2025/1412953 İhale Kayıt Numaralı "ŞUSKİ Genel Müdürlüğü İlçe Merkez ve Kırsal Mahallelerde Kullanılmak Üzere İş Makinası Kiralama İşi" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Çamer Petrol Yapı Taşım. Tur. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Şanlıurfa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1412953 İhale Kayıt Numaralı “ Şuski Genel Müdürlüğü İlçe Merkez ve Kırsal Mahallelerde Kullanılmak Üzere İş Makinası Kiralama İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Şanlıurfa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından 10.10.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Şuski Genel Müdürlüğü İlçe Merkez ve Kırsal Mahallelerde Kullanılmak Üzere İş Makinası Kiralama İşi ” ihalesine ilişkin olarak Çamer Petrol Yapı Taşım. Tur. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 06.10.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.10.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.10.2025 tarih ve 197149 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.10.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/2072 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) İdare tarafından 29.09.2025 tarihinde yayımlanan Zeyilname ile İdari Şartname’de yer alan benzer iş tanımında değişiklik yapıldığı, söz konusu düzenlemeninİhale İlanı’nda da yer aldığı; aynı Zeyilname ile İhale İlanı’nın 3.2’nci maddesinde yer alan “İşin Niteliği, türü ve miktarı” kısmında da değişiklik yapıldığı, ancak söz konusu değişikliklere ilişkin bir düzeltme ilanının yayınlanmadığı, 2) İhale dokümanında işin 180 gün süreyle kesintisiz olarak devam edeceği, haftalık çalışma süresinin 45 saat olacağı, fazla mesai yapılmasının da mümkün olduğu yönünde düzenlemelerin yer aldığı, birim fiyat teklif cetvelinin ilk halinde işçilik için ayrı satır açılmadığı, 29.09.2025 tarihinde yayınlanan Zeyilname ile birim fiyat teklif cetvelinde tam zamanlı işçiler için de satır açıldığı, ancak fiyat farkına ilişkin düzenlemelerde herhangi bir değişiklik yapılmadığı, dokümanda personel sayısının belirli olduğu ve haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılmasının öngörüldüğü durumlarda, işçilik için fiyat farkı verilmesinin zorunlu olduğu, 3) Teknik Şartname’de “İl dışında veya il sınırları içinde meydana gelen arıza ve kazalardan dolayı, arızalanan veya kaza yapan araç yerine kiralanacak araç ve yapılacak masraflar (Araç kiralama, araç çektirme, tamir ücreti vs.) yüklenici tarafından karşılanacaktır. Karşılanmaması durumunda idare bu masrafları Yüklenicinin hakedişinden kesecektir. Bu hususta Yüklenici itiraz edemeyecektir.” düzenlemesine yer verildiği, fakat araçların bir kısmının idare personeline teslim edileceği ve bu personelin yaptığı kazalar nedeniyle bahse konu maliyetlerin yükleniciden istenmesinin hatalı olduğu, bu durumun maliyetlerin öngörülememesine ve sağlıklı bir teklif fiyatı oluşturulamamasına neden olduğu iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İlânın uygun olmaması” başlıklı 26’ncı maddesinde “ 13, 24 ve 25 inci maddelerdeki hükümlere uygun olmayan ilânlar geçersizdir. Bu durumda, ilân bu maddelere uygun bir şekilde yenilenmedikçe ihale veya ön yeterlik yapılamaz. Ancak, 13 üncü maddede belirtilen ilânın yapılmaması veya ilân sürelerine uyulmaması halleri hariç, yapılan ilânlarda 24 ve 25 inci madde hükümlerine uygun olmayan hatalar bulunması durumunda, 13 üncü maddeye göre yirmibeş ve kırk günlük ilan süresi bulunan ihalelerde ilânların yayımlanmasını takip eden onbeş gün diğer ihalelerde ise on gün içinde hatalı hususlar için düzeltme ilânı yapılmak suretiyle ihale veya ön yeterlik gerçekleştirilebilir .” hükmü, “İhale dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması” başlıklı 29’uncu maddesinde “ İlân yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilânlar geçersiz sayılır ve iş yeniden aynı şekilde ilân olunur. Ancak, ilân yapıldıktan sonra, tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi veya isteklilerce yazılı olarak bildirilmesi halinde, ihale dokümanında değişiklikler yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin ihale dokümanının bağlayıcı bir parçası olan zeyilname, son teklif verme gününden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ihale dokümanı alanların tamamına gönderilir. Zeyilname ile yapılan değişiklikler nedeniyle tekliflerin hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilname ile ertelenebilir. Zeyilname düzenlenmesi halinde, teklifini bu düzenlemeden önce vermiş olan isteklilere tekliflerini geri çekerek, yeniden teklif verme imkânı sağlanır... ” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması ” başlıklı 26’ncı maddesinde “(1) İlan yapıldıktan sonra ihale ve ön yeterlik dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilanlar geçersiz sayılır ve ihale yeniden aynı şekilde ilan olunur. Ancak, teklif ve başvuruların hazırlanmasını etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi ya da idareye yazılı olarak bildirilmesi halinde, zeyilname düzenlenmek suretiyle dokümanda değişiklik yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin zeyilname, ihale dokümanının bir parçası olarak EKAP’a yüklenir ve ihale veya son başvuru tarihinden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde, EKAP üzerinden e-imza kullanarak doküman indirenlerin tamamına bildirim ve tebligat esasları çerçevesinde gönderilir. Ancak, belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale sürecine devam edilebilmesi, Kanunun 26 ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması ile mümkündür. (2) Yapılan değişiklik nedeniyle tekliflerin veya başvuruların hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale veya son başvuru tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilname ile ertelenebilir. Zeyilname düzenlenmesi halinde; tekliflerini vermiş veya başvurularını yapmış olan istekli veya adaylara teklif veya başvurularını geri çekerek, yeniden teklif verme veya başvuru yapma imkanı tanınır. … (5) Kanunun 55 inci maddesi uyarınca şikayet üzerine yapılan incelemede; başvuruların ya da tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale veya ön yeterlik dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, ihale veya son başvuru tarihine on günden az süre kalmış olsa dahi gerekli düzeltme yapılarak yukarıda belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defa daha ertelenebilir. Belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale sürecine devam edilebilmesi, ancak Kanunun 26 ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması ile mümkündür .” hükmü, 11.09.2025 tarihinde yayımlanan İhale İlanı’nın “Niteliği, Türü ve Miktarı” başlıklı 3.2’nci maddesinde “1adet x 180 gün RÖMORKLU TRAKTÖR(ŞOFÖRSÜZ) HARRAN (1 adet x180 gün).. Hizmet Alım İşi” düzenlemesi, 4.4.1’inci maddesinde “Kamu veya Özelde Her Türlü İş Makinesi Kiralama İşleri Benzer İş olarak Kabul edilecektir” düzenlemesi, 29.09.2025 tarihli Zeyilname ile düzenlenen İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: ŞUSKİ Genel Müdürlüğü İlçe Merkez ve Kırsal Mahallelerde Kullanılmak Üzere İş Makinası Kiralama İşi. b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 27 Adet İş Makinası, 3 Adet Damperli Kamyon,14 Adet Operatör, 5 Adet Şoför. Hizmet Alım İşi Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Şanlıurfa” düzenlemesi, 29.09.2025 tarihli Zeyilname ile düzenlenen İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.3.1.1. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Her türlü iş makinası kiralama veya damperli kamyon kiralama işi benzer iş olarak kabul edilecektir...” düzenlemesi, “İhale dokümanında değişiklik yapılması” başlıklı 14’üncü maddesinde “14.1. İlan/davet yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Ancak, tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin İdarece tespit edilmesi veya İdareye yazılı olarak bildirilmesi halinde, zeyilname düzenlenmek suretiyle ihale dokümanında değişiklik yapılabilir. Bu değişikliklere ilişkin zeyilname, ihale dokümanının bağlayıcı bir parçası olarak EKAP’ta hazırlanır. 14.2. Zeyilname, ihale tarihinden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde, ihale dokümanını EKAP hesabına giriş yaparak indirmiş olanların tamamına EKAP üzerinden gönderilir. 14.3. Zeyilname düzenlenmesi nedeniyle tekliflerin hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde İdare, ihale tarihini bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün süreyle zeyilname ile erteleyebilir. Erteleme süresince, EKAP hesabına giriş yapılarak ihale dokümanının indirilmesine ve teklif alınmasına devam edilir. 14.4. Zeyilname düzenlenmesi halinde, tekliflerini bu düzenlemeden önce vermiş olan istekliler tekliflerini geri çekerek yeniden teklif verebilir. 14.5. 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesi uyarınca şikâyet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve İdarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, ihale tarihinden önce gerekli düzeltme yapılarak yukarıda belirtilen usule göre ihale tarihi bir defa daha ertelenebilir. Belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde ise ihale sürecine devam edilebilmesi, ancak 4734 sayılı Kanunun 26 ncı maddesine göre düzeltme ilanı yapılması ile mümkündür. Düzeltme ilanı için Kanunda öngörülen sürenin sona erdiğinin anlaşılması halinde ihale iptal edilir.” düzenlemesi, 29.09.2025 tarihli Zeyilname öncesi düzenlenen İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.3.1.1 Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Kamu veya Özelde Her Türlü İş Makinesi Kiralama İşleri Benzer İş olarak Kabul edilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu ihalenin Şanlıurfa Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle 10.10.2025 tarihinde gerçekleştirilen “Şuski Genel Müdürlüğü İlçe Merkez ve Kırsal Mahallelerde Kullanılmak Üzere İş Makinası Kiralama İşi” ihalesi olduğu, söz konusu ihalede 15 adet doküman indirildiği, 5 istekli tarafından teklif sunulduğu, 16.10.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Mehmet Kılıç üzerinde bırakıldığı, Kılıç İkizce Har. Nak. Tar. İnş. Pet. San. ve Tİc. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür. 11.09.2025 tarihli İhale İlanı’nda ihale konusu işin niteliği, türü ve miktarının “ “1adet x 180 gün RÖMORKLU TRAKTÖR(ŞOFÖRSÜZ) HARRAN (1 adet x180 gün)” olarak belirlendiği, 29.09.2025 tarihli Zeyilname ile İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin miktarının “27 Adet İş Makinası, 3 Adet Damperli Kamyon,14 Adet Operatör, 5 Adet Şoför” olarak değiştirildiği, İtirazen şikayet konusu edilen benzer iş hususuna ilişkin olarak İlan’ın 4.4.1’inci maddesinde “Kamu veya Özelde Her Türlü İş Makinesi Kiralama İşleri Benzer İş olarak Kabul edilecektir” düzenlemesinin yer aldığı, 29.09.2025 tarihli Zeyilname öncesinde İdari Şartname’de “… 7.3.1.1 Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Kamu veya Özelde Her Türlü İş Makinesi Kiralama İşleri Benzer İş olarak Kabul edilecektir…” olarak düzenlendiği, anılan Zeyilname ile benzer işin “ Her türlü iş makinası kiralama veya damperli kamyon kiralama işi” olarak değiştirildiği, Dolayısıyla 29.09.2025 tarihli Zeyilname ile İdari Şartname’nin, İhale İlanı’nın 3.2 ve 4.4.1’inci maddelerine yansıyan düzenlemelerinde değişiklik yapıldığı, ancak söz konusu hususlar için Düzeltme İlanı yayımlanmadığı anlaşılmıştır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca, belli koşulların varlığı altında zeyilname ile yalnızca ihale dokümanında değişiklik yapılabileceği, zeyilnamenin ihale tarihinden en az on gün öncesinde istekli olabileceklerin bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde doküman indirenlerin tamamına gönderileceği, yapılan değişiklik nedeniyle ek süreye ihtiyaç duyulması halinde ihalenin zeyilname ile ertelenebileceği; ihale dokümanında belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ihale ilanında da bulunması halinde, ihale sürecine devam edilebilmesi için düzeltme ilanı yayımlanmasının da zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, her ne kadar ihale ilanı yapıldıktan sonra tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi/teknik hatalar veya eksikliklerin zeyilname düzenlenmesi suretiyle giderilebilmesi mümkün olsa da ihale konusu işin niteliği, türü ve miktarı ile iş deneyime ilişkin düzenlemelerin ihale ilanlarında bulunması zorunlu hususlar arasında yer aldığı, dolayısıyla ilanın yayımlanmasını takip eden on beş gün içinde hatalı hususlar için düzeltme ilânı yapılmak suretiyle ihalenin gerçekleştirilebileceği, ancak 29.09.2025 tarihli Zeyilname ile hem İhale İlanı hem de İdari Şartname’de yer alan düzenlemelerin, idarece düzeltme ilanı yapılmaksızın, zeyilname yapılmak suretiyle sadece İdari Şartname’de değiştirilmesi işleminin mevzuata aykırılık teşkil ettiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu ve mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptal edilmesi gerekmektedir. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde “81.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir…” açıklaması, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) 4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen ve 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa göre Türk parası üzerinden sözleşmeye bağlanan hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkı bu Esaslara göre hesaplanır. Ancak, 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde sayılan hizmetlerden; araştırma ve geliştirme, piyasa araştırması ve anket, tanıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, mesleki eğitim, fotoğraf, film, fikri ve güzel sanatlar gibi nitelikleri itibarıyla kısa süreli hizmetler ile sigorta, muhasebe ve 4734 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde yer alan danışmanlık hizmetlerinden mali ve hukuki nitelikteki hizmetlere fiyat farkı ödenmez. (2) 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelerin, bu Kanundan istisna olmakla birlikte birinci fıkra kapsamında fiyat farkı hesaplanabileceği öngörülen hizmet alımlarının ihale dokümanlarında bu Esaslara uygun şekilde hazırlanmış açık bir düzenleme bulunması halinde bu Esaslar uygulanabilir...” hükmü, “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Fiyat farkı aşağıdaki formüllere göre hesaplanır: … c) Diğer hizmet alımlarında; F = An x B x ( Pn-1) İn AYn Yn Gn Mn Pn = a1 + a2 —— + b1 —— + b2 —— + b3 —— + c —— İo AYo Yo Go Mo (2) Formüllerde yer alan; a) F: Fiyat farkını (TL), b) B: 0,90 sabit katsayısını, c) An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), ç) Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını, d) a1: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı, e) a2: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, f) b1: Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, g) b2: Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, ğ) b3: Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı h) c: Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı, … j) Eo: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları Endeksleri-Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar Tablosunda yer alan ve ihale tarihinin içinde bulunduğu ayda geçerli ortalama fiyatı, k) En: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Tüketici Fiyatları Endeksleri-Madde Sepeti ve Ortalama Fiyatlar Tablosunda yer alan ve sözleşmeye göre hizmetin gerçekleştirilmesi gereken ayda geçerli ortalama fiyatı, ifade eder. (3) Ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için dördüncü fıkraya göre hesaplamaya esas endeksin belirlenmesi zorunludur. Katsayıların belirlenmesinde öncelikle a2, b1, b2, b3 ve c katsayıları belirlendikten sonra bunların toplamı birden çıkarılarak bulunan sayı a1 katsayısı olarak alınır. (4) Formüldeki temel endeksler (o) ve güncel endeksler (n)’den; a) İo, İn: İşçilikle ilgili temel asgari ücreti ve güncel asgari ücreti, b) AYo: Akaryakıt ürünleri için ihale tarihindeki satış fiyatını, AYn: Akaryakıt ürünleri için uygulama ayına ait ortalama satış fiyatını, c) Go, Gn: İhale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetler için fiyat farkı hesabına esas sayı veya sayıları, ç) Yo, Yn: Diğer katı ve sıvı yakıtlar için, Endeks Tablosunun 19 numaralı “Kok ve Rafine Petrol Ürünleri”, 19.1 numaralı “Kok Fırını Ürünleri”, 19.2 numaralı “Rafine Edilmiş Petrol Ürünleri” sütunundaki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını, d) Mo, Mn: Makine ve ekipmana ait amortisman için, Endeks Tablosunun 28 numaralı “Makine ve Ekipmanlar b.y.s.”, 28.1 numaralı “Genel Amaçlı Makineler”, 28.2 numaralı “Diğer Genel Amaçlı Makineler”, 28.3 numaralı “Tarım ve Ormancılık Makineleri”, 28.4 numaralı “Metal İşleme Makineleri ve Takım Tezgahları”, 28.9 numaralı “Diğer Özel Amaçlı Makineler” sütunundaki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını, ifade eder. (5) Yukarıdaki endekslerden Go ve Gn için idarece; Endeks Tablosundan alt sektörler itibarıyla malzeme ve diğer hizmetlerin niteliği ve gereklerine uygun olan endeksin tespit edilerek ihale dokümanında belirtilmesi zorunludur. İdarelerin bu tespiti yapamamaları durumunda ise Go ve Gn endeksleri için Endeks Tablosunun “Genel” sütunundaki sayılar esas alınır. Ancak malzemeli yemek hizmeti alımlarında Endeks Tablosunun 10 numaralı “Gıda Ürünleri” sütunundaki sayı veya bu endeksin alt endekslerinde belirtilen sayılardan uygun olan birinin veya birkaçının ihale dokümanında belirtilmesi gerekir. … (7) İşin gerçekleştirilmesinde kullanılacak malzeme ve makine ile ekipmanın niteliği dikkate alınarak, fiyat farkı hesabına esas b1, b2, b3 ve c değerleri için aynı anda birden fazla endeks de belirlenebilir. Bu durumda, her bir endeksin nispi ağırlığı da belirlenir. (8) Yukarıdaki endekslerden birinin veya birkaçının sözleşmenin uygulanması sırasında Türkiye İstatistik Kurumu tarafından değiştirilmesi halinde, değiştirilen endekse eşdeğer yeni bir endeks belirlenir ise bu endeks; yeni bir endeks belirlenmez ise, Endeks Tablosunun “Genel” sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.” hükmü, “İşçilik maliyetlerindeki değişiklik” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir. (2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır. (3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır.” hükmü, “Uygulama Esasları” başlıklı 7’nci maddesinde “Bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Bu hizmet alımı ihalelerinde aşağıdaki hususlar çerçevesinde düzenleme yapılır. a) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesi zorunludur. b) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan; 1) İhale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idare için kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, sadece 6 ncı maddeye göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilir…” hükmü, İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde “43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı hesaplanmayacaktır. Ancak, mücbir sebepler veya idareden kaynaklanan nedenlerle işin bitim tarihinin süre uzatımı verilmek suretiyle uzatılması halinde, yürürlükte bulunan fiyat farkına ilişkin esaslar dikkate alınarak fiyat farkı hesaplanacaktır. 43.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 180 (YüzSeksen) gündür…” düzenlemesi, Teknik Şartname’nin “Personel” başlıklı maddesinde “ÇALIŞMA SAATLERİ: İş makinası ve araç ile birlikte çalışmaya başlayacak olan personellerin çalışma esas ve usulleri, 4857 sayılı İş Kanunu tabiidir. İDARE haftalık 45 saat, aylık 180 saati aşmamak şartıyla, personellerin çalışma saatini değiştirebilir, mesai saati dışında çalıştırabilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Birim Fiyat Teklif Cetveli’nin ilgili kısmı aşağıdaki gibidir: … 24 14 ADET KAZICI YÜKLEYİCİ OPERATÖRÜ adet x gün 2.520 25 5 ADET KAMYON ŞOFÖRÜ adet x gün 900 Aktarılan mevzuat hükümlerinden hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı hesaplamasına ilişkin olarak 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan formüller kullanılarak hesaplanması gerektiği, söz konusu formüllerde yer alan fiyat farkı hesaplamasında kullanılacak olan katsayılardan (a1) katsayısının haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6’ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı, (a2) katsayısının haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını, (b1) katsayısının akaryakıtın ağırlık oranını, (b2) katsayısının diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını, (b3) katsayısının malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını ve (c) katsayısının ise makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı ifade ettiği, öte yandan anılan Esaslar’ın “İşçilik maliyetlerindeki değişiklik” başlıklı 6’ncı maddesinde ise ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki farkın, 5’inci madde uygulanmaksızın ödeneceği veya kesileceği, şayet ihale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyetin bulunacağı ve fiyat farkının, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanacağı, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanması gerektiği anlaşılmaktadır. Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanında yer alan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı verilebilmesi hususunda idarelerin takdir yetkisinin bulunduğu fakat personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi ve fiyat farkına ilişkin ihale dokümanında düzenlemeye yer verilmesi gerektiği, ayrıca diğer girdiler için fiyat farkı ödeneceğinin öngörülmesi durumunda fiyat farkına ilişkin olarak ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için hesaplamaya esas endeksin belirlenmesinin zorunlu olduğu tespit edilmiştir. Anılan Esaslar’ın “Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında, bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde, bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerektiği, ayrıca aynı fıkranın (a) bendinde sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan bu hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesinin zorunlu olduğu, (b) bendinde ise sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan, ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında sadece 6’ncı maddeye göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verileceği hüküm altına alınmıştır. Yapılan incelemede, başvuruya konu ihalede işin süresinin 365 takvim gününü aşmadığı, ancak birim fiyat teklif cetvelinde personel sayısının belirlendiği, doküman düzenlemelerinden personelin tam zamanlı çalışacağının anlaşıldığı, dolayısıyla 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın 6’ncı maddesine göre fiyat farkı düzenlemesine yer verilmesinin zorunlu olduğu, İdari Şartname’nin 43’üncü maddesinde fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenlemenin yer aldığı, dolayısıyla fiyat farkına ilişkin söz konusu doküman düzenlemesinin Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’a aykırı nitelikte olduğu anlaşıldığından, başvurusu sahibinin iddiasının yerinde olduğu ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir. Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü, Teknik Şartname’nin “Çalışma Esasları” başlıklı maddesinde “İhale kapsamındaki personelin, iş makinalarının ve araçların sevk idaresi YÜKLENİCİYE ait olmakla beraber; Personel hizmetin akış ve gereklerine göre iş programı çalışma talimatlarını ilgili birim ve müdürlükteki amir sıfatını taşıyan görevlilerden alacaktır. Müdürlük işlerin ifa edilmesi sürecinde denetim hakkına sahiptir. Müdürlüğün çalıştırması düşünülen personelle ilgili uygun görüşü alınacak ve işin devamı esnasında yeterli görülmeyen personel birim amirinin onayıyla derhal değiştirilecektir. YÜKLENİCİ adına çalışacak personelin çalışması makine ve araçların iş yeri teslimi ile başlar iş bitim süresi ile sona erer. İDARE gerek gördüğü takdirde istihdam edilen personelin çalışma yerlerini değiştirebilir. İDARENİN belirlediği kurallara uymayan personel tutanak altına alınır ve işten çıkışı yapılır. Kurallara uymayan personel işten çıkışı esnasında İdareden tazminat talep edemez” düzenlemesi, “Teknik Özellikler” başlıklı maddesinde “Yüklenici bahse konu hizmet alımı işini, şartname hükümlerine göre eksiksiz olarak yerine getirebilmek için işin başlangıcından bitimine kadar sözleşme süresi boyunca işin özelliğine göre verimliliği, fonksiyonelliği ve hizmet sunumunun kalitesini sağlamaya yönelik, iş başında aşağıda belirtilen teknik özelliklerdeki makine ve teçhizatı bulundurmak zorundadır. Söz konusu hizmet işinde idarece ön görülecek çalışma programına uygun olarak çalıştırmak Yüklenici sorumluluğundadır. Yüklenici tarafından, taahhüt edilen işin zamanında yerine getirilebilmesi amacıyla, tabloda belirtilen sayıda ve özellikte aracı idarenin belirlediği tarihlerde teslim etmek zorundadır. İdare iş makinası araç sayısını arttırıp azaltmakta serbesttir…” düzenlemesi, “Ortak Özellikler” başlıklı maddesinde “13. Yüklenici firmanın taahhüttü altında bulunan iş makinası ve araçların arıza vermesi durumunda, 1 günden fazla sürecek olan arızalar için bahse konu aracın muadilinin temini sağlanacaktır. Yeni göreve başlayacak araç ile ilgili İdare bilgilendirilecektir.” düzenlemesi, “Yüklenici yükümlülükleri” başlıklı maddesinde “…h.Kira sözleşmesi süresi boyunca Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) sigorta poliçesi, koltuk sayısına göre ve birden fazla sürücünün kullanmasını kapsayacak uygun olan tam kasko sigortası (Genişletilmiş rent a car kaskosu), Motorlu Taşıtlar Vergisi (ek vergiler dahil), muayene, periyodik bakım, yol yardımı (7/24 çekici, gezici servis), egzoz muayene ücreti ve buna benzer yasal sorumluluklar yükleniciye ait olup, müdürlüğümüzün hatırlatmasına gerek kalmadan zamanında yerine getirilecektir. Bu eksikliklerden ve/veya geciktirilmesinden doğacak her türlü ceza ve sorumluluklar yükleniciye ait olacaktır. … n.İhale kapsamındaki araçların kaza-çarpma nedenleri dışında herhangi bir nedenden ötürü arızalanması durumunda yüklenici aracı l(gün) içerisinde onarıp İDAREYE teslim etmek durumundadır. Yüklenici firmaya bildirilmesine rağmen Yüklenici hasarı onarmazsa, İDARE ikinci bir uyarıyı yapmaksızın onarım işlerini yetkili serviste yaptırabilir ve yetkili servis ücreti bir sonraki ayın istihkakından kesilir. Yüklenici bu duruma itiraz edemez ve İDAREDEN herhangi bir talepte bulunamaz. … p. İl dışında veya il sınırları içinde meydana gelen arıza ve kazalardan dolayı, arızalanan veya kaza yapan araç yerine kiralanacak araç ve yapılacak masraflar (Araç kiralama, araç çektirme, tamir ücreti vs.) yüklenici tarafından karşılanacaktır. Karşılanmaması durumunda idare bu masrafları Yüklenicinin hakedişinden kesecektir. Bu hususta Yüklenici itiraz edemeyecektir. … t.İşin Şartnamesinde yer alan Personeller ile ilgili olan kural ve şartlar Şoförlü ve Operatörlü araçlar için geçerlidir. Kurum personeline Yüklenici tarafınca herhangi bir uyarı yapılamaz. Yüklenici talep ve şikâyetlerini resmi yazı ile İdareye bildirmek zorundadır. v.Şoför ve Operatörü bulunmayan araçlarda oluşabilecek trafik cezalarından aracı kullanan İdare personeli sorumludur. y. Şoför ve Operatörü bulunmayan araçlarda meydana gelebilecek maddi veya ölümlü kazalarda, kazaya sebebiyet veren durumun aracın bakımsızlık, lastik ve diğer yetersizliklerinden dolayı oluşmasında Yüklenici 1. Dereceden sorumludur ve İdareden herhangi bir talepte bulunamaz.” düzenlemesi yer almaktadır. Başvuruya konu Teknik Şartname düzenlemelerinden; yüklenici firmanın taahhüttü altında bulunan iş makinesi ve araçların arıza vermesi durumunda, 1 günden fazla sürecek olan arızalar için bahse konu aracın muadilinin temin edileceği, şoför ve operatörü bulunmayan araçlarda meydana gelebilecek maddi veya ölümlü kazalarda, kazaya sebebiyet veren durumun aracın bakımsızlık, lastik ve diğer yetersizliklerinden dolayı oluşmasında yüklenicinin 1. dereceden sorumlu olduğu, arıza ve kazalardan dolayı, arızalanan veya kaza yapan araç yerine kiralanacak aracın kiralama ücreti, çekici ve tamir ücreti gibi masrafların yüklenici tarafından karşılanacağı anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede; yüklenicinin araçların bakım ve onarımını zamanında yaptırması, araçların arızalanması veya kaza yapması halinde bu araçların yerine sağlanacak ikame araç ile arıza veya kazadan kaynaklanan masrafların yüklenici tarafından sağlanması gerektiğine yönelik ihale dokümanı düzenlemesinin idare tarafından hizmetin aksatılmadan sürdürülebilmesini sağlamaya yönelik bir düzenleme olduğu, ihale dokümanındaki düzenlemelerden, ihaleye konu iş kapsamında çalışacak şoförler ile operatörlerin tamamının yüklenici tarafından temin edilmeyeceği, idare personelinin de araçları kullanmasının söz konusu olduğu anlaşılmakla birlikte, kira sözleşmesi süresi boyunca koltuk sayısına göre ve birden fazla sürücünün kullanmasını kapsayacak, uygun olan tam kasko sigortasının (genişletilmiş rent a car kaskosu) yükleniciye ait olduğuna ilişkin Teknik Şartname düzenlemesi de dikkate alındığında, basiretli tacir olması beklenen istekliler tarafından söz konusu hususlara ilişkin öngörüde bulunularak ve muhtemel giderlerin teklif fiyata dahil edilerek teklif fiyatlarının oluşturulabileceği, dolayısıyla bahse konu düzenlemenin isteklilerin tekliflerini oluşturulmasına engel teşkil etmediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü bulunmaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için anılan Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline, Oybirliği ile karar verildi.