenlediği ve idari usul kuralını ortaya koyduğu; Yürürlükte bulunan mevzuatın emrettiği şekilde ve emredilen şekilde sözlü sınav kurulunun oluşturulduğu, sözlü sınav kurulunun mevzuatın emrettiği şekilde ve emredilen kriterlere uygun olarak değerlendirme yapıp davacıya ayrı ayrı puan verdiği; Sözlü sınavda, sınav komisyonunun görevinin, adayların kendileri tarafından kura ile çekilen zarflarda yer alan ve cevapları belli olan sözlü sorulara verilen yanıtlar ile adayın özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti gibi genel durumunu yansıtan toplam kriterlerin objektif bir şekilde değerlendirilmesinden ibaret olduğu; Davacının, ortalama sözlü sınav puanının 58 olduğu, 70 puan barajının altında kalması nedeniyle de mevzuat gereği başarısız sayıldığı, davacı tarafından sözlü sınav puanı için sınav komisyonuna itirazda bulunulmadığı, birleştirme tutanağında belirtilen değerlendirme puanlarından, Sınav komisyonu üyelerinin objektif bir değerlendirme yaptığı, işlemlerin Kanun ve Yönetmeliklere uygun tesis edildiği; Davacının aynı zamanda, konusu aynı olan uyuşmazlık için ... İdare Mahkemesinde E:... sayılı dosyasıyla dava açmış olduğu, iş bu davanın derdestlik yönünden de reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Dava konusu Yönetmeliğin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesi ile Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığınca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamının ve sınav sonucunda yapılan atamaların iptali istemi ile özlük ve parasal hak talebi yönünden davanın reddine; davacının katıldığı sözlü sınavda aldığı puan sonucuna göre başarısız sayılmasına ilişkin işlemin ise iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir. DANIŞTAY SAVCISI : ... DÜŞÜNCESİ : ... İlçe Seçim Kurulu Başkanlığında ... olarak görev yapan davacı tarafından; Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamının, sınav sonucunda yapılan atamaların ve başarısız sayıldığı sözlü sınav sonucu ile bu sınavın dayanağı olan 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesinin iptali ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istenilmektedir. Anayasa'nın dava konusu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte olan şekliyle- 124. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler. İdareler, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, hizmette etkinliğin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda mevzuat değişikliği yapma hususunda takdir yetkisine sahiptirler. Kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, gelişen durumlara ayak uydurmak ve ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla düzenleyici işlemler üzerinde gerekli değişiklikleri yapma hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunmaktadır. Yönetmeliklerin Anayasa, yasa ve hukukun genel ilkelerine aykırı hükümler içermemesi ve öngörülen biçim ve yetki koşullarına uyularak çıkarılması dışında, söz konusu düzenleme yetkisinin kullanılmasına kamu hukuku yönünden herhangi bir engel bulunmadığı açıktır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 3. maddesinde, "Sınıflandırma", "Kariyer" ve "Liyakat" ilkeleri bu Kanunun temel ilkeleri olarak belirlenmiş; kariyer ilkesi, Devlet memurlarına yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanı sağlamak; liyakat ilkesi ise, Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini yeterlik sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmak olarak tanımlanmıştır. Anılan Yasa uyarınca, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak, Devlet memurları ile 233 sayılı KHK kapsamındaki kamu iktisadî teşebbüslerinde görev yapan sözleşmeli personelin görevde yükselme ve unvan değişikliklerine ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla çıkarılan ve 18/04/1999 günlü, 23670 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin 8. maddesinde, görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmaları gerektiği öngörülmüş, aynı Yönetmeliğin 12/A maddesinde, sözlü sınav, 13. maddesinde de, sınav kurulu ve görevlerine yer verilmiş olup, "Görevde yükselme yönetmelikleri" başlıklı 15. maddesinde belirtilen kurumların, bu Yönetmeliğin kapsamına giren görevlere atanacaklarda aranacak şartları ve yapılacak sınavlara ilişkin usul ve esaslar ile diğer hususları Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşünü alarak bu Yönetmeliğe aykırı olmamak üzere çıkaracakları yönetmelikle düzenleyecekleri hükme bağlanmıştır. Yukarıda aktarılan Yasa ile Genel Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanan ve 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin, aynı doğrultuda düzenlemeleri içeren davaya konu "Sözlü sınav" başlıklı 9. maddesinde; "(1) Yazılı sınavda en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen kadro sayısının beş katı aday sözlü sınava çağırılır. Son adayla aynı puana sahip olan personelin tamamı sözlü sınava alınır. (2) Sözlü sınavda; Sınav konularına ilişkin önceden hazırlanmış sorular arasından, aday tarafından çekilecek soru ile ölçülecek, a) İlgilinin atanacağı kadronun gerektirdiği mesleki bilgi düzeyi, b) Atatürk ilkeleri ve inkılâp tarihi bilgi düzeyi, c) Genel kültür bilgi düzeyi, ile özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti, bir konuyu kavrama ve ifade yeteneği, olmak üzere toplam 100 puan üzerinden sınav kurulu üyeleri tarafından ayrı ayrı değerlendirme yapılır. (3) Yapılan değerlendirme, sınav kurulu üyelerinin her biri tarafından ayrı ayrı “Aday Değerlendirme Formu”na işlenir. (4) Sözlü sınav sırasında herhangi bir kayıt sistemi kullanılmaz. (5) Sözlü sınav bitirildikten sonra sınav kurulu üyelerince yapılan değerlendirme sonuçları “Birleştirme Tutanağı”nda gösterilir. İlgilinin sözlü sınavda başarılı sayılabilmesi için yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alması gerekir. (6) Sözlü sınav sonuçları “Nihai Başarı Listesi”nin ilgili hanesine işlenir." hükmü yer almaktadır. 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesi yönünden: Bir hiyerarşik normlar sistemi olan hukuk düzeninde, alt düzeydeki normların, yürürlüklerini üst düzeydeki normlardan aldığı kuşkusuzdur. Dolayısıyla, bir normun, kendisinden daha üst konumda bulunan ve dayanağını oluşturan bir norma aykırı veya bunu değiştirici nitelikte bir hüküm getirmesi mümkün bulunmamaktadır. Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik ile anılan kamu kurumlarına, görevde yükselme yönetmeliklerini çıkarma konusunda yetki verilmiş ve düzenleme yapılacak konuların çerçevesi de belirlenmiştir. Bu çerçevenin içerisinde "yapılacak sınavlara ilişkin usul ve esaslar"ın da yer aldığı görülmektedir. Olayda, dava konusu Yönetmelik maddesi hükümlerinin, Genel Yönetmeliğin sözlü sınava yönelik 12/A maddesinde yer alan hükümlere koşut olarak düzenlendiği, kendisinden daha üst konumda bulunan ve dayanağını oluşturan norma aykırı veya bunu değiştirici, daraltıcı nitelikte bir hüküm getirmediği anlaşılan, üst hukuk normlarına uyumlu bir şekilde hazırlanıp yürürlüğe konulan dava konusu düzenlemede hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır. Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamı ve sınav sonucunda yapılan atamalar yönünden: Her ne kadar ilgili Yönetmelik maddesinde bu yönde açık bir hüküm bulunmamakta ise de, yargı içtihatlarıyla benimsendiği üzere sözlü sınav öncesinde, sınav komisyonunca sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanması ve tutanağa bağlanması, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmesi ve sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmesi, böylece sözlü sınavın nesnel olarak yapılması ve yargısal denetimin tüm unsurlarıyla gerçekleştirilmesi sağlanmalıdır. Uyuşmazlıkta, yapılan sözlü sınav öncesinde, sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanması ve tutanağa bağlanmış olması, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmesi ve sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmiş olması karşısında, Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının, Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nde öngörülen usul ve esaslara uygun şekilde gerçekleştirildiği ve sözlü sınavının tamamını sakatlayacak herhangi bir neden de bulunmadığı kanaatine varıldığından, sözlü sınav sonuçlarında ve bu doğrultuda yapılan atamalarda da hukuka aykırılık görülmemiştir. Davacının, seçim müdürlüğü sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlem yönünden: Kamu hizmetlerinin ehil ve yetişmiş kamu görevlileri eliyle yürütülmesi için yapılan sözlü sınavların, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun, objektif ve aynı zamanda yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları yönünden yargısal denetime imkan tanıyacak şekilde yapılması esas olup, sözlü sınavda başarısız sayılma işleminin yargısal denetimini sağlayacak alt yapının tüm unsurlarıyla oluşturulmasını sağlamak hukuka bağlı idarenin görevidir. Yukarıda yer verilen Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 9. maddesinde, sözlü sınavının kapsamı düzenlenmiş olup, aynı maddenin 2. fıkrasında; " Sözlü sınavda; Sınav konularına ilişkin önceden hazırlanmış sorular arasından, aday tarafından çekilecek soru ile ölçülecek, a) İlgilinin atanacağı kadronun gerektirdiği mesleki bilgi düzeyi, b) Atatürk ilkeleri ve inkılâp tarihi bilgi düzeyi, c) Genel kültür bilgi düzeyi, ile özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti, bir konuyu kavrama ve ifade yeteneği " ile ilgili konularını kapsayacağı ifade edilmekle birlikte, sözlü sınav tutanakları incelendiğinde komisyon tarafından 100 puan üzerinden (Her biri 25 puan değerinde olan haneler yönünden: mesleki bilgi düzeyi: 20-15-20-20-20 puan; Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi bilgi düzeyi: 10-10-8-15-12 puan; genel kültür bilgi düzeyi: 10-10-20-10-15 puan; özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti, bir konuyu kavrama ve ifade yeteneği: 10-15-20-15-15 puan olmak üzere) ortalama 58 puan puan verilmek suretiyle değerlendirme yapıldığı; anılan sınavda, Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi bilgi düzeyini ölçmek amacıyla "Mısır Sorununun görüşüldüğü 1840 Londra Anlaşmasına katılan Devletlerden üçünü sayınız " şeklinde soru sorulduğu görülmektedir. Bu durumda, sözlü sınav komisyonunun yaptığı değerlendirmenin yukarıda yer verilen Yönetmeliğin 9. maddesinde düzenlenen sözlü sınav konularının kapsamını karşılamadığı, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi müfredatı yerine, Osmanlı Tarihi müfredatından soru sorulduğu anlaşılmakla, seçim müdürlüğü sözlü sınavında 58 puan verilmek suretiyle davacının başarısız sayılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davacının seçim müdürlüğü sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptaline, 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesine ve Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamına ve sınav sonucunda yapılan atamalara ilişkin ise davanın reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği düşünüldü: MADDİ OLAY : ... İlçe Seçim Kurulu Başkanlığında ... olan ve ... tarihinde Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığınca yapılan görevde yükselme seçim müdürü yazılı sınavına katılarak 82 puan almak suretiyle sözlü sınava katılmaya hak kazanan, sözlü sınavdan ise 58 puan alarak başarısız sayılan davacı tarafından; Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığınca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamının, sınav sonucunda yapılan atamaların ve başarısız sayıldığı sözlü sınav sonucu ile bu sınavın dayanağı olan 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesinin iptali ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : Anayasa'nın -dava konusu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte olan şekliyle- 124. maddesi uyarınca, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilirler İdareler, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, hizmette etkinliğin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda mevzuat değişikliği yapma hususunda takdir yetkisine sahiptirler. Kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, gelişen durumlara ayak uydurmak ve ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla düzenleyici işlemler üzerinde gerekli değişiklikleri yapma hususunda idarelerin takdir yetkisi bulunmaktadır. Yönetmeliklerin Anayasa, yasa ve hukukun genel ilkelerine aykırı hükümler içermemesi ve öngörülen biçim ve yetki koşullarına uyularak çıkarılması dışında, söz konusu düzenleme yetkisinin kullanılmasına kamu hukuku yönünden herhangi bir engel bulunmadığı açıktır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 3. maddesinde, "Sınıflandırma", "Kariyer" ve "Liyakat" ilkeleri bu Kanunun temel ilkeleri olarak belirlenmiş; kariyer ilkesi, Devlet memurlarına yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanı sağlamak; liyakat ilkesi ise, Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini yeterlik sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmak olarak tanımlanmıştır. Anılan Yasa uyarınca, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak, Devlet memurları ile 233 sayılı KHK kapsamındaki kamu iktisadî teşebbüslerinde görev yapan sözleşmeli personelin görevde yükselme ve unvan değişikliklerine ilişkin usul ve esasları belirlemek amacıyla çıkarılan ve 18/04/1999 günlü, 23670 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin 8. maddesinde, görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakların yazılı ve sözlü sınavda başarılı olmaları gerektiği öngörülmüş, aynı Yönetmeliğin 12/A maddesinde, sözlü sınav, 13. maddesinde de, sınav kurulu ve görevlerine yer verilmiş olup, "Görevde yükselme yönetmelikleri" başlıklı 15. maddesinde belirtilen kurumların, bu Yönetmeliğin kapsamına giren görevlere atanacaklarda aranacak şartları ve yapılacak sınavlara ilişkin usul ve esaslar ile diğer hususları Devlet Personel Başkanlığının uygun görüşünü alarak bu Yönetmeliğe aykırı olmamak üzere çıkaracakları yönetmelikle düzenleyecekleri hükme bağlanmıştır. Yukarıda aktarılan Yasa ile Genel Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanan ve 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin, aynı doğrultuda düzenlemeleri içeren davaya konu "Sözlü sınav" başlıklı 9. maddesinde; "(1) Yazılı sınavda en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen kadro sayısının beş katı aday sözlü sınava çağırılır. Son adayla aynı puana sahip olan personelin tamamı sözlü sınava alınır. (2) Sözlü sınavda; Sınav konularına ilişkin önceden hazırlanmış sorular arasından, aday tarafından çekilecek soru ile ölçülecek, a) İlgilinin atanacağı kadronun gerektirdiği mesleki bilgi düzeyi, b) Atatürk ilkeleri ve inkılâp tarihi bilgi düzeyi, c) Genel kültür bilgi düzeyi, ile özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti, bir konuyu kavrama ve ifade yeteneği, olmak üzere toplam 100 puan üzerinden sınav kurulu üyeleri tarafından ayrı ayrı değerlendirme yapılır. (3) Yapılan değerlendirme, sınav kurulu üyelerinin her biri tarafından ayrı ayrı “Aday Değerlendirme Formu”na işlenir. (4) Sözlü sınav sırasında herhangi bir kayıt sistemi kullanılmaz. (5) Sözlü sınav bitirildikten sonra sınav kurulu üyelerince yapılan değerlendirme sonuçları “Birleştirme Tutanağı”nda gösterilir. İlgilinin sözlü sınavda başarılı sayılabilmesi için yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alması gerekir. (6) Sözlü sınav sonuçları “Nihai Başarı Listesi”nin ilgili hanesine işlenir." hükmü yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : 1- 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesi yönünden: Bir hiyerarşik normlar sistemi olan hukuk düzeninde, alt düzeydeki normların, yürürlüklerini üst düzeydeki normlardan aldığı kuşkusuzdur. Dolayısıyla, bir normun, kendisinden daha üst konumda bulunan ve dayanağını oluşturan bir norma aykırı veya bunu değiştirici nitelikte bir hüküm getirmesi mümkün bulunmamaktadır. Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik ile anılan kamu kurumlarına, görevde yükselme yönetmeliklerini çıkarma konusunda yetki verilmiş ve düzenleme yapılacak konuların çerçevesi de belirlenmiştir. Bu çerçevenin içerisinde "yapılacak sınavlara ilişkin usul ve esaslar"ın da yer aldığı görülmektedir. Olayda, dava konusu Yönetmelik maddesi hükümlerinin, Genel Yönetmeliğin sözlü sınava yönelik 12/A maddesinde yer alan hükümlere koşut olarak düzenlendiği, kendisinden daha üst konumda bulunan ve dayanağını oluşturan norma aykırı veya bunu değiştirici, daraltıcı nitelikte bir hüküm getirmediği anlaşılan, üst hukuk normlarına uyumlu bir şekilde hazırlanıp yürürlüğe konulan dava konusu düzenlemede hukuka aykırı bir yön bulunmamaktadır. 2- Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığınca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamı ve sınav sonucunda yapılan atamalar yönünden: Her ne kadar ilgili Yönetmelik maddesinde bu yönde açık bir hüküm bulunmamakta ise de, yargı içtihatlarıyla benimsendiği üzere sözlü sınav öncesinde, sınav komisyonunca sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanması ve tutanağa bağlanması, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmesi ve sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmesi, böylece sözlü sınavın nesnel olarak yapılması ve yargısal denetimin tüm unsurlarıyla gerçekleştirilmesi sağlanmalıdır. Uyuşmazlıkta, yapılan sözlü sınav öncesinde, sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanması ve tutanağa bağlanmış olması, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmesi ve sorulan sorulara adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon üyesince, hangi notun takdir edildiğinin tutanakta ayrı ayrı gösterilmiş olması karşısında, Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı'nca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının, Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nde öngörülen usul ve esaslara uygun şekilde gerçekleştirildiği ve sözlü sınavının tamamını sakatlayacak herhangi bir neden de bulunmadığı kanaatine varıldığından, sözlü sınav sonuçlarında ve bu doğrultuda yapılan atamalarda da hukuka aykırılık görülmemiştir. 3- Davacının, seçim müdürlüğü sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlem ve özlük hakları yönünden: Kamu hizmetlerinin ehil ve yetişmiş kamu görevlileri eliyle yürütülmesi için yapılan sözlü sınavların, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun, objektif ve aynı zamanda yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları yönünden yargısal denetime imkan tanıyacak şekilde yapılması esas olup, sözlü sınavda başarısız sayılma işleminin yargısal denetimini sağlayacak alt yapının tüm unsurlarıyla oluşturulmasını sağlamak hukuka bağlı idarenin görevidir. Yukarıda yer verilen Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 9. maddesinde, sözlü sınavının kapsamı düzenlenmiş olup, aynı maddenin 2. fıkrasında; " Sözlü sınavda; Sınav konularına ilişkin önceden hazırlanmış sorular arasından, aday tarafından çekilecek soru ile ölçülecek, a) İlgilinin atanacağı kadronun gerektirdiği mesleki bilgi düzeyi, b) Atatürk ilkeleri ve inkılâp tarihi bilgi düzeyi, c) Genel kültür bilgi düzeyi, ile özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti, bir konuyu kavrama ve ifade yeteneği" ile ilgili konuları kapsayacağı ifade edilmekle birlikte, sözlü sınav tutanakları incelendiğinde komisyon tarafından 100 puan üzerinden (Her biri 25 puan değerinde olan haneler yönünden: mesleki bilgi düzeyi: 20-15-20-20-20 puan; Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi bilgi düzeyi: 10-10-8-15-12 puan; genel kültür bilgi düzeyi: 10-10-20-10-15 puan; özgüveni, bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı, temsil kabiliyeti, bir konuyu kavrama ve ifade yeteneği: 10-15-20-15-15 puan olmak üzere) ortalama 58 puan puan verilmek suretiyle değerlendirme yapıldığı; anılan sınavda, Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi bilgi düzeyini ölçmek amacıyla "Mısır Sorununun görüşüldüğü 1840 Londra Anlaşmasına katılan Devletlerden üçünü sayınız " şeklinde soru sorulduğu görülmektedir. Bu durumda, sözlü sınav komisyonunun yaptığı değerlendirmenin yukarıda yer verilen Yönetmeliğin 9. maddesinde düzenlenen sözlü sınav konularının kapsamını karşılamadığı, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi müfredatı yerine, Osmanlı Tarihi müfredatından soru sorulduğu anlaşılmakla, seçim müdürlüğü sözlü sınavında 58 puan verilmek suretiyle davacının başarısız sayılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir. Diğer yandan, iş bu kısmen iptal kararı uyarınca davacı, doğrudan sözlü sınavından başarılı sayılıp seçim müdürü kadrosuna atanamayacağından ve yeniden sözlü sınavı yapılması gerektiğinden, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kalınan herhangi bir zarardan söz edilemeyeceğinden davacının özlük ve parasal hak talebinin reddi gerekmektedir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının seçim müdürlüğü sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlemin İPTALİNE; 2. 18/02/2018 günlü, 30336 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yüksek Seçim Kurulu Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Sözlü Sınav" başlıklı 9. maddesinin iptali istemi yönünden DAVANIN REDDİNE, 3. Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığınca yapılan görevde yükselme seçim müdürü sözlü sınavının tamamının ve sınav sonucunda yapılan atamaların iptali istemi ile özlük ve parasal hak talebi yönünden DAVANIN REDDİNE, 4. Aşağıda dökümü yapılan ...-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre yarısı olan ...-TL'lik kısmının davacı üzerinde bırakılmasına, yargılama giderinin ...-TL'lik kısmının davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, 5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 04/12/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. iptal //begin::Page Scripts var options = {}; $(document).ready(function() { options["separateWordSearch"] = false; options["accuracy"] = "complementary"; options["diacritics"] = false; $("#content").append(stringToHTML($("#hiddencontent").text())); var arananKelime = $("#hiddenArananKelime").text(); const kelimeListesi = arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k); // Virgüle göre ayır, boşlukları temizle // Aynı kelimenin büyük/küçük varyasyonlarını da ekle const tumKelimeler = kelimeListesi.flatMap(kelime => [ kelime, kelime.toLocaleUpperCase('tr-TR'), kelime.toLocaleLowerCase('tr-TR') ]); highlighter(tumKelimeler); // arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k).forEach(function(each) { // if (each != undefined && each != "") { // highlighter(each); // highlighter(each.toLocaleUpperCase('tr-TR')); // highlighter(each.toLocaleLowerCase('tr-TR')); // } // }); }); var highlighter = function(arananKelime) { try { highlight(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzyumusamasi(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzBenzesmesi(arananKelime); } catch (err) { } try { //cogulEki(arananKelime); } catch (err) { } try { //iyelikEki(arananKelime); } catch (err) { } }; var stringToHTML = function(str) { var parser = new DOMParser(); var doc = parser.parseFromString(str, 'text/html'); return doc.body; }; var highlight = function(text) { $(".context").mark(text, options); } var unsuzyumusamasi = function(arananKelime) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (lastChar === "p") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "b"); } if (lastChar === "ç") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "c"); } if (lastChar === "t") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "d"); } if (lastChar === "k") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "g"); highlight(ara + "ğ"); } } var unsuzBenzesmesi = function(arananKelime) { var sertSessiz = [ 'f', 's', 't', 'k', 'ç', 'ş', 'h', 'p' ]; var yumusakSessiz = [ 'ç', 't', 'k' ]; for (var i = 0; i < sertSessiz.length; i++) { let sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i]); while (sertSessizPosition !== -1) { for (var j = 0; j < yumusakSessiz.length; j++) { let yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j]); while (yumusakSessizPosition !== -1) { if (sertSessizPosition + 1 === yumusakSessizPosition) { highlight(arananKelime.substr(0, sertSessizPosition + 1)); } yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j], yumusakSessizPosition + 1); } } sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i], sertSessizPosition + 1); } } } var cogulEki = function(arananKelime) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (last3Char === "lar" || last3Char === "ler") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } var iyelikEki = function(arananKelime) { var iyelikEkleri = [ "ım", "im", "um", "üm", "ın", "in", "un", "ün", "ı", "i", "u", "ü", "mız", "miz", "muz", "müz", "nız", "niz", "nuz", "nüz", "ları", "leri" ]; if (arananKelime.length > 2) { var last2Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 2); if (iyelikEkleri.includes(last2Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 2); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 2) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (iyelikEkleri.includes(lastChar)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 3) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (iyelikEkleri.includes(last3Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 4) { var last4Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 4); if (iyelikEkleri.includes(last4Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 4); highlight(ara); } } } // begin:: Global Config(global config for global JS scripts) var KTAppSettings = { "breakpoints" : { "sm" : 576, "md" : 768, "lg" : 992, "xl" : 1200, "xxl" : 1200 }, "colors" : { "theme" : { "base" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#E5EAEE", "success" : "#1BC5BD", "info" : "#6993FF", "warning" : "#FFA800", "danger" : "#F64E60", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#212121" }, "light" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#ECF0F3", "success" : "#C9F7F5", "info" : "#E1E9FF", "warning" : "#FFF4DE", "danger" : "#FFE2E5", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#D6D6E0" }, "inverse" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#ffffff", "secondary" : "#212121", "success" : "#ffffff", "info" : "#ffffff", "warning" : "#ffffff", "danger" : "#ffffff", "light" : "#464E5F", "dark" : "#ffffff" } }, "gray" : { "gray-100" : "#F3F6F9", "gray-200" : "#ECF0F3", "gray-300" : "#E5EAEE", "gray-400" : "#D6D6E0", "gray-500" : "#B5B5C3", "gray-600" : "#80808F", "gray-700" : "#464E5F", "gray-800" : "#1B283F", "gray-900" : "#212121" } }, "font-family" : "Poppins" };