TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR İBRAHİM DEMİRCİ BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2017/31717) Karar Tarihi: 30/6/2020 Başvuru Numarası : 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan :Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCIRıdvan GÜLEÇRecai AKYEL Raportör : Fatma Burcu NACAR YÜCE Başvurucu : İbrahim DEMİRCİ Vekili : Av. Ali Yavuz ÇİMEN I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, gerekçeli istinaf dilekçesine ra ğmen incelemenin yaln ızca kam u düzeniyl
TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR İBRAHİM DEMİRCİ BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2017/31717) Karar Tarihi: 30/6/2020 Başvuru Numarası : 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan :Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCIRıdvan GÜLEÇRecai AKYEL Raportör : Fatma Burcu NACAR YÜCE Başvurucu : İbrahim DEMİRCİ Vekili : Av. Ali Yavuz ÇİMEN I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, gerekçeli istinaf dilekçesine ra ğmen incelemenin yaln ızca kam u düzeniyle sınırlı şekilde yap ılarak istinaf talebinin süre yönünden reddedilmesi nedeniyle mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 8/8/2017 tarihinde yap ılmıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. 4. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yapılmasına karar verilmiştir. 5. Bölüm Ba şkanı taraf ından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yap ılmasına karar verilmi ştir. 6. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık görüş bildirilmesine gerek görülmedi ğini ifade etmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ve Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) arac ılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numarası : 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 38. S. Anonim Şirketi bünyesinde İstanbul Büyükşehir Belediyesince ihale edilen cenaze hizmetleri kapsam ında imam olarak çal ışmakta iken ba şvurucunun iş akdi işverence feshedilmi ştir. Başvurucu, feshin haksız olduğunu iddia ederek k ıdem ve ihbar tazminat ı ile diğer işçilik ücret ve alacaklar ının tahsili istemiyle Belediye aleyhine dava açm ıştır. 9.İstanbul Anadolu 7. İş Mahkemesi (Mahkeme) 6/1/2017 tarihli karar ında davanın reddine karar vermi ştir. Mahkemenin k ısa ve gerekçeli kararlar ında; karara kar şı tebliğden itibaren sekiz gün içinde istinaf yoluna ba şvurulabilece ği belirtilmi ştir. 10. Başvurucu 10/1/2017 tarihli istinaf ve süre tutum konulu dilekçesini Anadolu Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine gönderilmek üzere Mahkemeye sunmu ştur. Mahkemenin gerekçeli karar ı 6/2/2017 tarihinde tebli ğ edilmiştir. Tebligat ın ardından başvurucu 2/3/2017 tarihinde istinaf dilekçesini sunmu ştur. 11.İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 28. Hukuk Dairesi (Daire, BAM) 29/6/2017 tarihli karar ıyla istinaf talebini süre a şımı gerekçesiyle reddetmi ştir. Daire; gerekçeli karar ın davac ı vekiline 6/2/2017 tarihinde tebli ğ edildiğini, sekiz günlük istinaf süresinin gerekçeli kararın tebli ği tarihi ile ba şlayıp 14/2/2017 tarihinde sona erdi ğini, dolay ısıyla 2/3/2017 tarihinde yap ılan istinaf başvurusunun süresinde olmadığını belirtmiştir. Daire gerekçesinde ayrıca her ne kadar 10/1/2017 tarihinde süre tutum dilekçesi ad ı alt ında dilekçe verilere k başvuru harcı ve maktu karar harc ı yatırılmış ise de 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca istinaf başvuru sebep ve gerekçelerini bildirir dilekçenin yasal süresi içinde sunulmad ığı belirtilerek 6100 say ılı Kanun'un 352. maddesi gere ğince başvuru talebinin reddine kesin olarak karar verilmi ştir. 12.İstinaf ret karar ı 22/7/2017 tarihinde ba şvurucuya tebli ğ edilmiş, 8/8/2017 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunulmu ştur. IV.İLGİLİ HUKUK A. Ulusal Hukuk 13. 6100 sayılı Kanun un " Kesin süre" kenar başlıklı 94. maddesi şöyledir: "(1) Kanunun belirledi ği süreler kesindir. (2)Hâkim, tayin ettiği sürenin kesin oldu ğuna karar verebilir. Aksi hâlde, belirlenen süreyi geçirmi ş olan taraf yeniden süre isteyebilir. Bu şekilde verilecek ikinci süre kesindir ve yeniden süre verilemez. (3)Kesin süre içinde yapılması gereken i şlemi, süresinde yapmayan tarafın, o işlemi yapma hakkı ortadan kalkar. " 14. 6100 sayılı Kanun un " İstinaf dilekçesi" kenar başlıklı 342. maddesi şöyledir: "(1) İstinaf yoluna başvurma, dilekçeyle yap ılır ve dilekçeye, kar şı tarafın sayısı kadar örnek eklenir. (2)İstinaf dilekçesinde a şağıdaki hususlar bulunur: a)Başvuran ile karşı tarafın davadaki sıfatları, ad ı, soyadı, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası ve adresleri. Başvuru Numarası : 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 4b)Varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ı, soyadı ve adresleri. c)Karar ın hangi mahkemeden verilmi ş olduğu ve tarihi ile say ısı. ç) Kararın ba şvurana tebli ğ edildiği tarih. d)Karar ın özeti. e)Başvuru sebepleri ve gerekçesi. f) Talep sonucu. g)Başvuranın veya varsa kanuni temsilci yahut vekilinin imzas ı. (3)İstinaf dilekçesi, ba şvuranın kimli ği ve imzasıyla, başvurulan kararı yeteri kada r belli edecek kay ıtları taşıması durumunda diğer hususlar bulunmasa bile reddolunmayıp, 355 inci madde çerçevesinde gerekli inceleme yap ılır." 15. 6100 sayılı Kanun un " Başvuru süresi" kenar ba şlıklı 345. maddesi şöyledir: "(1) İstinaf yoluna ba şvuru süresi iki haftad ır. Bu süre, ilamın usulen taraflardan her birine tebli ğiyle işlemeye ba şlar. İstinaf yoluna başvuru süresine ili şkin özel kanun hükümleri sakl ıdır." 16. 6100 sayılı Kanun un "İncelemenin kapsam ı" kenar başlıklı 355. maddesi şöyledir: "(1) İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle s ınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine ayk ırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir. " 17. Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 30/1/1950 tarihli ve 5521 say ılı mülga İş Mahkemeleri Kanunu'nun 8. maddesinin ilgili k ısmı şöyledir: "İş mahkemelerince verilen nihaî kararlara kar şı istinaf yoluna ba şvurulabilir. Şu kadar ki, para ile değerlendirilemeyen dava ve i şler hakkındaki kararlar hariç, miktar vey a değeri üç bin Türk liras ını geçmeyen davalar hakk ındaki nihaî kararlar kesindir. İstinaf yoluna ba şvurma süresi, karar yüze kar şı verilmişse nihaî kararın taraflara tefhimi, yokluklar ında verilmiş ise tebliği tarihinden itibaren sekiz gündür. Bölge adliye mahkemesinin para ile de ğerlendirilemeyen dava ve i şler hakkındaki kararları ile miktar veya de ğeri kırk bin Türk liras ını geçen davalar hakk ındaki nihaî kararlara karşı tebliğ tarihinden ba şlayarak sekiz gün içinde temyiz yoluna ba şvurulabilir. " 18. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 16/10/2017 tarihli ve E.2017/3653, K.2017/15699 sayılı kararının ilgili k ısmı şöyledir: "D) İstinaf Dairesi Karar ı: Bölge Adliye Mahkemesi taraf ından yapılan inceleme sonunda, karara kar şı daval ı vekilinin 8 günlük istinaf ba şvurusu süresi içerisinde istinaf ba şvurusunu yapmadığından ve ilk derece mahkemesinin karar ında kamu düzenine aykırılık da bulunmadığı anlaşıldığından başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 352. maddesi gere ğince başvuru talebinin reddine karar verilmi ştir. Başvuru Numarası : 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 5E)Temyiz: Kararı davalı vekili temyiz etmi ştir. F)Gerekçe 6100 sayılı HMK. un 342. maddesinde istinaf yoluna ba şvurulduğunda, istina f başvuru nedenleri ve gerekçesinin gösterilmesi gerekir. Ancak ayn ı madde uyarınc a başvuranın kimli ği ve imzasıyla, başvurulan kararı yeteri kadar belli edecek kay ıtları taşıması durumunda diğer hususlar bulunmasa bile -ki uyuşmazlıkta süresinde istina f nedenleri ve gerekçesi bulunmamaktad ır- reddolunmayıp, 355 nci madde çerçevesind e gerekli inceleme yap ılmalıdır. Anılan 355. maddeye göre ise ' İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle s ınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir'. Kanunun 352. maddesinde ise Bölge Adliy e Mahkemesinde istinaf ba şvuru yolunun ön incelemesi düzenlenmi ş ve 'Bölge adliy e mahkemesi hukuk dairesince dosya üzerinde yap ılacak ön inceleme sonunda; incelemenin başka bir dairece yap ılması gerektiği, kararın kesin olduğu, başvurunun süresi içinde yapılmadığı, ba şvuru şartlarının yerine getirilmedi ği, başvuru sebeplerinin veya gerekçesinin hiç gösterilmedi ği tespit edilen dosyalar hakk ında öncelikle gerekli kara r verilir. Bu düzenlemelerin birlikte de ğerlendirilmesi gerekir. İstinaf yoluna süresinde başvurulmuş, ancak istinaf nedenleri ve gerekçeleri bildirilmemi ş ise kamu düzenin e aykırılık yönünden inceleme yap ılacak, yok ise istinaf sebebi de bildirilmedi ği gerekçesi ile esastan reddine karar verilecektir. Somut uyu şmazlıkta daval ı taraf tefhim edilen k ısa karardan sonra süresinde istinaf yoluna başvurmuş, ancak istinaf nedenlerini belirmemi ş, süresi geçtikten sonra dilekçe ile belirtmi ştir. Bölge Adliye Mahkemesince 342 ve 355. maddeleri gözden kaç ırılarak usulden ret kararı verilmesi usule ayk ırıdır. " B. Uluslararası Hukuk 19. Konu hakkında ilgili hukuk için bkz. Groseri G ıda ve İhtiyaç Maddeleri Ticaret ve Sanayi Lt d. Şti. (2), B. No: 2017/299 97, 31/10/2018, 25-32. V.İNCELEME VE GEREKÇE 20. Mahkemenin 30/6/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Başvurucunun İddiası 21. Başvurucu; Daire karar ının istinaf iradesini yok saydığını, süre tutum dilekçesinde mahkeme karar ının aç ıkça hukuka ayk ırı olduğunu, kaldırılması gerektiğini ve istinaf incelemesi talebini ifade etti ğini belirterek bu şekilde savunma hakkının k ısıtlan ıp hak arama hürriyetinin ve adil yarg ılanma hakk ının unsurlar ından olan mahkemeye eri şim hakkının ihlal edildi ğini ileri sürmüştür. B. Değerlendirme 22. Anayasa nın 36. maddesinin birinci f ıkrası şöyledir: Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yarg ı mercileri önünd e davacı veya daval ı olarak iddia ve savunma ile adil yarg ılanma hakkına sahiptir. Başvuru Numaras ı: 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 623. Başvurucunun şikâyetinin özünün istinaf talebinin esas ının BAM taraf ından incelenmemesine yönelik olmas ı dolay ısıyla iddia, adil yarg ılanma hakk ının güvenceleri aras ında yer alan mahkemeye eri şim hakk ı kapsam ında incelenmi ştir. 1. Kabul Edilebilirlik Yönünden 24. Aç ıkça dayanaktan yoksun olmad ığı ve kabul edilemezli ğine karar verilmesini gerektirecek ba şka bir neden de bulunmad ığı anlaşılan mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildiğine ilişkin iddian ın kabul edilebilir oldu ğuna karar verilmesi gerekir. 2. Esas Yönünden a. Müdahalenin Varl ığı ve Hakk ın Kapsam ı 25. Anayasa'n ın 36. maddesinin birinci f ıkras ında, herkesin yarg ı mercileri önünde davac ı veya daval ı olarak iddiada bulunma ve savunma hakk ına sahip oldu ğu belirtilmi ştir. Dolay ısıyla mahkemeye eri şim hakk ı, Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan hak arama özgürlü ğünün bir unsurudur. Di ğer yandan Anayasa'n ın 36. maddesine adil yarg ılanma ibaresinin eklenmesine ili şkin gerekçede, Türkiye'nin taraf oldu ğu uluslararas ı sözleşmelerce de güvence alt ına al ınan adil yarg ılanma hakk ının madde metnine dâhil edildiği vurgulanm ıştır. Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi'ni (Sözle şme) yorumlayan Avrupa İnsan Haklar ı Mahkemesi, Sözle şme'nin 6. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının mahkemeye erişim hakk ını içerdiğini belirtmektedir ( Özbak ım Özel Sa ğlık Hiz. İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti., B. No: 2014/13156, 20/4/2017, 34). 26. Mahkemeye eri şim hakk ı bir uyuşmazl ığı mahkeme önüne ta şıyabilmek ve uyuşmazl ığın etkili bir şekilde karara ba ğlanmas ını isteyebilmek anlam ına gelmektedir (Özkan Şen, B. No: 2012/791, 7/11/2013, 52). 27. Mahkeme kararlar ının hukuka uygun olup olmad ığına yönelik uyu şmazl ığın çözümlenmek üzere bir yarg ı makam ı önüne ta şınmas ı kanun yolu na başvurma olarak nitelendirilmektedir. Anayasa'n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan hak arama özgürlü ğü, bir temel hak olman ın yan ında diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlan ılmay ı ve bunlar ın korunmas ını sağlayan en etkili güvencelerden biridir. Adil yarg ılanma hakk ı bir mahkeme karar ına karşı üst yarg ı yollar ına başvurabilmeyi güvence altına almamakla birlikte gerek suç isnad ına bağlı yarg ılamalarda gerekse medeni hak ve yükümlülüklere ili şkin yarg ılamalarda istinaf veya temyiz gibi kanun yollar ına başvurma imkân ı tan ınm ış ise bu kanun yollar ı yönünden de adil yarg ılanma hakk ı kapsam ındaki güvencelerin sa ğlanmas ı gerekir ( Hasan İşten, B. No: 2015/1950, 22/2/2018, 37). 28. Somut olayda ilk derece mahkemesi karar ına karşı yap ılan istinaf ba şvurusunda başvurucu taraf ından ileri sürülen istinaf nedenleri süre a şımı gerekçesiyle reddedilip incelenmedi ğinden mahkemeye eri şim hakk ına yönelik bir müdahalenin bulundu ğu görülmektedir. b. Müdahalenin İhlal Oluşturup Olu şturmad ığı 29. Anayasa n ın 13. maddesi şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 7"Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaks ızın yaln ızca Anayasan ın ilgil i maddelerinde belirtilen sebeplere ba ğlı olarak ve ancak kanunla s ınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasan ın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine ayk ırı olamaz." 30. Yukar ıda an ılan müdahale, Anayasa n ın 13. maddesinde belirtilen ko şullar ı yerine getirmedi ği müddetçe Anayasa n ın 36. maddesinin ihlalini te şkil edecektir. 31. Bu sebeple müdahalenin Anayasa n ın 13. maddesinde öngörülen ve somut başvuruya uygun dü şen; kanun taraf ından öngörülme, hakl ı bir sebebe dayanma, ölçülülük ilkesine ayk ırı olmama ko şullar ına uygun olup olmad ığının belirlenmesi gerekir. i. Kanunilik 32. Başvurucunun ilk derece mahkemesi karar ına karşı yapt ığı istinaf ba şvurusunun yaln ızca kamu düzenine ili şkin hususlar nedeniyle de ğerlendirilip ileri sürdü ğü istina f nedenlerinin süre a şımı nedeniyle incelenmemesinin 6100 say ılı Kanun'un 345. maddesi yollamas ıyla karar tarihinde yürürlükte bulunan 5521 say ılı mülga Kanun'un 8. maddesine dayand ırıldığı görülmektedir. Bu kapsamda somut olayda ba şvurucunun mahkemeye eri şim hakk ına yönelik müdahalenin kanuni dayana ğının mevcut oldu ğu anlaşılm ıştır. 33. BAM Dairesinin bu hükmü esas alarak verdi ği ret karar ına göre yap ılan müdahalenin kanun taraf ından öngörülme ölçütünü kar şılad ığı sonucuna var ılm ıştır. ii. Meşru Amaç 34.İstinaf nedenlerinin aç ıkça belirtilmesi zorunlulu ğu taraflarca istina f dilekçelerinin ciddiyetle ele al ınmas ı, istinaf mahkemelerinin gereksiz yere me şgul edilmemesi ve böylece önem ta şıyan nitelikli ba şvurular üzerinde yo ğunlaşmas ını temin etmeye yöneliktir. İstinaf nedenlerinin belirtilmesi zorunlulu ğu en genel ifadesiyle hukuk devleti ilkesinin bir gere ği olan adaletin iyi yönetimi ve yarg ılamalar ın makul süre içinde tamamlanmas ını hedeflemekte olup anayasal aç ıdan meşru bir amaca dayal ıdır (benzer yöndeki de ğerlendirmeler için bkz. Groseri G ıda ve İhtiyaç Maddeleri Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti., 46). iii. Ölçülülük 35. İstinaf talebinin reddedilmesi nedeniyle ba şvurucunun mahkemeye eri şimine getirilen s ınırlaman ın ölçülü olup olmad ığı ve başvurucuya a ğır bir yük getirip getirmedi ği hususlar ının değerlendirilmesi gerekir. (1) Genel İlkeler 36. Anayasa'n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan mahkemeye eri şim hakk ı mutlak olmay ıp s ınırlamalara konu olabilir. Ancak Anayasa'n ın 13. maddesinde yer alan ölçülülük ilkesi uyar ınca an ılan s ınırlamalar ın mahkemeye eri şimi imkâns ız hâle getirmemesi ya da aşırı derecede zorla ştırmamas ı gerekir. Ki şinin mahkemeye ba şvurmas ını engelleyen hukuki veya fiilî s ınırlamalar mahkemeye eri şim hakk ını ihlal edebilir ( Özkan Şen, 52). Başvuru Numaras ı: 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 837. Yarg ısal başvurular ın birtak ım usul kurallar ına tabi k ılınmas ı tek başına mahkemeye eri şim hakk ını zedelemez. Bununla birlikte yarg ısal başvuru usullerinin belirli ve öngörülebilir olmas ı gerekir. Dava aç ılmas ına veya di ğer kanun yollar ına başvurulmas ına ilişkin dilekçelerin yetkili mahkemelere sunulma yöntemine dair kanuni veya fiilî belirsizliklerin bulunmas ı, kişilerin mahkemeye eri şim hakk ını ihlal edebilir ( Hasan İşten, 45). 38. Öte yandan mahkemelerin dilekçelerin sunulmas ı yöntemine ili şkin usul kurallar ını uygularken ki şilerin mahkemeye eri şimlerini engelleyecek veya a şırı derecede zorlaştıracak ölçüde a şırı şekilcilikten kaç ınmalar ı gerekir. Ayr ıca mahkemelerin iç işleyişlerine ilişkin süreçlerdeki aksama ve hatalardan kaynaklanan sorumluluk, yarg ısal koruma talep eden bireylere yüklenmemelidir. Bu bak ımdan yarg ısal başvurulara dai r dilekçelerini ilgili mevzuatta öngörülen usule uygun olarak yetkili yarg ı merciine sunan kişilerin kendilerine atfedilemeyen ve tamamen mahkemelerin iç i şleyişinden kaynaklanan hata ve aksamalardan sorumlu tutularak mahkemeye eri şimlerinin engellenmesi bu hakka yap ılan müdahaleyi ölçüsüz k ılabilir. Özellikle kanun yoluna ba şvurma yönündeki istek ve iradesini ortaya koymu ş olan başvurucular yönünden bu tür müdahaleler, Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan mahkemeye eri şim hakk ının ihlaline sebep olabilir ( Hasan İşten, 46). 39. Başvuru konusu olaya benzer nitelikteki Groseri G ıda ve İhtiyaç Maddeleri Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. (ayn ı kararda bkz. 51) karar ında, yarg ısal başvurular ın birtak ım usul kurallar ına tabi k ılınmas ı tek başına mahkemeye eri şim hakk ını zedelemeyece ği ifade edilmiştir. Bu kapsamda gereksiz ba şvurular ın engellenerek istinaf ba şvuru say ılar ının azalt ılmas ı ve başvurularda kalitenin art ırılmas ı amac ıyla istinaf nedenlerinin aç ıkça belirtilmesi zorunlulu ğu öngörülmesinin ula şılmak istenen hedef bak ımından elveri şsiz olduğu ya da gerekli olmad ığı söylenemez. (2) İlkelerin Olaya Uygulanmas ı 40. Başvurucu, yasal süre içinde süre tutum dilekçesi vererek istinaf talebinde bulunmas ına rağmen BAM taraf ından talebinin reddedildi ğini belirterek kanun yoluna başvuru hakk ının engellendi ğini iddia etmi ştir. 41. Somut olayda de ğerlendirilmesi gereken mesele, ba şvurucunun istinaf talebinin kanun yolu incelemesine konu yap ılmamas ının mahkemeye eri şim hakk ına orant ısız bir müdahale olu şturup oluşturmad ığıdır. 42.İlk derece mahkemesinin tefhim edilen k ısa karar ında gerekçe bulunmamas ına rağmen kanun yoluna ba şvurma süresinin ba şlad ığı hâllerde süreyi kaç ırmak istemeyen taraflar, gerekçeli karar ın aç ıklanmas ını beklemeden kanun yoluna ba şvurma iradesini ortaya koyan dilekçeler sunmakta olup an ılan dilekçeler uygulamada süre tutum iste ği olarak adland ırılmaktad ır. 43. Başvuru konusu olay tarihinde yürürlükte bulunan 5521 say ılı mülga Kanun un 8. maddesi gere ği iş davalar ında karar ın tefhim veya tebli ğden itibaren sekiz gün içinde istinaf yoluna ba şvurabilece ği öngörülmü ştür. 44. Mahkeme k ısa ve gerekçeli kararlar ında, taraflar ın karara kar şı tebliğden itibaren sekiz gün içinde istinaf yoluna ba şvurabilece ğini belirtmi ştir. Başvuru Numaras ı: 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 945. Mahkemenin k ısa karar ının 6/1/2017 tarihinde tefhim edildi ği, gerekçeli karar ın ise 6/2/2017 tarihinde ba şvurucuya tebli ğ edildiği, başvurucu vekilinin 10/1/2017 tarihinde süre tutum dilekçesi kanun yolu harc ını yat ırdığı anlaşılm ıştır. Başvurucu 2/3/2017 tarihinde gerekçeli istinaf dilekçesini sunmu ştur. İstanbul BAM 28. Hukuk Dairesinin 29/6/2017 tarihli karar ında; gerekçeli istinaf ba şvurusunun yasal süresi içinde yap ılmad ığı, kamu düzenine ilişkin kanun yolunda resen gözetilmesi gereken bir hususun bulunmad ığı belirtilerek istina f talebinin reddine karar verilmi ştir. 46. Somut olayda ba şvurucunun ilk derece mahkemesi karar ına karşı süresinde istinaf yoluna gitti ği, ne var ki tefhim edilen k ısa karar ın gerekçe içermemesi nedeniyle istinaf nedenlerini belirtme imkân ının bulunmad ığı aç ıktır. Bu husus esas olarak İstanbul BAM taraf ından da kabul edilmi ş ve 6100 say ılı Kanun'un 355. maddesi uyar ınca ilk derece mahkemesi karar ı, kamu düzenine ayk ırılık bulunup bulunmad ığı yönünden resen incelenmi ştir. Başvurucu gerekçeli karar ın 14/2/2017 tarihinde tebli ğinden on be ş gün sonra 2/3/2017 tarihinde istinaf nedenlerini belirten dilekçesini Mahkemeye sunmu ştur. Taraflar aras ında uyuşmazl ığın iş hukukundan kaynakland ığı ve yarg ılamay ı yapan mahkemenin i ş mahkemesi oldu ğu hususunda herhangi bir çeki şme bulunmad ığı gibi başvurucunun da sekiz günlük istinaf süresine yönelik bir şikâyeti bulunmamaktad ır. Başvurucu esas olarak sekiz günlük kanuni süre içinde süre tutum dilekçesi vermi ş olmas ı nedeniyle istinaf nedenlerini herhangi bir süre k ısıtlamas ı olmadan ileri sürebilece ği iddias ındad ır. 47.İstinaf kanun yoluna ba şvuru yöntemi ve süresi, ilgili mevzuatta aç ıkça düzenlenmi ştir. Öte yandan Mahkemenin k ısa karar ının 6100 say ılı Kanun'un 297. maddesinde belirtilen unsurlar ı içermemesi halinde somut olayda oldu ğu gibi gerekçesiz verilen k ısa karara kar şı kanun yoluna ba şvurma süresinin gerekçeli karar ın tebliğinden itibaren ba şlayacağı da Yarg ıtay içtihatlar ında istikrarl ı olarak belirtilmektedir. Hâl böyle iken derece mahkemeleri süre tutum dilekçesiyle istinaf yoluna gitme iradesini ortaya koyan başvurucunun lehine olarak istinaf nedenlerini sunabilmesi için sekiz günlük süreyi gerekçeli karar ın tebliğinden itibaren ba şlatm ış, ne var ki ba şvurucu an ılan süre içinde istina f nedenlerini bildirmemi ştir. 48.İstinaf mahkemelerinin daha etkin ve nitelikli çal ışmalar ı bak ımından istina f dilekçelerinin istinaf nedenlerini içermesi zorunlulu ğu öngörülmü ştür. Öte yandan kanun yoluna ba şvurma iradesini ortaya koyan süre tutum dilekçesinin ilgili yarg ı yerine verilmesinden sonra bu dilekçenin ki şinin iradesine b ırak ılmadan belirli bir süre içinde verilmesi gerekti ği şeklinde derece mahkemeleri yorumunun a şırı şekilci (kat ı) olmad ığı gibi mahkemeye eri şimi aşırı derece zorla ştırmad ığı ya da imkâns ız hâle getirmedi ği anlaşılmaktad ır. 49. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurucunun Anayasa'n ın 36. maddesinde güvence altına al ınan mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edilmedi ğine karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA, Başvuru Numaras ı: 2017/31717 Karar Tarihi : 30/6/2020 10B. Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan adil yarg ılanma hakk ı kapsam ındaki mahkemeye eri şim hakk ının İHLAL ED İLMEDİĞİNE, C. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 30/6/2020 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCI Üye Üye R ıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL