Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/4182 E. , 2024/5517 K. T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2021/4182 Karar No : 2024/5517 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kaymakamlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Dava; Edirne İli, Süloğlu İlçesi, ... Köyü'nde …
Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/4182 E. , 2024/5517 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2021/4182 Karar No : 2024/5517 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Kaymakamlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Dava; Edirne İli, Süloğlu İlçesi, ... Köyü'nde ...'ın mirasçısı olarak ... nolu abone numarası ile su hizmetinden faydalanmakta olan davacı tarafından, Süloğlu Kaymakamlığı Köylere Hizmet Götürme Birliği Meclisi'nce "içme ve kullanma suyunun metreküp fiyatının belirlenmesine ve ön ödemeli sayaç kullanımını teşvik amacıyla kullanıcılara %20 indirim yapılmasına ilişkin"... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlık konusu olayda yine davacı tarafından suyun metreküp fiyatının farklı belirlenmesine dair meclis kararlarının iptali istemiyle açılan davalarda Edirne İdare Mahkemesi'nce... tarih ve E:..., K:... sayılı ve ... tarih ve E:..., K:... sayılı iptal kararları verildiği, bu kararlar üzerine davalı idarece bu sefer dava konusu karar ile ön ödemeli sayaç kullananlara kendi hizmet bedellerinin düşük olması nedeniyle %20 indirim yapılmasına karar verildiği, bu durumda davalı idarece önceki iptal kararlarının gereği olarak abonelik türüne göre farklı tarife belirleme yerine bu sefer ön ödemeli sayaç kullananlara %20 indirim uygulanmasına karar verildiği, 4736 sayılı Kanunun 1. maddesi uyarınca bahse konu tüketicilere indirim uygulanamayacağının açıkça düzenlenmiş olduğundan dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu edilen 0965 no.lu abonenin davacı adına olmadığı, Süloğlu Köylere Hizmet Götürme Birliğinin üyesi olan köylerdeki içme ve kullanma sularının işletilmesi ile ilgili yetkili kurulu olduğu, normal sayaçlarda hem sayaç okuma hem faturalandırma hizmeti verildiği, bunun da fazladan işçilik maliyeti doğuran bir faaliyet olduğu gerekçesiyle Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ B...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Edirne İli, Süloğlu İlçesi, ... Köyü'nde ...'ın mirasçısı olarak ... nolu abone numarası ile su hizmetinden faydalanmakta olan davacı tarafından, Köylere Hizmet Götürme Birliği Meclisi'nce "içme ve kullanma suyunun metreküp fiyatının belirlenmesinde, ekonomik koşullar(enflasyon oranı), artan maliyetler ve çevre ilçelerdeki bedeller göz önünde bulundurularak tesis edildiği iddia edilen Süloğlu Kaymakamlığı Köylere Hizmet Götürme Birliği Meclisi'nce "içme ve kullanma suyunun metreküp fiyatının belirlenmesine" ilişkin... tarih ve... sayılı kararının, idarenin su hakkına ulaşımda eşitsizlik yapamayacağı, akıllı sayaç kullanan aboneler ile kullanmayan aboneler arasındaki birim fiyat farkının Anayasadaki eşitlik ilkesine aykırı olduğundan bahisle iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. İLGİLİ MEVZUAT: 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanunu'nun 18'nci maddesinin ilk fıkrasında;" ilçelerde, tarım ürünlerinin pazarlanması hariç olmak üzere, yol, su, kanalizasyon ve benzeri altyapı tesisleri ile köylere ait diğer hizmetlerin yürütülmesine yardımcı olmak, bizzat yapmak, yaptırmak ve kırsal kalkınmayı sağlamak üzere, tüm köylerin iştiraki ile o ilçenin adını taşıyan, köylere hizmet götürme birliği kurulabilir. Bakanlar Kurulu, bu konuda genel izin vermeye yetkilidir." hükmüne, üçüncü fıkrasında; "Bakanlıklar ve diğer merkezi idare kuruluşları ile il özel idareleri; köye yönelik hizmetlere ilişkin yapım, bakım ve onarım işleri, bölünmüş yol, elektrifikasyon, köy yolu, içme suyu, sulama suyu ve kanalizasyon yatırımlarını, kendi bütçelerinde bu hizmetler için ayrılan ödenekleri köylere hizmet götürme birliklerine aktarmak suretiyle gerçekleştirebilirler...." hükmü yer almaktadır. Aynı Kanunun birlik meclisinin görev ve yetkilerini düzenleyen 9. maddesinin ''e'' fıkrasında, Birlik tarafından yürütülecek hizmetler için uygulanacak ücret tarifesini belirlemenin birlik meclisinin görev ve yetkisi kapsamında olduğu düzenlenmiştir. 4736 sayılı Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Ürettikleri Mal ve Hizmet Tarifeleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 1. maddesinde; "Genel bütçeye dahil daireler ile katma bütçeli idareler, bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, kanunla kurulan fonlar, kefalet sandıkları, sosyal güvenlik kuruluşları, genel ve katma bütçelerin transfer tertiplerinden yardım alan kuruluşlar, kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları ile müesseseleri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmeler, özel bütçeli kuruluşlar, özelleştirme işlemleri tamamlanıncaya kadar, 24.11.1994 tarihli ve 4046 sayılı Kanuna tâbi kuruluşlar ve özel hukuk hükümlerine tâbi, kamunun çoğunluk hissesine sahip olduğu kuruluşlar, kamu banka ve kuruluşları ile bunlara bağlı iş yerleri ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca üretilen mal ve hizmet bedellerinde işletmecilik gereği yapılması gereken ticarî indirimler hariç herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanmaz." hükmü yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, köylerde yaşayanların su ihtiyaçlarını karşılama görevi olan Köylere Hizmet Götürme Birliklerinin bu hizmeti sunarken izleyecekleri yöntem genel olarak belirlenmiş ve bu hizmete yönelik olarak alınacak bedele ilişkin tarife yapma görev ve yetkisi de birlik meclislerine tanınmıştır. Kamu hizmeti sunmakla yükümlü olan idarelerin, bu hizmeti, yararlananlara bir bedel karşılığı sunmasının temel nedeni hizmetin devamlılığının sağlanabilmesidir. Hizmetin sunumuna ve devamlılığına etki eden maliyet unsurlarının hizmeti sunan idare üzerinde bırakılması kamu kaynaklarına yük getireceğinden, maliyet unsurlarından oluşan bir bedel belirlenmek suretiyle doğrudan hizmetten yararlananlardan tahsili yoluna gidilmesi hukuki bir gerekliliktir. Uyumazlık konusu olayda, davalı idare tarafından iki sayaç türü ile hizmet verildiği, hizmet maliyetleri farklı olduğu için normal sayaç kullanıcıları ile ön ödemeli sayaç kullanıcılarına uygulanan tarifenin de farklılık gösterebileceği, normal sayaçlarda hem sayaç okuma hem de faturalandırma hizmeti verildiği, bu nedenle işçilik maliyetinin daha yüksek seviyelere ulaştığı, ön ödemeli sayaç tipinin sayaç okuma, fatura dağıtımı, borç nedeniyle açma kapamadan kaynaklanan külfetlerden idareyi ve hizmetten yararlananları kurtardığı, dolayısıyla sistemin kamu yararına da uygun olduğu ve tüketiciler bakımından da olumsuzluğa meydan vermediği kamuya maliyeti bakımından daha avantajlı olduğu görüldüğünden, davalı idarece ön ödemeli sayaç kullanımını teşvik amacıyla kullanıcılara yüzde yirmi oranında indirim yapılmasına karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Öte yandan Mahkemenin gerekçeli kararında 4736 sayılı Kanunun 1. maddesi uyarınca, belediyelerce üretilen mal ve hizmet bedellerinde işletmecilik gereği yapılması gereken ticarî indirimler hariç herhangi bir kişi veya kuruma ücretsiz veya indirimli tarife uygulanamayacağı belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, maliyet açısından avantajlı olan ön ödemeli sayaç kullanımını teşvik amacıyla indirim yapılmasını içeren dava konusu işlemin, işletmecilik gereği yapılabilecek indirimlerden olduğunun kabulü gerektiğinden temyize konu Mahkeme kararının bu kısım yönünden de hukuka aykırı olduğu kanaatine varılmıştır. Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki Edirne İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, davalı idare harçtan muaf olduğundan, davalı idare tarafından yatırılan ...-TL harcın istemi halinde Mahkemece davalıya iadesine, posta gideri avansından artan tutarın iadesine, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kesin olarak 23/10/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY : (X)- Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkün olup, temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen temyiz nedenleri anılan kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığından, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği oyumuz ile aksi yöndeki Dairemiz çoğunluk kararına katılmıyoruz.