TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR CEMİL HIRCA BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2019/8549) Karar Tarihi: 23/11/2021 Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Recai AKYELSelahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Raportör : Muhammed Cemil KANDEM İR Başvurucu : Cemil HIRCA Vekili : Av. Nüket AYDIN I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, tapu iptali ve tescil davas ının hafta sonu tatili dikkate al ınmayarak s
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR CEMİL HIRCA BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2019/8549) Karar Tarihi: 23/11/2021 Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Recai AKYELSelahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Raportör : Muhammed Cemil KANDEM İR Başvurucu : Cemil HIRCA Vekili : Av. Nüket AYDIN I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, tapu iptali ve tescil davas ının hafta sonu tatili dikkate al ınmayarak süresinde aç ılmad ığı gerekçesiyle reddedilmesi nedeniyle mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildiği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 13/3/2019 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ştur. 4. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ında n yap ılmas ına karar verilmi ştir. 5. Bölüm Ba şkan ı taraf ından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yap ılmas ına karar verilmi ştir. 6. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına gönderilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 38. Başvurucu, babas ından kendisine intikal eden ta şınmaz ın sehven dedesi ad ına tescil edildi ği iddias ıyla 2/7/2018 tarihinde Azdavay Asliye Hukuk Mahkemesinde (Mahkeme) tapu iptali ve tescil davas ı açm ıştır. 9. Mahkeme 31/10/2018 tarihli karar ıyla davan ın süresinde aç ılmad ığı gerekçesiyle reddine karar vermi ştir. Mahkeme gerekçesinde; 21/6/1987 tarihli ve 3402 say ılı Kadastro Kanunu'nun 12. maddesi uyar ınca kadastro tespitine ili şkin tutanaklar ın kesinleşmesinden itibaren on y ıllık hak dü şürücü süre geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak dava aç ılamayaca ğı, kadastro tespit tutanaklar ının 1/7/2008 tarihinde kesinle ştiği 2/7/2018 tarihinde aç ılan davan ın süresinde olmad ığı belirtilmi ştir. 10. Mahkeme karar ı, istinaf yolu aç ık olmak üzere verilmi ştir. 11. Başvurucunun istinaf ba şvurusu Mahkeme karar ının kesin oldu ğu gerekçesiyle reddedilmi ştir. Bu karar, ba şvurucuya 20/2/2019 tarihinde tebli ğ edilmiştir. 12. Başvurucu 13/3/2019 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. Başvurucu, bireysel ba şvurunun ard ından sundu ğu ek beyan dilekçesinde, ba şvuruya konu Mahkeme karar ına karşı Yarg ıtay Cumhuriyet Ba şsavc ılığı taraf ından yap ılan kanun yarar ına temyiz başvurusunun Yarg ıtay 16. Hukuk Dairesinin 24/12/2019 tarihli karar ıyla kabul edildi ğini belirtmiştir. Ek beyan dilekçesine ekli kararda, dava açma süresinin son günü olan 1/7/2018 tarihinin resmî tatil olan pazar gününe denk geldi ğinden 2/7/2018 tarihinde aç ılan davan ın süresinde oldu ğu, hükmün sonucuna etkili olmamak ve hükmün hukuki sonuçlar ı sakl ı kalmak kayd ıyla Mahkeme karar ının kanun yarar ına bozulmas ına karar verildi ği belirtilmi ştir. IV.İLGİLİ HUKUK A. Ulusal Hukuk13. 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ıl ı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun " Sürelerin bitimi " kenar ba şlıklı 92. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı şöyledir: "...Süre; hafta, ay veya y ıl olarak belirlenmi ş ise başlad ığı güne son hafta, ay veya y ıl içindeki kar şılık gelen günün tatil saatinde biter. Sürenin bitti ği ayda, ba şlad ığı güne karşılık gelen bir gün yoksa, süre bu ay ın son günü tatil saatinde biter." 14. Ayn ı Kanun'un Tatil günlerinin etkisi kenar ba şlıklı 93. maddesinin (1) numaral ı fıkras ı şöyledir: Resmî tatil günleri, süreye dâhildir. Sürenin son gününün resmî tatil gününe rastlamas ı hâlinde, süre tatili takip eden ilk i ş günü çal ışma saati sonunda biter. 15. 3402 say ılı Kanun'un 12. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "30 günlük ilan süresi geçtikten sonra, dava aç ılmayan kadastro tutanaklar ına ait sınırland ırma ve tespitler kesinle şir. Kadastro müdürü taraf ından onaylanarak kesinle şen tutanaklar ile kadastro mahkemesinin kesinle şmiş kararlar ı; kesinleşme tarihleri tescil tarihi olarak gösterilme k suretiyle en geç 3 ay içinde tapu kütüklerine kaydedilir. Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 4Bu tutanaklarda belirtilen haklara, s ınırland ırma ve tespitlere ait tutanaklar ın kesinleştiği tarihten itibaren on y ıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamaz ve dava aç ılamaz. B. Uluslararas ı Hukuk 1. Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi 16. Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi'nin (Sözle şme) 6. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının ilgili k ısm ı şöyledir: "Herkes davas ının, medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyu şmazl ıklar ... konusunda karar verecek olan,... bir mahkeme taraf ından ... görülmesini isteme hakk ına sahiptir..." 2. Avrupa İnsan Haklar ı Mahkemesi İçtihad ı 17. Sözle şme de aç ıkça yer almasa da Avrupa İnsan Haklar ı Mahkemesi (A İHM), mahkemeye eri şim hakk ını adil yarg ılanma hakk ının en temel unsurlar ından biri olarak nitelendirmektedir ( Roche/Birle şik Krall ık [BD], B. No: 32555/96, 19/10/2005, 117; Stanev/Bulgaristan [BD], B. No: 36760/06, 17/1/2012, 229). A İHM, mahkemeye ula şmay ı aşırı derecede zorla ştıran ya da imkâns ız hâle getiren uygulamalar ın mahkemeye eri şim hakk ını ihlal edebilece ğini vurgulamaktad ır (Golder/Birle şik Krall ık [GK], B. No: 4451/70, 21/2/1975, 36). 18. Bununla birlikte A İHM; dava açma ya da kanun yollar ına başvuru için belli sürelerin öngörülmesini, bu süreler dava açmay ı imkâns ız k ılacak ölçüde k ısa olmad ıkça hukuki belirlilik ilkesinin bir gere ği olarak kabul etmekte ve mahkemeye eri şim hakk ına ayk ırılık oluşturmayaca ğını belirtmektedir ( Perez de Rada Cavanilles/ İspanya , B. No: 28090/95, 28/10/1998, 45). Ne var ki öngörülen süre ko şullar ının hukuka aç ıkça ayk ırı olarak yanl ış uygulanmas ı ya da yanl ış hesaplanmas ı nedeniyle ki şilerin dava açma ya da kanun yollar ına başvuru hakk ını kullanamamalar ı söz konusu oldu ğunda mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ğinin kabul edilmesi gerekti ği değerlendirilmektedir ( Osu/İtalya , B. No: 36534/97, 11/7/2002, 35). V.İNCELEME VE GEREKÇE 19. Anayasa Mahkemesinin 23/11/2021 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gere ği düşünüldü: A. Başvurucunun İddialar ı 20. Başvurucu; Mahkeme taraf ından dava açma gününün son günü olarak belirtilen 1/7/2018 tarihinin pazar gününe denk geldi ğini, pazar gününün hafta sonu tatili olmas ı sebebiyle tatilin bitimini takip eden ilk i ş günü olan 2/7/2018 tarihinde davan ın aç ıldığını, süresinde aç ılan davan ın reddedilmesi ile etkili ba şvuru ve mülkiyet haklar ının ihlal edildiğini ileri sürmü ştür. Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 5B. Değerlendirme 21. Anayasa'n ın "Hak arama hürriyeti" kenar başlıklı 36. maddesi şöyledir: "Herkes, me şru vas ıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yarg ı mercileri önünde davac ı veya daval ı olarak iddia ve savunma ile adil yarg ılanma hakk ına sahiptir. Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaç ınamaz." 22. Başvuru konusu Mahkeme karar ına karşı yap ılan kanun yarar ına bozma talebi Yarg ıtay 16. Hukuk Dairesinin 24/12/2019 tarihli karar ıyla kabul edilmi ştir (bkz. 12). 6100 say ılı Kanun un 363. maddesi gere ğince kanun yarar ına bozma, karar ın hukuki sonuçlar ını ortadan kald ırmad ığından başvurucunun ma ğdur statüsünün devam etti ği anlaşılmaktad ır. 23. Anayasa Mahkemesi, olaylar ın başvurucu taraf ından yap ılan hukuki nitelendirmesi ile ba ğlı olmay ıp olay ve olgular ın hukuki tavsifini kendisi takdir eder ( Tahir Canan , B. No: 2012/969, 18/9/2013, 16). Ba şvurucu yukar ıda yer verilen şikâyetlerinin özü, davan ın süresinde aç ılmad ığından bahisle usulden reddedilmesi nedeniyle uyu şmazl ığın esas ının incelenmemesidir. Ba şvurucunun mülkiyet hakk ı yönünden somut herhangi bir iddiada da bulunmad ığı görüldü ğünden ihlal iddialar ı adil yarg ılanma hakk ının güvencelerinden biri olan mahkemeye eri şim hakk ı kapsam ında incelenmi ştir. 1. Kabul Edilebilirlik Yönünden 24. Aç ıkça dayanaktan yoksun olmad ığı ve kabul edilemezli ğine karar verilmesini gerektirecek ba şka bir neden de bulunmad ığı anlaşılan mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildiğine ilişkin iddian ın kabul edilebilir oldu ğuna karar verilmesi gerekir. 2. Esas Yönünden a. Hakk ın Kapsam ı ve Müdahalenin Varl ığı 25. Anayasa'n ın 36. maddesinin birinci f ıkras ında, herkesin yarg ı mercileri önünde davac ı veya daval ı olarak iddiada bulunma ve savunma hakk ına sahip oldu ğu belirtilmi ştir. Dolay ısıyla mahkemeye eri şim hakk ı, Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan hak arama özgürlü ğünün bir unsurudur. Di ğer yandan Anayasa'n ın 36. maddesine adil yarg ılanma ibaresinin eklenmesine ili şkin gerekçede, Türkiye'nin taraf oldu ğu uluslararas ı sözleşmelerce de güvence alt ına al ınan adil yarg ılanma hakk ının madde metnine dâhil edildiği vurgulanm ıştır. Sözleşme'yi yorumlayan A İHM, Sözle şme'nin 6. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının mahkemeye eri şim hakk ını içerdiğini belirtmektedir ( Özbak ım Özel Sağlık Hiz. İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti., B.No: 2014/13156, 20/4/2017, 34). 26. Anayasa'n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan hak arama özgürlü ğü, bir temel hak olman ın yan ında diğer temel hak ve özgürlüklerden gereken şekilde yararlan ılmay ı ve bunlar ın korunmas ını sağlayan en etkili güvencelerden biridir. Bu bak ımdan davan ın bir mahkeme taraf ından görülebilmesi ve ki şinin adil yarg ılanma hakk ı kapsam ına giren güvencelerden faydalanabilmesi için ilk olarak ki şiye iddialar ını ortaya koyma imkân ının tan ınmas ı gerekir. Di ğer bir ifadeyle dava yoksa adil yarg ılanma hakk ının sağlad ığı güvencelerden yararlanmak mümkün olmaz ( Mohammed Aynosah, B. No: 2013/8896, 23/2/2016, 33). Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 627. Anayasa Mahkemesi, bireysel ba şvuru kapsam ında yapt ığı değerlendirmelerde mahkemeye eri şim hakk ının bir uyu şmazl ığı mahkeme önüne ta şıyabilmek ve uyu şmazl ığın etkili bir şekilde karara ba ğlanmas ını isteyebilmek anlam ına geldiğini ifade etmi ştir (Özkan Şen, B. No: 2012/791, 7/11/2013, 52). 28. Somut olayda tapu iptali ve tescil davas ının süre a şımından reddedilerek esas ının incelenmemesi nedeniyle ba şvurucunun mahkemeye eri şim hakk ına yönelik bir müdahalenin bulundu ğu görülmektedir. b. Müdahalenin İhlal Oluşturup Olu şturmad ığı 29. Anayasa n ın 13. maddesi şöyledir: "Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaks ızın yaln ızca Anayasan ın ilgil i maddelerinde belirtilen sebeplere ba ğlı olarak ve ancak kanunla s ınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasan ın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine ayk ırı olamaz." 30. Yukar ıda an ılan müdahale, Anayasa n ın 13. maddesinde belirtilen ko şullar ı yerine getirmedi ği müddetçe Anayasa n ın 36. maddesinin ihlalini te şkil edecektir. An ılan madde uyar ınca temel hak ve özgürlükler, demokratik toplum düzeninin gereklerine ve ölçülülük ilkesine ayk ırı olmaks ızın Anayasa'n ın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere ba ğlı olarak ve ancak kanunla s ınırlanabilir. Bu nedenle öncelikle ba şvurucunun mahkemeye erişim hakk ına yap ılan müdahalenin kanuni dayana ğının bulunup bulunmad ığının incelenmesi gerekir. 31. Hak ve özgürlüklerin, bunlara yap ılacak müdahalelerin ve s ınırland ırmalar ın kanunla düzenlenmesi bu haklara ve özgürlüklere keyfî müdahaleyi engelleyen, hukuk güvenliğini sağlayan demokratik hukuk devletinin en önemli unsurlar ından biridir ( Tahsin Erdoğan, B. No: 2012/1246, 6/2/2014, 60). 32. Müdahalenin kanuna dayal ı olmas ı öncelikle şeklî manada bir kanunun varl ığını zorunlu k ılar. Şeklî manada kanun, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) taraf ından Anayasa'da belirtilen usule uygun olarak kanun ad ı alt ında ç ıkar ılan düzenleyici yasama işlemidir. Hak ve özgürlüklere müdahale edilmesi ancak yasama organ ınca kanun ad ı alt ında çıkar ılan düzenleyici i şlemlerde müdahaleye imkân tan ıyan bir hükmün bulunmas ı şart ına bağlıdır. TBMM taraf ından ç ıkar ılan şeklî anlamda bir kanun hükmünün bulunmamas ı hakk a yap ılan müdahaleyi anayasal temelden yoksun b ırak ır (Ali H ıdır Akyol ve di ğerleri [GK], B. No: 2015/17510, 18/10/2017, 56). 33. Kanunun varl ığı kadar kanun metninin ve uygulamas ının da bireylerin davran ışlar ının sonucunu öngörebilece ği kadar hukuki belirlilik ta şımas ı gerekir. Bir di ğer ifadeyle kanunun kalitesi de kanunilik ko şulunun sa ğlan ıp sağlanmad ığının tespitinde önem arz etmektedir ( Necmiye Çiftçi ve di ğerleri , B. No: 2013/1301, 30/12/2014, 55). Müdahalenin kanuna dayal ı olmas ı, iç hukukta müdahaleye ili şkin yeterince ula şılabilir ve öngörülebilir kurallar ın bulunmas ını gerektirmektedir ( Türkiye İş Bankas ı A.Ş. [GK], B. No: 2014/6192, 12/11/2014, 44). Kanunilik unsuru yönünden de ğerlendirme yap ılırken derece mahkemelerince müdahaleye imkân tan ıyan kanun hükümlerinin yorumu ve bu hükümlerin olaya uygulanmas ı bariz takdir hatas ı ya da aç ık keyfîlik içermedi ği sürece bu alanda bir Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 7inceleme yap ılmas ı bireysel ba şvurunun amac ıyla bağdaşmaz. Ancak derece mahkemelerinin müdahaleye imkân tan ıyan kanun hükmünü aç ık bir biçimde hatal ı yorumlad ıklar ı ve uygulad ıklar ının tespiti hâlinde müdahalenin kanunilik temelinden yoksun oldu ğu sonucuna ulaşılabilir ( Ramazan Atay , B. No:2017/26048, 29/1/2020, 29). 34. 3402 say ılı Kanun'un olay tarihinde yürürlükte olan 12. maddesinde kadastro tutanaklar ının kesinleştiği tarihten itibaren on y ıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak dava aç ılamayaca ğı düzenlenmi ştir. 6100 say ılı Kanun'un an ılan 92. maddesinde süre y ıl olarak belirlenmi ş ise başlad ığı yıl içindeki kar şılık gelen günün tatil saatinde bitece ği kural ı yer almaktad ır. Ayn ı Kanun'un 93. maddesinde ise tatil günlerinin sürelere dâhil oldu ğu, sürenin son gününün tatil gününe rastlamas ı hâlinde sürenin tatil gününü takip eden çal ışma gününün bitimine kadar uzayaca ğı kural ı yer almaktad ır. 35. Mahkemenin kadastro tutanaklar ının kesinle ştiği tarihi 1/7/2008 olarak kabul ettiği görülmektedir. Bu tarihten on y ıl sonras ı 1/7/2018 pazar gününe denk gelmektedir. 36. Somut olayda, dava açma süresinin son günün pazar gününe rastlad ığı, başvurucunun davas ını resmî tatili takip eden ilk i ş günü olan 2/7/2018 tarihinde açt ığı anlaşılmaktad ır. Bu durumda, Mahkemenin davay ı süresinde aç ılmad ığı gerekçesiyle reddetmesinin kanuni dayana ğının bulunmad ığı sonucuna ula şılmaktad ır. 37. Yukar ıda aç ıklanan gerekçelerle ba şvurucunun Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan adil yarg ılanma hakk ı kapsam ında mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir. C. 6216 Say ılı Kanun'un 50. Maddesi Yönünden 38. 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yarg ılama Usulleri Hakk ında Kanunu nun 50. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: (1) Esas inceleme sonunda, ba şvurucunun hakk ının ihlal edildi ğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal karar ı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yap ılmas ı gerekenlere hükmedilir (2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme karar ından kaynaklanm ışsa, ihlali ve sonuçlar ını ortadan kald ırmak için yeniden yarg ılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmayan hâllerde ba şvurucu lehin e tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava aç ılmas ı yolu gösterilebilir. Yeniden yarg ılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal karar ında açıklad ığı ihlali ve sonuçlar ını ortadan kald ıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir. 39. Başvurucu, ihlalin tespit edilmesini ve yeniden yarg ılama yap ılmas ını istemiştir. 40. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Do ğan ([GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018) karar ında ihlal sonucuna var ıldığında ihlalin nas ıl ortadan kald ırılacağı hususunda genel ilkeler belirlenmi ştir. Anayasa Mahkemesi di ğer bir karar ında ise bu ilkelerle birlikte ihlal karar ının yerine getirilmemesinin sonuçlar ına da değinmiş ve bu durumun ihlalin devam ı anlam ına gelece ği gibi ilgili hakk ın ikinci kez ihlal edilmesiyle sonuçlanaca ğına da işaret etmiştir (Aligül Alkaya ve di ğerleri , B. No: 2016/12506, 7/11/2019). Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 841. Bireysel ba şvuru kapsam ında bir temel hakk ın ihlal edildi ğine karar verildi ği takdirde ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırıldığından söz edilebilmesi için temel kural, mümkün oldu ğunca eski hâle getirmenin yani ihlalden önceki duruma dönülmesinin sağlanmas ıdır. Bunun için ise öncelikle ihlalin kayna ğı belirlenerek devam eden ihlali n durdurulmas ı, ihlale neden olan karar veya i şlemin ve bunlar ın yol açt ığı sonuçlar ın ortadan kald ırılmas ı, varsa ihlalin sebep oldu ğu maddi ve manevi zararlar ın giderilmesi, ayr ıca bu bağlamda uygun görülen di ğer tedbirlerin al ınmas ı gerekmektedir ( Mehmet Do ğan, 55, 57). 42.İhlalin mahkeme karar ından kaynakland ığı veya mahkemenin ihlali gideremedi ği durumlarda Anayasa Mahkemesi, 6216 say ılı Kanun un 50. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 79. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının (a) bendi uyar ınca ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmak üzere karar ın bir örne ğinin ilgili mahkemeye gönderilmesine hükmeder. An ılan yasal düzenleme, usul hukukundaki benzer hukuki kurumlardan farkl ı olarak ihlali ortadan kald ırmak amac ıyla yeniden yarg ılama sonucunu do ğuran ve bireysel ba şvuruya özgülenen bir giderim yolunu öngörmektedir. Bu nedenle Anayasa Mahkemesi taraf ından ihlal karar ına bağlı olarak yeniden yarg ılama karar ı verildiğinde usul hukukundaki yarg ılaman ın yenilenmesi kurumundan farkl ı olarak ilgili mahkemenin yeniden yarg ılama sebebinin varl ığını kabul hususunda herhangi bir takdir yetkisi bulunmamaktad ır. Dolay ısıyla böyle bir karar ın kendisine ula ştığı mahkemenin yasal yükümlülü ğü, ilgilinin talebini beklemeksizin Anayasa Mahkemesinin ihlal karar ı nedeniyle yeniden yarg ılama karar ı vererek devam eden ihlalin sonuçlar ını gidermek üzere gereken i şlemleri yerine getirmektir ( Mehmet Do ğan, 58, 59; Aligül Alkaya ve di ğerleri (2) , 57-59, 66, 67). 43.İncelenen ba şvuruda Mahkemenin dava açma süresine ili şkin yorumu sonucunda mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ği sonucuna ula şılm ıştır. 44. Bu durumda mahkemeye eri şim hakk ının ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmaktad ır. Yap ılacak yeniden yarg ılama ise bireysel ba şvuruya özgü düzenleme içeren 6216 say ılı Kanun'un 50. maddesinin (2) numaral ı fıkras ına göre ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ına yöneliktir. Bu kapsamda yap ılmas ı gereken i ş, yeniden yarg ılama karar ı verilerek Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula ştıran nedenleri gideren, ihlal karar ında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar verilmesinden ibarettir. Bu sebeple karar ın bir örne ğinin mahkemeye erişim hakk ının ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmak üzere Azdavay Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmektedir. 45. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 364,60 TL harç ve 4.500 TL vekâlet ücretinden olu şan toplam 4.864,60 TL yarg ılama giderinin ba şvurucuya ödenmesine karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA, Başvuru Numaras ı: 2019/8549 Karar Tarihi : 23/11/2021 9B. Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan adil yarg ılanma hakk ı kapsam ındaki mahkemeye eri şim hakk ının İHLAL ED İLDİĞİNE, C. Karar ın bir örne ğinin mahkemeye eri şim hakk ının ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmak üzere Azdavay Asliye Hukuk Mahkemesine (E.2018/112, K.2018/218) GÖNDER İLMESİNE, D. 364,60 TL harç ve 4.500 TL vekâlet ücretinden olu şan toplam 4.864,60 TL yarg ılama giderinin ba şvurucuya ÖDENMES İNE, E. Ödemenin, karar ın tebliğini takiben ba şvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl ığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yap ılmas ına, ödemede gecikme olmas ı hâlinde bu sürenin sona erdi ği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FA İZ UYGULANMASINA, F. Karar ın bir örne ğinin Adalet Bakanl ığına GÖNDER İLMESİNE 23/11/2021 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Ba şkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Hicabi DURSUN Recai AKYEL Üye Üye Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN