TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR F.B. VE MERYEM MUHAMMED BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/9432) Karar Tarihi: 24/3/2021 Başvuru Numaras ı : 2016/9432 Karar Tarihi : 24/3/2021 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR GİZLİLİK TALEBİ KABUL Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Celal Mümtaz AKINCI M.Emin KUZ Y ıldız SEFERİNOĞLU Basri BA ĞCI Raportör : Sinan ARMA ĞAN Başvurucular : 1. F.B 2. Meryem MUHAMMED Vekilleri : 1. Av. Ay şegül YILMAZ 2. Av. Ahmet UYGUR I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, öldür
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR F.B. VE MERYEM MUHAMMED BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/9432) Karar Tarihi: 24/3/2021 Başvuru Numaras ı : 2016/9432 Karar Tarihi : 24/3/2021 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR GİZLİLİK TALEBİ KABUL Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Celal Mümtaz AKINCI M.Emin KUZ Y ıldız SEFERİNOĞLU Basri BA ĞCI Raportör : Sinan ARMA ĞAN Başvurucular : 1. F.B 2. Meryem MUHAMMED Vekilleri : 1. Av. Ay şegül YILMAZ 2. Av. Ahmet UYGUR I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riski bulunan ülkeye sınır d ışı etme karar ı verilmesi nedeniyle kötü muamele yasa ğının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Komisyonlarca ba şvurular ın kabul edilebilirlik incelemesinin Bölümler taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. 3. Bölümler taraf ından başvurucular hakk ındaki s ınır d ışı etme işlemlerinin geçici olarak (tedbiren) durdurulmas ına karar verilmi ştir. 4. 2019/42968 numaral ı bireysel ba şvuru dosyas ının konu yönünden hukuki irtibat nedeniyle 2016/9432 numaral ı bireysel ba şvuru dosyas ı ile birle ştirilmesine, incelemeni n 2016/9432 ba şvuru numaral ı dosya üzerinden yürütülmesine karar verilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 5. Başvuru formlar ı ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numaras ı : 2016/9432 Karar Tarihi : 24/3/2021 36. Başvurucular hakk ında farkl ı tarihlerde 4/4/2013 tarihli ve 6458 say ılı Yabanc ılar ve Uluslararas ı Koruma Kanunu nun 54. maddesi kapsam ında ilgili valilikler taraf ından s ınır d ışı etme karar ı tesis edilmi ştir. 7. Başvurucular s ınır d ışı etme işlemi yönünden etkili bir iç hukuk yolu bulunmad ığını belirterek de ğişik tarihlerde bireysel ba şvurularda bulunmu ştur. 8. Birinci ba şvurucu gönderdi ği dilekçeyle bireysel ba şvurusundan feragat etti ğini ve gönüllü olarak ülkeden ayr ılmak istedi ğini belirtmi ştir. Diğer başvurucu hakk ındaki s ınır dışı etme karar ının ise Hatay 1. İdare Mahkemesinin 7/1/2020 tarihli karar ıyla kesin olarak iptal edildi ği anlaşılm ıştır. IV.İNCELEME VE GEREKÇE 9. Mahkemenin 24/3/2021 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Adli Yard ım Talepleri Yönünden 10. Başvurucular bireysel ba şvuru harç ve masraflar ını karşılama imkânlar ının bulunmad ığını belirterek adli yard ım talebinde bulunmu ştur. 11. Adli yard ım talebinde bulunan ba şvurucular ın başvuru giderlerini karşılayabilecek ölçüde mal varl ıklar ının bulunmad ığı ve taleplerinin dayanaktan yoksu n olmad ığı anlaşılm ış olup 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu nun 334. maddesinin (1) numaral ı fıkras ı uyar ınca adli yard ım taleplerinin kabulü ile yarg ılama giderlerini ödemekten geçici olarak muaf tutulmalar ına karar verilmesi gerekir. B. İhlal İddialar ı 1. Başvurucular ın İddialar ı 12. Başvurucular, s ınır d ışı etme kararlar ı nedeniyle kötü muamele yasa ğının ihlal edildiğini ileri sürmü ştür. 2. Değerlendirme 13. 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yarg ılama Usulleri Hakk ında Kanun'un Kararlar kenar ba şlıklı 50. maddesinin (5) numaral ı fıkras ı şöyledir: Davadan feragat hâlinde, dü şme karar ı verilir. 14. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün Düşme karar ı kenar ba şlıklı 80. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının ilgili k ısımlar ı ve (2) numaral ı fıkras ı şöyledir: (1) Bölümler ya da komisyonlarca yarg ılaman ın her aşamas ında aşağıdaki hallerd e düşme karar ı verilebilir: Başvuru Numaras ı : 2016/9432 Karar Tarihi : 24/3/2021 4a) Başvurucunun davadan aç ıkça feragat etmesi c) İhlalin ve sonuçlar ının ortadan kalkm ış olmas ı. (2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukar ıdaki f ıkrada belirtilen nitelikteki bir ba şvuruyu, Anayasan ın uygulanmas ı ve yorumlanmas ı veya temel haklar ın kapsam ının ve s ınırlar ının belirlenmesi ya da insan haklar ına sayg ının gerekli k ıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir. 15. Kişinin yaşam ının tehlikeye girebilece ğine veya kötü muameleye tabi tutulacağına dair risk bulunan bir ülkeye s ınır d ışı edilmesine karar verildi ği durumlarda bu kapsamdaki ihlal iddialar ının incelenebilmesi için s ınır d ışı karar ının uygulanm ış olmas ı ya da uygulanmas ının önünde bir engel bulunmamas ı gerekir. 16.İkinci başvurucu hakk ında al ınan s ınır d ışı etme karar ının ilgili idare mahkemesi taraf ından iptal edildi ği görülmü ştür (bkz. 8). Dolay ısıyla bireysel ba şvuruya konu edilen sınır d ışı etme karar ının uygulanma ihtimalinin ortadan kalkt ığı anlaşılm ıştır. 17. Öte yandan birinci ba şvurucu, Anayasa Mahkemesine yapt ığı bireysel başvurudan feragat etti ğini belirtmi ştir. Başvurudan feragat edilmesine ra ğmen başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini gerekli k ılan bir neden bulunmamaktad ır. 18. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurular ın kabul edilebilirlik şartlar ı yönünden incelenmeksizin dü şmesine karar verilmesi gerekir. V. HÜKÜMAç ıklanan gerekçelerle; A. Birinci ba şvurucunun kamuya aç ık belgelerde kimli ğinin gizli tutulmas ı talebinin KABULÜNE, B. Adli yard ım talebinde bulunan ba şvurucular ın taleplerinin KABULÜNE, C. Başvurular ın DÜŞMESİNE, D. S ınır d ışı etme i şlemine ili şkin olarak verilen tedbir kararlar ının SONLANDIRILMASINA, E. 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu nun 339. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı uyar ınca tahsil edilmesi ma ğduriyete neden olaca ğından adli yard ım talebi kabul edilen ba şvurucular ın yarg ılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMALARINA, Başvuru Numaras ı : 2016/9432 Karar Tarihi : 24/3/2021 5F. Karar ın bir örne ğinin İçişleri Bakanl ığı Göç İdaresi Genel Müdürlü ğüne GÖNDER İLMESİNE 24/3/2021 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Celal Mümtaz AKINCI M.Emin KUZ Üye Üye Y ıldız SEFERİNOĞLU Basri BA ĞCI