T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/985 - 2026/560 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2024/985 KARAR NO : 2026/560 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA BATI 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 15/02/2024 NUMARASI : 2022/96 Esas 2024/153 Karar DAVANIN KONUSU : Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) KARAR TARİHİ : 03/04/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 23…
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/985 - 2026/560 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2024/985 KARAR NO : 2026/560 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA BATI 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 15/02/2024 NUMARASI : 2022/96 Esas 2024/153 Karar DAVANIN KONUSU : Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) KARAR TARİHİ : 03/04/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 23/04/2026 İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı ... tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacı vekili dava dilekçesinde;15.03.2014 tarihinde, davalı ... İnşaat Tur. AŞ adına kayıtlı, davalı ...’ın sürücüsü olduğu ve davalı tarafından zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalanan aracın yaya olan davacıya çarpması neticesinde davacının yaralandığını ve maluliyetinin meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsünün kusurlu olduğunu ve davalıların davacının zararlarından sorumlu olduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 250,00 TL tedavi gideri, 250,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere 1.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan, 10.000,00 TL manevi tazminatın ise sigorta haricindeki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiş, ıslah dilekçesiyle, dava değerini; 1.784,67 TL geçici iş göremezlik, 17.322,47 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL tedavi gideri olarak belirlemiş, BAM kaldırma kararından sonra yapılan yargılama sırasında 19.12.2023 tarihinde, sigorta şirketiyle sulhen anlaşmaya vardıklarından bahisle maddi tazminat talebinden feragat ettiğini beyan etmişir. Davalı ... cevap dilekçesinde; Kazanın meydana gelmesinde hiçbir kusurunun olmadığını, davacının kusurlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk derece mahkemesi tarafından daha önce verilen 2019/1910E. 2021/2345 K. Sayılı kararın, davalı ... Sigorta AŞ tarafından istinaf edilmesi sonrasında, Dairemizin 09/12/2021 tarih 2019/1910 E. 2021/2345 K. Sayılı kararı ile istinaf eden davalı ... Sigorta AŞ lehine kaldırılması sonrasında yeniden yapılan yargılamada mahkemece; Davanın, yaralamalı trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talebine ilişkin olduğu, dava devam ederken davacı vekili 19.12.2023 tarihli dilekçesi ile; maddi tazminata yönelik olarak, ödeme nedeniyle maddi tazminat davasından feragat ettiğinden, maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine karar vermek gerektiği, manevi tazminat istemi yönünden yapılan değerlendirmede; davacının yaralanması nedeniyle manevi tazminat koşullarının oluştuğu gerekçesiyle; “Maddi tazminat yönünden davanın feragat nedeni ile reddine, Manevi tazminat davasının kabulü ile, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,” karar verilmiş hüküm davalı ... tarafından istinaf edilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı ... istinaf başvuru dilekçesinde; Mahkemece, usuli kaznaılmış hak nazara alınmaksızın karar verildiğini, 10.06.2019 tarihinde karşı taraf avukatı ile anlaşmaları sonucun Av. ...’e Ankara 28. İcra Müdürlüğünün 2019/6938 E. sayılı dosyasına istinaden ekte sunulan makbuz karşılığı 8.000,00 TL ödediğini, bu ödeme karşılığında hiçbir borcunun kalmayacağının belirtildiğini, belirterek kararın kaldırılması istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılıklar gözetilerek, istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, ayrıca ilk derece mahkemesi tarafından verilen istinaf incelemesine konu kararın, öncesinde verilen istinaf kaldırma kararına istinaden verilmiş olması nedeniyle oluşan usuli kazanılmış haklarda gözetilerek, HMK'nın 355. Maddesi gereğince yapılan inceleme sonucunda; Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemdir. Mahkemece, maddi tazminata yönelik talebin feragat nedeniyle reddine, manevi tazminatın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı ... tarafından, istinaf kaldırma kararından önce mahkemece 5.000,00 TL manevi tazminata hükmetmiş iken, davalılar yararı kaldırma kararından sonra manevi tazminata ilişkin olarak usuli kazanılmış haklarının korunmadığından ve ayrıca ilk karara istinaden manevi tazminat ve ferilerine yönelik 8.000,00 TL ödendiğini, belirterek kararı istinaf etmiştir. Uyuşmazlık, sigorta şirketinden maddi tazminat talepli, sürücü ve işletenden maddi ve manevi tazminat talepli davada, ilk derece mahkemesi tarafından 2014/484 E. 2019/194 K. Sayılı kararı ile 5.000,00 TL olarak takdir edilen manevi tazminata, yönelik tarafların istinaf başvurusu bulunmadığı , sadece sigorta şirketinin maddi tazminata yönelik istinaf başvurusu olduğu, kararın HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılması sonrasında, manevi tazminat yönünden ilk derece mahkemesi kararının şekli anlamda kesinlemiş olup olmadığı, ilk derece mahkemesi tarafından manevi tazminatın yeniden takdir edilip edilmeyeceğine ilişkindir. Hukuk sistemlerinde, kanun yolu olarak kabul edilen istinaf ile ilgili dar ve geniş istinaf sistemi olmak üzere iki sistem öngörülmüş olup geniş anlamda istinaf sisteminde ilk derece yargılamasındaki gibi yeniden inceleme yapılmakta, maddi mesele, ortaya çıkan değişiklikler herhangi bir sınırlamaya tâbi olmaksızın ileri sürülen yeni delil ve olaylar yeniden ele alınarak incelenmektedir. Dar anlamda istinaf sisteminde ise ilk yargılamadaki her şey yenilenmemekte, ilk yargılama baştan sona aynen tekrarlanmayarak maddi olay incelemesi yapılmakta ve kural olarak özellikle ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen hususlar incelenmemektedir. Başka bir deyişle dar anlamda istinaf sisteminde verilen kararın ileri sürülen hususlar çerçevesinde maddi ve hukuki denetimi yapılmaktadır. Hukukumuzda dar anlamda istinaf sistemi kabul edilmiş olup istinaf incelemesinin kapsamını HMK'nın 355. maddesi belirlemiştir. Bu madde hükmü dikkate alındığında kamu düzenine aykırılık hâlleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak inceleme yapılır, istinaf sebebiyle bağlı kalınmak kaydıyla bu konudaki delillerin toplanması ve incelenmesi söz konusu olur. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama tümüyle tekrarlanmayıp sadece yanlışlık ya da eksiklik tespit edilen noktalarda yargılama yapılarak deliller toplanıp değerlendirildikten sonra kararın düzeltilmesi sağlanır. Bunun sonucu olarak da, istinaf edenin sıfatıyla sınırlı olarak yapılacağından, istinaf incelemesi neticesinde verilen karardan ancak istinaf kanun yoluna başvuran istifade eder. İstinaf kanun yoluna başvuran ancak hakkındaki davaya yönelik olarak kararı istinaf edebileceğinden, davacı, birden fazla olan alacağını, ihtiyari dava arkadaşı olarak birden fazlaya kişiye yönelterek tek davada talep etmiş ise, ihtiyari dava arkadaşı olan davalı, ancak kendisi aleyhine olan hükme karşı istinaf yoluna gidebileceğinden, diğer davalıdan olan talepler açısından, taraflarca kanun yoluna gidilmemiş ise karar şekli anlamda kesinleşeceğinden, istinaf kanun yoluna gelen davalı hakkında kararın kaldırılmış olması, istinaf yoluna gelmeyen diğer davalılar açısından ilk verilen kararın şekli anlamda kesinlemiş olması nedeniyle, hak ve yükümlülükleri açısından etkisi olmayacaktır. İstinaf kanunun yolunun, istinafa başvuran açısından sonucu ise, kararın karşı tarafça istinaf edilmemesi halinde usuli kazanılmış hak oluşturması olup, ilk derece mahkemesi kararı, istinaf kanun yoluna gelen alyehine olacak şekilde kaldırılamayacağı gibi, karar eksik inceleme nedeniyle (HMK m.353/1-a-6) karar kaldırılmış olsa dahi, eksiklikler giderilerek yapılan yargılama neticesinde aleyhine karar verilemeyecektir. Somut olayda, ilk derece mahkemesi tarafından daha önce verilen karar, maddi tazminat kapsamında sorumluluğuna karar verilen sigorta şirketi tarafından istinaf edilmiş olup, ilk karara yönelik başkaca istinaf başvurusu bulunmamaktadır. Dairemizce verilen kaldırma kararı davalı sigorta lehine kaldırılmış olup, sürücü ve işleten olan diğer davalılar hakkındaki karar şekli anlamda kesinlemiştir. Bu durumda, iş bu davalılar açısından kaldırılan ilk kararda kesinleşen hak ve yükümlülük çerçevesinde davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken, ilk karara yönelik olarak davacı ile sürücü ve işleten olan davalıların istinaf kanun yoluna başvurmamasına rağmen, hüküm altına alınan miktarı aşarak, bu defa manevi tazminata ilişkin davanın tam kabulüne karar verilmiş olması doğru görülmemiştir. Öte yandan, davalı ilk karara yönelik olarak manevi tazminat alacağının hakkında başlatılan icra takibi sonrasında haricen ödendiğini ileri sürmüş ise de, eldeki davada sorumluluğunun ilk verilen karardaki hak ve borçlarla sınırlı olmasına ve ödeme iddiasının İİK'nın 40. maddesi gereğince, infazda değerlendilebilecek olmasına göre ayrıca kaldırma sebebi yapılmamıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı ...'ın istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemece yapılan yargılamada eksiklik bulunmamasına yapılan hata nedeniyle yeninden yargılamaya ihtiyaç duyulmamasına göre ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince, istinaf eden davalı lehine kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm tesis edilerek, kararın düzeltilmesine, buna göre, davalı ... hakkında daha önce verilen karar taraflarca istinaf edilmeyerek şekli anlamda kesinleştiğinden, şekli anlamda kesinleşen karar çerçevesinde davalının hak ve borçları düzenlenerek yeninden esas hakkında hüküm tesisine karar verilerek, ilk derece mahkemesi kararında kesinleşen yönler korunarak aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; I-Davalı ...'ın istinaf başvurusunun kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353/1-b-2.maddesi uyarınca esas hakkında YENİDEN KARAR VERİLMESİNE, Buna göre; 1-Maddi tazminat yönünden davanın feragat nedeni ile REDDİNE, 2-Manevi tazminat davasının KABULÜ ile, 10.000,00 TL manevi tazminatın (Davalı ... yönünden 5.000,00 TL ile sınırlı olarak, müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere) davalılar ... ve ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'den tahsili ile davacıya verilmesine, Davalı ...'ın sorumluluğuna karar verilen kısım yönünden ödeme iddiasının infaz aşamasında değerlendirilmesine; 3-Maddi tazminat davası yönünden; a-Harçlar Kanunu madde 22 uyarınca alınması gereken 427,60 TL'nin 2/3'ü olan 285,06 TL karar ve ilam harcının ıslah harcı olarak yatırılan 317,76 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırıldığı anlaşılan 32,07 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, b-Maddi tazminat istemli davada tarafların yargılama gideri ve vekalet ücreti talebi olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 4-Manevi tazminat davası yönünden; a-Alınması gereken 683,10 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 37,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 645,50 TL (Davalı ... 268,03 TL ile sınırlı olarak, müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere) karar ve ilam harcının, davalılar ... ve ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'den tahsili ile hazineye gelir kaydına, b-Davacı tarafından yatırılan 37,60 TL peşin harç, 25,20 TL başvurma harcı ve 3,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 66,60TL'nın davalılar ... ve ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, c-Davacının kendisini vekil ile temsil ettirdiği görülmekle, Kabul edilen manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 10. Maddesi gereğince 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından sarf edilen 784,75 TL tebligat ve posta gideri ile 850,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.634,75 TL yargılama giderinden davanın kabul ve ret oranına göre hesap edilen 552,15 TL'sinin (davalı ... 217,04 TL ile sınırlı olacak şekilde müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak üzere) davalılar ... ve ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'den tahsili ile davacıya ödenmesine, artan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, 6- İlk derece mahkemesi kararının BAM Kaldırma kararından sonra, Davacının adli yardım talebinin kabulü nedeniyle sonra suçüstü ödeneğinden yapılan yargılama giderleri olan; 4.800,00 TL Hacettepe Üniversitesi'nce düzenlenen rapor gideri, 3.345,00 TL İstanbul ATK 2. İhtisas Kurulu rapor ücreti ve tebligat ve posta gideri 114,00 TL olmak üzere toplam 8.259,00 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre hesaplanıp belirlenen 2,789,53 TL'sinin davalı ... İnşaat Turizm Petrol Taşımacılık Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, kalan 5.469,47 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Yapılan giderin, ... hakkındaki kararın şeklen kesinleşmesinden sonra yapılmış olmasına göre, davalı ...'dan alınmasına yer olmadığına, 7-Kararın talep halinde taraflara tebliğine, II-İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN: 1-Davalı tarafça yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine, 2-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı tarafından yapılan 1.169,40 TL istinaf başvuru harcı ve 518,00-TL tebligat ve posta giderleri olmak üzere toplam 1687,40 TL'nin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine, 3-HMK'nun 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 4-Kararın tebliği ve harç iadesi işlemlerinin ilk derece Mahkemesince yerine getirilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 03.04.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi. Başkan- Üye- Üye- Katip- * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.n