TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR MELİSA TİMACİN BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2021/2735) Karar Tarihi: 22/2/2022 Başvuru Numaras ı : 2021/2735 Karar Tarihi : 22/2/2022 1BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Recai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ Raportör : Tuğçe TAKCI Başvurucu : Melisa TİMACİN Temsilcisi : Şerife DEL İBAŞ Vekili : Av. Ali SAMSUM I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, kanser hastas ının tedavisinde gerekli ilac ın it
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR MELİSA TİMACİN BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2021/2735) Karar Tarihi: 22/2/2022 Başvuru Numaras ı : 2021/2735 Karar Tarihi : 22/2/2022 1BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Recai AKYEL Yusuf Şevki HAKYEMEZ Raportör : Tuğçe TAKCI Başvurucu : Melisa TİMACİN Temsilcisi : Şerife DEL İBAŞ Vekili : Av. Ali SAMSUM I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, kanser hastas ının tedavisinde gerekli ilac ın ithali için ödemesinin Sosyal Güvenlik Kurumu taraf ından reddedilmesi nedeniyle maddi ve manevi varl ığın korunmas ı hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 22/1/2021 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ında n yap ılmas ına karar verilmi ştir. 4. Başvurucu, tedavisi süresince ilaç bedelinin ilac ın ithalinde yetkili kurulu şa Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) taraf ından ödenmesi yönünde tedbir karar ı verilmesini talep etmiştir. Başvurucunun tedbir talebinin 19/4/2021 tarihinde reddine karar verilmi ştir. 5. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık görüşünü bildirmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ve Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden ula şılan bilgi ve belgelere göre ilgili olaylar özetle şöyledir: 7. 27/2/2014 doğumlu olan ba şvurucuya nöroblastom (kötü huylu bir tür tümör) tan ısı konulmu ştur. Başvurucunun hekiminin gerekli tedavide kullan ılmas ının gerekli olduğunu belirtmesi sonras ında Türkiye İlaç ve T ıbbi Cihaz Kurumu ba ş vurucunun hastal ığının tedavisinde dinutuximab beta etkin maddeli, Qarziba isimli ilac ın 6 ayl ık kullan ımını ve yurt d ışından ithalini uygun görmü ştür. Başvuru Numaras ı : 2021/2735 Karar Tarihi : 22/2/2022 28.İlaç bedelinin ödenmesi talebiyle SGK'ya yapt ığı başvurusunun reddi üzerine başvurucu, ilaca ait bedellerin kar şılanmas ı için SGK aleyhine Ankara 27. İş Mahkemesinde (İş Mahkemesi) dava açm ış ve ihtiyati tedbir karar ı verilmesini talep etmi ştir. 9.İş Mahkemesi 27/10/2020 tarihinde ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar vermiştir. SGK vekilinin karara kar şı yapt ığı istinaf talebi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi (10. Hukuk Dairesi) taraf ından kabul edilmi ş, ihtiyati tedbir karar ının kald ırılmas ına ve kesin olarak reddine karar verilmi ştir. 10. Başvurucu, Anayasa Mahkemesine bireysel ba şvuruda bulunarak tedavisi süresince ilaç bedelinin ilac ın ithalinde yetkili kurulu şa SGK taraf ından ödenmesi yönünde tedbir karar ı verilmesini talep etmi ştir. Anayasa Mahkemesi 19/4/2021 tarihinde tedbir talebini reddetmi ştir. 11. UYAP üzerinden yap ılan inceleme neticesinde İş Mahkemesince 14/10/2021 tarihinde, ba şvurucu vekili taraf ından, dava aç ıldıktan sonra yeni bir tebli ğ çıkmas ı sonucu dava konusu edilen ilac ın SGK taraf ından ödeme kapsam ına al ındığının bildirilmesi üzerine davan ın konusuz kalmas ı nedeniyle karar verilmesine yer olmad ığı karar ı verildiği anlaşılm ıştır. Söz konusu karara kar şı SGK vekili taraf ından yarg ılama giderleri ve vekâlet ücretinin SGK'ya yükletilmesi nedeniyle istinaf ba şvurusunda bulunulmu ştur. İstina f incelemesi devam etmektedir. IV.İNCELEME VE GEREKÇE 12. Anayasa Mahkemesinin 22/2/2022 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gere ği düşünüldü: A. Başvurucunun İddialar ı ve Bakanl ık Görüşü 13. Başvurucu; hastal ığının tedavisi için gerekli olan ilac ın maliyetinin yüksek olmas ı nedeniyle ilac ı kendi imkânlar ıyla tedarik etmesinin mümkün olmad ığını, kendisi açısından hayati önemi olan ilaç tedavisinin gerçekle şememesine ba ğlı olarak maddi ve manevi bütünlü ğünün tehlikeye girece ğini, 10. Hukuk Dairesinin karar gerekçesinin tedbir müessesesinin var olma amac ıyla uyuşmad ığını belirterek maddi ve manevi varl ığın korunmas ı hakk ının ihlal edildi ğini iddia etmi ştir. 14. Bakanl ık görüşünde, iddiaya konu yarg ılaman ın derdest oldu ğunun başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinde dikkate al ınmas ı gerektiği belirtilmi ştir. Bakanl ık görüşünde ayr ıca Qarziba isimli ilac ın geri ödeme listesine al ınarak ilaç bedelinin geri ödemesine başland ığı, devletin vatanda şlar ının maddi ve manevi varl ığının korunmas ı ve geliştirilmesi hakk ını korumak için gerekli tedbirleri almakla yükümlü oldu ğu fakat bu yükümlülü ğün sınırsız olmad ığı, başvurucunun gerekti ği gibi muayene ve tedavi alamad ığı yönünde bir şikâyetinin olmad ığı belirtilmi ştir. B. Değerlendirme 1. Adli Yard ım Talebi Yönünden 15. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) karar ında belirtilen ilkeler dikkate al ınarak geçimini önemli ölçüde güçle ştirmeksizi n Başvuru Numaras ı : 2021/2735 Karar Tarihi : 22/2/2022 3yarg ılama giderlerini ödeme gücünden yoksun oldu ğu anlaşılan başvurucunun aç ıkça dayanaktan yoksun olmayan adli yard ım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir. 2.İhlal İddias ı Yönünden 16. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü nün (İçtüzük) 80. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının (ç) bendine göre ba şvurunun incelenmesinin sürdürülmesini hakl ı kılan bir sebebi n olmad ığı kanaatine var ılmas ı hâlinde ba şvurunun dü şmesine karar verilebilir. Bununla birlikte İçtüzük'ün 80. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı gereği Anayasa'n ın uygulanmas ı ve yorumlanmas ı, temel haklar ın kapsam ının ve s ınırlar ının belirlenmesi ya da insan haklar ına sayg ının gerekli k ıldığı hâllerde ba şvurunun incelenmesine devam edilebilece ği öngörülmü ştür. 17. Başvurunun incelemesinden ba şvuruya konu ilac ın SGK taraf ından ödeme kapsam ına al ınmas ı nedeniyle davan ın konusuz kalmas ı üzerine İş Mahkemesince kara r verilmesine yer olmad ığı karar ı verildiği anlaşılm ıştır. Bu karara kar şı başvurucu, istina f talebinde bulunmam ıştır. Başvurucunun ilaç bedelinin ödenmesine ili şkin olarak güçlü k yaşadığına dair bireysel ba şvuruda bulunmas ı sonras ında herhangi bir ba şka başvurusu ya da talebine de rastlanmam ıştır. Başvurunun incelenmesine devam etmeyi gerekli k ılan ve İçtüzük'ün 80. maddesinin (2) numaral ı f ıkras ında öngörülen nedenlerden birinin de bulunmad ığı değerlendirilmi ştir. 18. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun kabul edilebilirlik şartlar ı yönünden incelenmeksizin düşmesine karar verilmesi gerekir. V. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Adli yard ım talebinin KABULÜNE, B. Başvurunun DÜŞMESİNE, C. 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu nun 339. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı uyar ınca tahsil edilmesi ma ğduriyetine neden olaca ğından adli yard ım talebi kabul edilen ba şvurucunun yarg ılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 22/2/2022 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi.