TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR FEDAİL BUDAK BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2019/14935) Karar Tarihi: 3/3/2022 Başvuru Numaras ı: 2019/14935 Karar Tarihi : 3/3/2022 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Muammer TOPAL Recai AKYELYusuf Şevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTE Ş Raportör : Ayhan KILIÇ Başvurucu : Fedail BUDAK Vekili : Av. İbrahim Halil Ü ĞÜDÜR I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru; kanun hükmünde kararnameyle kamu görevinden ç ıkar ılan ancak yine
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR FEDAİL BUDAK BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2019/14935) Karar Tarihi: 3/3/2022 Başvuru Numaras ı: 2019/14935 Karar Tarihi : 3/3/2022 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Muammer TOPAL Recai AKYELYusuf Şevki HAKYEMEZ Selahaddin MENTE Ş Raportör : Ayhan KILIÇ Başvurucu : Fedail BUDAK Vekili : Av. İbrahim Halil Ü ĞÜDÜR I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru; kanun hükmünde kararnameyle kamu görevinden ç ıkar ılan ancak yine kanun hükmünde kararnameyle kamu görevine iade edilen aile hekiminin aile hekimli ği yerine asli kadrosuna atanmas ı nedeniyle masumiyet karinesinin, ayl ığında azalma meydana gelmesi nedeniyle mülkiyet hakk ının, yeterli inceleme yap ılmadan karar verilmesi nedeniyle adil yarg ılanma hakk ının, farkl ı muamelede bulunulmas ı nedeniyle ayr ımc ılık yasağının ihlal edildiği iddialar ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 22/4/2019 tarihinde yap ılm ıştır. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 3. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: 4. Başvurucu 1970 do ğumlu olup Manisa'da ikamet etmektedir. Ba şvurucu 1//1/2008 tarihinden itibaren K ırkağaç 2 No.lu Aile Hekimli ğinde aile hekimi olarak görev yapm ıştır. Başvurucu son olarak 9/12/2014 tarihinde imzalanan aile hekimli ği hizmet sözleşmesiyle 1/1/2015-31/12/2016 tarihlerini kapsayan dönem için de K ırkağaç 2 No.lu Aile Hekimliğinde görevlendirilmi ştir. 5. Türkiye 15 Temmuz 2016 gecesi silahl ı bir darbe te şebbüsüyle kar şı karşıya kalm ış ve Bakanlar Kurulu taraf ından ülke genelinde 21/7/2016 tarihinden itibaren doksan Başvuru Numaras ı: 2019/14935 Karar Tarihi : 3/3/2022 3gün süreyle ola ğanüstü hâl (OHAL) ilan edilmesine karar verilmi ştir. OHAL 19/7/2018 tarihinde son bulmu ştur. Darbe te şebbüsüne ili şkin süreç, OHAL ilan ı, OHAL döneminin gerektirdi ği tedbirlere ili şkin detayl ı aç ıklamalar Anayasa Mahkemesinin Ayd ın Yavuz ve diğerleri ([GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, 12-20, 47-66) karar ında yer almaktad ır. 6. Başvurucu, darbe giri şiminden sonra ba şlatılan soruşturmalar kapsam ında 17/11/2016 tarihinde görevden uzakla ştırılm ıştır. Başvurucu 2/1/2017 tarihli ve 683 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Baz ı Tedbirler Al ınmas ı Hakk ında Kanun Hükmünde Kararname'yle (683 say ılı KHK) kamu görevinden ç ıkar ılm ıştır. 7. Başvurucu 8/1/2018 tarihli ve 697 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Baz ı Tedbirler Al ınmas ı Hakk ında Kanun Hükmünde Kararname'yle (697 say ılı KHK) kam u görevine iade edilmi ştir. Sağlık Bakanl ığının 16/1/2018 tarihli "olur" unu içeren yaz ıyla, 697 say ılı KHK'n ın 2. maddesinden söz edilerek ba şvurucunun K ırkağaç Devlet Hastanesine 12/1/2018 tarihi itibar ıyla iadesi ve görevden uzakla ştırıldığı dönem dâhil olmak üzere yoksun kald ığı parasal haklar ının ödenmesi yönünde i şlem tesis edilmi ştir. Başvurucunun tekrar K ırkağaç 2 No.lu Aile Hekimli ğinde görevlendirilmesi istemiyle yapt ığı idari başvuru, Sağlık Bakanl ığının 16/2/2018 tarihli i şlemiyle reddedilmi ştir. 8. Başvurucu, K ırkağaç Devlet Hastanesine atanmas ına ilişkin işlemin iptali ile Kırkağaç 2 No.lu Aile Hekimli ğinde görevlendirilmemesi nedeniyle yoksun kald ığı parasal haklar ın tazmini istemiyle 20/4/2018 tarihinde Manisa 1. İdare Mahkemesinde ( İdare Mahkemesi) dava açm ıştır. İdare Mahkemesi 14/9/2018 tarihinde davay ı reddetmi ştir. 9. Başvurucu bu karara kar şı istinaf yoluna ba şvurmuştur. İdare Mahkemesi; 98 TL istinaf harc ı ve 120 TL posta giderinin eksik yat ırıldığını tespit ederek bunlar ın 7 gün içinde yat ırılmas ını, aksi takdirde istinaf isteminde bulunulmam ış say ılacağını 21/11/2018 tarihli müzekkereyle ba şvurucuya ihtar etmi ştir. Bu yaz ı 28/11/2018 tarihinde ba şvurucunun adresinde B.B.Ç.ye teslim edilmi ştir. Tebligat al ındısında "Adresinde muhatab ın ad...e [okunamad ı] gitmiş olmas ı sebebiyle bulunamad ığından muhatap yerine ayn ı iş yerinde birlikte çal ışan daimi i şçisi [B.B.Ç.] imzas ına tebliğ edildi" notuna yer verilmi ştir. İdare Mahkemesi 19/12/2018 tarihinde, harç ve posta masraf ı eksikliğinin giderilmemi ş olmas ı sebebiyle istinaf isteminde bulunulmam ış say ılmas ına karar vermi ştir. 10. Başvurucu, bu karara kar şı da istinaf yoluna ba şvurmuştur. Başvurucu, tebligat ın usulsüz oldu ğunu öne sürmü ştür. Başvurucu, mazbatay ı alan kişinin daimî çal ışanı olmad ığını belirtmiş; ayr ıca tebliğ mazbatas ında bu ki şinin reşit ve ehil olup olmad ığının, işyerine hangi saatte gidildi ğinin, muhatab ın geçici mi yoksa sürekli olarak m ı işyerinden ayr ıldığının tebligat mazbatas ına işlenmemiş olmas ı nedeniyle tebligat ın usulsüz oldu ğunu ileri sürmü ştür. İzmir Bölge İdare Mahkemesi Alt ıncı İdari Dava Dairesi 5/3/2019 tarihinde, İdare Mahkemesinin 19/12/2018 tarihli karar ına karşı yap ılan istinaf istemini kesin olarak reddetmiştir. 11. Nihai karar 26/3/2019 tarihinde ba şvurucuya tebli ğ edilmiştir. Başvurucu 22/4/2019 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. IV.İNCELEME VE GEREKÇE 12. Anayasa Mahkemesinin 3/3/2022 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gere ği düşünüldü: Başvuru Numaras ı: 2019/14935 Karar Tarihi : 3/3/2022 4A. Başvurucunun İddialar ı 13. Başvurucu; aile hekimli ği yerine asli kadrosuna atanmas ı ve buna kar şı açt ığı davada yeterli inceleme yap ılmamas ı nedeniyle masumiyet karinesinin, adil yarg ılanma hakk ının, mülkiyet hakk ının ve ayr ımc ılık yasağının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. B. Değerlendirme 14. Anayasa n ın 148. maddesinin üçüncü f ıkras ı ile 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yarg ılama Usulleri Hakk ında Kanun un 45. maddesinin (2) numaral ı f ıkras ı uyar ınca bireysel ba şvuru yoluyla Anayasa Mahkemesine başvurulabilmesi için ola ğan kanun yollar ının tüketilmi ş olmas ı gerekir. 15. Bireysel ba şvuru, iddia edilen hak ihlallerinin derece mahkemelerince düzeltilmemesi hâlinde ba şvurulabilecek ikincil nitelikte bir kanun yoludur. Bireysel ba şvuru yolunun bu niteli ği gereği Anayasa Mahkemesine bireysel ba şvuruda bulunulabilmesi için öncelikle ola ğan kanun yollar ının tüketilmesi zorunludur. Bu ilke uyar ınca başvurucunun Anayasa Mahkemesi önüne getirdi ği şikâyetini öncelikle ve süresinde yetkili idari ve yarg ısal mercilere usulüne uygun olarak iletmesi, bu konuda sahip oldu ğu bilgi ve kan ıtlar ını zaman ında bu makamlara sunmas ı, ayn ı zamanda bu süreçte dava ve ba şvurusunu takip etmek için gerekli özeni göstermi ş olmas ı gerekir ( İsmail Bu ğra İşlek, B. No: 2013/1177, 26/3/2013, 17). 16. Somut olayda ba şvurucu, İdare Mahkemesinin 14/9/2018 tarihli karar ına karşı istinaf yoluna ba şvurmuş ancak 98 TL istinaf harc ı ve 120 TL posta giderini eksi k yat ırdığından bu tutar ı yedi gün içinde yat ırmas ı, aksi takdirde istinaf isteminde bulunulmam ış say ılacağı başvurucuya ihtar edilmi ştir. Harç ve posta gideri tamamlatma müzekkeresi 28/11/2018 tarihinde ba şvurucuya tebli ğ edilmesine ra ğmen yasal süresi içinde eksikliğin giderilmemi ş olmas ı sebebiyle istinaf isteminde bulunulmam ış say ılmas ına 19/12/2018 tarihinde karar verilmi ştir. Başvurucu, bu ikinci karara kar şı da istinaf yoluna başvurmuş ise de ba şvurucunun istinaf istemi reddedilmi ştir. 17. Başvurucu, bireysel ba şvuru formunda istinaf isteminde bulunulmam ış say ılmas ına yönelik karara kar şı herhangi bir şikâyette bulunmam ıştır. Bu durumda başvurucunun istinaf yolunu usulüne uygun olarak tüketmedi ği sonucuna ula şılm ıştır. 18. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun başvuru yollar ının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. V. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Başvurunun başvuru yollar ının tüketilmemesi nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDUĞUNA, Başvuru Numaras ı: 2019/14935 Karar Tarihi : 3/3/2022 5B. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 3/3/2022 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi.