T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ ESAS NO: 2025/913 KARAR NO: 2025/2397 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 23/01/2025 NUMARASI: 2023/65 E - 2025/38 K DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit KARAR TARİHİ: 02/10/2025 Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan incelem…
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ ESAS NO: 2025/913 KARAR NO: 2025/2397 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 23/01/2025 NUMARASI: 2023/65 E - 2025/38 K DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit KARAR TARİHİ: 02/10/2025 Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;, müvekkilinin ... Mah. ... Cd. Apt No... D.. Başakşehir adresinde faaliyet gösteren ... isimli iş yerinin yetkilisi ve işletmecisi olduğunu, ... tesisat ve ... numaralı sözleşme ile davalı kurumca müvekkiline doğalgaz tedariki sağlandığını, davalı kurum tarafından müvekkiline ilgili tesisata ilişkin düzenlenen 20.08.2022 tarihli fatura ile 09.10.2020 - 08.10.2021 okuma dönemlerine ilişkin gaz sayacında kapasite aşımı sebebiyle kaçak gaz kullanımı temelli 441.292,21 TL ödeme talep edildiğini, işbu faturaya itiraz sonrasında, davalı kurumca miktar düşürülerek, aynı döneme ilişkin 08.09.2022 tarihli fatura ile 334.312,60 TL talepte bulunulduğunu, yine, bu faturaya da itiraz sonrasında, davalı kurum miktarı biraz daha düşürdüğünü 214.333,00 TL'ye indirdiğini ve 10.10.2022 son ödeme tarihli ekte sunulan faturayı oluşturmuş ve ödemeyi, her biri 42.866,60 TL olmak üzere 5 taksite böleceğini ve bu taksit ödemelerini müvekkilinin devam eden aylara ilişkin tüketim faturaları üzerine yansıtarak tahsil edeceğini, ödeme yapılmaması halinde verilen gazın kesileceği ifade edildiğini, (İlk kısım olan 42.866,60 TL, 03.12.2022 tarihinde ikinci taksit olan 42.866,60 TL ise 03.01.2023 tarihinde müvekkili tarafından davalıya ödenmek mecburiyetinde kalındığını, müvekkilinden talep edilen ve itiraz üzerine indirimi yapılan 441.292,21 TL bedelli, 20.08.2022 tarihli fatura ve hem de bu itiraz sonrasında düzenlenen 334.312,60 TL bedelli 08.09.2022 tarihli fatura ve yine itiraz üzerine düzenlenen son tarihli 10.10.2022 tarihli 214.333,00 TL bedelli fatura davalı kurum tarafından hatalı inceleme sonucu düzenlenmiş gerçek tüketim - kullanım bedellerini yansıtmayan, haksız nitelikte faturalar olduğunu, haksız faturalandırmanın sebebi ise müvekkilinin iş yerine sonradan makine eklenmeden önce gaz ölçümünü yapan ... model olan sayacın, iş yerindeki gaz çekim kapasitesi artması sebebiyle bu ölçümü yapabilecek yeterlilikte olmaması bu ölçümü ancak G100 model sayacın yapabileceği olduğunu, ... model sayacın artan makine sayısının tüketeceği ölçümü yapamaması iddiasıyla fazladan yapılan ve ölçüme dahil olmayan gazın faturalandırılması iddiası olduğunu, ettirilen borç nedeniyle müvekkiline ait iş yerindeki gazın kesilmesi tehlikesine ve bu durumun müvekkili hakkında telafisi imkansız zararlara sebebiyet vereceği göz önünde bulunarak tedbiren ilgili faturanın tahsilinin engellenmesi için tedbir kararı verilmesini, izah olunan sebeplerle müvekkilinin karşı tarafa ilgili tüketim ve fatura sebebiyle borcunun bulunmadığının tespitini, bu süreçte borcu ödemek zorunda kalması halinde istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı şirket tarafından doğalgaz sözleşmesinde onaylanan projeye, proje dışı cihazlar eklenmek suretiyle tesisata müdahale edilmiş olduğunu, doğalgaz sayacında kapasite aşımı yapıldığının sabit hale geldiğini, 08.10.2021 tarihinde yapılan saha tespitinde, davacı firma tarafından onaylı proje dışı cihazlar eklenmek suretiyle, bahse konu doğalgaz sayacında kapasite aşımı yapılarak usulsüz doğal gaz kullanımı yapıldığının tespit edildiğini, 08.10.2021 tarihinde müvekkili şirket... ekiplerince yapılan periyodik kontrolde onaylı projesindeki kazanın brülörünün değiştiğinin görüldüğü ve ilave olarak 3 adet kurutma fırını eklendiğinin tespit edildiğini, davacının proje dışı ek cihazların eklenmiş olup alınmayan tüketim farkı ceza olmaksızın faturalandırıldığını ve davacıya tahakkuk edildiğini, tahakkuk edilen fatura EPDK mevzuatları usulüne uygun olduğunu, davacının ihtiyati tedbir talebinin reddine yönünden verilen karar usul ve yasaya son derece uygun olduğunu, davacının onaylı proje dışı cihazları eklemek suretiyle, bahse konu tesisata tesis edilmiş olan, doğal gaz sayacında kapasite aşımı yapılarak usulsüz doğal gaz kullanımı yaptığı, ... tarafından davacıya tahakkuk edilen faturanın yalnızca maksimum tüketim farkının tahakkukundan oluştuğu, tahakkuk edilen faturada hata bulunmadığı ve usule uygun olduğu hususları göz önüne alınarak davacının soyut ve gerçeği yansıtmayan iddialarının ve huzurdaki haksız davanın reddine, davasının 20.09.2022 tarih, ... sayılı 214.333,00 TL bedelli faturadan dolayı borçlu olduğunun tespitini, davacı tarafından kapasite aşımı bilinmesine ve tüm talepleri göz önünde bulundurularak dava konusu faturaya taksit yapılmış olmasına karşın davacı tarafından iki taksit bedelinin ödenmiş olduğunu, davacı tarafından da kapasite aşımı gerçekleştirildiğinin biliniyor olması göz önünde bulundurularak 03.12.2022 tarihinde ödemiş olduğu 42.866,60 TL ile 03.01.2023 tarihinde ödemiş olduğu 42.866,60 TL'nin istirdadı talebinin reddini talep etmiştir. Mahkeme, alınan 18/09/2023 tarihli bilirkişi kök raporuna göre; tesisin tüketim miktarının en fazla 124,57 m3 olduğu ve bu miktarın mevcut ... nolu sayacın ölçüm aralığı içerisinde olduğu, davacının doğalgaz tüketimi ölçümünü etkileyecek oranda kapasite aşımı yapmadığı ve hatalı tespit edilen ilave tüketim hesabına göre fatura tahakkuk edilmesinin uygun olmadığı tespitinde bulunulduğu,alınan ek rapordaki hesaplama taraflarca ileri sürülen iddia ve savunmalar kapsamında bulunmayarak hükme esas alınmadığı,sonuç olarak; davacının iddiasının doğrulanarak iş yerinde mevcut ... nolu sayacın, makineler en yüksek kapasitede çalışıyor olsalar dahi doğru ölçüm yapabilecek nitelikte olduğu, bu nedenle davalı tarafından G100 nolu sayaç eklenerek kapasite aşım faturası kesilmesinin yerinde olmadığı, davacının borçlu olmadığı bir parayı değişik tarihlerde davalıya ödemiş olduğu ve ödeme belgelerini sunmuş olduğu nazara alınarak; ödenen miktarların davacıya iadesi gerektiği gerekçesi ile;"Davacının davasının kabulü ile; davalı tarafından düzenlenen 10.10.2022 tarih ve 214.333,00 TL bedelli fatura yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, ödenen 214.333,00 TL'nin; 42.866,60 TL'sinin 03.12.2022 tarihinden, 42.866,60 TL'sinin 03.01.2023 tarihinden, kalan tutar için dava tarihinden itibaren avans faizi işlenmek üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar vermiştir.Kararı davalı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde; müvekkili şirket... tarafından doğalgaz sözleşmesinde onaylanan projeye, proje dışı cihazlar müvekkili şirketçe yapılan saha tespitleri sırasında davacının onaylı projesi dışında farklı cihazlar eklemek suretiyle kapasite aşımı yaptığı ve usulsüz doğalgaz kullanımı yaptığının tespit edilerek bu hususta tutanak düzenlenmiş ve davacı firma yetkilisi tarafından bu tutanak imzalanmış ve kabul edildiğini, tespit akabinde müvekkil şirket tarafından güncel EPDK mevzuatına uygun olarak davacıya fatura tahakkuk edildiğini, davacı tarafın usulsüz doğalgaz kullandığı dosyada mübrez delillerle sabit olmakla birlikte huzurdaki hukuki mesnetten yoksun davanın reddi gerekmekteyken yerel mahkeme tarafından salt dosyada alınan ve hatalı olduğu aşikar olan bilirkişi kök raporu doğrultusunda aksi yönde verilen kararın hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu,kök raporun hatalı tespitler içerdiğini, tutanaktaki bu brülörlerin davacının iddia ettiği ve bilirkişi heyetinin de raporunda belirttiği ve buna göre hesap yaptığı 16.11.2021 tarihinde onaylatılıp, 21.11.2021 tarihinde gazı açılan revize projedeki brülörler ile aynı olmadığını,hükme esas raporda hesapla süresinin eski mevzuata göre yapıldığını,1 yıllık süreye göre yeni mevzuat üzerinden hesaplama yapılması gerekiğini,raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeni rapor alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesi için kararın kaldırılmasını talep etmiştir.6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;Dava fazla tahakkuk iddiasına dayalı doğalgaz faturası nedeniyle menfi tespit ve istirdat talebine yöneliktir.Davalı tarafça davacının işyerinde proje dışı cihazlar eklenerek kapasite aşımı yapıldığı gerekçesi ile fatura tahakkuk ettirildiği, 20.08.2022 tarihli fatura ile 09.10.2020 - 08.10.2021 okuma dönemlerine ilişkin gaz sayacında kapasite aşımı sebebiyle kaçak gaz kullanımı temelli 441.292,21 TL lık faturaya itiraz sonrası aynı döneme ilişkin 08.09.2022 tarihli fatura ile 334.312,60 TL lık fatura düzenlendiği,bu faturaya da itiraz edilmesi nedeniyle bu kez 214.333,00 TL lık 10.10.2022 son ödeme tarihli fatura düzenlenerek, 42.866,60 TL lık 5 taksite bölünen bu tutarın bu taksit ödemelerinin davacının devam eden aylara ilişkin tüketim faturaları üzerine eklenerek tahsil edileceğinin belirtildiği ve bu kapsamda ödeme yapılmaması halinde verilen gazın kesileceği bildirilmekle ilk taksidin davacı tarafça 42.866,60 TL olarak 03.12.2022 tarihinde, ikinci taksit tutarı 42.866,60 TL nın ise 03.01.2023 tarihinde yatırıldığı anlaşılmıştır.Makine mühendisi bilirkişi heyetinden alınan 18.09.2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda "...Bilirkişi heyetinin yerinde yapmış olduğu tespit ve yapılan hesaplamalar sonucu ilave ekipmanlarla birlikte tesisin max gaz tüketiminin 124,57m3/h olduğu bu miktarın ise tesiste kullanılan mevcut ... sayacın max 130m3/h olan ölçüm aralığı içinde olduğu ve davalının doğalgaz tüketimi etkileyebilecek kapasite aşımı yapmadığı ve kapasitesinin üzerinde doğalgaz kullanmadığı, davalı... ekibinin yapmış olduğu ilave ekipmanların max güçlerinin kapasite tespitinin yanlış olduğu ,güçleri hatalı tespit edilen ilave kapasiteyle ulaşılan max 162,62 m3/h tüketim hesabına göre kapasite aşım faturası tahakkuk ettirilmesinin uygun olmadığı ve davalı... tarafından tahakkuk ettirilen 20.09.2022 tarihli 214.333.26 TL tutarındaki O max faturasının iptal edilmesi gerektiği"belirtilmiştir.İtiraz sonrası alınan 13.02.2024 tarihli ek bilirkişi raporunda "...heyetle davacı... şirketinin kapasite aşım hesabının farklı olmasının nedeninin hesaplamaya esas alınan brülörlerin farklı olmasından kaynaklandığı,...ın tutanağa yazdığı brülörle, heyetimizin fabrikada tespit ettiği brülörlerin farklı olduğu, dosya kapsamında mevcut periyodik kontrol tutanağında her iki tarafın imzasının bulunması nedeniyle heyetimizin bu tutanakta...'ca tespit edilen brülörleri esas alarak kapasite aşım faturası hesaplanması gerektiği kanaatine vardığı ve bu kapasitelere göre ... kapasite aşım faturası hesapladığı, bu bağlamda Igdaşın kapasite aşım faturasına esas aldığı geriye doğru 1 yıllık tüketim süresinin doğalgaz piyasası müşteri hizmetleri yönetmeliğinin usulsüz doğal gaz kullanımını düzenleyen 53. Maddesine göre hatalı olduğu max 6 aylık sürenin esas alınması gerektiği bu nedenle tahakkuk ettirilen 10-10-2022 tarihli 214.333,26 TL tutarındaki fatura tahakkukuna iştirak edilmediği heyetimizce 6 aylık süre esas alınarak yapılan hesaplamaya göre kapasite aşım faturasının 10-10-2022 ödeme tarihi itibarıyla 90.819.21 TL4+%18 KDV = 107.166,67 TL olması gerektiği..."belirtilmiştir.Bu bağlamda 18/09/2023 tarihli bilirkişi kök raporunda tesisin tüketim miktarının en fazla 124,57 m3 olduğu ve bu miktarın mevcut ... nolu sayacın ölçüm aralığı içerisinde olduğu, davacının doğalgaz tüketimi ölçümünü etkileyecek oranda kapasite aşımı yapmadığı ve hatalı tespit edilen ilave tüketim hesabına göre fatura tahakkuk edilmesinin uygun olmadığı tespitinde bulunulduğu,dosya kapsamı açısından ek rapordaki hesaplamanın hükme esas alınmamasında aykırılık bulunmadığı görülmüştür.Bu doğrultuda , davacının iş yerinde mevcut ... nolu sayacın, makineler en yüksek kapasitede çalışıyor olsalar bile doğru ölçüm yapabilecek nitelikte olduğu, davacı işyerinde kapasite aşımı yapıldığının davalı tarafça ispatlanamadığı,buna göre davalı tarafından G100 nolu sayaç eklenerek kapasite aşım faturası kesilmesi işleminin mevzuata uygun bulunmadığı anlaşılmıştır.Davaya konu edilen ve davalı tarafça kapasite aşımına dair düzenlenerek 5 taksite bölünen 10.10.2022 tarih ve 214.333,00 TL bedelli fatura yönünden davacının davalıya borçlu olmadığı anlaşılmakla buna dair menfi tespit davasının ispatlandığı,ödenen 214.333,00 TL'nin; 42.866,60 TL'sinin 03.12.2022 tarihinden, 42.866,60 TL'sinin 03.01.2023 tarihinden, kalan tutar için dava tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsili gerektiği açıktır.Mahkemenin kararı usul ve hukuka uygun bulunmuştur.Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir. K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine,Alınması gereken 14.641,08 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan toplam 3.660,27 TL harcın mahsubu ile bakiye 10.980,81 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,) İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 02/10/2025