Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2024/4942 E. , 2024/7293 K. T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2024/4942 Karar No : 2024/7293 TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E: ..., K: ... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Denizli ... Ortaokulu'nda öğretmen o…
Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2024/4942 E. , 2024/7293 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2024/4942 Karar No : 2024/7293 TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E: ..., K: ... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Denizli ... Ortaokulu'nda öğretmen olarak görev yapmakta iken anılan kurumun 667 sayılı KHK ile kapatılması nedeniyle çalışma izni iptal edilen davacı tarafından; çalışma izninin geri verilmesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Denizli Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K: ...sayılı kararda; Mahkemelerinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararında belirtilen gerekçe ile davacının iptal edilen çalışma izninin iade edilip edilmeyeceği yönündeki başvurusunun Valilikçe değerlendirilerek reddedildiği; davacının 667 sayılı KHK ile (FETÖ/PDY ile irtibatı ve iltisakı olduğu gerekçesiyle) kapatılan Pak Eğitim İş Sendikası üyesi olduğu, davacı vekilince davacının sendika üyesi olduğuna ilişkin ispat yükümlülüğünün idarede olduğu ve davacının sendika üyesi bulunduğuna dair bir delil olmadığının belirtildiği, bu yönde (davacının Pak İş Sendikası üyesi olduğuna dair) 20/06/2017 tarihli Denizli İl Emniyet Müdürlüğüne ait tutanak bulunduğu, tutanağın resmi belge niteliğinde olduğu, işlem tesis edilirken bu resmi belgeye dayanıldığı ve davacının bu belgenin sahih olmadığına yönelik bir itirazının/ resmi makamlara yaptığı şikayetin/suç duyurusunun bulunmadığı; davacı hakkında UYAP üzerinden yapılan inceleme neticesinde, hakkında ...Ağır Ceza Mahkemesi'nin E: ... sayılı dosyasında FETÖ/PDY terör örgütü üyesi olma suçundan hakkında yapılan yargılama sonuncunda mahkumiyet kararı verildiği ve davacının 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname uyarınca kapatılan Özel Servergazi Albayrak Ortaokulu'da çalıştığı gerekçesiyle dava konusu işlem hukuka uygun bulunduğundan davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Çalışma iznine tabi olarak mesleğini ifa eden bir kişinin çalışma izninin iptal edilmesinin bir sonucu olarak kişiye doğrudan özel öğretim kurumlarında çalışma yasağı getirilmesine ve böyle bir yasağın uygulanma şartlarına ilişkin bir hükmün bulunmadığı, davacının çalıştığı okulun kapatılması nedeniyle doğrudan çalışma izni iptal edilmek suretiyle özel öğretim kurumlarında çalışmasının yasaklanmasının kanuni dayanağının bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Dairemizin 07/03/2024 tarih ve E:2023/4632, K:2024/1221 sayılı kararı ile ... Ağır Ceza Mahkemesi kararında bulunan davacıya ilişkin tespitlerin davacının terör örgütlerine ya da Millî Güvenlik Kurulunca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplar ile iltisakı ve irtibatı bulunduğu hususunu ortaya koymak için yeterli olduğu kanaatine varıldığından; dava konusu işlemde hukuka aykırılık olmadığı sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemin iptali yönündeki temyize konu Bölge Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. Dairemizin bozma kararı üzerine; ... Bölge İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararı ile davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının PAK Eğitim İş Sendikasına üye olduğuna ilişkin bir delil bulunmadığı, dava konusu işlem nedeniyle ayrımcılık yasağı ile davacının eğitim ve örgütlenme hakkının ihlal edildiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ :Temyizen incelenen karar belirtilen gerekçe ile sonucu itibariyle usul ve hukuka uygun olduğundan belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacının öğretmen olarak görev yaptığı ... Ortaokulu'nun 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname (KHK) uyarınca kapatılması üzerine davacı tarafından çalışma izninin geri verilmesi istemiyle başvuru yapılmıştır. Davacının 26/02/2020 tarihli dilekçe ile çalışma izninin geri verilmesi istemiyle yapmış olduğu başvurunun reddine dair Denizli Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla davacının başvurusunun Valilikçe değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle İl Milli Eğitim Müdürlüğünce tesis edilen dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş olup; anılan karara yönelik yapılan istinaf başvurusu reddedilmiş ve Dairemizin 07/03/2024 tarih ve E:2022/868, K:2024/1218 sayılı kararıyla anılan karar da onanmıştır. ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ...sayılı kararı üzerine davalı idarece yapılan değerlendirme neticesinde davacının talebi reddedilmiş ve bunun üzerine bakılan dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 4. maddesinde "Özel öğretim kurumlarının gerçek kişi kurucularında, tüzel kişi kurucularının yönetim organlarında, kurucu temsilcilerinde ve personelinde; 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezası ya da affa uğramış olsa bile Devletin egemenlik alametlerine ve organlarının saygınlığına karşı suçlar, Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, millî savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında işlenen suçlardan ceza almamış olması veya haklarında bu suçlardan dolayı kovuşturma bulunmaması, terör örgütlerine ya da Millî Güvenlik Kurulunca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti ya da iltisakı yahut bunlarla irtibatı olmaması şartı aranır." hükmü yer almaktadır. Milli Eğitim Bakanlığı'nın 21/07/2016 tarih ve E.7762886 sayılı Bakan Olur'u ile uygun görülen ve Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün 21/07/2016 tarih ve 7783529 sayılı "FETÖ/PDY Terör Örgütü ile Bağlantılı Olduğu Tespit Edilen Kurumlar" konulu, bütün Valilikler bünyesindeki İl Milli Eğitim Müdürlüklerine gönderilen Genelge'nin 3. maddesinde "..Cumhuriyet Savcılıklarınca haklarında işlem başlatılan özel öğretim kurumları ile özel öğrenci yurtlarından yönetimine kayyum atanmayan kurumlar ile kayyum atanan kurumlarda kayyum ataması yapılmadan önce görev yapan, yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personelin MEBBİS üzerinden tespitleri yapılarak çalışma izinleri valiliklerce iptal edilecek ve bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyecek ve MEBBİS üzerinde gerekli bilgiler işlenecektir." düzenlemesine yer verilmiştir. Milli Eğitim Bakanlığı'nın 11/10/2016 tarih ve E.11116419 sayılı Bakan Olur'u ile uygun görülen ve 11/10/2016 tarih ve E.11137945 sayılı işlem ile bütün Valilikler bünyesindeki İl Milli Eğitim Müdürlüklerine gönderilen yazıda ise; "..Bu yöndeki uygulamalar sonucunda bazı personellerin mağdur duruma düştüğü yönündeki başvuruların Bakanlığımıza ve valiliklere iletildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle; 667 sayılı KHK kapsamında kapatılan kurumlarla ilgili yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapılan personeller hakkında valilikler tarafından komisyon oluşturulacaktır. Milli Eğitim Müdürlüklerine müracaat edenlerden 667 sayılı KHK kapsamında millî güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisaki, bunlarla irtibatı olmadığı; oluşturulan bu komisyon marifetiyle belirlenen personellerin ekteki tabloya işlenerek Bakanlığımızca değerlendirmek üzere Valilikler tarafından Genel Müdürlüğümüze bildirilmesi gerekmektedir." açıklamalarına yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesi neticesinde; Cumhuriyet Savcılıklarınca haklarında işlem başlatılan özel öğretim kurumları ile özel öğrenci yurtlarından yönetimine kayyum atanmayan kurumlar ile kayyum atanan kurumlarda kayyum ataması yapılmadan önce görev yapan, yönetici, eğitimci, öğretmen, uzman öğretici, usta öğretici ve diğer personelin MEBBİS üzerinden tespitleri yapılarak çalışma izinlerinin valiliklerce iptal edileceği, bu personele başka bir özel öğretim kurumunda çalışma izin onayı düzenlenmeyeceği, bireysel değerlendirme yapılmaksızın tesis edilen bu işlemlerden kaynaklanan mağduriyetlerin giderilmesine yönelik valilikler bünyesinde komisyonlar oluşturulacağı ve bu komisyonlarca yapılacak bireysel inceleme neticesinde anılan kişilerin millî güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen yapı, oluşum veya gruplara ya da terör örgütlerine üyeliği veya iltisaki, bunlarla irtibatı olup olmadığının tespit edilmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır. Anayasa Mahkemesi'nin 14/11/2019 tarihli ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında iltisaklı kavramını ''kavuşan, bitişen, birleşen'', irtibatlı kavramını ise ''bağlantılı'' olarak tanımlamıştır. Bu kavramlar ile kişilerin cezai sorumluluğunu gerektiren örgüte üyelik ve mensubiyet kavramlarına nazaran terör örgütleri ile daha az yoğun ve atipik bir bağlantının vurgulandığı açıktır. Bu kapsamda kişilerin terör örgütleri ile irtibat ve iltisaklarının ortaya konulabilmesi için, örgütün amaçlarının gerçekleştirilmesi ya da örgütten yarar sağlamak maksadıyla gerek örgütten gelen talimatlar doğrultusunda gerekse inisiyatif alarak bulundukları hal ve hareketler neticesinde örgüte veya kendilerine yarar sağladıkları ya da örgüt ile amaç birliği veya sosyal birliktelik görünümü içinde oldukları yönünde kanaat oluşması yeterli olacaktır. Somut olayda; 667 sayılı KHK kapsamından kapatılan özel öğretim kurumunda görev yapması nedeniyle çalışma izni iptal edilen davacının çalışma izninin geri verilmesi istemiyle yaptığı başvuru üzerine davalı idarece davacının Pak İş Eğitim Sendikasına üye olduğu hususunun tespit edilmesi üzerine davacının başvurusunun reddedildiği anlaşılmaktadır. UYAP üzerinden yapılan inceleme neticesinde; davacının "Silahlı terör örgütüne üye olmak" suçunu işlediği iddiasıyla açılan davada ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarihli ve E: ..., K: ...sayılı kararıyla anılan suçu işlediği sabit görülerek davacı hakkında mahkumiyet kararı verildiği, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesi'nin ... tarihli ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla istinaf başvurusunun düzeltilerek esastan reddine karar verildiği ve dosyanın Yargıtay'da derdest olduğu anlaşılmıştır. Bakılmakta olan davada olduğu gibi kimi durumlarda; ilgililer hakkında terör örgütü üyeliği kapsamında açılmış olan ceza davalarının derdest yani kesinleşmemiş olması durumunda; -velev ki ilk derece ceza mahkemeleri ve istinaf mahkemeleri terör örgütü üyeliği suçunun unsurlarının sabit olduğu gerekçesiyle hüküm kurmuş olsun- masumiyet karinesi nedeniyle idari yargı mercilerinin söz konusu cezayı dayanak alarak karar vermesi mümkün görülmemektedir. Bununla birlikte, davacı hakkında verilen mahkumiyet kararının kesinleşmemiş olması, 5580 sayılı Kanunun 4. maddesi uyarınca göreve son verilmesine ilişkin işlemlerin iptali istemiyle idari yargı mercileri nezdinde açılan davanın görülmesini de engellemeyecektir. ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... tarihli ve E: ..., K: ... sayılı kararında; "..Sanığın bylock kaydının olduğu, Bank Asya isimli bankada hesabının bulunduğu, hesap hareketleri incelendiğinde katılım hesabı açıldığı, örgüte ait kurumlarda SGK kaydının bulunduğu ve örgüte müzahir sendikaya kaydının olduğu anlaşılmakla sanığın örgütle irtibatını gösterir başkaca delil edilememiştir. Sanığın, kendisine ait olan ve bizzat kullandığı ... numaralı GSM hattı ile Bylock isimli programı kullandığı dosyada bulunan tespit tutanakları ile sabittir. Sanık aşamalardaki ifadelerinde söz konusu GSM hattının kendisine ait olduğunu beyan etmiş ve fakat bylock programını kullanmadığını savunmuştur. Dosyaya celp edilen HTS kayıtlarından Bylock programının tespit tarihi itibari ile söz konusu hattı sanığın kullandığı belirlenmiştir.... Sanık ...'a ait ... nolu GSM hattı ile 05/03/2015-02/04/2016 tarihleri arasında bylock IP'sine 34 kez bağlandığı, baz istasyonu olarak Denizli'den sinyal aldığı, CIA programından sorgulandığında kullanıcısının "..." olarak kaydedildiği görülmüştür. Denizli İl Emniyet Müdürlüğü'ne mahkememizce yazılan yazıya verilen cevapta, sanığın bylock kaydının bulunduğu, ancak Denizli'ye ve diğer illere gönderilen bylock içerikleri arasında sanığa ait bir içerik bulunmadığı belirtilmiştir. Sanığın Bank Asya hesabında;15/01/2014 tarihinde 35.793 TL ve 12/09/2014 tarihinde 52.289 TL bedelli katılım hesapları açtırdığı görülmüştür..." ifadelerine yer verilmiştir. Bu itibarla; ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin yukarıda yer verilen kararında bulunan davacıya ilişkin tespitlerin davacının terör örgütlerine ya da Millî Güvenlik Kurulunca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplar ile iltisakı ve irtibatı bulunduğu hususunu ortaya koymak için yeterli olduğu kanaatine varıldığından; dava konusu işlemin yukarıda yer verilen gerekçe ile hukuka uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Temyizen incelenen karar belirtilen gerekçe ile sonucu itibariyle usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle, 1. Temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin... gün ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, davacının adli yardım talebi kabul edildiğinden tahsil edilemeyen temyiz yargılama giderlerinin davacıdan tahsili için Mahkemece ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına, 4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak, 20/12/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.