5. Hukuk Dairesi 2025/13070 E. , 2026/4193 K. "" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2025/229 Esas, 2025/261 Karar I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. İstanbul 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.04.2025 Tarihli ve 2024/305 Esas, 2025/88 Karar Sayılı Kararı Davalılardan ....., ... ve ...'in yerleşim yerinin Konya olduğunu dolayısı ile davanın Konya Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini belirterek yetki itirazında bulunduğu, diğer davalılar ..., ... v…
5. Hukuk Dairesi 2025/13070 E. , 2026/4193 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2025/229 Esas, 2025/261 Karar I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. İstanbul 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.04.2025 Tarihli ve 2024/305 Esas, 2025/88 Karar Sayılı Kararı Davalılardan ....., ... ve ...'in yerleşim yerinin Konya olduğunu dolayısı ile davanın Konya Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini belirterek yetki itirazında bulunduğu, diğer davalılar ..., ... ve ...'ın ise ön inceleme duruşmasına katılmadığı, duruşmaya gelmiş olan dava arkadaşının yapmış olduğu usul işlemleri, usulüne uygun olarak davet edildiği halde duruşmaya gelmemiş olan dava arkadaşı bakımından da hüküm ifade edeceği, her ne kadar sözleşmede İstanbul Mahkemelerinin yetkili kılındığı iddia edilmiş ise de 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) yetki sözleşmesini düzenleyen 17 nci maddesinde tacirler veya kamu tüzel kişilerinin, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilecekleri belirtildiği, bu nedenle gerçek kişiler arasında yetki sözleşmesine cevaz verilmediği anlaşıldığı, tarafların tacir olmadığı, bu kapsamda yetki sözlemesinin geçerli olmadığı, kaldı ki 3. Kişi konumundaki davalı ile yapılmış bir yetki sözleşmesininde bulunmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. B. Konya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 24.06.2025 Tarihli ve 2025/229 Esas, 2025/261 Karar Sayılı Kararı Zorunlu şekilde dava arkadaşlığı bulunan tüm davalıların yetki itirazında bulunmadığı, yetki itirazında bulunan davalı/borçlu ...'ün uyap üzerinden yapılan adres araştırmasında mernis sistemine kayıtlı herhangi bir adresinin bulunmadığı, davalı ...'nun ayrı adliyesi bulunan ... ilçesinde adresinin kayıtlı olduğu, diğer davalı ...'ın mernis sistemine kayıtlı adresinin Turgutlu/Manisa olduğu anlaşılmış, görüldüğü üzere davalıların Konya il merkezi ile ilgili herhangi bir ilgileri bulunmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun (2004 sayılı Kanun) 277 ve devamı maddeleri uyarınca tasarrufun iptali istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 2004 sayılı Kanun’un “İptal davasında davalı” başlıklı 282 nci maddesi şöyledir; “İcra ve iflas Kanunu'nun 11 inci babındaki iptal davaları borçlu ve borçlu ile hukuki muamelede bulunan veya borçlu tarafından kendilerine ödeme yapılan kimseler ile bunların mirasçıları aleyhine açılır. Bunlardan başka, kötü niyet sahibi üçüncü şahıslar aleyhine de iptal davası açılabilir. İptal davası iyi niyetli üçüncü şahısların haklarını ihlal etmez.” 3. 6100 sayılı Kanun“Yetki” başlıklı 6 ncı maddesinini birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.” 4. 6100 sayılı Kanun'un “Davalının birden fazla olması hâlinde yetki” başlıklı 7 nci maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır.” 5. 6100 sayılı Kanun'un “Mecburi dava arkadaşlarının davadaki durumu” başlıklı 60 ncı maddesi şöyledir. “Mecburi dava arkadaşları, ancak birlikte dava açabilir veya aleyhlerine de birlikte dava açılabilir. Bu tür dava arkadaşlığında, dava arkadaşları birlikte hareket etmek zorundadır. Ancak, duruşmaya gelmiş olan dava arkadaşlarının yapmış oldukları usul işlemleri, usulüne uygun olarak davet edildiği hâlde duruşmaya gelmemiş olan dava arkadaşları bakımından da hüküm ifade eder.” C. Değerlendirme 1. İptal davaları ayni hakka değil kişisel hakka dayanan davalardan olduğundan davanın konusu taşınmaz bile olsa 6100 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin uygulanma imkânı yoktur. 2004 sayılı Kanun'un 282 nci maddesi gereğince davalı borçlu ile doğrudan veya dolaylı işlem yapan üçüncü kişiler arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğundan ve zorunlu dava arkadaşları usul işlemlerini birlikte yapmak zorunda olduklarından yetki itirazının davalılarca birlikte ileri sürülmesi gerekir. Yalnız bir davalı tarafından ileri sürülen yetki itirazı hukuki sonuç doğurmaz. 2. İptal davalarında borçlu ile üçüncü kişi arasında zorunlu dava arkadaşlığı olup, üçüncü kişiden satın alan dördüncü kişi ile aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayıp bunlar arasındaki ilişki ihtiyari dava arkadaşlığı niteliğindedir. 3. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer. 4.. Somut olayda; davalılar ..., ..., ...'ın süresi içinde yetki itirazında bulunduğu ve yetkili mahkeme olarak Konya Mahkemelerini gösterdiği, diğer davalıların ise cevap vermediği ve duruşmalara katılmadığı anlaşılmaktadır. Duruşmaya gelmiş olan dava arkadaşlarının yapmış oldukları usul işlemleri, usulüne uygun olarak davet edildiği hâlde duruşmaya gelmemiş olan dava arkadaşları bakımından da hüküm ifade edeceğinden ve yerleşim yeri Karatay/ Konya olan davalı ... vekilince süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Konya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerekmektedir. III. KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Konya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,09.03.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.