TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR OZOK ELEKTiRiK URETiM MUH. TAAH. TiC. LTD. Ti BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/10185) Karar Tarihi: 15/11/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucu Vekilleri : 2015/10185 : 15/11/2018 iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Muammer TOP AL M. EminKUZ R1dvan GULE ; RecaiAKYEL Volkan ;AKMAK Ozok Elektrik -Oretim Muh. Taah. Tic. Ltd. Sti 1. Av. Metin GUNDA Y 2. Av. ElifKURDOGLU SENGOZ I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, elektr
TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR OZOK ELEKTiRiK URETiM MUH. TAAH. TiC. LTD. Ti BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/10185) Karar Tarihi: 15/11/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucu Vekilleri : 2015/10185 : 15/11/2018 iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Muammer TOP AL M. EminKUZ R1dvan GULE ; RecaiAKYEL Volkan ;AKMAK Ozok Elektrik -Oretim Muh. Taah. Tic. Ltd. Sti 1. Av. Metin GUNDA Y 2. Av. ElifKURDOGLU SENGOZ I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, elektrik piyasas1 alanmda verilecek lisans i9in yan maya davet edilme i lemine kar 1 a91lan davanm reddine karar verilmesinin daha once verilmi yarg1 karanm etkisiz hale getirmesi nedeniyle adil yarg1lanma hakkmm ihlal edildigi iddiasma ili kindir. II. BASVURU SURECi 2. Ba vuru 19/6/2015 tarihinde yapilm1 tir . 3. Ba vuru, ba vuru formu ve eklerinin idari yonden yapilan on incelemesinden sonra Komisyona sunulmu tur. 4. Komisyonca ba vurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bolum tarafmdan yap1lmasma karar verilmi tir. III. OLAY VE OLGULAR 5. Ba vuru formu ve eklerinde ifade edildigi ekliyle olaylar ozetle oyledir: 6. Ba vurucu Sirket, Hatay'm Samandag il9esi smirlan i9inde kurulmas1 planlanan ruzgar enerjisi santrali (RES) i9in 3/12/2002 tarihinde uretim lisans1 ba vurusu yapm1 tir . Takip eden sure9te kirk dokuz y1l i9in uretim lisans1 verilmesi uygun bulunmasma kar m ba vurucu Sirketin uzerine du en yukumlulukleri yerine getirmedigi gerek9esiyle 3/8/2007 tarihli i lemle lisans ba vurusu reddedilmi tir. 2 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/10185 : 15/11/2018 7. 4/8/2002 tarihli ve 24836 say1h Resmi Gazete'de yay1mlanan Elektrik Piyasas1 Lisans Yonetmeligi'nin (Yonetmelik), 1/5/2008 tarihli ve 26863 say1h Resmi Gazete'de yay1mlanan Elektrik Piyasas1 Lisans Yonetmeliginde Degi iklik Yap1lmasma Dair Yonetmelik'in 8. maddesi ile eklenen ge9ici 33. maddesi uyannca ba vurucu Sirket 20/5/2008 tarihinde uygun baglantI gorii tinlin tevsik edilmesi talebiyle Enerji Piyasas1 Dtizenleme Kurumuna (EPDK) ba vuruda bulunmu tur. Tevsik talebi Yonetmeligin ge9ici 33. maddesi uyannca lisans ba vurusunun yeniden degerlendirmeye almabilmesi bakimmdan on ko ulun saglanmas1 i9in yap1lm1 tlr. 8. Bu talebin sisteme yapiiacak baglant1lar i9in ger9ekle tirilecek yan manm ardmdan iletim sistemi kapasitesi tizerinden degerlendirilecegi EPDK tarafmdan ba vurucuya 28/4/2009 tarihli i lemle bildirilmi tir. 9. Ba vurucu bu i leme kar 1 iptal davas1 a9m1 tlr. 10. Ankara 10. idare Mahkemesi 17/2/2010 tarihli karanyla i lemi iptal etm1 tlr. iptal gerek9esinde, ba vurucunun daha once reddedilen lisans ba vurusunun Yonetmeligin ge9ici 33. maddesi ile tanman imkan dahilinde yeniden degerlendirmeye almabilmesi i9in uygun baglantI gorii tintin tevsik edilmesi gerektigi ve ba vurucunun bu tevsikin yap1lmas1 amac1yla ba vuruda bulundugu ifade edilmi tir. Kararda, Yonetmelik uyannca EPDK tarafmdan tevsik durumu i9in bir karar verilmesi gerektigi ve bu istemin ba ka bir ko ula bagh olarak degerlendirmeye almamayacag1 belirtilerek dava konusu i lemde hukuka uyarhk bulunmad1g1 sonucuna ula ilm1 tlf . 11. iptal htikmti Dam tay Onti9tincti Dairesinin 31/10/2012 tarihli karan ile onanm1 , karar dtizeltme istemi de aym Dairenin 6/2/2014 tarihli karanyla reddedilmi tir. 12. iptal htikmtinti takip eden stire9te RES i9in lisans verilecek irketi belirlemek amac1yla 13/9/2011 tarihinde yapilacak yan maya ba vurucu Sirket davet edilmi tir. 13. Ba vurucu Sirket soz konusu i lemin iptali istemiyle dava a9m1 tlr. Ankara 17. idare Mahkemesi (Mahkeme) davay1 reddetmi tir. 14. Ret gerek9esinde oncelikle 20/2/2001 tarihli ve 4628 say1h Enerji Piyasas1 Dtizenleme Kurumunun Te kilat ve Gorevleri Hakkmda Kanun uyannca lisans almak i9in gerekli ko ullan saglayan ba vuru sahiplerinin EPDK tarafmdan yap1lacak degerlendirme sonucu belirlenecegi , yapilan belirleme sonucunda da birden fazla ba vurunun bulunmas1 halinde Ttirkiye Elektrik iletim Anonim Sirketi tarafmdan ba vurular arasmdan sisteme baglanacak olam belirlemek i9in yan$ma yap1lacag1 hususlarmm altI 9izilmi$tir. Bu baglamda aym bolge veya aym trafo merkezi i9in ko ullan saglayan birden fazla ba vuru sahibinin bulundugu hallerde enerji verimliligini art1rmak amac1yla yan ma duyurusu yap1lmasmda mevzuata aykm bir yon bulunmad1g1 belirtilmi$ ve dava konusu i lemde hukuka aykmhk olmad1g1 sonucuna vanlarak ret gerek9esi olu turulmu tur . 15. Ret htikmti Dam tay Onti9tincti Dairesinin 8/10/2014 tarihli karan ile onanm1$, karar dtizeltme istemi de aym Dairenin 1/4/2015 tarihli karanyla reddedilmi tir. 16. Ba vurucu, karar dtizeltme isteminin reddine dair karan 20/5/2015 tarihinde tebelltig ettikten sonra 19/6/2015 tarihinde bireysel ba vuruda bulunmu tur. 3 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/10185 : 15/11/2018 IV. iLGiLi HUKUK 17. 4628 say1h Kanun'un i lem tarihi itibanyla ytirtirliikte bulunan 3. maddesinin be inci fikrasmm ilgili kism1 oyledir: "Riizgar enerjisine dayalz iiretim tesisi kurmak iizere yapzlmz$ veya yapzlacak olan lisans ba$vurularz kapsamznda, bu Kanun ile 5627 sayzlz Enerji Verimliligi Kanunu kapsamznda Elektrik j$/eri Etiit Maresi Gene! Miidiirliigii tarafindan yapzlacak tekn(/, degerlendirme ve ardzndan Kurum tarafindan yapzlacak degerlendirme sonucunda lisans almak i ;in gerekli ko$ullarz saglayan ba$vuru sahipleri belirlenir. Yapzlan belirleme sonucunda da aynz bolge ve/veya aynz trafo merkezi i ;in birden fazla ba$vurunun bulunmasz durumunda, bu ba$vurular Kurum tarafindan Tiirkiye Elektrik j/etim Anonim $irketine gonderilir. Tiirkiye Elektrik j/etim Anonim $irketi tarafindan bu durumda olan ba$vurulm araszndan sisteme baglanacak olanz belirlemek ir;in yarz$ma yapzlzr ... " 18. i lem tarihi itibanyla ytirtirliikte bulunan Yonetmeligin ge91c1 33. maddesinin birinci fikras1 oyledir: "Uretim faaliyetleri kapsamznda, Kurul kararz ile lisans verilmesi uygun bulunmu$, ancak uygun bulma kararznda belirtilen yiikiimliiliiklerini, I /5/2008 tarihi itibariyle yerine getiremediginden dolayz lisans ba$vurusu reddedilmi$ tiizel ki$ilere, I /5/2008 tarihinden itibaren otuz giin ir;erisinde Kuruma ba$vurmasz ve yapzlacak inceleme sonucunda, reddedilen lisans ba$vurusuna konu iiretim tesisi i ;in DSj tarafindan Su Kullanzm Hakkz Anla$masznzn ve TEjA$ ve elektrik dagztzm $irketleri tarafindan uygun baglantz gorii$lerinin devam ettiginin tevsik edilmesi halinde, bu kapsama giren tiizel ki$ilerin lisans ba$vurularz yeniden inceleme ve degerlendirmeye alznzr. " V. iNCELEME VE GEREK ;E 19. Mahkemenin 15/11/2018 tarihinde yapm1 oldugu toplantida ba vuru incelenip geregi dii iiniildii: A. Ba vurucunun iddialan 20. Ba vurucu; tevsik edilmeme i leminin iptali yoniinde lehine verilmi yarg1 karan bulunmasma kar m bu karan anlams1z hale getiren yan maya davet edilme i leminin iptal edilmemesinin yarg1 karannm dikkate almmamas1, uygulanmamas1 anlamma geldigini ve bu durumun adil yargilanma hakkm1 ihlal ettigini ileri siirmektedir. B. Degerlendirme 21. 30/3/2011 tarihli ve 6216 say1h Anayasa Mahkemesinin Kurulu u ve Yargilama Usulleri Hakkmda Kanun'un 48. maddesinin (2) numarah fikrasmda a91k9a dayanaktan yoksun ba vurulann Anayasa Mahkemesince kabul edilemezligine karar verilebilecegi belirtilmi tir. Bu baglamda ba vurucunun ihlal iddialanm kamtlayamad1g1, temel haklara yonelik bir miidahalenin olmad1g1 veya miidahalenin me ru oldugu a91k olan ba vurular ile karma 1k veya zorlama ikayetlerden ibaret ba vurular a91k9a dayanaktan yoksun kabul edilebilir (Hikmet Balabanoglu, B. No: 2012/1334, 17/9/2013, 24). 22. Anayasa'nm 36. maddesinin birinci fikrasmda; herkesin yarg1 organlanna davac1 veya davah olarak ba vurabilme ve bunun dogal sonucu olarak da iddia, savunma ve adil 4 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/10185 : 15/11/2018 yarg1lanma hakk:1 guvence altma almm1 tu . Amlan maddeyle guvence altma alman adil yarg1lanma hakk:1, kendisi bir temel hak niteligi ta 1masmm otesinde diger temel hak ve ozgurluklerden gereken ekilde yararlamlmay1 ve bunlann korunmasm1 saglayan en etkili guvencelerden biridir. Bu baglamda Anayasa'nm yasama ve yurutme organlan ile idarenin mahkeme kararlanna uyma zorunlulugunu ve mahkeme kararlannm degi tirilemeyecegi ile uygulanmasmm geciktirilemeyecegini ifade eden 138. maddesinin de adil yarg1lanma hakkmm kapsammm belirlenmesinde gozetilmesi gerektigi a91ktu (Arman Mazman, B. No: 2013/1752, 26/6/2014, 57). 23. Anayasa'nm 36. maddesinde ifade edilen hak arama ozgurlugu ve adil yarg1lanma hakk:1, sadece yarg1 mercileri onunde davac1 ve davah olarak iddia ve savunmada bulunma hakkm1 degil yarg1lama sonunda hakk:1 olam elde etmeyi de kapsayan bir haktu (A YM, E.2009/27, K.2010/9, 14/1/2010). 24. Karann icras1 hakk:1; mahkemeye eri im hakk:1 ve karar hakk:1 ile birlikte adil yarg1lanma hakkmm guvencelerinden olan mahkeme hakkmm bir unsurunu olu turmaktad1r. (Filiz Fzrat, B. No: 2014/10305, 5/12/2017, 29). Mahkeme kararlannm uygulanmas1 yarg1lamanm d1 mda olmakla birlikte onu tamamlayan ve yarg1lamanm sonu ; dogurmasm1 saglayan bir unsurdur. Karar uygulanmazsa yargilamanm da bir anlam1 olmayacaktu. Bu nedenle yarg1 kararlannm uygulanmas1 mahkeme hakkz kapsammda degerlendirilmektedir. Buna gore yarg1lama sonucunda mahkemenin bir karar vermi olmas1 yeterli degildir. Bu karann etkili bir ekilde uygulanmas1 da gerekir. Hukuk sisteminde , nihai mahkeme kararlanm taraflardan birinin aleyhine sonu ; doguracak ekilde uygulanamaz hale getiren duzenlemeler bulunmas1 veya mahkeme kararlannm icrasmm herhangi bir ekilde engellenmesi hallerinde mahkeme hakkz da anlamm1 yitirecektir (benzer yonde degerlendirmeler i ;inAhmet Yzldzrzm, B. No: 2012/144 , 2/10/2013, 28). 25. Kural olarak mahkeme kararlannm uygulanmas1, ilam zamana 1m1 dolmad1g1 surece her zaman talep edilebilir. Bu yondeki bir talebe ragmen mahkeme karan uygulanmam1 sa olumsuz kamu gucu i leminden kaynaklanan ve suregelen bir ihlalden soz edilebilir. Bu durumda ba vurucu, mahkeme karannm uygulanmas1 talebini muteakiben makul bir sure bekledikten sonra Anayasa Mahkemesine bireysel ba vuruda bulunabilir . Ba vurucunun talebinden vazge ;tigi ya da takipsiz buakt1g1 anla 1lmad1k9a bu tur ba vurulann suresinde yap1ld1gm1 kabul etmek gerekir (Ahmet Yzldzrzm, 29). 26. Somut ba vuruda, yarg1 karannm uygulanmad1g1 iddias1, bir ba ka uyu mazhkta lehe olan karan etkisiz hale getirecek ekilde ret karan verildigi iddiasma dayand1gmdan ve aleyhe verilen ret hukmunun kesinle mesinin ardmdan bireysel ba vuruda bulunuldugu goruldugunden ba vurunun suresinde oldugu kabul edilmi tir. 27. Ba vurunun suresinde yap1ld1gma dair bu belirlemenin ardmdan karann icras1 hakkma yonelik bir mudahalenin bulunup bulunmad1gmm tespiti gerekmektedir. 28. Karann icras1 hakkmm ihlal edildigi iddiasma konu edilen hukmun uygulamp uygulanmad1gmm anla 1labilmesi i ;in hukmun i ;eriginin saptanmas1 ve somut olaym hukuki degerlendirmesinin yapilmas1 gerekecektir. 29. Somut olaya ili kin mevzuat hukumleri irdelendiginde oz olarak ba vurucu irketin daha once sonu9landmlmam1 olan lisans ba vuru surecini canland1rmak i ;in Elektrik Piyasas1 Lisans Yonetmeligi'ne 2008 y1lmda eklenen ge ;ici 3. madde uyannca EPDK nezdinde tevsik talebiyle ba vuruda bulundugu, ancak bu talebin belirli bir ko ula 5 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/10185 : 15/11/2018 bagh olarak reddi iizerine a9ilan davada esastan iptal karan verildigi ve akabinde ba vurucu irketin lisans almaya hak kazanacak irketin belirlenmesi adma EPDK tarafmdan yan maya davet edildigi goriilmektedir. 30. Konuya ili kin mevzuat hiikiimleri dikkate almd1gmda, lisans almak i9in gerekli ko ullan saglayan ba vuru sahiplerinin belirlenmesinin ardmdan sisteme baglanacak olam belirlemek i9in yan ma yap1lacag1 goriilmektedir. Diger taraftan daha once ba vurusu reddedilmi irketlerin yapacaklan ba vuru iizerine tevsik talebinin uygun bulunmas1 halinde yeniden degerlendirmeye almacaklan a91ktir ( bkz. 17, 18). Bu baglamda tevsik talebinin kabulil, bir ba ka ifadeyle tevsik talebinin reddi i leminin yarg1 karan ile iptali dogrudan lisans alma hakkmm kazamlmas1 anlam1m ta 1mamakta; lisans verilecek firmay1 belirlemek i9in yap1lacak degerlendirmeye katilma irnkam saglayan bir hukuki duruma viicut vermektedir. Somut olayda da ba vurucu irket lisans verilecek firmanm belirlenmesi i9in yap1lacak yan maya davet edilmWir. 31. Buna gore yeniden degerlendirmeye almmasm1 saglayacak olan tevsik talebinin kabulilnii yarg1 karan ile elde eden ba vurucu irketin lisans verilecek firmamn belirlenecegi yan maya davet edildigi goriildiigiinden Ankara 10. idare Mahkemesinin 17/2/2010 tarihli karannm uygulanmad1gmdan bahsedilemez. 32. Bu nedenle Mahkeme tarafmdan verilen iptal karannm uygulanmad1gmdan soz edilemeyeceginden karann icras1 hakkma yonelik bir miidahalenin bulunmad1g1 sonucuna vanlm1 tlf. 33. A91klanan gerek9elerle ba vurunun, diger kabul edilebilirlik ko ullan yoniinden incelenmeksizin ar;1kr;a dayanaktan yoksun olmas1 nedeniyle kabul edilemez olduguna karar verilmesi gerekir. VI. HUKUM A91klanan gerek9elerle; A. Ba vurunun ar;1kr;a dayanaktan yoksun olmas1 nedeniyle KABUL EDiLEMEZ OLDUGUNA, B. Yarg1lama giderlerinin ba vurucu iizerinde BIRAKILMASINA 15/11/2018 tarihinde OYBiRLiGiYLE karar verildi. Ba kan Engin YILDIRIM Dye Muammer TOP AL Dye R1dvan GULEC:: Dye M.EminKUZ Dye RecaiAKYEL 6