Başvuru, başvurucuya gönderilen bir mektubun ceza infaz kurumunca alıkonulmasına karar verilmesi nedeniyle haberleşme hürriyetinin, derece mahkemelerinin başvurucunun talebini reddetmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği, derece mahkemelerinin benzer konulara ilişkin talepleri aynı gerekçelerle reddetmesi nedeniyle etkili bir başvuru yolunun bulunmadığı iddialarına ilişkindir.
Başvuru; başvurucuya gönderilen bir mektubun ceza infaz kurumunca alıkonulmasına karar verilmesi nedeniyle haberleşme hürriyetinin, derece mahkemelerinin başvurucunun talebini reddetmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği, derece mahkemelerinin benzer konulara ilişkin talepleri aynı gerekçelerle reddetmesi nedeniyle etkili bir başvuru yolunun bulunmadığı iddialarına ilişkindir. Başvuru 26/6/2013 tarihinde Kırıkkale Cumhuriyet Başsavcılığı vasıtasıyla yapılmıştır. Başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesi neticesinde başvurunun Komisyona sunulmasına engel teşkil edecek bir eksikliğinin bulunmadığı tespit edilmiştir. İkinci Bölüm İkinci Komisyonunca 30/6/2015 tarihinde, başvurucunun adli yardım talebinin kabulüne karar verilmiştir. İkinci Bölüm İkinci Komisyonunca 30/6/2015 tarihinde, başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir. Bölüm Başkanı tarafından 27/7/2015 tarihinde, başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık, görüşünü 16/9/2015 tarihinde Anayasa Mahkemesine sunmuştur. Bakanlık tarafından Anayasa Mahkemesine sunulan görüş 28/9/2015 tarihinde başvurucuya tebliğ edilmiştir. Başvurucu, Bakanlığın görüşüne karşı beyanlarını 9/10/2015 tarihinde ibraz etmiştir. A. Olaylar Başvuru dilekçesi ve ekleri ile başvuruya konu dosya içeriğinden tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir: Ankara Ağır Ceza Mahkemesinin 28/12/2005 tarihli kararı ile “Anayasal düzeni zorla değiştirmeye çalışmak” suçunu işlediği kanaati ile başvurucunun 36 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir. Hâlihazırda Kırıkkale F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olarak bulunan başvurucu, Tekirdağ 1 No.lu F Tipi Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunduğu sırada, H.Y. isimli arkadaşı tarafından kendisine bir mektup gönderilmiştir. İlgili mektup aslında H.Y. tarafından yazılan dokuz sayfalık bilgisayar çıktısı şeklinde "Grubumuz çok zor durumdaydı, liderimiz ve ondan sonra gelenler çekilmiş, işler üzerime kalmıştı.", "Arkadaşlar yakalandıkça bazan insanın iradesi kırılabiliyor. O zaman insanın kolluk kuvvetlerine teslim olma duygusuna karşı bile direnmesi gerekiyor", "Yola çıkarken birlik perspektifimiz THKP-C solu idi", "Mücadeleden çekilmek için bahaneden bolu yoktur", "Harp okulunda jandarma sınıfını sırf gelecekteki gerilla mücadelesine katkıda bulunmak için seçmiştim", "Çalışmalar sürecinde üç kişiden birimiz kısa süre sonra yıldı ve yurt dışında kurulmuş olduğu söylenen Faşizme Karşı Birleşik Direniş Cephesi'ne katılmayı dayattı. Giderek görüşü değişti ve bizi 'yeni Amerikalılar keşfetmeye çalışmak'la suçlayarak Dev-Yol'a katılmamızı savundu", "Bu çalışmaya başlarken ne umduğumuzu, amacımızı formüle etmeyi çok önemli görüyorum", "Şimdi daha fazla deneyim ve eğitimle donanmış bir halde bu işe yeniden girişiyor sayılırız", "Türkiye'de ... içinde olduğu bir çalışmayı öğrendik. Bir de EHP çalışmasını", "Ayrıca Murat'ın yazdıkları da var", "...Odak'ta iki bölüm olarak yayınlanan metot yazısını karşılaştırın" ve benzeri ifadelerden oluşan ana mektup ile bu ana mektuba ek olarak gönderilen,Ö. isimli bir çocuğun Türkçe ve İsveççe yazdığı anlaşılan, "Merhaba Murat abi, bana gönderdiğin kartlar için teşekkür ederim, ... ben sana kartlar aldık, ... İsveç'e gelirsin, sen serbest kaldığında Türkiye'ye gelmek istiyorum" gibi ifadelerin yer aldığı mektuptan oluşmaktadır. Başvuruya konu mektuplardan el yazısı ile yazılan bir sayfalık mektubun ve altı adet kartpostalın başvurucuya verildiği, dokuz sayfalık bilgisayar çıktısının ise Ceza İnfaz Kurumu Disiplin Kurulunun 20/9/2012 tarihli ve 2012/1117 sayılı kararı ile alıkonulmasına karar verildiği görülmektedir. Disiplin Kurulunun kararı yazı tipi ile beraber aynen şöyledir: "19/09/2012 tarihinde Mektup Okuma Komisyonu tarafından Disiplin Kuruluna sevk edilen, tutuklu/hükümlü Murat KARAYEL'e, H.Y adlı kişi tarafından göndermek istediği taahhütlü mektubun içerisinde yer alan 1 sayfalık el yazımı mektup, 6 adet kartpostal ve 9 sayfalık Bilgisayar çıktılarının Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzük'ün maddesi gereğince yapılan incelemesinde;İletinin içerisinde yer alan 9 sayfalık Bilgisayar çıktılarının tamamında; Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün 91/ maddesi, 'Kurumun asayiş ve güvenliğini tehlikeye düşüren görevlileri hedef gösteren, terör ve çıkar amaçlısuç örgütü veya diğer suçörgütleri mensuplarının örgütsel amaçlı olarakhaberleşmelerine neden olan, kişi ve kuruluşları paniğe yöneltecek yalan ve yanlış bilgileri , tehdit ve hakareti içeren mektup, faks, ve telgraflar hükümlüye verilmez. Hükümlü tarafından yazılmışsa gönderilmez.' amir hükmü gereğince ve Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün 123/ maddesi 'Mektup okuma komisyonunca, mahalline gönderilmesi veya hükümlüye verilmesi sakıncalı görülen mektuplar, en geç yirmidört saat içinde disiplin kuruluna verilir. Mektubun disiplin kurulu tarafından kısmen veya tamamen sakıncalı görülmesi halinde, mektup aslı çizilmeden veya yok edilmeden şikayet ve itiraz süresinin sonuna kadar muhafaza edilir. Mektubun kısmen sakıncalı görülmesi halinde, asli idarede tutularak fotokopisinde sakıncalı görülen hususlar okunmayacak şekilde çizilerek disiplin kurulu kararı ile birlikte kendisine tebliğ edilir. Mektubun tamamının sakıncalı görülmesi halinde disiplin kurulu kararı tebliğ edilir. Tebliğ tarihinden itibaren infaz hakimliğine başvuru için gereken süre beklenir. Bu süre içinde infaz hakimliğine başvurulmamış ise, disiplin kurulu kararı yerine getirilir. İnfaz hakimliğine başvurulmuş ise, infaz hakimliği kararının tebliğinden itibaren itiraz süresi beklenir. İnfaz hakimliği kararına itiraz edilmemiş ise bu karara göre, itiraz edilmiş ise mahkemenin kararına göre işlem yapılır.' gereğince, tutuklu/hükümlü Murat Karayel'e, H.Y. adlı kişi tarafından göndermek istediği taahhütlü mektubun içerisinde yer alan 9 sayfalık bilgisayar çıktılarının;-İlgilisine verilmemesine;Ancak, tutuklu/hükümlü Murat Karayal'e, H.Y. adlı kişi tarafından göndermek istediği taahhütlü mektubun içerisinde yer alan 1 sayfalık el yazımı mektup ve 6 kartpostalın yapılan incelemesinde herhangi bir suç unsuru bulunmaması sebebiyle ASILLARININ ilgilisine teslimine;..." Başvurucu, Disiplin Kurulunun anılan kararına karşı Tekirdağ İnfaz Hâkimliği nezdinde şikâyet yoluna başvurmuştur. Tekirdağ İnfaz Hâkimliği 18/2/2013 tarihli ve E.2012/3185, K.2013/869 sayılı kararı ile Disiplin Kurulu kararının usul ve yasaya aykırı olmadığını belirterek başvurucunun şikâyetini reddetmiştir. Başvurucunun anılan ret kararına karşı yaptığı itiraz, Tekirdağ Ağır Ceza Mahkemesinin 15/5/2013 tarihli ve 2013/661 Değişik İş sayılı kararı ile reddine karar verilmiştir. Tekirdağ Ağır Ceza Mahkemesinin kararı başvurucuya 27/5/2013 tarihinde tebliğ edilmiştir. Başvurucu 26/6/2013 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur.B. İlgili Hukuk 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun maddesi şöyledir:"(1) Hükümlü, bu maddede belirlenen kısıtlamalar dışında, kendisine gönderilen mektup, faks ve telgrafları alma ve ücretleri kendisince karşılanmak koşuluyla, gönderme hakkına sahiptir.(2) Hükümlü tarafından gönderilen ve kendisine gelen mektup, faks ve telgraflar; mektup okuma komisyonu bulunan kurumlarda bu komisyon, olmayanlarda kurumun en üst amirince denetlenir.(3) Kurumun asayiş ve güvenliğini tehlikeye düşüren, görevlileri hedef gösteren, terör ve çıkar amaçlı suç örgütü veya diğer suç örgütleri mensuplarının haberleşmelerine neden olan, kişi veya kuruluşları paniğe yöneltecek yalan ve yanlış bilgileri, tehdit ve hakareti içeren mektup, faks ve telgraflar hükümlüye verilmez. Hükümlü tarafından yazılmış ise gönderilmez.(4) Hükümlü tarafından resmî makamlara veya savunması için avukatına gönderilen mektup, faks ve telgraflar denetime tâbi değildir." 5275 sayılı Kanun'un maddesine dayanılarak çıkarılan, 6/4/2006 tarihli ve 26131 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan, 20/3/2006 tarihli ve 2006/10218 sayılı Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün maddesinin (3) numaralı fıkrası şöyledir:"Kurumun asayiş ve güvenliğini tehlikeye düşüren, görevlileri hedef gösteren, terör ve çıkar amaçlı suç örgütü veya diğer suç örgütleri mensuplarının örgütsel amaçlı olarak haberleşmelerine neden olan, kişi veya kuruluşları paniğe yöneltecek yalan ve yanlış bilgileri, tehdit ve hakareti içeren mektup, faks ve telgraflar hükümlüye verilmez. Hükümlü tarafından yazılmış ise gönderilmez." Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün maddesi şöyledir:"(1) 91 inci maddeye göre mektup alma ve gönderme hakkı kapsamında hükümlüler tarafından yazılan mektup, faks ve telgraflar, zarfı kapatılmaksızın bu işle görevlendirilen ikinci müdür başkanlığında, idare memuru ve yüksek okul mezunu iki infaz ve koruma memuru tarafından oluşturulan mektup okuma komisyonuna iletilmek üzere güvenlik ve gözetim servisi personeline verilir. Yapılan incelemeden sonra gönderilmesinde sakınca görülmeyen mektuplar üzerine "görüldü" kaşesi vurulur, zarf içerisine konularak kapatılır ve postaneye teslim edilir.(2) Resmî makamlara veya savunması için avukatına gönderilenler hakkında 91 inci maddenin dördüncü fıkrası hükmü uygulanır.(3) Hükümlülere gönderilen ve açılıp incelendikten sonra verilmesinde sakınca olmadığı anlaşılan mektup, faks ve telgraflar zarfları ile birlikte verilir." Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün maddesi şöyledir:"(1) Mektup okuma komisyonunca, mahalline gönderilmesi veya hükümlüye verilmesi sakıncalı görülen mektuplar, en geç yirmidört saat içinde disiplin kuruluna verilir. Mektubun disiplin kurulu tarafından kısmen veya tamamen sakıncalı görülmesi hâlinde, mektup aslı çizilmeden veya yok edilmeden şikâyet ve itiraz süresinin sonuna kadar muhafaza edilir. Mektubun kısmen sakıncalı görülmesi hâlinde, aslı idarede tutularak fotokopisinde sakıncalı görülen kısımlar okunmayacak şekilde çizilerek disiplin kurulu kararı ile birlikte ilgilisine tebliğ edilir. Mektubun tamamının sakıncalı görülmesi hâlinde, sadece disiplin kurulu kararı tebliğ edilir. Tebliğ tarihinden itibaren infaz hâkimliğine başvuru için gereken süre beklenir. Bu süre içinde infaz hâkimliğine başvurulmamış ise, disiplin kurulu kararı yerine getirilir. İnfaz hâkimliğine başvurulmuş ise, infaz hâkimliği kararının tebliğinden itibaren itiraz süresi beklenir. İnfaz hâkimliği kararına itiraz edilmemiş ise bu karara göre, itiraz edilmiş ise mahkemenin kararına göre işlem yapılır.(2) Hükümlüye yapılacak tebligatta, tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde infaz hâkimliğine şikâyet hakkının kullanılmaması veya infaz hâkimliği kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren bir hafta içinde ağır ceza mahkemesine itiraz edilmemesi hâlinde, disiplin kurulu kararının kesinleşerek mektubun sakıncalı görülen kısımlarının okunmayacak şekilde çizilerek verileceği veya tamamı sakıncalı görülen mektubun verilmeyeceği bildirilir.(3) Kısmen veya tamamen sakıncalı görülen mektuplar, iç hukuk veya uluslararası hukuk yollarına başvuru yapılması durumunda kullanılmak üzere idarece saklanır."