T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I DOSYA NO: 2024/428 Esas KARAR NO : 2025/1432 İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 12/12/2023 NUMARASI : 2020/513 Esas, 2023/850 Karar DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senedinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ: 13/11/2025 İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi ge…
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 16. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I DOSYA NO: 2024/428 Esas KARAR NO : 2025/1432 İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 12/12/2023 NUMARASI : 2020/513 Esas, 2023/850 Karar DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senedinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ: 13/11/2025 İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; Davaya konu İstanbul 32. icra Müdürlüğü'nün ... esas numaralı dosyasında takibin diğer borçlusu davalı ... ile alakalı herhangi bir haciz işlemi yapılmadığını, davalı ...'un asıl borçlu olan ... hakkında, birçok taşınır ve taşınmaz kaydı ile bankalarda nakdi bulunmasına rağmen, hiçbir şekilde icra işlemi, haciz işlemi tatbik etmemiş olmasının takibin muvazaalı olduğunu gösterdiğini, davacı ...'in annesi ... adına 05.06.2015 keşide tarihli bir bono düzenlendiğini, müvekkilinin annesine ait olduğu iddia edilen imzanın davalılar ya da davalıların talimatı ile 3.kişiler tarafından atıldığını, ...'un ...ler'in damadının babası olduğunu, ... ile ... arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığı gibi takibe konu senedin verilmesini gerektirecek borç ilişkisinin de bulunmadığını, tarafların birlikte yaşamalarına ve aralarında herhangi bir alacak verecek ilişkilerinin olmamasına karşılık, ... vefat ettikten sonra işbu bono ile icra takibi başlatılmış olmasının söz konusu bononun sahte olduğuna ilişkin iddianın doğruluğunu teyit edici mahiyette olduğunu, davacının annesi ...'in ölümünden sonra ... tarafından ...'a ciro edildiğini, senedin ön ve arka yüzünde bulunan yazı, rakam veya imzaların mürekkep yaşlarının tespiti bunların senette belirtilen düzenlenme tarihinde yazılıp yazılmadığının anlaşılması açısından önem taşıdığını, İstanbul 32. İcra Müdürlüğü'nün ... esas numaralı dosyasına dayanak teşkil eden senetten dolayı davacının borcunun olmadığının tespitine, davalıların %20'den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Asliye Hukuk mahkemesinin görevli olduğunu, zamanaşımı itirazları olduğunu, Davalının istanbul 32. icra müdürlüğü' nün ... e. sayılı dosyasında alacaklı değil borçlu konumunda olduğunu, davalının ciro ve teslim yolu ile, takip dayanağı bonodaki alacak hakkını da dosya alacaklısına devrettiğini, bu sebeple icra dosyasında alacaklı olmayan, halihazırda bonoda alacaklı sıfatı olmayan davalıya karşı menfi tespit davasını açmakta hukuki menfaati bulunmadığı gibi, borçlu konumundaki davalıya karşı açılan davanın pasif husumet yokluğu sebebi ile de reddinin gerektiğini, davacının bonoya karşı açtığı menfi tespit davasında, borçlu olmadığına yönelik iddialarını HMK 200 ve devamı uyarınca senetle ispat etmek zorunda olduğunu, bononun para borcu sebebi ile verildiği bonodaki nakden kaydı ile sabit olduğunu, davanın reddine, kötü niyetli dava sebebi ile %20' den az olmayacak şekilde tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin lehtar olmadığını, senedi iyiniyetli iktisap eden 3.kişi konumunda olduğunu, temel ilişkiyi araştırma zorunluluğu olmadığını, HMK 200 md gereğince iddianın kesin delil ile ispatı gerektiğini, mürekkep yaş tespiti talebinin hukuki ve teknik dayanağı olmadığını, boş bono veren kişinin bononun istediği gibi doldurulmasını kabul etmiş sayılacağını belirterek davanın reddi ile %20 tazminata karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: " Davacı muris annesi adına düzenlenen senetteki imzanın murise ait olmadığı dosya kapsamındaki bilirkişi raporlarından anlaşılmıştır.Murisin birlikte yaşadığı, senedin lehtarı ve takip borçlusu ...ler ile takip alacaklısı ...'un akraba oldukları, dolayısıyla davalı takip alacaklısının imzanın murise ait olmadığını bilecek durumda olduğundan kötü niyetli olduğu kabul edileceğinden davalı takip alacaklısı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmiştir.-Davanın KABULÜ İLE;Davacının İstanbul 32. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına konu takibe konulan 05/06/2015 keşide tarihli, 10/01/2017 ödeme tarihli, 300.000,00 TL bedelli bono ile ilgili olarak davalılara borçlu olmadığının tespitine,Asıl alacağın %20 si olan kötüniyet tazminatının davalılardan ...TAN alınarak davacıya verilmesine, diğer davalı ... ... yönünden kötüniyet tazminat talebinin reddine, " Şeklinde karar vermiştir. İSTİNAF İSTEMLERİ: Davalı ... ... vekili istinaf isteminde özetle;Teknik bilirkişi incelemesinin eksik ve hatalı olduğunu, itirazların dikkate alınmadığını,Davacı tarafın takip dayanağı bonodaki imzanın murisi ...' in eli ürünü olmadığını ileriye sürerek huzurdaki menfi tespit davasını açtığını, 04.04.2023 tarihli Bilirkişi Raporu dosyadaki delillerin tamamı incelenmeden, somut olay koşulları dikkate alınmadan, Yargıtay kararındaki kriterlere uygun olmayan biçimde ve en önemlisi mahkeme tarafından yapılan açık görevlendirmeye uygun olmayan biçimde hazırlandığını, hükme esas alınamayacağını, 3. sayfada tetkik konusu imzalar ile mukayese imza örnekleri karşılaştırılmış olup tablodaki imzaların hangi belgeye ait olduğu açıkça yazılmadığını 1.sayfasındaki mukayese belgeler olarak belirtilen belgelerin tarihlerine bakıldığında aralarındaki farkın 3 yıldan daha fazla olduğunu, keşide tarihine en yakın tarihli olanından başlayarak bilirkişice mukayese alınması gerektiğini, Davanın görev yönünden reddi gerektiğini, asliye hukuk mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, davanın zamanaşımı sebebi ile reddi gerektiğini, müvekkili yönünden husumetten reddi gerektiğini müvekkilinin ciro ve teslim yolu ile, takip dayanağı bonodaki alacak hakkını da dosya alacaklısına devrettiğini, icra dosyasında alacaklı olmayan, halihazırda bonoda alacaklı sıfatı olmayan müvekkiline karşı, menfi tespit davasını açmakta hukuki menfaati bulunmadığı gibi, davanın pasif husumet yokluğu sebebi ile de reddi gerektiğini,Alacağın gerçek olduğunu, kötü niyetli temliki gibi bir hadise bulunmadığını, müvekkilinin yasal süre içerisinde açtığı dava ile haciz tatbikini önleyip, takibi kendisi yönünden mahkeme kararı ile iptal ettirdiğini,davacının borçlu olmadığını beyan ile yetindiğini, bir taraftan imzanın murisine ait olmadığını, senedin sahte olup, senet üzerindeki yazıların murisin vefatından sonra doldurulduğunu iddia ettiğini, iddianın çeliştiğini, yeniden rapor alınması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davalı ... vekili istinaf isteminde özetle;Müvekkilinin diğer davalı ... ile birlikte hareket etmediği icra dosyası kapsamı ile açık olduğunu, diğer davalı yönünden takibin iptal edildiğini,Müvekkilinin bononun lehtarı olmadığını, bonoyu ciro ve teslim yolu ile iktisap eden iyi niyetli 3. Kişi olduğunu, temel ilişkiyi araştırmak zorunluluğu olmadığını, müvekkili aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, Adli tıp raporunun kesin bir kanaat ve netice bildirmeyen ihtimal üzerine oluşturulmuş bir rapor olduğunu, hükme esas alınamayacağını, fotokopi belgeler üzerinden inceleme yapıldığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. GEREKÇE Dava, İİK 72.maddesine dayalı olarak açılan borçsuzluğun tespiti istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu karara karşı davalılar vekili ayrı ayrı yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davalı vekili istinafında mahkemenin görevli olmadığını ileri sürmüş ise de; menfi tespit istemine esas takip, kambiyo senedine dayalıdır. Dava TTK 4 maddesi gereğince mutlak ticari dava olduğundan göreve ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir.Dava ve takip konusu senette davacının murisi keşideci, davalı ... ... lehtar konumundadır. Bu durumda bonoda lehtar sıfatı olan davalı ... ... pasif husumeti olduğu gibi davacı aleyhine kambiyo senedine dayalı takip başlatılmış olmakla davacının menfi tespit davası açmakta hukuki yararı olduğundan usule ilişkin istinaf isteminin reddi gerekmiştir. İmza defi mutlak defi niteliğinde olup herkese karşı ileri sürülebilir. Somut uyuşmazlıkta; zamanaşımına ilişkin itirazın yerinde olmadığı, mahkemece alınan ATK raporu ile bilirkişi heyeti raporuna göre dava konusu senetteki imzanın davacının murisinin eli ürünü olduğu ispatlanamadığı, son bilirkişi heyeti raporunda senetten önceki ve sonraki tarihli pek çok imza aslı yer alan belgenin mukayese evrak olarak incelendiği, raporun yeterli ve denetime elverişli olduğu dikkate alındığında mahkemece menfi tespit isteminin kabulüne karar verilmesi yerindedir. Davalı ... vekili, kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürürmüş ise de; mahkemece davacının murisi ... ile davalı ... ... birlikte yaşamış olması, davalılar arasındaki akrabalık durumu dikkate alınarak kötüniyet tazminatına hükmedilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, davalıların istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir. Açıklanan nedenle davalıların istinaf isteminin ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere; 1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davalılar vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 27.117,99TL harçtan, peşin alınan 6.779,60TL harcın mahsubu ile bakiye 20.338,39TL harcın davalı ...'tan alınarak hazineye irat kaydına, -Alınması gereken 27.117,99TL harçtan, peşin alınan 6.779,50TL harcın mahsubu ile bakiye 20.338,49TL harcın davalı ...'den alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,-Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 25TL istinaf masrafının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.13/11/2025