2023/86367 İhale Kayıt Numaralı "Batman-Beşiri 4640 Sefer Personel Servis Taşımacılığı" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Dindar Gıda İnşaat Turizm Taşımacılık Nakliyat Limited Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: Batman Açık Cezaevi Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2023/86367 İhale Kayıt Numaralı “ Batman-Beşiri 4640 Sefer Personel Servis Taşımacılığı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Batman Açık Cezaevi Müdürlüğü tarafından 01.03.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Batman-Beşiri 4640 Sefer Personel Servis Taşımacılığı ” ihalesine ilişkin olarak Dindar Gıda İnşaat Turizm Taşımacılık Nakliyat Limited Şirketi nin 03.06.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.06.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.06.2023 tarih ve 96713 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan aynı tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2023/755 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) İhalenin 01.03.2023 günü gerçekleştirildiği, itirazlar nedeniyle kesinleşen ihale kararının 26.05.2023 tarihinde alındığı, bunun da maliyetlerin değişmesine neden olduğu, ihalede tek geçerli teklifin bulunduğu ve rekabetin oluşmadığı, ihaleye ilişkin Kamu İhale Kurulu kararında iki isteklinin alternatif teklif verdiklerinin tespit edildiği, bunun da ihale sürecinin sağlıklı işlemesini engellediği ve bu sebeplerle ihalenin iptalinin gerektiği, 2) Teknik Şartname’de D4 yetki belgesi istenmesinin güzergâhların sadece üç nokta olarak belirlenmesi anlamına geldiği, ayrıca belgeye ilişkin kriterin katılımı daralttığı, 3) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin araç kiralama işine ilişkin olduğu, süresinin beş yılı aştığı, ortaklık durum tespit belgesinin yanlış düzenlendiği ve süresinin dolduğu, bu gerekçelerle anılan teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, anılan kişinin, evrakın idareye teslimi için görevlendirdiği şahsın temsil yetkisini gösterir herhangi bir belge bulunmadığı iddia edilmektedir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. … İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. … İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder. İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır.” hükmü yer almaktadır. Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde, idareye ve Kuruma yapılacak başvurulara ilişkin usul kurallarına yer verilmiş ve itirazen şikayet başvurusu üzerine ihale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline, Kurulca idare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda ise düzeltici işlem belirlenmesine karar verileceği belirtilmiştir. İhalenin 01.03.2023 günü gerçekleştirildiği, 08.03.2023 tarihinde ilk ihale komisyonu kararının alındığı, başvuru sahibi istekli tarafından yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulunun 17.05.2023 tarihli ve 2023/UH.I-760 sayılı kararında ; “…SS. 35 Nolu Mereto Motorlu Taşıcılar Kooperatifi’nin e-teklif verme işlemini Sason Turizm Taşımacılık İthalat İhracat San. Tic. Ltd. Şti.nin ihale dokümanını indirdiği IP adresi üzerinden gerçekleştirdiği, ayrıca anılan istekliler tarafından beyan edilen geçici teminat mektuplarının aynı bankanın aynı şubesinden alındığı, teminat tutarlarının aynı olduğu, 28.02.2023 tarihinde 14:10 ve 14:25 saatlerinde yatırıldığı, her iki isteklinin Teminat Mektubu Talep Formu üzerinde Cengiz Çetinkaya ve Feyzi Çelik’in imzalarının bulunduğu ve SS. 35 Nolu Mereto Motorlu Taşıcılar Kooperatifi tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen vekâletnameye göre Feyzi Çelik ile Cengiz Çetinkaya’nın birlikte veya ayrı ayrı vekil olarak tayin edildiği yönündeki tespitlerin isteklilerce irade birliği içinde hareket edildiği ve birbirlerine ait teklif bilgilerinden haberdar olabilecekleri yönünde kuvvetli karine oluşturmaya yeterli olduğu… Bu itibarla, anılan istekliler tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesine aykırı şekilde ihaleye teklif verildiği ve anılan isteklilerin anılan Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (j) bendi hükmü gereğince ihale dışı bırakılmaları gerektiği sonucuna varılmıştır.” ifadelerine yer verildiği ve düzeltici işlem tesis edildiği görülmüş olup Kurul kararının uygulanması amacıyla toplanan ihale komisyonunun 26.05.2023 günü ikinci ihale komisyonu kararını aldığı, kararın aynı gün isteklilere tebliğ edildiği görülmüştür. 4734 sayılı Kanun kapsamında ihalenin iptaline karar verilebilmesi ancak ihale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak bir hukuka aykırılığın tespiti halinde mümkün olup, aynı kanunda yer alan idari başvuru yollarının tüketilmesi sebebiyle belli bir süre geçmesinin, hukuka aykırılık teşkil etmediği sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan, yaklaşık maliyeti 5.289.600,00 TL olan ihaleye yedi teklif sunulduğu, bunların tümünün geçici teminat mektuplarının idarece uygun bulunduğu, dört teklifin diğer yeterlik kriterlerine uygunsuzluk, iki teklifin Kurulca verilen düzeltici işlem kararı gereği değerlendirme dışı bırakıldığı, tek geçerli teklif tutarının 3.944.000,00 TL olduğu ve ihalenin bu teklif üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır. İhale komisyonu kararının Kurul tarafından verilen düzeltici işlem kararına uygun olarak alındığı görülmüş, kararın ihale yetkilisince onaylanmasında mevzuata aykırı bir durum tespit edilmemiş olup, başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü yer almaktadır. Başvuru sahibinin 31.01.2023 tarihinde ihale dokümanını edindiği, 01.03.2023 günü sunduğu teklif mektubunda “… ihale dokümanında yer alan tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi, dokümanda yer alan yükümlülükleri yerine getirmememiz durumunda uygulanacak yaptırımları kabul ettiğimizi beyan ediyoruz.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür. Kanun’un yukarıda yazılı hükmü karşısında, başvuru sahibinin, şikayete konu hususu farkına vardığı 31.01.2023 tarihini izleyen 10 gün içerisinde idareye şikayet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra 03.06.2023 günü ihale dokümanına yönelik hususlarda şikayet başvurusunda bulunduğu anlaşılmış olup, başvurunun süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kanun’un yukarıda da atıf yapılan 54’üncü maddesinde, başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması durumunda Kurulca reddine karar verileceği hüküm altına alınmış, Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır.” hükmüne, “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde de “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmüne yer verilmiştir. Başvuru sahibinin teklifinin 08.03.2023 tarihli ilk ihale komisyonu kararı ile yeterlilik bilgileri tablosunda beyan edilen bilanço bilgilerinin 2021 yılına ait olması gerekirken, 2020 yılına ait bilanço bilgilerinin sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, Sason Turizm Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Hüseyin Tunç’un en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, Başvuru sahibinin yaptığı 28.03.2023 tarihli itirazen şikayet başvurusunda, kendi teklifi ile birlikte ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi isteklilere ilişkin iddialarda bulunduğu, 17.05.2023 tarihli ve 2023/UH.I-760 sayılı kararda, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin idare işleminin uygun bulunduğu, ihale üzerinde bırakılan Sason Turizm Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem tesis edildiği ve Hüseyin Tunç’un teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğine ilişkin iddianın yerinde bulunmadığı görülmüştür. Kurul kararının idarece uygulandığı ve 26.05.2023 tarihli ikinci ihale komisyonu kararı ile Sason Turizm Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Hüseyin Tunç üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin teklifinin geçersizliğine ilişkin tespitte herhangi bir değişiklik olmadığı anlaşılmıştır. Öte yandan, ihale üzerinde kalan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerin tevsikine ilişkin idareye sunulan belgelerin uygun bulunduğunun 08.03.2023 tarihli ihale komisyonu kararında belirtildiği görülmüştür. Başvuru sahibinin teklifinin ilk ihale komisyonu kararından bu yana geçersiz teklif olması, diğer bir deyişle süreç içerisinde anılan isteklinin hukuki durumunda bir değişiklik yaşanmamış olması, aynı şekilde Hüseyin Tunç’un da ilk ihale komisyonu kararından bu yana ekonomik açıdan en avantajlı teklifler arasında bulunması karşısında, başvuru sahibinin Hüseyin Tunç’un teklifine ilişkin iş bu rapora konu başvuruda ileri sürdüğü iddialarını, ilk ihale komisyonu kararının tebliğ tarihi olan 08.03.2023 tarihini izleyen 10 gün içerisinde idareye şikayet konusu yapması gerekirken, şikayet başvurusunun 03.06.2023 günü yapıldığı anlaşılmış olup, Kanun’un yukarıda yazılı hükmü gereği başvurunun süre yönünden reddi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Kaldı ki, tevsik edici belgelerin idareye sunumu aşamasında ihale üzerinde bırakılan istekli ile idare arasında herhangi bir uyuşmazlık yaşanmadığı, belgelerin tesliminde şekil şartlarına ilişkin bir mevzuat düzenlemesinin de bulunmadığı anlaşılmıştır. Bununla beraber, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde " başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.