T.C. D A N I Ş T A Y YEDİNCİ DAİRE Esas No : 2025/228 Karar No : 2025/3962 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı ... Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Turizm Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem: Davacının 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakk…
Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2025/228 E. , 2025/3962 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y YEDİNCİ DAİRE Esas No : 2025/228 Karar No : 2025/3962 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı ... Başkanlığı VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Turizm Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem: Davacının 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında yürüttüğü projenin finansmanı amacıyla bankadan 30/03/2016 tarihinde kullandığı kredilere ilişkin olarak, 30/01/2018 tarihine kadar yapılan geri ödemelerden tahsil edilen banka ve sigorta muameleleri vergilerinin iadesi istemiyle yaptığı düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile vergilerin tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve ..., K:... sayılı kararıyla; davacı tarafından, 6306 sayılı Kanun kapsamında üstlenilen inşaat projelerinin finansmanı amacıyla kullanılan krediler nedeniyle ödenen 1.052.183,15 TL banka ve sigorta muameleleri vergisinin iadesine yönelik olarak yapılan düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile ödenen vergilerin tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle açılan davada; Kanun'da kullanılan kredilerin ne şekilde ve hangi bankalardan kullanılacağı yönünde herhangi bir düzenleme yapılmadığı, hangi kredilerin istisna hükümlerinden yararlanacağına ilişkin herhangi bir ayrım gözetmeksizin düzenleme yapıldığı, kullanılan kredilerin kentsel dönüşüm kapsamında kullanılıp kullanılmadığına ilişkin tespitin banka tarafından yapılmasının söz konusu olamayacağı, her türlü araştırma ve inceleme yetkisi bulunan idarenin herhangi bir inceleme ve tespit yapmaksızın bu iddiadan hareketle iade talebinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu, dolayısıyla istisna hükümleri kapsamında olan krediden tahsil edilen banka ve sigorta muameleleri vergisinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davaya konu işlemin iptali ile ödenen verginin tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Olayda, 6306 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 9. fıkrasında yapılan değişiklikten önceki halinde bu Kanun uyarınca kullandırılan krediler sebebiyle lehe alınacak paraların banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisna tutulduğu, değişiklikten sonraki halinde ise bu Kanun kapsamındaki yapıların maliklerine bu amaçlarla kullandırılan krediler dolayısıyla lehe alınacak paraların, banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisna olduğunun belirtildiği, olayda ise riskli olan yapının yıkılarak yerine inşa edilen yeni yapılar için taşınmaz maliki olan davacı tarafından kullanılan krediler için banka ve sigorta muameleleri vergisi tahakkuk ettirildiği, aynı Kanun'un 1. maddesinde Kanun'un amacının, afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde, fen ve sanat norm ve standartlarına uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevrelerini teşkil etmek üzere iyileştirme, tasfiye ve yenilemelere dair usul ve esasları belirlemek olarak tanımlandığı, dolayısıyla "riskli yapı" olarak tespit edilen bir binanın yıkılarak yerine standartlara uygun yeni bina yapılmasıyla Kanuni amacın gerçekleştirildiği ve yapının finansmanı için taşınmaz maliki tarafından kullanılan kredilerin 6306 sayılı Kanun'un anılan maddesinin hem eski halinde hem de yeni halinde istisna kapsamında olduğundan açık vergilendirme hatası bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 6306 sayılı Kanun'a göre davacının istisnadan yararlanacak kişilerden olmadığı, ayrıca bankalardan gelen yazılara göre kredilerin işletme ihtiyaç kredisi şeklinde kullandırıldığı, ilgili bankaca, herhangi bir proje ile ilişkilendirilmediğinin bildirildiği, 6306 sayılı Kanun kapsamında vergiden müstesna olmadığı, olayda açık vergilendirme hatası olmadığından, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Uyuşmazlığın çözümü; 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun'un 7. maddesinin 9. fıkrasında yapılan ve 10/12/2018 tarihinden itibaren geçerli olan Kanun değişikliği öncesi dönemler için kullandırılan krediler sebebiyle davacının istisnaya tabi kişilerden olması nedeniyle düzeltme-şikayet kapsamında yapılan inceleme neticesinde tesis edilen işlemlerin iptali yönündeki kararda isabet bulunmakla birlikte, bu tarihten önceki iade istemi yönünden; ödenen vergilerin başvuru tarihinden itibaren tecil faiziyle iadesine ilişkin hüküm fıkrasının onanması, tahsil tarihi ile başvuru tarihi arasında işletilen faize ilişkin hüküm fıkrasının ise bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacının 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında yürüttüğü projenin finansmanı amacıyla bankadan 30/03/2016 tarihinde kullandığı kredilere ilişkin olarak, 30/01/2018 tarihine kadar yapılan geri ödemelerden tahsil edilen banka ve sigorta muameleleri vergilerinin iadesi istemiyle yaptığı düzeltme-şikayet başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile vergilerin tahsil tarihinden itibaren işleyecek tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 112. maddesinin 4. fıkrasında, fazla veya yersiz olarak tahsil edilen vergilerin, fazla veya yersiz tahsilatın mükelleften kaynaklanması halinde düzeltmeye dair müracaat tarihi, diğer hallerde verginin tahsili tarihinden düzeltme fişinin mükellefe tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz ile birlikte, 120. madde hükümlerine göre mükellefe ret ve iade edileceği kuralına yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan bölge idare mahkemesi kararının, dava konusu işlemin 10/12/2018 tarihinden önce kullandırılan kredilere ilişkin banka ve sigorta muameleleri vergilerinin iadesi ile ödenen tutarın idareye başvuru tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine dair hüküm fıkrası, aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmamıştır. Mahkeme kararının, tahsil tarihi ile idareye başvuru tarihi arasına isabet eden dönem için tecil faizine hükmolunmasına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince; Yukarıda hükmüne yer verilen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 112. maddesinin 4. fıkrası uyarınca, fazla veya yersiz olarak tahsil edilen vergilerin, fazla veya yersiz tahsilatın mükelleften kaynaklanmaması halinde vergilerin tahsili tarihinden düzeltme fişinin mükellefe tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süre için aynı dönemde 6183 sayılı Kanun'a göre belirlenen tecil faizi oranında hesaplanacak faiziyle birlikte mükellefe ret ve iade edilmesi gerekmektedir. Buna göre; anılan fıkra uyarınca yükümlünün kendiliğinden beyan ederek ödediği davaya konu vergi hakkında idareden kaynaklanan bir tahsilat işlemi bulunmadığından, başvuru tarihinden itibaren tecil faizine hükmedilmesinin icap ettiği, bu durumda; 213 sayılı Kanun'da yer alan düzenlemeler uyarınca faizin hesaplanmasında başlangıç tarihinin tahsil tarihi olarak değil, idareye başvuru tarihi olarak kabulü gerektiğinden anılan hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen de kabulüne, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, 6306 sayılı Kanun değişikliği öncesi kullanılan kredilere ilişkin iadesi istenilen vergilerin idareye başvuru tarihinden itibaren tecil faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA, 3. Kararın, değişiklik öncesinde kullanılan kredilere ilişkin vergilerin tahsil tarihi ile başvuru tarihi arasında hesaplanan tecil faizine ilişkin hüküm fıkrasının ise BOZULMASINA, 4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine, 5. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 27/11/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.. (X) KARŞI OY Düzeltme, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nda, Hukuki yorum gerektiren ya da yorum farklılıklarından kaynaklanan uyuşmazlıklar dışında, vergi idaresince kanun hükümlerinin yanlış yorumlanmasından veya uygulanmasından kaynaklı yapılan "hesap" ve "vergilendirme hataları"nın giderilmesi için öngörülmüş ve vergi mahkemelerinde dava açma süresi içinde haklarının korunması ve vergi idaresinin hatalarını düzeltmesi için ilgililere tanınan bir başvuru yoludur. Yine, Vergi Usul Kanunu’nun 124. maddesinde belirtilen Şikayet yolu ise, mükelleflerin, vergi idaresince yapıldığı belirtilen "hesap" ve "vergilendirme hataları"na karşı dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme taleplerinin reddi üzerine, Maliye Bakanlığına müracaat ederek idari aşamada haklarını aramaya ve sorunlarını çözmeye imkan veren bir müessesedir. Görüleceği üzere, kısaca belirtilen mezkur idari yolların işletilebilmesi için öncelikle vergi mükelleflerine yada sorumlularına, vergi dairesince tesis edilerek tebliğ edilen bir vergilendirme işlemi olması ve bu işlemde 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun ilgili maddelerinde (117-118) sayılan vergi hatalarından birisinin var olması, bir başka ifadeyle ortada, idareden kaynaklı haksız bir işlem yada mükelleften kaynaklı bir hata bulunması, şikayet yolu ile düzeltme başvurusu için de bahse konu açıklamalar kapsamında belirtilen hatalı işlemlere karşı dava açma süresinin geçirilmesi, gerekmektedir. Olayda, davacı şirket tarafından, kentsel dönüşüm kapsamında, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında yürüttüğü projenin finansmanı amacıyla çeşitli bankalardan kullandığı kredilerin, tevkif yoluyla davalı vergi dairesine aktarılan banka ve sigorta muameleleri vergisi toplamının iadesi istemli yapılan başvuru; yukarıda zikredilen "düzeltme" başvurusu olmadığı gibi "şikayet yolu ile düzeltme"ye konu bir başvuru da olmayıp, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi muvacehesinde bir başvuru neticesi tesis edilen ve doğrudan görevli ve yetkili vergi mahkemesi nezdinde vergi davasına konu edilebilecek kesin ve yürütülebilir bir işlem olduğundan, vergi dairesine yapılan iade talepli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin zımni ret tarihini müteakip 30 günlük dava açma süresi geçirildikten sonra, 06/10/2023 tarihli Maliye Bakanlığına yapılan başvurunun "zımnen reddi" üzerine, 08/12/2023 tarihinde açıldığı ihtilafsız iş bu davanın, "süre aşımı" nedeniyle reddi gerekirken, esası incelenerek verilen davanın kabulü yolundaki temyize konu, İstinaf Vergi Dava Dairesinin kararınının belirtilen gerekçeyle bozulması gerektiği görüşüyle Daire kararına katılmıyorum. vergi //begin::Page Scripts var options = {}; $(document).ready(function() { options["separateWordSearch"] = false; options["accuracy"] = "complementary"; options["diacritics"] = false; $("#content").append(stringToHTML($("#hiddencontent").text())); var arananKelime = $("#hiddenArananKelime").text(); const kelimeListesi = arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k); // Virgüle göre ayır, boşlukları temizle // Aynı kelimenin büyük/küçük varyasyonlarını da ekle const tumKelimeler = kelimeListesi.flatMap(kelime => [ kelime, kelime.toLocaleUpperCase('tr-TR'), kelime.toLocaleLowerCase('tr-TR') ]); highlighter(tumKelimeler); // arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k).forEach(function(each) { // if (each != undefined && each != "") { // highlighter(each); // highlighter(each.toLocaleUpperCase('tr-TR')); // highlighter(each.toLocaleLowerCase('tr-TR')); // } // }); }); var highlighter = function(arananKelime) { try { highlight(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzyumusamasi(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzBenzesmesi(arananKelime); } catch (err) { } try { //cogulEki(arananKelime); } catch (err) { } try { //iyelikEki(arananKelime); } catch (err) { } }; var stringToHTML = function(str) { var parser = new DOMParser(); var doc = parser.parseFromString(str, 'text/html'); return doc.body; }; var highlight = function(text) { $(".context").mark(text, options); } var unsuzyumusamasi = function(arananKelime) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (lastChar === "p") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "b"); } if (lastChar === "ç") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "c"); } if (lastChar === "t") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "d"); } if (lastChar === "k") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "g"); highlight(ara + "ğ"); } } var unsuzBenzesmesi = function(arananKelime) { var sertSessiz = [ 'f', 's', 't', 'k', 'ç', 'ş', 'h', 'p' ]; var yumusakSessiz = [ 'ç', 't', 'k' ]; for (var i = 0; i < sertSessiz.length; i++) { let sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i]); while (sertSessizPosition !== -1) { for (var j = 0; j < yumusakSessiz.length; j++) { let yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j]); while (yumusakSessizPosition !== -1) { if (sertSessizPosition + 1 === yumusakSessizPosition) { highlight(arananKelime.substr(0, sertSessizPosition + 1)); } yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j], yumusakSessizPosition + 1); } } sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i], sertSessizPosition + 1); } } } var cogulEki = function(arananKelime) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (last3Char === "lar" || last3Char === "ler") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } var iyelikEki = function(arananKelime) { var iyelikEkleri = [ "ım", "im", "um", "üm", "ın", "in", "un", "ün", "ı", "i", "u", "ü", "mız", "miz", "muz", "müz", "nız", "niz", "nuz", "nüz", "ları", "leri" ]; if (arananKelime.length > 2) { var last2Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 2); if (iyelikEkleri.includes(last2Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 2); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 2) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (iyelikEkleri.includes(lastChar)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 3) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (iyelikEkleri.includes(last3Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 4) { var last4Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 4); if (iyelikEkleri.includes(last4Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 4); highlight(ara); } } } // begin:: Global Config(global config for global JS scripts) var KTAppSettings = { "breakpoints" : { "sm" : 576, "md" : 768, "lg" : 992, "xl" : 1200, "xxl" : 1200 }, "colors" : { "theme" : { "base" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#E5EAEE", "success" : "#1BC5BD", "info" : "#6993FF", "warning" : "#FFA800", "danger" : "#F64E60", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#212121" }, "light" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#ECF0F3", "success" : "#C9F7F5", "info" : "#E1E9FF", "warning" : "#FFF4DE", "danger" : "#FFE2E5", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#D6D6E0" }, "inverse" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#ffffff", "secondary" : "#212121", "success" : "#ffffff", "info" : "#ffffff", "warning" : "#ffffff", "danger" : "#ffffff", "light" : "#464E5F", "dark" : "#ffffff" } }, "gray" : { "gray-100" : "#F3F6F9", "gray-200" : "#ECF0F3", "gray-300" : "#E5EAEE", "gray-400" : "#D6D6E0", "gray-500" : "#B5B5C3", "gray-600" : "#80808F", "gray-700" : "#464E5F", "gray-800" : "#1B283F", "gray-900" : "#212121" } }, "font-family" : "Poppins" };