TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR ABDULHAM İT ŞALO VE D İĞERLERİ BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/24912) Karar Tarihi: 17/6/2020 Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCIRıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL Raportör : Zeynep KARAKOÇ DO ĞANOĞLU Başvurucular : Abdulhamit ŞALO ve di ğerleri [bkz. ekli tablo] I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvurular; baz ı belediyelere kayyum atanmas ı nedeniy
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR ABDULHAM İT ŞALO VE D İĞERLERİ BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/24912) Karar Tarihi: 17/6/2020 Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCIRıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL Raportör : Zeynep KARAKOÇ DO ĞANOĞLU Başvurucular : Abdulhamit ŞALO ve di ğerleri [bkz. ekli tablo] I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvurular; baz ı belediyelere kayyum atanmas ı nedeniyle adil yarg ılanma hakk ı, özel hayata ve aile hayat ına sayg ı hakk ı ile ayr ımc ılık yasağı ve seçilme hakk ının ihlal edildiği iddialar ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvurular ekli tabloda belirtilen tarihlerde yap ılm ıştır. 3. Başvurular, ba şvuru formlar ı ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ştur. 4. Komisyonca 21/3/2019 tarihinde ba şvurular ın seçilme hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkin k ısm ı yönünden konu bak ımından yetkisizlik nedeniyle kabul edilemezlik karar ı, diğer haklar yönünden ise kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ı için Bölüme gönderme karar ı verilmiştir. 5. Başvurucular ın ekli tabloda ba şvuru tarihi ve numaralar ına yer verilen ba şvuru dosyalar ının konu bak ımından hukuki irtibat nedeniyle 2016/24912 say ılı dosya üzerinde birleştirilmesine karar verilmi ştir. 6. Bölüm Ba şkan ı taraf ından başvurular ın kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yap ılmas ına karar verilmi ştir. 7. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık, görüş bildirmiştir. 8. Başvurucular ın bir k ısm ı, Bakanl ığın görüşüne karşı beyanda bulunmu ştur. Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 3III. OLAY VE OLGULAR 9. Başvuru formlar ı ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle olaylar özetle şöyledir: 10. Başvurucular, ba şvuru tarihlerinde farkl ı illerde belediye ba şkan ı, belediye meclisi üyesi ve belediye encümeni olarak görev yapan ki şilerdir. Ba şvurucular ın yerine 1/9/2016 tarihli ve 674 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Baz ı Düzenlemeler Yap ılmas ı Hakk ında Kanun Hükmünde Kararname (674 say ılı KHK) kapsam ında kayyum atanm ıştır. 11. Başvurucular, yerine kayyum atanmas ı ile görevlerine son verildi ğini öğrendiğini beyan etmektedir. 12. Başvurucular nihai kararlar ı öğrenmeleri üzerine süresi içinde bireysel başvuruda bulunmu şlard ır. IV.İLGİLİ HUKUK 13. 6/1/1982 tarihli ve 2577 say ılı İdari Yarg ılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "1. İdari dava türleri şunlard ır: ... a) İdarî işlemler hakk ında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka ayk ırı olduklar ından dolay ı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler taraf ından açılan iptal davalar ı, ..." 14. 6/1/1982 tarihli ve 5393 say ılı Belediye Kanunu'nun "Belediye ba şkanl ığının sona ermesi" kenar başlıklı 44. maddesi şöyledir: "Belediye ba şkanl ığı, ölüm ve istifa hâllerinde kendili ğinden sona erer. Belediye ba şkan ının; a) Mazeretsiz ve kesintisiz olarak yirmi günden fazla görevini terk etmesi ve b u durumun mahallin mülkî idare amiri taraf ından belirlenmesi, b) Seçilme yeterli ğini kaybetmesi, c) Görevini sürdürmesine engel bir hastal ık veya engellilik durumunun yetkili sa ğlık kuruluşu raporuyla belgelenmesi, d) Meclisin feshine neden olan eylem ve i şlemlere kat ılmas ı, Hâllerinden birinin meydana gelmesi durumunda İçişleri Bakanl ığının başvurusu üzerine Dan ıştay karar ıyla başkanl ık s ıfat ı sona erer. 15. 5393 say ılı Kanun'un "Belediye ba şkanl ığının boşalmas ı hâlinde yap ılacak işlemler" kenar başlıklı 45. maddesi şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 4"Belediye ba şkanl ığının herhangi bir nedenle bo şalmas ı durumunda, vali taraf ından belediye meclisinin on gün içinde toplanmas ı sağlan ır. Meclis, birinci ba şkan vekilinin, onun bulunmamas ı durumunda ikinci ba şkan vekilinin, onun da bulunmamas ı durumunda en ya şlı üyenin ba şkanl ığında toplanarak; a) Belediye ba şkanl ığının boşalmas ı veya seçim dönemini a şacak biçimde kamu hizmetinden yasaklanma cezas ının verilmiş olmas ı durumunda bir ba şkan, b) Başkan ın görevden uzakla ştırılmas ı, tutuklanmas ı veya seçim dönemini a şmayacak biçimde kamu hizmetinden yasaklama cezas ı almas ı durumunda bir ba şkan vekili, seçer. (Ek f ıkra: 15/8/2016-KHK-674/38 md.; Aynen Kabul: 10/11/2016-6758/34 md.) Ancak, belediye ba şkan ı veya ba şkan vekili ya da meclis üyesinin terör veya terör örgütlerine yard ım ve yatakl ık suçlar ı sebebiyle görevden uzakla ştırılmas ı veya tutuklanmas ı ya da kamu hizmetinden yasaklanmas ı veya başkanl ık s ıfat ı veya meclis üyeli ğinin sona ermesi hallerinde 46 nc ı maddedeki makamlarca belediye ba şkan ı veya başkan vekili ya d a meclis üyesi görevlendirilir. Görevlendirilecek ki şinin seçilme yeterli ğine sahip olmas ı şartt ır. Görevden uzakla ştırılan veya tutuklanan belediye meclisi üyesinin istifa etmes i halinde de bu f ıkra hükümleri uygulan ır. Bu f ıkra gereğince belediye ba şkan ı veya başkan vekili görevlendirilen belediyelerde bütçe ve muhasebe i ş ve işlemleri valilik onay ı ile defterdarl ığa veya mal müdürlü ğüne gördürülebilir. Bu belediyelerde belediye meclisi, başkan ın çağrısı olmad ıkça toplanamaz. Meclisin, encümenin ve komisyonlar ın görev v e yetkileri 31 inci maddede belirtilen encümen üyeleri taraf ından yürütülür. Belediye ba şkan ı veya başkan vekili belediye meclis üyeleri aras ından ve gizli oyl a seçilir. İlk iki oylamada üye tam say ısının üçte iki ve üçüncü oylamada üye tam say ısının salt çoğunluğu aran ır. Üçüncü oylamada salt ço ğunluk sağlanamazsa, bu oylamada en çok oy alan iki aday için dördüncü oylama yap ılır. Dördüncü oylamada en fazla oy alan üye , belediye ba şkan ı veya başkan vekili seçilmi ş olur. Oylar ın eşitliği durumunda kur'a çekilir. Birinci f ıkran ın (b) bendi uyar ınca başkan vekili seçildikten sonra belediy e başkanl ığının (a) bendinde belirtilen nedenlerle bo şalmas ı durumunda bu maddeye göre belediye ba şkan ı seçilir. Yeni seçilen belediye ba şkan ının görev süresi, yerine seçildi ği başkan ın görev süresi iles ınırlıdır. Başkan vekili, yeni ba şkan seçilinceye veya görevden uzakla ştırılmış ya da tutuklanm ış olan başkan göreve dönünceye kadar görev yapar. Belediye ba şkan ı veya ba şkan vekili seçilinceye kadar belediye ba şkanl ığı görevi , meclis birinci ba şkan vekili, bulunmamas ı durumunda ikinci ba şkan vekili, onun da bulunmamas ı durumunda vali taraf ından görevlendirilecek bir kamu görevlisi taraf ından yürütülür. Belediye ba şkan ı veya başkan vekili seçimi en geç onbe ş gün içinde tamamlanmad ığı takdirde belediye meclisinin feshine ili şkin hükümler uygulan ır. 16. 5393 say ılı Kanun'un "Belediye ba şkan ı görevlendirilmesi" kenar başlıklı 46. maddesi şöyledir: "Belediye ba şkanl ığının herhangi bir nedenle bo şalmas ı ve yeni belediye ba şkan ı veya başkan vekili seçiminin yap ılamamas ı durumunda, seçim yap ılıncaya kadar belediy e başkanl ığına büyük şehir ve il belediyelerinde İçişleri Bakan ı, diğer belediyelerde vali taraf ından görevlendirme yap ılır. Görevlendirilecek ki şinin belediye ba şkan ı seçilme yeterliğine sahip olmas ı şartt ır." Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 5V.İNCELEME VE GEREKÇE 17. Mahkemenin 17/6/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Başvurucu Necati Zengin Yönünden 18. 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yarg ılama Usulleri Hakk ında Kanun un " Bireysel ba şvurular ın kabul edilebilirlik incelemesi v e şartlar ı" kenar başlıklı 48. maddesinin (5) numaral ı fıkras ı şöyledir: "(5) Kabul edilebilirlik şartlar ı ve incelemesinin usul ve esaslar ı ile ilgili di ğer hususlar İçtüzükle düzenlenir." 19. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 80. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "(1) Bölümler ya da Komisyonlarca yarg ılaman ın her aşamas ında aşağıdaki hâllerde düşme karar ı verilebilir: ...ç) Bölümler ya da Komisyonlarca saptanan herhangi bir ba şka gerekçeden ötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini hakl ı kılan bir neden görülmemesi. (2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukar ıdaki f ıkrada belirtilen nitelikteki bir ba şvuruyu, Anayasan ın uygulanmas ı ve yorumlanmas ı veya temel haklar ın kapsam ının ve s ınırlar ının belirlenmesi ya da insan haklar ına sayg ının gerekli k ıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir." 2 0 . B aşvurucu Necati Zengin'in ba şvuru tarihinden sonra 5/12/2018 tarihinde yaşam ını yitirdiği anlaşılm ıştır. Başvurucunun ölümünden sonra ba şvuruya mirasç ı olarak devam edilmek istendi ğine dair bir talepte bulunulmad ığı anlaşılmaktad ır. Başvurucu açısından başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini hakl ı kılan bir neden bulunmamaktad ır. 21. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvuru yap ılmas ından sonra vefat eden ba şvurucu Necati Zengin yönünden ba şvurunun düşmesine karar verilmesi gerekir. B. Diğer Başvurucular Yönünden 1. 674 say ılı KHK'n ın Anayasa'ya Ayk ırılığına İlişkin İddia 22. Başvurucular; yerlerine kayyum atanmas ı suretiyle görevlerine do ğrudan 674 say ılı KHK ile son verilmi ş olduğunu, idari yarg ı yerlerinin KHK'lar ı iptal etme yetkisinin bulunmad ığını, düzenleyici nitelikte bir i şlem olmas ına karşın an ılan KHK'ya kar şı yarg ı yolunun kapal ı olmas ı nedeniyle mahkemeye eri şim haklar ının ihlal edildi ğini ileri sürmüştür. 23. 6216 say ılı Kanun un 45. maddesinin (3) numaral ı fıkras ında, yasama i şlemleri ile düzenleyici idari i şlemlerin do ğrudan bireysel ba şvuru konusu yap ılamayaca ğı belirtilmiştir. Bir yasama i şleminin temel hak ve özgürlü ğün ihlaline neden olmas ı durumunda do ğrudan yasama i şlemi aleyhine de ğil ancak yasama i şleminin uygulanmas ı mahiyetindeki i şlem, eylem ve ihmallere kar şı bireysel ba şvuru yap ılabilir ( Süleyman Erte, B. No: 2013/469, 16/4/2013, 17; Serkan Acar, B. No: 2013/1613, 2/10/2013, 37). Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 624. Somut olayda ba şvurucular, görevine son verilmesine ili şkin işlemin 674 say ılı KHK'ya dayand ığını belirterek an ılan KHK'n ın doğrudan Anayasa ya ayk ırı olduğu ve iptal edilmesi gerekti ği iddias ıyla da bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. 25. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun bu k ısm ının diğer kabul edilebilirlik koşullar ı yönünden incelenmeksizin konu bak ımından yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir. 2. Diğer Hak İhlali İddialar ı a. Başvurucular ın İddialar ı ve Bakanl ık Görüşü 26. Başvurucular; 674 say ılı KHK hükmüne dayanarak tesis edilen i şlemin hukuka ayk ırı olduğunu, savunma imkân ı tan ınmaks ızın görevden al ındıklar ını ve KHK'lara kar şı yarg ı yolunun kapal ı olmas ı nedeniyle kendilerine yarg ısal bir güvence verilmeksizin yap ılan işlemler dolay ısıyla mahkemeye eri şim hakk ının ve masumiyet karinesinin ihlal edildi ğini ifade etmi ştir. Ayr ıca demokratik toplumda gereklilik ve me şruiyet koşullar ını karşılamayan bir işlem sonucu medyada isimlerinin yer almas ı nedeniyle fi şlendiklerini, bu nedenle özel hayata ve aile hayat ına sayg ı hakk ı ile ayr ımc ılık yasağının ihlal edildi ğini ileri sürmü şlerdir. 27. Bakanl ık görüşünde; Anayasa Mahkemesine bireysel ba şvurunun ikincil nitelikte bir kanun yol oldu ğu, bu yola ba şvurulmadan önce kural olarak ola ğan kanun yollar ının tüketilmi ş olmas ı gerektiği, başvurucular ın görevlerine son verilmesine ili şkin işlemin iptali istemiyle idare mahkemesinde dava açabilecekleri veya idareye ba şvurarak hakk ındaki işlemlerin kald ırılma, geri al ınma ya da de ğiştirilmesini isteyebilecekleri ifade edilmiştir. Somut olayda ba şvurucular görevlerine son verme i şleminin do ğrudan KHK ile yap ıldığını ve bu işlemlere kar şı mahkemeye ba şvurma hakk ının olmad ığını, bu sebeple doğrudan Anayasa Mahkemesine ba şvurmuş olduklar ını ileri sürmü şlerse de başvurucular ın iddia ettiğinin aksine 674 say ılı KHK eki listelerde isimlerinin bulunmad ığının tespit edildi ği, bu sebeple öncelikle iptal davas ı açmalar ı gerektiği sonucuna ula şıldığı belirtilmi ştir. 28. Görü şte ayr ıca, başvurucular ın iddia etti ği gibi doğrudan KHK ile görevine son verilmiş olmas ı hâlinde Ola ğanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna müracaat etti ğine ya da Ola ğanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna müracaat etmesine ra ğmen başvurular ının reddedildi ğine ve sonras ı idari yarg ıda aç ılan davaya ili şkin bilgi ve belgelerin başvuru formunda ve eklerinde yer almad ığı vurgulanm ıştır. Bunun yan ında baz ı başvurucular hakk ında görevden uzakla ştırma tedbirinin uyguland ığı, haklar ındaki ceza yarg ılamas ının devam etti ği bilgisi verilmi ştir. Sonuç olarak her iki durumda da bireysel başvurunun hukuk yollar ının tüketilmemi ş olmas ı sebebiyle kabul edilemez oldu ğu değerlendirilmi ştir. 29. Başvurucular, Bakanl ık görüşüne kar şı beyanlar ında ayn ı iddialar ını tekrarlam ıştır. b. Değerlendirme 30. Anayasa'n ın 148. maddesinin üçüncü f ıkras ının son cümlesi şöyledir: "Başvuruda bulunabilmek için ola ğan kanun yollar ının tüketilmi ş olmas ı şartt ır." Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 731. 6216 say ılı Kanun'un " Bireysel ba şvuru hakk ı" kenar başlıklı 45. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı şöyledir: "İhlale neden oldu ğu ileri sürülen i şlem, eylem ya da ihmal için kanunda öngörülmü ş idari ve yarg ısal başvuru yollar ının tamam ının bireysel ba şvuru yap ılmadan önce tüketilmi ş olmas ı gerekir." 32. An ılan Anayasa ve Kanun hükümlerine göre bireysel ba şvuru yoluyla Anayasa Mahkemesine ba şvurabilmek için ola ğan kanun yollar ının tüketilmi ş olmas ı gerekir. Temel hak ve özgürlüklere sayg ı, devletin tüm organlar ının anayasal ödevi olup bu ödevin ihmal edilmesi nedeniyle ortaya ç ıkan hak ihlallerinin düzeltilmesi idari ve yarg ısal makamlar ın görevidir. Bu nedenle temel hak ve özgürlüklerin ihlal edildi ğine ilişkin iddialar ın öncelikle derece mahkemeleri önünde ileri sürülmesi, bu makamlar taraf ından değerlendirilmesi ve bir çözüme kavu şturulmas ı esast ır (Ayşe Z ıraman ve Cennet Ye şilyurt, B. No: 2012/403, 26/3/2013, 16). 33. Anayasa Mahkemesine bireysel ba şvuru, iddia edilen hak ihlallerinin derece mahkemelerince düzeltilmemesi hâlinde ba şvurulabilecek ikincil nitelikte bir ba şvuru yoludur. Bireysel ba şvuru yolunun ikincil niteli ği gereği Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunabilmek için öncelikle ola ğan kanun yollar ının tüketilmesi zorunludur. Bu ilke uyar ınca başvurucunun şikâyetini öncelikle ve süresinde yetkili idari ve yarg ısal mercilere usulüne uygun olarak iletmesi, bu konuda sahip oldu ğu bilgi ve kan ıtlar ını zaman ında bu makamlara sunmas ı, ayn ı zamanda bu süreçte dava ve ba şvurusunu takip etmek için gerekli özeni göstermi ş olmas ı gerekir ( Ayşe Z ıraman ve Cennet Ye şilyurt, 17). 34. Başvuru yollar ının tüketilmesi gere ğinden söz edilebilmesi için öncelikle hukuk sisteminde, hakk ının ihlal edildi ğini iddia eden ki şinin başvurabilece ği idari veya yarg ısal bir hukuki yolun öngörülmü ş olmas ı gerekmektedir. Ayr ıca bu hukuki yolun iddia edilen ihlali tespit ederek ihlalin sonuçlar ını giderici, etkili ve ba şvurucu aç ısından makul bir çabayl a ulaşılabilir nitelikte olmas ı ve sadece teoride kalmay ıp fiilen de i şlerliğe sahip bulunmas ı gerekmektedir ( Fatma Y ıldırım, B. No: 2014/6577, 16/2/2017, 39). Bununla birlikte soyut olarak makul bir ba şarı sunma kapasitesi bulunan bir yolun uygulamada ba şarıya ulaşmayacağına dair şüphe, o ba şvuru yolunun tüketilmemesini hakl ı kılmaz (Sait Orçan, B. No: 2016/29085, 19/7/2017, 36). 35. Başvurucular; baz ı belediyelere kayyum atanmas ıyla görevlerine son verildi ğini, KHK'lara kar şı yarg ı yolunun kapal ı olmas ı nedeniyle kendilerine yarg ısal bir güvence verilmeksizin yap ılan işlemlerle Anayasa'da güvence alt ına al ınan baz ı haklar ının ihlal edildiğini ileri sürmektedir. Bu durumda söz konusu iddiay ı tart ışmaya ve varsa ihlal tespiti yapmaya elveri şli, etkili bir ba şvuru yolunun bulunup bulunmad ığı incelenmelidir. 36. 2577 say ılı Kanun'un 2. maddesi uyar ınca idari i şlemlere kar şı idari yarg ıda iptal davas ı aç ılabilir. 5393 say ılı Kanun'da, belediye ba şkan ı veya başkan vekili ya da meclis üyesinin terör veya terör örgütlerine yard ım ve yatakl ık suçlar ı sebebiyle görevde n uzaklaştırılmas ı veya tutuklanmas ı ya da kamu hizmetinden yasaklanmas ı veya ba şkanl ık sıfat ı ya da meclis üyeli ğinin sona ermesi hâllerinde yetkili makamlarca belediye başkan ı veya başkan vekili ya da meclis üyesi görevlendirilece ğini belirtmektedir. An ılan görevlendirmenin bir idari i şlem olduğu hususunda tereddüt bulunmamaktad ır. Dolay ısıyla bu işlemlere kar şı idari yarg ıda iptal davas ı aç ılmas ı mümkündür. Bu itibarla idari yarg ıda Başvuru Numaras ı: 2016/24912 Karar Tarihi : 17/6/2020 8açılacak iptal davas ının kayyum atanmas ına ilişkin işlemlerin hukuki denetimini yaparak başvurucular ın anayasal haklar ına müdahale te şkil edip etmedi ğini ve bu müdahalenin bir ihlale yol aç ıp açmad ığını özü itibar ıyla tespite elveri şli bir yol oldu ğu anlaşılmaktad ır. 37. Sonuç olarak kayyum atanmas ına ilişkin işleme karşı idari yarg ıda aç ılacak iptal davas ının başvurucular ın talebini karara ba ğlama potansiyelini bünyesinde bar ındıran etkili bir başvuru yolu oldu ğu kanaatine var ılm ıştır. 38. Somut olayda ise ba şvurucular idari yarg ıda iptal davas ı açmadan, idari yarg ının ihlal iddialar ını de ğerlendirmesine ve -varsa- ihlali gidermesine f ırsat tan ımadan do ğrudan Anayasa Mahkemesine bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. Bu hâlde idari yarg ı yolu tüketilmeden yap ılan başvurunun incelenmesinin bireysel ba şvurunun ikincil niteli ği ile bağdaşmayacağı sonucuna var ılm ıştır. 39. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun başvuru yollar ının tüketilmemi ş olmas ı nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Başvurunun ba şvurucu Necati Zengin yönünden DÜ ŞMESİNE, B. 1. 1/9/2016 tarihli ve 674 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Baz ı Düzenlemeler Yap ılmas ı Hakk ında Kanun Hükmünde Kararname'nin Anayasa'ya ayk ırı olmas ı dolay ısıyla iptali gerekti ğine ilişkin iddian ın konu bak ımından yetkisizlik nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, 2. Diğer hak ihlali iddialar ının başvuru yollar ının tüketilmemi ş olmas ı nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, C. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucular üzerinde BIRAKILMASINA, D. Karar ın bir örne ğinin Adalet Bakanl ığına GÖNDER İLMESİNE 17/6/2020 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCI Üye Üye R ıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL