Kamu İhale Kurulu · K.2025/UH.II-2540 · EMNİYET GENEL MÜDÜRLÜĞÜ POLİS AKADEMİSİ BAŞKANLIĞI

2025/1454953 İhale Kayıt Numaralı "HAZIR YEMEK ALIMI" İhalesi

Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Karbil Temizlik Sağlık Hizmetleri Gıda İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. , İHALEYİ YAPAN İDARE: Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1454953 İhale Kayıt Numaralı “ Hazır Yemek Alımı ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığı tarafından 22.10.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Hazır Yemek Alımı ” ihalesine ilişkin olarak Karbil Temizlik Sağlık Hizmetleri Gıda İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 16.10.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.10.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.10.2025 tarih ve 198358 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.10.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/2174 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinin 11 sıra nolu özel aykırılık halinde “Bu şartnamede belirtilen zorunlu nedenler dışında yüklenicinin yemek çıkarmaması veya noksan yemek çıkarması nedeniyle öğrencinin yemek talebinin karşılanmaması halinde idarece yemek temin edilir. Temin edilen yemek bedeli kestirilecek fatura karşılığında protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın yüklenicinin hak edişinden kesilir ve ayrıca ceza uygulanır.” düzenlemesinin yer aldığı, aynı satırın devamında bahsi geçen aykırılık halinin meydana gelmesi durumunda sözleşme bedelinin on binde 1’i oranında ceza kesileceğinin belirtildiği, ancak yukarıda aktarılan sözleşme tasarısı düzenlemesinde, hem yüklenicinin hak edişinden idarece temin edilecek olan yemek bedelinin kesilecek olması hem de sözleşme bedeli üzerinden ceza kesilecek olmasının mevzuata aykırı olduğu, Öte yandan yüklenici kaynaklı nedenlerle öğrencilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanmaması hali, doğrudan sözleşmenin feshini gerektiren ağır bir aykırılık hali olduğundan, söz konusu düzenlemeye Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü madde düzenlemesinde yer verilmesi gerektiği, dolayısıyla yukarıda aktarılan Sözleşme Tasarısı düzenlemesinin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 77/A maddesi hükümlerine aykırı şekilde düzenlendiği, 2) Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36.1’inci maddesinde “…Hazır Yemek işinde 15 günde bir ödeme yapılacağından muayene ve kabuller 15 er günlük olarak İdari ve Teknik Şartname, Sözleşme ve Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde kısmı ödeme yapılacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan düzenleme kapsamında ihale konusu işte kısmi kabul yapılacağı, kabul işlemlerinin yapılarak kısmi ödeme yapılacağı yönündeki düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, 3) Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36.1’inci maddesinde “…İdarenin kullanılacak olan mutfaklarında her hangi bir doğal afet sonucu gibi (Yangın, Sel v.b) hallerde mutfakların kullanılamaz hale gelmesi durumunda yüklenicinin kendi belirleyeceği ve idare tarafından onay verilen yerde ihale dokümanında belirtilen koşullara uygun şekilde yemek çıkartılarak hizmete devam edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, söz konusu düzenlemeden, mücbir sebep halleri (doğal afet, yangın, sel vb.) sonucunda idarenin mutfaklarının kullanılamaz hale gelmesi durumunda, yüklenicinin kendi belirleyeceği ve idare tarafından onay verilen yerde ihale dokümanında belirtilen koşullara uygun şekilde yemek çıkartılarak hizmete devam edileceğinin anlaşıldığı, Kamu İhaleleri Sözleşme Kanunu’nun 10’uncu maddesi ve devamı maddelerinde bu hallerde yükleniciden edimini yerine getirmesinin istenemeyeceği düzenlenmiş olmasına rağmen, sözleşme tasarısının yukarıda aktarılan düzenlemesinden hareketle “her hangi bir doğal afet (Yangın, sel v.b)” durumunda bile Kanun’da mücbir sebep olarak sayılan hallerde (doğal afet) dahi hizmetin yerine getirilmesinin istenilmiş olmasının mevzuata aykırı olduğu, 4) İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 45.1’inci maddesinde “…Yüklenici, her türü hak ediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idarece istenilen kayıt ve şartları taşıması gerekir. Sözleşme ve şartnamede belirtilen bu yasağa rağmen, idarenin yazılı onayı olmaksızın alacağını temlik eden yüklenici, sözleşme bedelinin %10 oranındaki tutarı cezai şart olarak idareye ödemeyi kabul ve taahhüt eder. İdare, belirtilen cezai şart tutarını yüklenicinin hak edişe bağlanarak ödenecek istihkaklarından re’sen ve öncelikle kesecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, İhale dokümanı düzenlemeleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde, idarenin yazılı onayı olmaksızın alacağını temlik eden yüklenicinin, sözleşme bedelinin %10 oranında ceza ödemesinin şart koşulması, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak yaptırımların düzenlendiği Tip Sözleşmeye aykırılık teşkil ettiği, 5) İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 45.1’inci maddesinde “…Bahse konu hizmet alımı güvenlik, doğal afet, salgın hastalık vb. nedenler göz önünde bulundurularak hizmet alımının iptali durumda yüklenici tarafından idareden her hangi bir hak ve ödeme talep edilmeyecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak bu düzenleme ile yüklenicinin daha önce yapmış olduğu işlere istinaden alacaklarına ilişkin idareden herhangi bir hak ve ödeme talep edemeyecek olması hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu, 6) Teknik Şartname’nin 131-132 sayfaları aralığında yer alan örnek sabah kahvaltısı menüsünde bulunan “Sürülebilir Peynir” ürününün gramaj miktarına ilişkin ihale dokümanında herhangi bir düzenleme yapılmadığı, bu durumun hem sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine hem de gerektiğinde sağlıklı bir şekilde aşırı düşük teklif açıklaması ve değerlendirmesi yapılabilmesine engel teşkil ettiği, 7) Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinin 6 sıra nolu özel aykırılık halinde “Yüklenicinin teknik şartnamede belirtilen bakım-onarım işlemleri ve arızaların (soğutucu, havalandırma, fırın, bulaşık makinesi vb. demirbaş malzemeleri ile ilgili) 3 iş günü içerisinde giderilmediğinin tespit edilmesi halinde” düzenlemesinin yer aldığı, bu düzenlemeden, yüklenicinin idareye ait demirbaş ve ekipmanlarının arızalanması durumunda 3 iş günü içerisinde arızlarını gidermesi gerektiği, aksi taktide idari para cezası uygulanacağı, yüklenicinin sözleşme koşullarına uygun davranma yükümlülüğü içerisinde kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki mallara zarar vermemesi gerektiği açık olmakla birlikte, söz konusu düzenlemede idarenin demirbaş, makine, araç ve gereçlerin arızalanması durumunda tamir sorumluluğunun yüklenicinin kullanımdan kaynaklanan kusuruna bağlanmadığı, bu durumda işin ifası süresince yüklenicinin kusuru olmaksızın bozulan idare demirbaşının tamir maliyetinin yükleniciye yüklenemeyeceği, aksi halde yüklenici için öngörülemez bir maliyetin doğabileceğinden, yukarıda aktarılan sözleşme tasarısı düzenlemesinin mevzuata aykırı olduğu, isteklilerin sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlayabilmelerine engel teşkil ettiği, 8) Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinin 8 sıra nolu özel aykırılık halinde “Çalışanların işe gelmemesi, eksik gelmesi, zamanında gelmemesi, teknik şartnamede belirtilen vasıflara uygun personel olmaması veya buna benzer hallerde” düzenlemesinin yer aldığı, aynı satırın devamında söz konusu aykırılığın gerçekleşmesi durumunda ilk sözleşme bedelinin On Binde 1’i oranında ceza uygulanacağının belirtildiği, bu düzenlemeden, yüklenici çalışanlarının işe gelmemesi durumunda idari para cezası uygulanacağının anlaşıldığı, ancak yüklenicinin söz konusu işte çalıştırılacak olan personellerinin işe gidiş ve gelişlerinin (yol) kendisi tarafından sağlanacağı ihale dokümanı düzenlemelerinden anlaşılmakla birlikte, yüklenicinin herhangi bir kusuru olmaksızın yüklenici çalışanlarının işe gelmemesi halinde idari para cezasının uygulanacak olması, yüklenici için öngörülemez bir maliyetin doğabileceği, yukarıda aktarılan sözleşme tasarısı düzenlemesinin mevzuata aykırı olduğu, isteklilerin sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlayabilmelerine engel teşkil ettiği, 9) Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” 16.1.2’nci maddesinin 13 sıra nolu özel aykırılık halinde “Yüklenici gıda zehirlenmelerine karşı her türlü önlemi almak ve bu konuda personelinin eğitimini yapmak zorundadır. Öğrencilerin yemeklerden zehirlenmesi halinde yüklenici sorumlu olacak ve yemek numuneleri ile ilgili olarak yapılacak analiz giderleri, zehirlenen öğrencilerin hastane ve ilaç masraflarını karşılayacağı gibi, ayrıca ceza uygulanacak ve ilk hak edişinden kesilecektir. Yapılacak bu işlemler yüklenicinin sorumluluklarının tümünü yerine getirdiği anlamı taşımaz. Meydana gelebilecek diğer bütün sonuçlardan yine yüklenici sorumlu olacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, aynı satırın devamında söz konusu aykırılığın gerçekleşmesi durumunda ilk sözleşme bedelinin onbinde 1’i oranında ceza uygulanacağı, sözleşmenin feshini gerektiren aykırılık sayısının ise 20 olduğunun belirtildiği, ancak yüklenici kaynaklı nedenlerle “toplu gıda zehirlenmesi” yaşanması hali, doğrudan sözleşmenin feshini gerektiren ağır bir aykırılık hali olduğundan, söz konusu düzenlemeye sözleşme tasarısının 16.1.3’üncü maddesinde yer verilmesi gerektiği, dolayısıyla yükleniciden kaynaklı nedenlerle “toplu gıda zehirlenmesi” yaşanması durumunun 20 defa gerçekleşmesi halinde sözleşmenin feshedileceği yönündeki düzenlemenin Tip Sözleşme’ye aykırı olduğu, 10) Teknik Şartname’nin “L. Yemekler ve Yemeklerde Kullanılacak Malzeme Miktarları” ana başlıklı bölümünde yer alan ve aynı adı taşıyan yemek içeriklerinin (reçetelerinin) birbirinden farklı olarak düzenlendiği, Teknik Şartnamenin 65’inci sayfasındaki “Kıymalı Makarna” yemeğinin içeriği ile Teknik Şartnamenin 66’ncı sayfasındaki “Kıymalı Makarna” içeriğinin birbirinden farklı olduğu, özellikle kıymalı makarna reçetesinin birinde “et kemiksiz = 60 gr” olarak verilmişken, diğer reçetede “et kemiksiz = 30 gr” olarak verildiği, Teknik Şartnamenin 67’nci sayfasında da 2 farklı kıymalı kol böreği içeriğine yer verildiği, kıymalı kol böreği için verilen reçetelerin/gramajların birbirinden farklı olduğu, reçetelerin birinde “50 gr patates” ürünü bulunurken, diğer içerikte patates ürününün bulunmadığı, Teknik Şartnamede aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılmak amacıyla düzenlenmiş olan 14 günlük örnek menüde ve işin süresi boyunca kullanılacak olan menülerde yer alan “Kıymalı Kol Böreği” ve “Kıymalı Makarna” yemeklerinin içeriklerine ve gramaj miktarlarına ilişkin teknik şartnamedeki farklı düzenlemeler, aynı yemeğe ilişkin farklı fiyat tekliflerinin ortaya çıkmasına sebebiyet vereceğinden, bu durumun da isteklilerin eşit koşullar altında ve sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlayabilmesine engel teşkil ettiği, Anılan yemeklerin hangi içerikler dikkate alınarak hazırlanacağı bilinemediği, ihale dokümanındaki aynı yemeklere ilişkin çelişkili içerik ve gramaj düzenlemelerinin sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine engel teşkil ettiği, 11) Teknik Şartname’nin 14’üncü sayfasında “149. Ramazan ayında akşam yemeklerinde iftariyelik (kişi başı 50 gr. hurma, siyah zeytin ve ceviz) verilecektir. 150. Ramazan ayında akşam yemeği yerine tüm öğrenciye İftar Menüsü uygulanacaktır. (19 Şubat-19 Mart tarihleri arasında bulunan akşam yemeği menüleri uygulanmayacaktır.) Ramazan ayı süresince öğrenciler için akşam (iftar) yemeğinde roll ekmek yerine kişi başı 150 gr pide verilecektir. … 152. Ramazan ayında İdarenin isteği doğrultusunda iftarda ve sahurda yemek verilecektir. Bu yemeklerin verilmesinden ve diğer yerleşkelere yemek götürülmesi ve servis yapılmasından yüklenici sorumludur.” düzenlemesinin yer aldığı, Teknik Şartname’nin 129-130 sayfaları aralığında da “polis akademisinde eğitim gören öğrencilerin ramazan ayı menüsü” başlıklı tabloda 29 günlük sahur ve iftar yemeği menüsüne yer verildiği, Birim Fiyat Teklif Cetveli incelendiğinde ise “İftar Yemeği” öğünü için ayrı bir satır açılmadığı, iş kalemi belirlemesi yapılmadığı, İftar yemeği menüsünün, akşam yemeği öğününden gerek içerik, gerekse çeşit/kap sayısı bakımından farklı olduğu, öğrencilere verilecek olan iftar yemeği ödemesinin yükleniciye nasıl ve ne şekilde yapılacağı bilinemediği, ayrıca işin süresi boyunca ortalama olarak ne kadar miktarda iftar yemeği verileceğinin ihale dokümanı düzenlemelerinden anlaşılamadığı, bu belirsizliklerin eşit koşullar altında ve sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine engel teşkil ettiği, 12) Teknik Şartname’nin 14’üncü sayfasında “149. Ramazan ayında akşam yemeklerinde İftariyelik (kişi başı 50 gr. hurma, siyah zeytin ve ceviz) verilecektir.” düzenlemesin yer aldığı, bu düzenlemeden, ramazan ayında akşam yemeklerinde kişi başı “50 gr hurma, siyah zeytin ve ceviz” ürünlerinin verileceği, Teknik Şartname’nin 129-130 sayfaları aralığındaki “Polis Akademisinde Eğitim Gören Öğrencilerin Ramazan Ayı Menüsü” başlıklı tablodaki 29 günlük iftar yemeği menüsünde ise “Hurma + Zeytin” ürününün verildiği, Aynı şekilde Teknik Şartname’nin 132-133 sayfaları aralığındaki “Aşırı Düşük Sorgusunda Açıklama Getirilecek 14 Günlük Ramazan Menüsü (Normal Gramajlı Menü Üzerinden Açıklama Getirilecektir.)” başlıklı iftar yemeği örnek menüsünde de “Hurma + Zeytin” ürününe yer verildiği, bu durumda ramazan ayında iftar yemekleri ile birlikte iftariyelik olarak “ceviz” ürünün verilip verilmeyeceği hususunda ihale dokümanı düzenlemeleri arasında bir çelişki meydana geldiği, işin süresinin 12 ay olduğu ve ramazan ayının işin süresinin önemli bir bölümü olan 1 (bir) ayı kapsadığı hususlar göz önüne alındığında, iftar yemekleri ile birlikte “ceviz” ürününün verilip verilmeyeceği hususundaki belirsizliğin eşit koşullar altında ve sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine engel teşkil ettiği, iftar yemeği maliyeti içerisinde “ceviz” ürün maliyetinin olup olmadığı bilinemediği, İdarenin şikayet başvurusuna verdiği cevabi yazıda iftarda kişi başı “50 gr. Ceviz” ürünü verileceği belirtilmekle birlikte, teknik şartnamedeki örnek iftar yemeği menüsünde iftariyelik olarak “hurma + zeytin” verileceği belirtildiğinden, örnek menüdeki düzenleme ile idarenin verdiği cevabi yazı çeliştiği, bu durum sözleşmenin uygulanması aşamasında çeşitli ihtilafların yaşanmasına sebebiyet verebileceği, Öte yandan teknik şartnamenin 80’inci sayfasında Ceviz ve Hurma ürünlerinin “20 gr.” olarak verileceği belirtilmesine rağmen, idarenin şikayet başvurusuna verdiği cevabi yazıda iftarda “50 gr. ceviz ve 50 gr. Hurma” verileceğinin belirtilmesi, söz konusu ürünlerin kişi başı verilecek gramaj miktarı hususunda tereddüde düşülmesine neden olduğu, bu çelişkinin de sağlıklı bir şekilde fiyat teklifi hazırlanabilmesine engel teşkil ettiği iddialarına yer verilmiştir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Tip sözleşmeler” başlıklı 5’inci maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasında uygulama birliğini sağlamak üzere mal veya hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Tip Sözleşmeler Resmi Gazetede yayımlanır. İdarelerce yapılacak sözleşmeler Tip Sözleşme hükümleri esas alınarak düzenlenir. Mal ve hizmet alımlarında, Kurumun uygun görüşü alınmak kaydıyla istekliler tarafından hazırlanması mutat olan sözleşmeler kullanılabilir.” hükmü, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde “ (1) İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur.” hükmü, Anılan Yönetmelik’in “Sözleşme tasarısı” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) İdare, sözleşme tasarısını bu Yönetmeliğin ekinde yer alan tip sözleşmeyi esas alarak hazırlar. (2) Tip sözleşmede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine ve sözleşme türüne (götürü bedel/birim fiyat) göre 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir. (3) İdare, tip sözleşmede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir. (4) İhalelerde, Kurumun uygun görüşü alınmak kaydıyla istekliler tarafından hazırlanması mutat olan sözleşmeler kullanılabilir. (5) Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar” başlıklı 77/A maddesinde “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshine ilişkin Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin 16 ncı maddesinde yapılan düzenlemelerde, ihale konusu işin niteliği ve özelliğine göre mahiyeti itibarıyla bir defadan fazla tekrarı mümkün olmayan aykırılık halleri ile Tip Sözleşmenin 16.1.3 üncü maddesinde düzenlenmesi gereken sözleşmenin doğrudan feshine sebebiyet verecek nitelikte olan ağır aykırılık halleri Tip Sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde özel aykırılık hali olarak belirlenmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. 16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır.]’dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır. 16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. 26.1 Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de … 26.2 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. 16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 1 2 3 …. … 16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30’unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. 16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır. 16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir. 16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. 16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz...” düzenlemesi yer almaktadır. Anılan Tip Sözleşme’nin 16.1.2 ve 16.1.3 numaralı bentlerine ilişkin 26.1, 26.2, 26.3 ve 26.4 numaralı dipnotlarında ise aşağıdaki açıklamalar mevcuttur: “26.1. Bu kısımda aykırılık hali olarak somut fiillere yer verilebilecek olup, cezaya ilişkin yazılacak oranlar ilk sözleşme bedelinin %2’sinden fazla olamaz. 26.2. Bu kısma yazılacak sayı otuzdan az olmamak üzere idarece belirlenecektir. 26.3.Bu kısma yazılacak sayı üçten az olmamak üzere idarece belirlenecektir. 26.4 Bu kısma somut fiiller yazılabilecek olup, bu aykırılık hallerinin, varsa 16.1.2 nci maddede yer alan aykırılık hallerinden farklı olması gerekmektedir.” İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Hazır Yemek Alımı b) Türü: Hizmet alımı c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Miktarı: 630.000 ÖĞÜN SABAH KAHVALTISI 500.000 ÖĞÜN ÖĞLE YEMEĞİ 630.000 ÖĞÜN AKŞAM YEMEĞİ 61.480 ÖĞÜN SAHUR YEMEĞİ Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: 1-Polis Akademisi Başkanlığı Gölbaşı Yerleşkesi Gölbaşı/ANKARA 2-Polis Akademisi Başkanlığı Çamlıca Yerleşkesi Yenimahalle/ANKARA 3-Polis Akademisi Başkanlığı Anıttepe Yerleşkesi Çankaya/ANKARA 4-Başkanlığımızca Belirlenecek Olan Kamp Süresince Didim Uygulamalı Eğitim Kampı Didim/AYDIN” düzenlemesine, Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. 16.1.1. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde yer alan özel aykırılık ve 16.1.3 üncü maddesinde yer alan ağır aykırılık halleri dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak ceza oranı, ilk sözleşme bedelinin On Binde 1'dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır. 16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 75 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Özel Aykırılık Halleri Aykırılık Hali İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı Aykırılık Sayısı 1 Yemek saatinde aksama olması halinde On Binde 1 20 2 Yemek gramajlarına uymama, yemeklerde eksik malzeme kullanma ve masalarda gerekli malzemelerin bulundurulmaması hallerinde ve eksik kullanılan malzeme miktarını bir sonraki yemeklerde kullanılacaktır. On Binde 1 20 3 Yemek pişirilmesi esnasında kaliteye ve evsafa uyulmama, yanmış, pişmemiş vs. durumların tespit edilmesi halinde On Binde 1 20 4 Mutfakta, yemekhanede, malzemelerde, gıda maddelerinde her türlü temizlik ve hijyenik kurallara uyulmaması, çalışan personelin kılık kıyafetinde teknik şartnamede belirtilen esaslara uyulmaması ve temizlik esaslarının yerine getirilmemesinin tespit edilmesi halinde On Binde 1 20 5 Yemeğin taşınmasında (polis akademisi, çamlıca ve anıttepe kampusü ile gölbaşı revir yemekhanesi) yemeklerin sıcaklığının, soğukluğunun, temizliğinin ve görünümünün korunamayıp bozulduğunun tespiti halinde On Binde 1 20 6 Yüklenicinin teknik şartnamede belirtilen bakım-onarım işlemleri ve arızaların (soğutucu, havalandırma, fırın, bulaşık makinesi vb. demirbaş malzemeleri ile ilgili) 3 iş günü içerisinde giderilmediğinin tespit edilmesi halinde On Binde 1 20 7 Çalıştırılan personelin hijyen eğitiminin yaptırılmaması veya idarenin bildirdiği zamanda yaptırılmaması hallerinde On Binde 1 20 8 Çalışanların işe gelmemesi, eksik gelmesi, zamanında gelmemesi, teknik şartnamede belirtilen vasıflara uygun personel olmaması veya buna benzer hallerde On Binde 1 20 9 Her türlü temizliğe uyulmaması, Türk standartlarına uygun temizlik malzemesi kullanılmaması, insan sağlığına zararlı veya kalitesiz temizlik malzemesi kullanılması, yeterli miktarda temizlik malzemesi kullanılmaması, temizlik ile ilgili yeterli ekipman kullanılmaması, zamanında temizlik yapılmaması ve buna benzer durumlarda On Binde 1 20 10 Teknik şartnamede belirtilen sayıdan az personel çalıştırıldığının tespit edilmesi halinde, her bir işçi için günlük ceza yüklenicinin hakedişinden kesilecektir. On Binde 1 20 11 Bu şartnamede belirtilen zorunlu nedenler dışında yüklenicinin yemek çıkarmaması veya noksan yemek çıkarması nedeniyle öğrencinin yemek talebinin karşılanmaması halinde idarece yemek temin edilir. temin edilen yemek bedeli kestirilecek fatura karşılığında protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın yüklenicinin hak edişinden kesilir ve ayrıca ceza uygulanır. On Binde 1 20 12 Yüklenici çalıştırdığı personelin maaşını takip eden ayın en geç 15ine kadar ( örneğin ocak ayının maaşını şubat ayının 15 ine kadar) ödeyecektir. maaşları dağıttığını bordrolar vasıtasıyla belgeleyecek ve maaşını alan personel tarafından imzalanmış olan maaş bordroları ile sgk primlerinin yatırıldığına dair belgeleri sonraki ayın son hak edişinden önce idareye verecektir. (örneğin ocak ayı ile ilgili belgeleri şubat ayı sonuna kadar vermiş olacaktır.) bordroların doğru olarak düzenlenmesinden yüklenici doğrudan sorumludur. bordrolar yüklenici veya vekili tarafından tasdik edilmiş olacaktır. On Binde 1 20 13 Yüklenici gıda zehirlenmelerine karşı her türlü önlemi almak ve bu konuda personelinin eğitimini yapmak zorundadır. öğrencilerin yemeklerden zehirlenmesi halinde yüklenici sorumlu olacak ve yemek numuneleri ile ilgili olarak yapılacak analiz giderleri, zehirlenen öğrencilerin hastane ve ilaç masraflarını karşılayacağı gibi, ayrıca ceza uygulanacak ve ilk hak edişinden kesilecektir. yapılacak bu işlemler yüklenicinin sorumluluklarının tümünü yerine getirdiği anlamı taşımaz. meydana gelebilecek diğer bütün sonuçlardan yine yüklenici sorumlu olacaktır On Binde 1 20 14 Çalıştırılacak personel ile ilgili teknik şartnamede belirtilen evrakların ve listelerin idareye verilmemesi, zamanında verilmemesi, eksik verilmesi hallerinde On Binde 1 20 15 Yüklenicinin; teknik şartname, idari şartname, hizmet işleri genel şartnamesi ve sözleşmede yazılı olan yükümlülüklerini, sorumluluklarını yerine getirmemesi, eksik getirmesi, zamanında getirmemesi hallerinde de her bir eksiklik ve noksanlık için ayrı ayrı ceza ilk hak edişinden kesilecektir. On Binde 1 20 16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 1 Yükleniciye teslim edilen mutfak ve malzemeleri yada kendisi tarafından temin edilen malzeme ve ekipmanları çalışan personeller tarafından iş güvenliğine aykırı olarak kullanmak yada gerekli önlemleri almamasından dolayı ölüm olaylarının meydana gelmesi halinde 16.1.3.1. Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması halinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2'si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır. 16.1.4. Bu sözleşme kapsamında kesilecek cezaların toplam tutarı hiçbir durumda ilk sözleşme bedelinin % 30unu geçemez. Toplam ceza tutarının ilk sözleşme bedelinin % 30?unu geçtiğinin anlaşılması durumunda bu orana kadar ceza uygulanır ve 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. 16.1.5. Bu sözleşmenin 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerinde yer verilen aykırılıklar kapsamında somut fiillere yer verilmemesi halinde, söz konusu maddelerde yer alan cezalar ve/veya fesih yaptırımları uygulanamaz. Ayrıca, aynı aykırılığın 16.1.2 nci ve 16.1.3 üncü maddelerde birlikte sayıldığı hallerde, sözleşme uygulamasında 16.1.3 üncü madde dikkate alınır. 16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir. 16.3. Yüklenici sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesi gereğince en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için ilk sözleşme bedeli üzerinden 16.1.1 inci maddede belirtilen ceza oranında (kısmi kabul öngörülmüşse süresinde tamamlanmayan kısmın ilk sözleşme bedeli üzerinden) gecikme cezası uygulanır. Yapılacak ihtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Gecikmenin yol açtığı aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. 16.3.1. İşin tamamının ya da varsa kısmi kabule konu kısmının süresinde bitirilmemesi haline ilişkin olarak 16.1.2 nci veya 16.1.3 üncü maddelerde yapılan düzenlemeler uygulanmaz. 16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesine yer verilmiştir. Başvuruya konu ihalenin Emniyet Genel Müdürlüğü Polis Akademisi Başkanlığı tarafından açık ihale usulüyle elektronik ortamda gerçekleştirilen “Hazır Yemek Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalede 32 adet ihale dokümanı edinildiği, 22.10.2025 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 12 adet teklifin verildiği, başvuru sahibinin ihale dokümanına yönelik olarak başvuruda bulunduğu ve ihaleye teklif sunmadığı, 30.10.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile Okbay Unlu Mamülleri Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi - Demas Gıda Turizm Kuyumculuk Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Ortak Girişiminin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Btm Gurme Catering Organizasyon Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve açıklamalarından, idarelerce yapılacak sözleşmelerin Tip Sözleşme hükümleri esas alınarak düzenleneceği, Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin 16’ncı maddesinde yapılan düzenlemelerin sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshine ilişkin hususları içerdiği, Tebliğin aktarılan maddesinde ihale konusu işin niteliği ve özelliğine göre mahiyeti itibarıyla bir defadan fazla tekrarı mümkün olmayan aykırılık halleri ile Tip Sözleşmenin 16.1.3 üncü maddesinde düzenlenmesi gereken sözleşmenin doğrudan feshine sebebiyet verecek nitelikte olan ağır aykırılık hallerinin Tip Sözleşmenin 16.1.2 nci maddesinde özel aykırılık hali olarak belirlenemeyeceği anlaşılmaktadır. Şikayete konu edilen ve idarece Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinin 11’inci fıkrasında, söz konusu şartnamede belirtilen zorunlu nedenler dışında yüklenicinin yemek çıkarmaması veya noksan yemek çıkarması nedeniyle öğrencinin yemek talebinin karşılanmaması halinde idarece yemek temin edileceği, temin edilen yemek bedelinin kestirilecek fatura karşılığında protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın yüklenicinin hak edişinden kesileceği ve ayrıca ceza uygulanacağı, söz konusu ceza oranının “onbinde 1” olacak şekilde belirlendiği ve 20 tekrar durumunda sözleşmenin feshedileceği anlaşılmıştır. Yukarıda aktarılan hususlar bir arada değerlendirildiğinde, idarece Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde özel aykırılık hallerinin düzenlenmesi gerektiği, bu kapsamda yapılan düzenlemede söz konusu maddenin 11’inci fıkrasında zorunlu nedenler dışında öğrencilerin yemek talebinin karşılanamaması durumunda idarece yemeğin temin edileceği, temin edilen yemek bedelinin kestirilecek fatura karşılığında protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın yüklenicinin hak edişinden kesileceği ve ayrıca ceza uygulanacağının anlaşıldığı, bu durumda yüklenicinin hakedişinden temin edilemeyen yemek bedelinin kesilecek olmasının bir ceza olmadığı, bu bedelin karşılanamayan yemek bedeline ilişkin olduğu, ayrıca bu aykırılık durumunda belirtilen oranda ceza kesilmesinin mevzuata aykırılık taşımadığı anlaşılmıştır. Diğer yandan yüklenici kaynaklı nedenlerle öğrencilerin yemek ihtiyaçlarının karşılanmaması halinin idarece özel aykırılık olarak belirlendiği, söz konusu aykırılığın tekrarının mümkün olabileceği ve hangi hallerin özel/ağır aykırılık hali olarak belirleneceği noktasında idarelerin takdir yetkisi bulunduğu hususları bir arada değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin bu husustaki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Denetim, muayene ve kabul işlemleri” başlıklı 11’inci maddesinde “... Taahhüdün tamamlanan ve müstakil kullanıma elverişli bölümleri için kısmî kabul yapılabilir.” hükmü, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Tanımlar ” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Genel Şartnamenin uygulanmasında, 4734 sayılı Kanunda ve diğer ihale mevzuatında yer alan tanımlar geçerlidir. Ayrıca; İş: Yükleniciye ihale edilen ve artışlar dâhil sözleşme kapsamında gerçekleştirilen; sürekli (belli dönemler itibariyle tekrarlanmak suretiyle ifa edilen) nitelikteki hizmetleri veya belli bir çalışma sonrasında tamamlanarak (bir defada) ortaya çıkarılan hizmetleri, ... İfade eder.” hükmü, “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi: Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler (emekli olan ancak yüklenici bünyesinde çalışmaya devam eden personel için prime esas kazançlar üzerinden kesilen sosyal güvenlik destek primi ve benzeri) de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir. İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır. Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır. 1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde; Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir. İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir. Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir. Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez. Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikâyet ve istekte bulunamaz. Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir. Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dâhil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” hükmü, “Hizmetin kabulü” başlıklı 44’üncü maddesinde “... b) Sürekli Nitelikteki İşlerde: Kontrol teşkilatının Genel Şartname gereğince tuttuğu kayıtlar ile yükleniciye yapılan ödemelere ilişkin belge ve kayıtlar idarece (a) fıkrasında öngörüldüğü şekilde kurulan kabul komisyonu tarafından esas alınır. Kabul komisyonu, yüklenicinin yapılan iş nedeniyle idareye karşı herhangi bir yükümlülüğünün kalmadığına karar verirse, üç nüshalı bir kabul belgesi düzenler ve bir nüshasını yükleniciye verir. Eğer yüklenicinin idareye karşı olan yükümlülüklerinden herhangi birini yerine getirmediği tespit edilirse, buna ilişkin sözleşmesinde belirtilen ceza ve kesintiler uygulanır ve kabul belgesi bundan sonra verilir.” hükmü, “Kısmi kabul” başlıklı 45’inci maddesinde “İşin kısımlar halinde ve değişik zamanlarda tamamlanacağı sözleşmede öngörülmüşse, tamamlanan ve müstakil kullanıma elverişli olan kısımlar için, idarenin isteği üzerine ve işin bütününün kabulünün yapıldığı anlamına gelmemek şartıyla 44 üncü madde hükümlerine uygun olarak kısmi kabul yapılabilir. Ancak, sözleşme konusu hizmetin, aynı işin tekrarı şeklinde gerçekleştirildiği yemek, temizlik, güvenlik ve personel taşıma gibi süreklilik arz eden hizmet işlerinde kısmi kabul yapılamaz. Sözleşmede belirlenen tarihte, işin tamamlandığının tespit edilebilmesi ve kabul işleminin yapılabilmesi için yüklenicinin idareye zamanında başvurması gereklidir.” hükmü, Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. 30 ..................................................................... 30 [(1) İhale konusu işte kısmi kabul yapılması öngörülüyorsa, bu maddede kısmi kabul yapılacağı yazılacak ve işin hangi kısımlarının hangi tarihlerde tamamlanacağı da belirtilecektir. (2) İhale konusu işte kısmi kabul yapılması öngörülmüyorsa ‘20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır.’ yazılacaktır.] 20.2. Sözleşme konusu iş tamamlandığında Yüklenici, (işin/ilgili kısmın) teslim alınarak kabul işlemlerinin yapılması için bu talebini içeren bir dilekçe ile İdareye başvuracaktır. Bunun üzerine (yapılan iş/ilgili kısım), her türlü masrafı Yükleniciye ait olmak üzere ... adresinde ve başvuru yazısının İdareye ulaştığı tarihten itibaren ... işgünü içinde teslim alınır. Yüklenici, işin teslimi için sözleşme ve ekleri uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zarardan sorumludur. Süreklilik arz eden işlerde, Kontrol Teşkilatı ile Yüklenicinin, işin yapılmasına ilişkin olarak hizmetin ifa edildiği dönemler itibarıyla birlikte tutacakları kayıtlar, işin o dönem içerisinde yapılan kısmının teslimi anlamına gelir. Ancak Yüklenici kayıt tutmaktan ve/veya tutulan kayıtları imzalamaktan imtina ederse Kontrol Teşkilatının kayıtları esas alınır ve bu kayıtların doğruluğu Yüklenici tarafından kabul edilmiş sayılır. 20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, ‘Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği’ ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren ... iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesi yer almaktadır. Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “ 12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Gölbaşı Muhasebe Müdürlüğü ANKARA ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir: Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığınca belirlenen ilke ve esaslar çerçevesinde serbest bırakılan ödenekler dahilinde Gölbaşı Malmüdürlüğünce ödenir. Genel Şartnamenin Hakedişler ve Ödemer başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde 15 günde bir yapılacaktır.” düzenlemesine, “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır. 20.2. Sözleşme konusu iş tamamlandığında Yüklenici, (işin/ilgili kısmın) teslim alınarak kabul işlemlerinin yapılması için bu talebini içeren bir dilekçe ile İdareye başvuracaktır. Bunun üzerine (yapılan iş/ilgili kısım), her türlü masrafı Yükleniciye ait olmak üzere Polis Akademisi Başkanlığı Gölbaşı/ANKARA adresinde ve başvuru yazısının İdareye ulaştığı tarihten itibaren 10 (On) iş günü içinde teslim alınır. Yüklenici, işin teslimi için sözleşme ve ekleri uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zarardan sorumludur. Süreklilik arz eden işlerde, Kontrol Teşkilatı ile Yüklenicinin, işin yapılmasına ilişkin olarak hizmetin ifa edildiği dönemler itibariyle birlikte tutacakları kayıtlar, işin o dönem içerisinde yapılan kısmının teslimi anlamına gelir. Ancak Yüklenici kayıt tutmaktan ve/veya tutulan kayıtları imzalamaktan imtina ederse Kontrol Teşkilatının kayıtları esas alınır ve bu kayıtların doğruluğu Yüklenici tarafından kabul edilmiş sayılır." 20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 30 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesine, Anılan Tasarı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinde “…Hazır Yemek işinde 15 günde bir ödeme yapılacağından muayene ve kabuller 15 er günlük olarak İdari ve Teknik Şartname, Sözleşme ve Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde kısmı ödeme yapılacaktır…” düzenlemesine yer verilmiştir. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde, hakediş raporunun, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı belirtilmiş olup bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılması gerektiği düzenlenmektedir. Söz konusu madde ile, hakediş raporunun tahakkuka bağlanması hususunun otuz günlük süreyle kısıtlanması, bu sürelere ilişkin sözleşmede kayıt bulunmaması şartına bağlandığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla hakediş raporunun tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen süre dışında bir süre belirlenmesi noktasında idarenin yetki ve sorumluluğunun bulunduğu sonucuna varılmıştır. Ancak anılan Şartname maddesinde, ödemenin tahakkuk işleminin gerçekleştirildiği tarihten başlamak üzere 30 gün içinde yapılması gerektiği öngörülmüş olup ödeme süresinin belirlenmesi hususunda (farklı bir süre belirleme yönünden) idareye herhangi bir takdir yetkisi verilmediği anlaşılmıştır. Yukarıda aktarılan doküman düzenlemesinden ödemenin Genel Şartnamenin Hakedişler ve Ödemeler başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde 15 günde bir yapılacağı, idarece Sözleşme Tasarısı’nın 20’nci maddesinin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Açık İhale Usulü ile İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip Sözleşme’ye uygun olarak düzenlendiği, idarece yer verilen “20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır” düzenlemesinden kısmi kabul yapılmayacağının anlaşıldığı, bu çerçevede başvuru sahibinin konuya ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır. 3) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak: 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Mücbir sebepler” başlıklı 10’uncu maddesinde “Mücbir sebep olarak kabul edilebilecek haller aşağıda belirtilmiştir: a) Doğal afetler. b) Kanuni grev. c) Genel salgın hastalık. d) Kısmî veya genel seferberlik ilânı. e) Gerektiğinde Kurum tarafından belirlenecek benzeri diğer haller. Süre uzatımı verilmesi, sözleşmenin feshi gibi durumlar da dahil olmak üzere, idare tarafından yukarıda belirtilen hallerin mücbir sebep olarak kabul edilebilmesi için; yükleniciden kaynaklanan bir kusurdan ileri gelmemiş olması, taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması, yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş bulunması, mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde yüklenicinin idareye yazılı olarak bildirimde bulunması ve yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi zorunludur.” hükmü, “Mücbir sebeplerden dolayı sözleşmenin feshi” başlıklı 23’üncü maddesinde “Mücbir sebeplerden dolayı sözleşmenin feshedilmesi halinde, hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilerek, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar iade edilir.” hükmü yer almaktadır. Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer Hususlar” başlıklı 36.1’inci maddesinde “…İdarenin kullanılacak olan mutfaklarında her hangi bir doğal afet sonucu gibi (Yangın,Sel v.b) hallerde mutfakların kullanılamaz hale gelmesi durumunda yüklenicinin kendi belirleyeceği ve idare tarafından onay verilen yerde ihale dokümanında belirtilen koşullara uygun şekilde yemek çıkartılarak hizmete devam edilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir. İdarece Sözleşme Tasarısı’nın yukarıda aktarılan maddesinde idarenin kullanılacak olan mutfaklarında herhangi bir doğal afet sonucu gibi (yangın, sel v.b) hallerde mutfakların kullanılamaz hale gelmesi durumunda yüklenicinin kendi belirleyeceği ve idare tarafından onay verilen yerde ihale dokümanında belirtilen koşullara uygun şekilde yemek çıkartılarak hizmete devam edileceği anlaşılmıştır. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun yukarıda yer verilen hükümlerinden, sebebin mücbir sebep kabul edilebilmesi için meydana gelen olayın taşıması gereken niteliklerine yer verildiği, mücbir sebep durumunda sözleşmenin feshi gibi bir hususun ortaya çıkması durumunda hesabın genel hükümlere göre tasfiye edilerek, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar iade edileceği belirtilmiştir. Söz konusu düzenleme ve mevzuat hükümleri bir arada değerlendirildiğinde; doküman düzenlemesi uyarınca idarenin mutfağının kullanılamaz hale gelmesi durumunda yüklenicinin belirleyeceği ve idare tarafından onay verilen yerde hizmete devam edileceği, mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulduğunda oluşan mücbir sebebin yüklenicinin hizmeti yerine getirmesine engel nitelikte olması durumunda, Kanun’un ilgili maddeleri uyarınca yapılacak işlemlerin belli olduğu, dolayısıyla idarece yapılan düzenlemelerde idarenin mutfağının kullanılamaması durumunun özel nitelikli bir düzenlemeyi ihtiva ettiği, bu durumda hizmetin devamını engelleyecek genel nitelikli bir durumun ortaya çıkması halinde yükleniciden Kanun hükümleri uyarınca hizmetin devamının beklenemeyeceğinin açık olduğu, dolayısıyla söz konusu özel nitelikli doküman düzenlemesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 4) Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde “…(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.” hükmü yer almaktadır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “…12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır. İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 45’inci maddesinde “…Yüklenici, her türü hak ediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idarece istenilen kayıt ve şartları taşıması gerekir. Sözleşme ve şartnamede belirtilen bu yasağa rağmen, idarenin yazılı onayı olmaksızın alacağını temlik eden yüklenici, sözleşme bedelinin % 10 oranındaki tutarı cezai şart olarak idareye ödemeyi kabul ve taahhüt eder. İdare, belirtilen cezai şart tutarını yüklenicinin hak edişe bağlanarak ödenecek istihkaklarından re'sen ve öncelikle kesecektir.” düzenlemesi, Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır. Sözleşmeye aykırılık hallerine ve uygulanacak cezalar ile sözleşmenin feshi hükümlerine Sözleşme Tasarısı’nda yer verilmesi gerekmekte olup, bu konularda diğer dokümanlarda yer alan düzenlemelerin idarece sözleşmenin yürütülmesi aşamasında uygulanamayacağı, bu nedenle başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. 5) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak: İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 45’inci maddesinde “…Bahse konu hizmet alımı güvenlik, doğal afet, salgın hastalık vb. nedenler göz önünde bulundurularak hizmet alımının iptali durumda yüklenici tarafından idareden her hangi bir hak ve ödeme talep edilmeyecektir.” düzenlemesine, Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Gölbaşı Muhasebe Müdürlüğü ANKARA ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir: Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığınca belirlenen ilke ve esaslar çerçevesinde serbest bırakılan ödenekler dahilinde Gölbaşı Malmüdürlüğünce ödenir. Genel Şartnamenin Hakedişler ve Ödemer başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde 15 günde bir yapılacaktır. 12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” düzenlemesine, “Mücbir sebeplerden dolayı sözleşmenin feshi” başlıklı 28’inci maddesinde “28.1. Doğal afet, kanuni grev, genel salgın hastalık, kısmi veya genel seferberlik ilanı ve gerektiğinde Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenecek benzeri diğer hallerin idare tarafından mücbir sebep olarak kabul edilerek sözleşmenin feshedilmesi için; yükleniciden kaynaklanan bir kusurdan ileri gelmemiş olması, taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması, yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş bulunması, mücbir sebebin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde yüklenicinin idareye yazılı olarak bildirimde bulunması ve yetkili merciler tarafından belgelendirilmesi zorunludur. Zamanında yapılmayan başvurular dikkate alınmaz ve yüklenici başvuru süresini geçirdikten sonra sözleşmenin feshi talebinde bulunamaz. Ancak mücbir sebep durumunun devam etmesi halinde başvuru süresinin devam ettiği kabul edilir. Mücbir sebeplerin devamı sırasında yapılacak başvuru, başvuru tarihinin yirmi gün öncesinden geçerli olmak üzere dikkate alınabilir. 28.2. Mücbir sebeplerden dolayı sözleşmenin feshedilmesi halinde, sözleşme konusu işlere ilişkin hesap genel hükümlere göre tasfiye edilerek, kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar iade edilir.” düzenlemesine yer verilmiştir. Yukarıda aktarılan İdari Şartname düzenlemelerinden, idarece mücbir sebep hallerine atıf yapıldığının anlaşıldığı, söz konusu düzenlemeler uyarınca hizmet alımının bahsi geçen durumlarda iptali halinde yükleniciye o zamana kadar gerçekleştirilen işler için herhangi bir hakediş ödemesi yapılmayacağı sonucuna ulaşılmayacağının, kaldı ki Sözleşme Tasarısı’nın 12’nci maddesinde de hakedişlerin 15 günde bir yapılacağının düzenlendiği, ayrıca idarece mücbir sebep durumunda yukarıda yer verilen 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu hükümleri ile Sözleşme Tasarısı’nın 28’inci maddesinde yer alan düzenlemelere uygun olarak hareket edilmesi gerektiği bir arada değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 6) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin “J.Yemekte Kullanılacak Malzemeler ve Dikkat Edilecek Hususlar” başlıklı maddesinde “163.12. Eritme (Üçgen) (Krem) Peynir: Eritme peynir üretiminde kullanılan peynirler Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliğine uygun peynirler olacaktır. Yarım yağlı olacaktır. Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliğine uygun olacaktır. … 179. Akademimizde yemek verecek yüklenicinin uygulayacağı gramajlar ve Akademimizde çıkartılacak 365 günlük yemek listeleri aşağıda verilmiştir. Bu listede olmayan yemeklerin İdarece menüye yazılması halinde bu yemeklerde kullanılacak gramajlar, verilen gramaj listesindeki benzer yemekler temel alınarak idare tarafından belirlenir ve yüklenici tarafından itiraz edilmeden uygulanır. Gramaj listesinde verilen miktarlar çiğ malzeme miktarıdır. Salça, zeytinyağı, ay çiçek yağ, peynir, vs. ağırlıkları net ağırlık üzerinden kabul edilmiştir. Kamp döneminde ve meskun mahal eğitiminde (Kampın nerede yapıldığına bakılmaksızın) yüksek gramajlardaki yemekler uygulanacaktır.” düzenlemesine, Anılan Şartname’nin 82-83 sayfalarında “Kahvaltılık malzemeler” tablosunda kahvaltılık malzemeler gösterilmiştir. Söz konusu tabloda peynir için aşağıdaki gramajlara yer verilmiştir. Krem Peynir (20 gram) 1 adet … Beyaz peynir 50 gr Kaşar peynir 50 gr Eritme peynir (üçgen) 25 gr 1 adet Eritme peynir (üçgen) 12,5 gr 2 adet Tulum peyniri 50 gr Dil peyniri 50gr … … Anılan Şartname’nin “Aşırı Düşük Sorgusunda Açıklama Getirilecek 14 Günlük Menü (Normal Gramajlı Menü Üzerinden Açıklama Getirilecektir.)” başlıklı 132’nci sayfada 12. Gün kısmında kahvaltıda “Sürülebilir peynir”in verileceği düzenlenmiştir. Yukarıda aktarılan Şartname düzenlemelerinde; 14 günlük örnek menüde “Sürülebilir peynir” girdisine yer verildiği, Şartname’nin 82-83 sayfalarında “Kahvaltılık malzemeler” gramaj tablosunda iddiaya konu girdiye yer verilmediği görülmüştür. Bahsi geçen Şartname’nin 163.12’nci maddesinde “Eritme (Üçgen) (Krem) Peynir” şeklinde ifadeye yer verildiği, dolayısıyla gramaj tablosunda ayrı ayrı başlık altında yer verilen “eritme peynir” “krem peynir”in aynı başlık altında düzenlendiği, ayrıca 179’uncu maddesinde listede olmayan yemeklerin idarece menüye yazılması halinde bu yemeklerde kullanılacak gramajların, verilen gramaj listesindeki benzer yemekler temel alınarak idare tarafından belirleneceği ifade edilmiştir. Tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde, her ne kadar idarece “sürülebilir peynir” girdisine gramaj listesinde yer verilmemiş olsa da, ihaleye katılan veya katılmayı planlayan ilgililerin ihale konusu iş piyasasında faaliyet gösterdikleri, ihale konusu işin maliyet bileşenleri (yemek çeşitleri ve bunların çiğ girdilerinin nitelik ve miktarları) konusunda bilgili oldukları, yemek piyasasında faaliyet gösteren basiretli bir tacirin dokümandaki düzenlemelere göre teklifini oluşturabileceği, bu bağlamda benzer nitelikte ürün olarak değerlendirilebilecek “krem peynir” girdisinin gramajının kullanılabileceği, dolayısıyla iddiaya konu hususun tekliflerin sağlıklı oluşturulmasına engel nitelikte olmadığı sonucuna varılmıştır. 7) Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir. Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü, Aynı Şartname’nin “Kamu düzenine ve mallarına zarar vermeme” başlıklı 15’inci maddesinde “Yüklenici işlerin yürütülmesi, tamamlanması ve işlerde olabilecek aksaklıkların giderilmesi için gereken bütün işlemlerde, sözleşme koşullarına uygun davranma yükümlülüğü içerisinde; (a) Kamu düzenine ve kamusal yaşamın gereklerine uygun davranacak, (b) Kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmaz mallar ile özel kişilerin mülkiyetindeki taşınır veya taşınmaz mallara, kamusal kullanıma tahsis edilmiş veya bırakılmış yol, meydan, park gibi orta mallarına ve kamu hizmetinde kullanılan mallara zarar vermeyecek, bunların kullanımına ve bunlara ulaşılmasına engel olmayacaktır. Belirtilen hükümlerin ihlal edilmesi nedeniyle idarenin maruz kalabileceği tüm zarar, ceza, tazminat ve benzeri sorumluluklar ile bunların mali sonuçlarından doğacak giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.” hükmü, “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19’uncu maddesinde “İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenici sorumludur. Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır. Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir. Hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitleri günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtilir. Düzenlenen sigorta poliçelerinde, idare işveren sıfatıyla, yüklenici ise işi gerçekleştiren sıfatıyla ve varsa alt yükleniciler yer almalıdır. Kıymetler tam değer üzerinden sigorta ettirilmelidir. Sözleşmesinde istenilmiş olması halinde, sigortalara ilişkin limitlerin işe başlama tarihinin yıl dönümündeki güncel değerlere yükseltilmesi zorunludur. Yüklenici, idarelerce istenen söz konusu sigortalara ilişkin poliçeleri ve ödeme kanıtlarını, iş fiili olarak başlamadan önce idareye vermek zorundadır. Sigortalar tamamlanmadığı sürece avans ve hakediş ödemesi yapılmaz. Sigorta poliçelerinde belirlenen, yüklenicinin kusurlu olduğu hallerde, kusur nedeniyle sigortanın karşılamadığı bedeller için yüklenici idareden bir istekte bulunamaz. Sigorta yükümlülüğünün kabul süresinin sonuna kadar olan süreçte devam edip etmeyeceği veya ne ölçüde devam edeceği, bu süreci düzenleyen madde hükümleri de göz önünde tutularak sözleşme veya eklerinde belirtilir. Sözleşmenin feshi veya işin/hesabın tasfiyesi halinde bu sigortalar, iş yeni yükleniciye ihale edilinceye kadar devam ettirilir ve bu süreye ilişkin sigorta giderleri ilk yükleniciye ait olur. Ancak bu süre, fesih veya tasfiye tarihinden başlamak üzere üç (3) ayı geçemez.” hükmü, “İşlerin bakımı” başlıklı 21’inci maddesinde “Yüklenici, işe başlama tarihinden işlerin tümü için kabul belgesinin tanzim edildiği tarihe kadar işlere, malzemelere ve tesise gereken özen ve bakımı gösterme sorumluluğu altında olacaktır. Yüklenici, garanti süresi içinde taahhüt ettiği bütün işlerin ve malzemelerin ve ilgili tesislerin bakım ve özeninden bu sürenin sonuna kadar sorumlu olacaktır.” hükmü yer almaktadır. Teknik Şartname’nin “C. Yüklenicinin yükümlülüğü” başlıklı maddesinde “Bütün malzemeler, tesisler ve işçilik; 21. İmalat, üretim veya hazırlanma yerinde, işyerinde ya da sözleşmede öngörülen başka herhangi bir yerde kontrol teşkilatının talep edeceği zamanlarda denetim ve testlere tabi tutulacaktır. 22. İş ve İşyerlerinin korunması ve sigortalanması; İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenici sorumludur. Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır. Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir. Hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitleri günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtilir. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi Madde 19 hükümleri kapsamında yüklenici sigorta yükümlülüğünü yerine getirecektir.” düzenlemesine, “D. Demirbaş İle İlgili Hususlar” başlıklı maddesinde “78.İdare tarafından teslim edilen araç-gereç ve demirbaşların bakım, onarım giderleri yüklenici tarafından karşılanacaktır. Bu malzemelerin kırılmasından, eksilmesinden, kaybolmasından yüklenici sorumlu olacak ve en az 3 iş günü içinde tamamlanacaktır. 79. İdarenin demirbaş malzemelerinin kullanılması konusunda itinalı davranılacak, yersiz ve gereksiz kullanımdan kaçınılacak, aksi taktirde meydana gelecek zarardan yüklenici sorumlu olacaktır. 80. İşletilmesi yükleniciye verilecek olan mutfak ve yemekhanelerdeki pişirme ve yemek işlemlerinde kullanılan bütün demirbaşlar olduğu gibi sözleşme ve eklerinde belirtilen esaslara göre yükleniciye sözleşme imzalanmasından sonra bir protokol ile çalışır durumda teslim edilecek ve işin sonunda evsaf ve miktar olarak aynen teslim alınacaktır. Ayrıca mutfak, yemekhane, ilgili depolar ile işçilerin kullanacağı bölümler ile yemekhane binası içinde bulunan salonlar yükleniciye teslim edilecektir. 81. İdarece çalışma süresince kendisine protokolle çalışır durumda verilen demirbaşları tekniğine uygun bir biçimde kullanarak bakım, onarım ve muhafazasından sorumludur. Eksiklikler ve aksaklıklar en az 3 iş günü içinde yüklenici tarafından (öncelikle yetkili servis, yetkili servis olmaması durumunda idarenin bilgisi dahilinde firma arayıcılığıyla) giderilecektir. Giderilmemesi halinde gerekli yasal işlem İdare tarafından yapılacaktır. 82. Yüklenici, idareden protokolle aldığı mevcut yemek pişirme ve taşıma malzemelerini (mutfak demirbaşları, ambar mutfak, yemekhane malzemeleri ve diğer ofis demirbaşları) yine protokolle teslim eder. Bu malzemeler dışında ve idarenin bilgisi dahilinde başka malzeme getirirse işin sonunda ve idarenin bilgisi dahilinde aynen götürebilecektir. 83. Yüklenici kendisine teslim edilen mutfak ve yemekhanelerde gerekmesi halinde yapacağı inşaatla ilgili tadilat ve değişikliklerde idarenin onayını alacaktır. 84. Yüklenici kendisine teslim edilen işyerlerini ve demirbaş malzemelerini üçüncü şahıslara kısmen veya tamamen devredemeyeceği gibi taksimatı da değiştiremez. 85. Yemekler için kullanılacak olan tabaklar çeşit sayısına ve öğrenci sayısına göre yüklenici tarafından getirilecek ve kırılması ve eksilmesi durumunda en seri bir şekilde yenisi getirilerek tamamlanacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Teknik Şartname’nin aktarılan düzenlemelerinde, mutfak ve yemekhanelerdeki pişirme ve yemek işlemlerinde kullanılan bütün demirbaşların olduğu gibi sözleşme ve eklerinde belirtilen esaslara göre yükleniciye sözleşme imzalanmasından sonra bir protokol ile çalışır durumda teslim edileceği ve işin sonunda evsaf ve miktar olarak aynen teslim alınacağı, idarece çalışma süresince yükleniciye protokolle çalışır durumda verilen demirbaşları tekniğine uygun bir biçimde kullanarak bakım, onarım ve muhafazasından sorumlu olduğu, eksiklikler ve aksaklıkların en az 3 iş günü içinde yüklenici tarafından (öncelikle yetkili servis, yetkili servis olmaması durumunda idarenin bilgisi dahilinde firma arayıcılığıyla) giderileceği, yüklenicinin, idareden protokolle aldığı mevcut yemek pişirme ve taşıma malzemelerini (mutfak demirbaşları, ambar mutfak, yemekhane malzemeleri ve diğer ofis demirbaşları) yine protokolle teslim edeceği, ayrıca Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde yer verilen özel aykırılık hallerinden 6 no’lu aykırılıkta yüklenicinin teknik şartnamede belirtilen bakım-onarım işlemleri ve arızaların (soğutucu, havalandırma, fırın, bulaşık makinesi vb. demirbaş malzemeleri ile ilgili) 3 iş günü içerisinde giderilmediğinin tespit edilmesi halinde ceza uygulanacağı anlaşılmıştır. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’ne göre kontrol edilerek işe başlanacağı, yüklenicinin kendisine teslim edilen her türlü demirbaş malzemeyi işin sonuna kadar korumak ve işin bitiminde aynen teslim etmek zorunda olduğu, aksi halde rayiç bedel üzerinden tazminle mükellef olduğu, idareye ait mutfak ve yemekhanelerdeki demirbaş malzemelerin (soğuk hava, bulaşık makinesi, havalandırma vb.) periyodik bakımlarının ve kalibrasyonlarının yapılmasının da yüklenicinin sorumluluğunda olduğu, demirbaş malzemelerde sonradan oluşabilecek arızaların yüklenici tarafından masrafları kendine ait olmak üzere tamir ettirileceği, Ayrıca yüklenicinin, işe başlama tarihinden işlerin tümü için kabul belgesinin tanzim edildiği tarihe kadar işlere, malzemelere ve tesise gereken özen ve bakımı gösterme sorumluluğu altında olduğu, kamunun mülkiyeti veya hüküm ve tasarrufu altındaki taşınır ve taşınmaz mallar ile kamu hizmetinde kullanılan mallara zarar vermeyeceği, aksi durumda idarenin maruz kalabileceği tüm zarar, ceza, tazminat ve benzeri sorumluluklar ile bunların mali sonuçlarından doğacak giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağı anlaşılmıştır. Teknik Şartname’nin itirazen şikâyete konu maddesinde, idareye ait demirbaş malzemelerin işe başlamadan önce idare ve yüklenici tarafından kontrol edilerek yükleniciye çalışır ve sağlam şekilde teslim edileceğinin, demirbaş malzemelerin bakımlarının ve onarımlarının yapılmasının da yüklenicinin sorumluluğunda olduğu, demirbaş malzemelerin kullanımı esnasında sonradan oluşabilecek arıza durumunda yüklenicinin tamiratla yükümlü olduğunun düzenlendiği ve tamir edilmemesi durumunun da sözleşme tasarısında özel aykırılık kapsamında düzenlendiği, malzemelerde sonradan ortaya çıkabilecek arızaların giderilmesinin genel bakım ve koruma sorumluluğunun bir parçası olduğu hususu da göz önünde bulundurulduğunda, söz konusu düzenlemenin tekliflerin sağlıklı oluşturulmasına engel nitelikte olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. 8) Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin “C. YÜKLENİCİNİN YÜKÜMLÜLÜĞÜ” başlıklı maddesinde “Yüklenicinin Hizmetin Görülmesi ve Personelle İlgili Yükümlülükleri: … 9. Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme vb. temin edecektir. … 12. Yüklenici üstlenmiş olduğu işlerin devamı süresince, işlerin takibinden sorumludur. İdare tarafından kendi yerine kabul edilebilecek birisini işlerin gecikmesine veya durmasına hiçbir şekilde yol açmamak şartıyla vekil bırakabilir. Yüklenici veya vekili, işlerle ilgili denetim ve çalışmalar sırasında istendiği zaman Kontrol Teşkilatıyla birlikte bulunacaklardır. Yüklenicinin sorumlu yöneticisini de vekil tayin etmesi mümkündür. … 59. Haftalık, mazeret, yıllık izin, vizite, raporlu işçilerin haricinde işçilerin görevlerine gelmemesi halinde görevli sayısı hiçbir şekilde belirtilen sayının altına düşmeyecektir. Çeşitli nedenlerle işten ayrılan, işten çıkan/çıkartılan veya çeşitli mazeretlerle işe gelmeyen personelin yerine 3 iş günü içerisinde personel getirilecektir. … 70. Toplam çalıştırılacak personel sayısı, 110 dur. (Öğrencilerin bir kısmının okulda bulunmaması durumunda, mücbir sebeplerden (salgın hastalık vb.) eğitime ara verildiğinde veya eğitimin iptal olması vb. durumlarda yemek yiyecek öğrenci sayısıyla orantılı olmak üzere hizmet aksatmayacak şekilde yüklenicinin talebi ve idarenin uygun görmesi halinde öğrenci sayısıyla doğru orantılı personel çalıştırılacaktır. Öğrenci sayısının artması durumunda yüklenici personel sayısını idarenin talebi doğrultusunda öğrenci sayısıyla doğru orantılı personel çalıştırılacaktır.) … TABLO-1 İŞİÇİNİN NİTELİĞİ 2120 ÖĞRENCİ İÇİN BİRİMİ GÜN Sorumlu Gıda Mühendisi: 1 GÜN 365 Gıda Mühendisi/Diyetisyen: 2 GÜN 365 Ambar Sorumlusu: 1 GÜN 365 Şoför : 3 GÜN 365 Aşçıbaşı: 1 GÜN 365 Aşçıbaşı Yrd : 1 GÜN 365 Aşçı: 20 GÜN 365 Aşçı Yrd. : 21 GÜN 365 Hamur Aşçısı: 3 GÜN 365 Kasap : 3 GÜN 365 Şef Garson: 1 GÜN 365 Karakazan Bulaşıkçısı: 3 GÜN 365 Meydancı- Temizlikçi: 10 GÜN 365 Bulaşıkçı : 15 GÜN 365 Garson : 25 GÜN 365 TOPLAM 110 …” düzenlemesi yer almaktadır. Sözleşme Tasarısı’nın yukarıda aktarılan “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde yer alan tablonun 8’inci satırında çalışanların işe gelmemesi, eksik gelmesi, zamanında gelmemesi, Teknik Şartname’de belirtilen vasıflara uygun personel olmaması veya buna benzer hallerde ihtar yapılarak sözleşme bedeli üzerinden “onbinde 1” oranında ceza kesileceği, bu aykırılığın sözleşme süresi boyunca 20 defa tekrar etmesi durumunda sözleşmenin feshedileceği düzenlenmiştir. Yukarıda aktarılan Teknik Şartname’nin ilgili düzenlemelerinde yüklenicinin yükümlülükleri, uyması gereken kurallar, hizmet işinde çalıştırılacak personel sayısı ve nitelikleri, personel konusunda eksiklikler ya da uyumsuzluklar durumunda ne tür yol izleneceğine ilişkin düzenlemeler yer almaktadır. Sözleşme Tasarısı’nda da personelin eksik veya uygun olmaması durumuna ilişkin öngörülen ceza oranı belirtilmiştir. Sözleşme Tasarısı’nda personele ilişkin öngörülen ceza maddesinin personelin nitelik ve sayı yönünden uygun olmaması durumu için düzenlendiği açık olarak anlaşılmaktadır. Açıklanan nedenlerle, söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 9) Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak: Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinin ilgili kısmı aşağıdaki gibidir. “… 16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan özel aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Tabloda yer verilen özel aykırılıklardan herhangi birinin ilgili aykırılık için aynı satırda belirtilen sayıya ve toplam özel aykırılık halinin de 75 sayısına ulaşması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Özel Aykırılık Halleri Aykırılık Hali İlk Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı Aykırılık Sayısı 13 Yüklenici gıda zehirlenmelerine karşı her türlü önlemi almak ve bu konuda personelinin eğitimini yapmak zorundadır. öğrencilerin yemeklerden zehirlenmesi halinde yüklenici sorumlu olacak ve yemek numuneleri ile ilgili olarak yapılacak analiz giderleri, zehirlenen öğrencilerin hastane ve ilaç masraflarını karşılayacağı gibi, ayrıca ceza uygulanacak ve ilk hak edişinden kesilecektir. yapılacak bu işlemler yüklenicinin sorumluluklarının tümünü yerine getirdiği anlamı taşımaz. meydana gelebilecek diğer bütün sonuçlardan yine yüklenici sorumlu olacaktır On Binde 1 20 16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir. Ağır Aykırılık Halleri 1 Yükleniciye teslim edilen mutfak ve malzemeleri yada kendisi tarafından temin edilen malzeme ve ekipmanları çalışan personeller tarafından iş güvenliğine aykırı olarak kullanmak yada gerekli önlemleri almamasından dolayı ölüm olaylarının meydana gelmesi halinde, Yukarıda aktarıldığı üzere Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 6’ncı maddesinde yüklenicinin genel sorumluluklarına yer verilmiştir. Sözleşme Tasarısı’nın özel aykırılık hallerinin 13’üncü satırında gıda zehirlenmelerine karşı uygulanacak cezaya yer verilmiş, yüklenicinin sorumlukları düzenlenmiştir. Aynı Tasarı’nın ağır aykırılıkların düzenlendiği maddesinde gerekli önlemlerin alınmamasından dolayı ölüm olaylarının meydana gelmesi haline yer verilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar” başlıklı 77/A maddesinde ihale konusu işin niteliği ve özelliğine göre mahiyeti itibarıyla bir defadan fazla tekrarı mümkün olmayan aykırılık halleri ile Tip Sözleşmenin 16.1.3 üncü maddesinde düzenlenmesi gereken hususların özel aykırılık hali olarak düzenlenmeyeceği anlaşılmış olup, bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde gıda zehirlenmesi sonucu ölüm olayının meydana gelmesi halinin ağır aykırılık, gıda zehirlenmesinin özel aykırılık hali olarak düzenlendiği, bu durumda “toplu gıda zehirlenmesinin” özel aykırılık olarak düzenlenmesinin mevzuata aykırılık taşımadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 10) Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak: Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir. Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir. Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez. ...” açıklamasına yer verilmiştir. Teknik Şartname’nin 65’inci sayfasında “kıymalı makarna” içeriği olarak; Kıymalı Makarna Makarna 80 gr Et (kemiksiz) 30 gr Salça 15 gr Ayçiçek yağı 10 gr Baharat (karabiber-tozbiber) 0,5 gr Domates (mevsiminde) 30 gr Sivri biber (mevsiminde) 10 gr Kuru soğan 10 gr Tuz 1 gr Maydanoz 1/50 adet Anılan Şartname’nin 66’ncı sayfasında “kıymalı makarna” içeriği olarak; Kıymalı Makarna Makarna 80 gr Salça 15 gr Ayçiçek yağı 10 gr Sarımsak 0,5 gr Et (kemiksiz) 60 gr Kuru soğan 10 gr Baharat(karabiber-tozbiber) 0,25 gr Maydanoz 1/50 adet Tuz 1 gr Anılan Şartname’nin 67’nci sayfasında “kıymalı kol böreği” içeriği olarak; Kıymalı Kol Böreği Yufka 80 gr Et (kemiksiz) 30 gr Kuru soğan 30 gr Maydanoz 1/50 adet Baharat(karabiber-tozbiber-pulbiber) 0,25 gr Tuz 1 gr Ayçiçek yağı 20 gr Yumurta 1/2 adet Süt 40 gr Çörek otu 0,5 gr Anılan Şartname’nin 67’nci sayfasında “kıymalı kol böreği” içeriği olarak; Kıymalı Kol Böreği Yufka 80 gr Et (kemiksiz) 30 gr Patates 50 gr Kuru soğan 30 gr Maydanoz 1/50 adet Baharat(karabiber-tozbiber-pulbiber) 0,25 gr Tuz 1 gr Ayçiçek yağı 20 gr Yumurta 1/2 adet Süt 40 gr düzenlemelerine yer verilmiştir. Yapılan incelemede; Teknik Şartname’nin 65 ve 66’ncı sayfalarında iki farklı başlık altında “kıymalı makarna” girdi ve gramaj listesine yer verildiği, söz konusu yemeğe ilişkin farklı girdiler ile farklı gramajların bulunduğu, Anılan Şartname’nin 67’nci sayfasında iki farklı başlık altında “kıymalı kol böreği” girdi ve gramaj listesine yer verildiği, ikinci sırada yer alan kıymalı kol böreğinde ilkinden farklı olarak “Patates 50 gr” girdisinin yer aldığı, Teknik Şartname’nin 131, 132 ve 133’üncü sayfalarında “Aşırı Düşük Sorgusunda Açıklama Getirilecek 14 Günlük Menü (Normal Gramajlı Menü Üzerinden Açıklama Getirilecektir.)” ve “Aşırı Düşük Sorgusunda Açıklama Getirilecek 14 Günlük Ramazan Menüsü (Normal Gramajlı Menü Üzerinden Açıklama Getirilecektir.)” örnek menülere yer verildiği, söz konusu örnek menülerde “kıymalı kol böreği”ne yer verildiği, ancak “kıymalı makarna”ya yer verilmediği görülmüştür. Aktarılan hususlar bir arada değerlendirildiğinde, “kıymalı makarna” girdisine ilişkin olarak örnek yemek menüsünde yer verilmediği, “kıymalı kol böreği”nin örnek yemek menüsünde yer aldığı, iki farklı kıymalı kol böreği reçetesi arasındaki farkın “patates” girdisinin olduğunun anlaşıldığı ve birinin daha bol malzemeli olduğu, ihalede teklif değerlendirme sürenin tamamlandığı ve aşırı düşük teklifin de bulunmadığı hususları göz önünde bulundurulduğunda başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 11) Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak: Birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki gibidir: İhale Kayıt Numarası (İKN): 2025/1454953 A B Sıra No İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı Birimi İşçi Sayısı Ay/Gün/Saat 1 Sorumlu Gıda Mühendisi(Brüt Asgari Ücretin %130 Fazlası) Gün 1 365 2 Gıda Mühendisi/Diyetisyen (Brüt Asgari Ücretin %110 Fazlası) Gün 2 365 3 Ambar Sorumlusu(Brüt Asgari Ücretin %60 Fazlası) Gün 1 365 4 Şoför(Brüt Asgari Ücretin %25 Fazlası) Gün 3 365 5 Aşçıbaşı(Brüt Asgari Ücretin %125 Fazlası) Gün 1 365 6 Aşçı Başı Yardımcısı(Brüt Asgari Ücretin %110 Fazlası) Gün 1 365 7 Aşçı(Brüt Asgari Ücretin %100 Fazlası) Gün 20 365 8 Aşçı Yardımcısı (Brüt Asgari Ücretin %60 Fazlası) Gün 21 365 9 Hamur Aşçısı (Brüt Asgari Ücretin %100 Fazlası) Gün 3 365 10 Kasap(Brüt Asgari Ücretin %100 Fazlası) Gün 3 365 11 Şef Garson(Brüt Asgari Ücretin %70 Fazlası) Gün 1 365 12 Kara Kazan Bulaşıkçısı(Brüt Asgari Ücretin %60 Fazlası) Gün 3 365 13 Meydancı-Temizlikçi (Brüt Asgari Ücretin %25 Fazlası) Gün 10 365 14 Bulaşıkçı (Brüt Asgari Ücretin %25 Fazlası) Gün 15 365 15 Garson(Brüt Asgari Ücretin %25 Fazlası) Gün 25 365 I. Ara Toplam (Kdv Hariç) Sıra No İş Kaleminin Adı Ve Kısa Açıklaması Birimi Miktarı Teklif Edilen Birim Fiyat Tutarı 1 Sabah Kahvaltısı öğün 630.000 2 Öğlen Yemeği öğün 500.000 3 Akşam Yemeği öğün 630.000 4 Sahur Yemeği öğün 61.480 II. ARA TOPLAM (KDV Hariç) TOPLAM TUTAR (KDV Hariç) Teknik Şartname’nin “I- Diğer Hususlar” başlıklı maddesinde “149. Ramazan ayında akşam yemeklerinde İftariyelik (kişi başı 50 gr. hurma, siyah zeytin ve ceviz) verilecektir. 150. Ramazan ayında akşam yemeği yerine tüm öğrenciye İftar Menüsü uygulanacaktır.(19 Şubat-19 Mart tarihleri arasında bulunan akşam yemeği menüleri uygulanmayacaktır.)Ramazan ayı süresince öğrenciler için akşam (iftar) yemeğinde roll ekmek yerine kişi başı 150 gr pide verilecektir. 151. Öğrencilerin yerleşke dışında bulunmaları halinde(hastane, gezi vb.) kumanya menüsünün hazırlanması ve öğrencilere ulaştırılması yüklenici tarafından yerine getirilir. 152. Ramazan ayında İdarenin isteği doğrultusunda iftarda ve sahurda yemek verilecektir. Bu yemeklerin verilmesinden ve diğer yerleşkelere yemek götürülmesi ve servis yapılmasından yüklenici sorumludur.” düzenlemesine yer verilmiştir. Aynı Şartname’nin 72’nci maddesinde öğrenci sayısının 2120 olduğu belirtilmiştir. Aynı Şartname’nin “Polis Akademisinde Eğitim Gören Öğrencilerin Ramazan Ayı Menüsü” başlıklı tabloda 29 günlük sahur ve iftar yemeği menüsüne yer verildiği, söz konusu menünün normal menüden farklı olarak 5 kap yerine 6 kap olduğu, fazla olan bir kap yiyeceğin hurma ve zeytinden oluştuğu anlaşılmıştır. Aktarılan düzenlemeler bir arada değerlendirildiğinde, idarece ramazan ayı boyunca akşam yemeği yerine iftar menüsünün verileceğinin düzenlendiği, söz konusu iftar menüsü öğününün normal bir öğüne ek olarak “zeytin ve hurma içerdiği”, öğrenci sayısı ve verilecek öğünlerin belirli olduğu, isteklilerin iftar menüsünde yer alan ek girdi maliyetini hesaplayarak birim fiyat teklif cetvelinde belirlenen öğün miktarı üzerinden maliyet hesaplamalarını yapabileceği, bu durumda iftar için birim fiyat teklif cetvelinde ayrıca satır açılmasına gerek bulunmadığı, kaldı ki iftar menüsünün akşam yemeği yerini alacak şekilde belirleme yapıldığı, söz konusu durumun isteklileri çelişkiye düşürecek ve sağlıklı teklif oluşturmasına engel nitelikte olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. 12) Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak: Teknik Şartname’nin “I.Diğer hususlar” başlıklı maddesinde “149.Ramazan ayında akşam yemeklerinde İftariyelik (kişi başı 50 gr. hurma, siyah zeytin ve ceviz) verilecektir.” düzenlemesine, Anılan Şartname’nin 80’inci sayfasında aşağıdaki tabloya yer verilmiştir: Kuru meyveler Kuru kayısı 20 g Hurma 20 g Kuru erik 20 g Kuru üzüm 20 g Kuruyemişler Ceviz 20 g Badem 20 g Fındık 20g Anılan Şartname’nin 128, 129 ve 130’uncu sayfalarında “Polis Akademisinde Eğitim Gören Öğrencilerin Ramazan Ayı Menüsü” tablosunda 29 gün için “Hurma + zeytin” düzenlemesinin yer aldığı, Teknik Şartname’nin 132 ve 133’üncü sayfalarında “Aşırı Düşük Sorgusunda Açıklama Getirilecek 14 Günlük Ramazan Menüsü (Normal Gramajlı Menü Üzerinden Açıklama Getirilecektir.)” örnek menüye yer verildiği, söz konusu örnek menüde her gün için “Hurma + zeytin” düzenlemesine yer verildiği görülmüştür. İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine, idarece verilen cevap yazısında “Ramazan ayında akşam menüsünde kişi başı 50’şer gram hurma, siyah zeytin ve ceviz verilecektir.” ifadelerine yer verilmiştir. Ayrıca yukarıda aktarılan Şartname maddesinde “İftariyelik (kişi başı 50 gr. hurma, siyah zeytin ve ceviz) verilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmaktadır. Aktarılan hususlar bir arada değerlendirildiğinde, Teknik Şartname’nin 149’uncu maddesinde kişi başı 50 gram hurma, siyah zeytin ve ceviz verileceği düzenlemesinin yer aldığı, diğer yandan hurma, zeytin ve ceviz miktarlarına ilişkin düzenlemelere yönelik idareye yapılan şikayet başvurusuna verilen cevapta öğün başı verilecek miktarların açıklığa kavuşturulduğu dikkate alındığında istekliler tarafından maliyet hesaplamasının yapılabileceği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde " başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine, Oybirliği ile karar verildi.

• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UM.I-1540 · VAN GENÇLİK VE SPOR İL MÜDÜRLÜĞÜ12.06.2026
• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UH.I-1543 · TAPU VE KADASTRO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ - TAPU VE KADASTRO VIII. (ERZURUM) BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ12.06.2026
• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UH.I-1546 · DİYARBAKIR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI12.06.2026
• Kamu İhale Kurulu · K.2026/UH.I-1539 · S.B.Ü. Konya Beyhekim Eğitim ve Araştırma Hastanesi12.06.2026