TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR NEZiYE DEMiROGLU BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2014/20287) Karar Tarihi: 28/11/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucu : 2014/20287 : 28/11/2018 iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Celal Mtimtaz AKINCI Muammer TOP AL M. EminKUZ RecaiAKYEL OzgtirDUMAN Neziye DEMiROGLU I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, yarg1 karannm uygulanmamas1 nedeniyle mulkiyet ve adil yargilanma haklannm; davanm uzun stirmesi nedeniyle de makul st
TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR NEZiYE DEMiROGLU BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2014/20287) Karar Tarihi: 28/11/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucu : 2014/20287 : 28/11/2018 iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Celal Mtimtaz AKINCI Muammer TOP AL M. EminKUZ RecaiAKYEL OzgtirDUMAN Neziye DEMiROGLU I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, yarg1 karannm uygulanmamas1 nedeniyle mulkiyet ve adil yargilanma haklannm; davanm uzun stirmesi nedeniyle de makul stirede yarg1lanma hakkmm ihlal edildigi iddialanna ili kindir. II. BASVURU SURECi 2. Ba vuru 29/12/2014 tarihinde yapilm1 tir . 3. Ba vuru, ba vuru formu ve eklerinin idari yonden yapilan on incelemesinden sonra Komisyona sunulmu tur. 4. Komisyonca ba vurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Boltim tarafmdan yapilmasma karar verilmi tir . III. OLAY VE OLGULAR 5. Ba vuru formu ve eklerinde ifade edildigi ekliyle ilgili olaylar ozetle oyledir: 6. Ba vurucu , Yalova'nm C::iftlik koyti Kuru9e me mevkiinde bulunan 3058 parsel say1h A Blok 3. kat 23 numarah bag1ms1z boltimtin malikidir. Bu konut 17/8/1999 tarihinde ya anan deprem nedeniyle hasar gormti ttir. 7. Ba vurucu, hizmet kusuruna dayah olarak konutunda meydana gelen maddi zarann tazmini istemiyle Y alova Belediyesi (Belediye) ile C::evre ve ehircilik Bakanhg1 aleyhlerine Bursa 1. idare Mahkemesinde 15/8/2000 tarihinde tam yarg1 davas1 a9m1 tlr. Dava dilek9esinde 5.000 TL maddi tazminat talebinde bulunulmu tur. 2 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2014/20287 : 28/11/2018 8. Mahkeme 2111/2001 tarihinde davay1 sure a 1m1 yontinden reddetmi tir. Bu karar Dam tay Altmc1 Dairesince bozulmu , Mahkeme 5/10/2005 tarihinde 1srar karan vermi tir. Dam tay idari Dava Daireleri Kurulu 24/7/2007 tarihinde 1srar karanm bozmu tur . 9. Mahkeme 19/12/2012 tarihinde davanm kabultine ve 5.000 TL tutanndaki maddi tazminatm davanm a91ld1g1 tarihten itibaren kanuni faiziyle birlikte davah idarelerce ba vurucuya odenmesine karar vermi tir . 10. Temyiz edilen karar Dam tay Altmc1 Dairesi tarafmdan 4/2/2014 tarihinde onanm1 , davah ;::evre ve Sehircilik Bakanhgmm karar dtizeltme talebi ise aym Dairenin 10/11/2014 tarihli karanyla reddedilmi tir. 11. Ba vurucu, karann uygulanmas1 ve zarannm giderilmesi talebiyle 30/9/2013 tarihinde ;::evre ve Sehircilik Bakanhgma ba vurmu ; talebine cevap verilmeyince Belediye ile ;::evre ve Sehircilik Bakanhg1 aleyhlerine 5/2/2014 tarihinde istanbul 13. icra Mtidtirltigtinde icra takibi ba latm1 tlr. icra takibinde, 5.000 TL maddi tazminat ve 16.461,64 TL i lemi faiz tutarlanna yarg1lama giderleri ile faizleri de eklenmekle birlikte toplam 23. 799, 19 TL talep edilmi tir. 12. Ba vurucu 29/12/2014 tarihinde bireysel ba vuruda bulunmu tur. 13. ;::evre ve Sehircilik Bakanhg1 26/9/2014 tarihinde icra dosyasma 5.559,38 TL odeme yap1ld1g1m bildirmWir. Belediye de 29/4/2014 tarihinde icra dosyasma 11.889,60 TL tutannda bir odeme yapm1 t1r. IV. iLGiLi HUKUK 14. Konu ile ilgili hukuk i9in bkz. Ferat Yiiksel, B. No: 2014/13828 , 12/9/2018, 11-14. V. iNCELEME VE GEREK ;E 15. Mahkemenin 28/11/2018 tarihinde yapm1 oldugu toplant1da ba vuru incelenip geregi dti tintildti: A. Ba vurucunun iddialan 16. Ba vurucu , alacagma ili kin yarg1 karannm icra edilmemesi nedeniyle mtilkiyet ve adil yarg1lanma haklannm; aynca soz konusu davanm uzun stirmesi nedeniyle de makul stirede yarg1lanma hakkmm ihlal edildigini ileri stirmti ttir. B. Degerlendirme 17. Bireysel ba vurular sonrasmda , 31/7/2018 tarihli ve 30495 say1h Resmi Gazete'de yay1mlanarak ytirtirltige giren 25/7/2018 tarihli ve 7145 say1h Kanun'un 20. 3 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2014/20287 : 28/11/2018 maddesiyle 9/1/2013 tarihli ve 6384 say1h Avrupa insan Haklan Mahkemesine Yap1lm1 Baz1 Ba vurulann Tazminat Odenmek Suretiyle ;oztimline Dair Kanun'a ge9ici madde eklenmi tir. 18. 6384 say1h Kanun'a eklenen ge9ici maddeye gore yarg1lamalann uzun stirmesi ve yarg1 kararlannm ge9 veya eksik icra edilmesi ya da icra edilmemesi ikayetiyle Anayasa Mahkemesine yapilan ve bu maddenin ytirtirltige girdigi tarih itibanyla Anayasa Mahkemesi ontinde derdest olan bireysel ba vurulann ba vuru yollannm ttiketilmemesi nedeniyle verilen kabul edilemezlik karannm tebliginden itibaren ti ; ay i9inde yap1lacak mtiracaat tizerine Adalet Bakanhg1 insan Haklan Tazminat Komisyonu Ba kanhg1 (Tazminat Komisyonu) tarafmdan incelenmesi ongortilmti ttir. 19. Anayasa Mahkemesi, yarg1lamalann makul stirede sonu9landmlmad1g1 ya da yarg1 kararlannm ge9 veya eksik icra edildigi yahut icra edilmedigi iddias1yla 31/7/2018 tarihinden once ger9ekle tirilen bireysel ba vurulara ili kin olarak Tazminat Komisyonuna ba vuru imkanmm getirilmesine ili kin mevzuata onceki i9tihadmda yer vermi tir (Ferat Yuksel, 11-14). 20. Ferat Yuksel karannda Anayasa Mahkemesi; yargilamalann makul stirede sonu9landmlmad1g1 ya da yarg1 kararlannm ge9 veya eksik icra edildigi yahut icra edilmedigi iddias1yla 31/7/2018 tarihinden once ger9ekle tirilen bireysel ba vurulara ili kin olarak Tazminat Komisyonuna ba vuru imkanmm getirilmesine ili kin yolu ula 1labilir olma, ba an ans1 sunma ve yeterli giderim saglama kapasitesinin bulunup bulunmad1g1 yonlerinden inceleyerek bu yolun etkililigini tart1 m1 tlf (Ferat Yuksel, 26). 21. Ferat Yuksel karannda ozetle amlan ba vuru yolunun ki ileri mali ktilfet altma sokmamas1 ve ba vuruda kolayhk saglamas1 nedenleriyle ula 1labilir oldugu, dtizenleni ekli itibanyla ihlal iddialanna makul bir ba an ans1 sunma kapasitesinden mahrum olmad1g1, tazminat odenmesine imkan tammas1 ve/veya bu mtimktin olmad1gmda ba ka ttirlti telafi olanaklan sunmas1 nedenleriyle potansiyel olarak yeterli giderim saglama imkanma sahip oldugu hususunda degerlendirmelerde bulunulmu tur (Ferat Yuksel, 27-34). Bu gerek9eler dogrultusunda Anayasa Mahkemesi, ilk baki ta ula ilabilir olan ve ihlal iddialanyla ilgili ba an ans1 sunma ve yeterli giderim saglama kapasitesi oldugu gortilen Tazminat Komisyonuna ba vuru yolu ttiketilmeden yapilan ba vurunun incelenmesinin bireysel ba vurunun ikincil niteligi ile bagda mayacag1 sonucuna vararak ba vuru yollannm ttiketilmemi olmas1 nedeniyle kabul edilemezlik karan vermi tir (Ferat Yuksel, 35, 36). 22. Mevcut ba vuruda, soz konusu karardan aynlmay1 gerektiren bir durum bulunmamaktadir. 23. A91klanan gerek9elerle ba vurunun diger kabul edilebilirlik ko ullan yontinden incelenmeksizin ba vuru yollannzn tuketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduguna karar verilmesi gerekir. VI. HOKUM A91klanan gerek9elerle; A. Mtilkiyet ve adil yarg1lanma haklannm ihlal edildigine ili kin iddialann ba vuru yollannzn tuketilmemesi nedeniyle KABUL EDiLEMEZ OLDUGUNA, 4 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2014/20287 : 28/11/2018 B. Yarg1lama giderlerinin ba vurucu tizerinde BIRAKILMASINA 28/11/2018 tarihinde OYBiRLiGiYLE karar verildi. Ba kan Engin YILDIRIM Dye Celal Mtimtaz AKINCI Dye Muammer TOP AL Dye Dye M. EminKUZ Recai AKYEL 5