2025/1396510 İhale Kayıt Numaralı "MÜDÜRLÜĞÜMÜZ VE BAĞLI SAĞLIK TESİSLERİNE AİT ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMI (GENEL HİZMET VE DİYALİZ ARAÇLARI) İŞİ" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Şen-Sa Taş. Pet.Tem. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti ., İHALEYİ YAPAN İDARE: Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2025/1396510 İhale Kayıt Numaralı “ Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine Ait Araç Kiralama Hizmet Alımı (Genel Hizmet ve Diyaliz Araçları) İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 20.10.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine Ait Araç Kiralama Hizmet Alımı (Genel Hizmet ve Diyaliz Araçları) İşi ” ihalesine ilişkin olarak Şen-Sa Taş. Pet.Tem. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 08.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.12.2025 tarih ve 202974 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2025/2658 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 1) İhalenin 7'nci kısmı (Silvan Devlet Hastanesi Diyaliz Hastalarının Taşınması İçin Araç Kiralama) için alınan ihale komisyonu kararında "Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1 maddesine uygun olmadığından uygun görülmemiş ve teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır.” şeklinde gerekçe belirtilmeden açıklamalarının uygun görülmediği, ancak fiyat tekliflerinin uygun olduğu ve idarenin gerekçelerinin yerinde olmadığı, 2) İhale üzerinde bırakılan Ard Nak. Taş. İnş. Tem. Haf. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin araç kiralama, bakım onarım, lastik, trafik kasko ve ferdi kaza koltuk sigortası, MTV, muayene, egzoz emisyon, işçilik, akaryakıt maliyetleri yönünden sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nc iddialarına ilişkin olarak: 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir. 79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir. 79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer; SD: Sınır değeri, YM: Yaklaşık maliyeti, n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını, T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini, R: Sınır Değer Tespit Katsayısını 79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenerek ilan edilir ve gerekli görülen hallerde güncellenebilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir. 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.” açıklaması, İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine Ait Araç Kiralama Hizmet Alımı (Genel Hizmet ve Diyaliz Araçları) İşi” düzenlemesi, “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu; a) Verilen hizmetin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir ” düzenlemesi yer almaktadır. Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; inceleme konusu hizmet alımı ihalesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili aşırı düşük teklif açıklaması talep edileceği, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin idarenin takdir yetkisi kapsamında olmak üzere, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu, aşırı düşük teklif sahibi istekliler tarafından Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde sayılan yöntemler kullanılarak açıklama yapılabileceği anlaşılmaktadır. Başvuruya konu ihalenin kapsamının “Araç Kiralama Hizmet Alımı (Genel Hizmet ve Diyaliz Araçları) İşi” olduğu, ihalenin iddia konusu 7’nci kısmına “Silvan Devlet Hastanesi Diyaliz Hastalarının Taşınması İçin Araç Kiralama” dört isteklinin teklif sunduğu, başvuru sahibi Şen-Sa Taş. Pet. Tem. İnş. Gıda. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Ard. Nak. Taş İnş. Tem. Haf. San ve Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin sınır değerin altında olduğu tespit edilerek söz konusu isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, İdarece teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen söz konusu isteklilerin sundukları aşırı düşük teklif açıklamalarının değerlendirilmesi neticesinde Şen-Sa Taş. Pet. Tem. İnş. Gıda. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine uygun olmadığı yönünde değerlendirme neticesinde uygun görülmeyerek teklifinin reddedildiği, Ard. Nak. Taş İnş. Tem. Haf. San ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının ise uygun görülerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli olarak belirlendiği anlaşılmıştır. Anılan isteklilere EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazılarda “Açıklaması istenilen önemli teklif bileşenleri : > Fiyat tekliflerinde belirtilen araçların model yılı, motor gücü ve taşıma kapasitelerine belirtilmesi, > Her aracın ve her şoförün ayrı ayrı olmak üzere iş süresince çalışacakları toplam sürelerinin belirtilmesi, > Araçların yedek parça, bakım onarım, altı ayda bir yapılacak periyodik bakımlarının maliyetlerinin belirtilmesi, > Amortisman sürelerinin SMMM tarafından düzenlenmiş olan amortisman payı tespit tutanağı ile açıklanması, söz konusu işin işe başlama tarihinden itibaren 24 ay süreli olduğundan, işin 2026-2027 yıllarına sari olduğu, bu çerçevede her iki yıl yönünden tam amortisman hesaplamasının açıklamalı bir şe > Araçların marka, cins, model kategorilerine göre sigorta fiyatlarının sözleşmede belirtilen 2 yıllık süre baz alınarak açıklamalı bir şekilde belirtilmesi, > Araçların marka, cins, model kategorilerine göre ve toplam yapılacak kilometre hesabına göre şehir içi ve şehir dışı yakıt tüketimlerinin EPDK verileri baz alınarak açıklamalı bir şekilde belirtilmesi, > Her bir araç için lastik ebatlarının belirtilmesi, bu lastiklerin değişim periyotlarının ve ayrıntılı maliyet tablosunun açıklamalı bir şekilde belirtilmesi, > Her araç için muayene ve egzoz emisyon maliyet kalemleri için detaylı maliyet çalışmasının açıklamalı bir şekilde belirtilmesi, > İhale konusu işin ifası sırasında istihdam edilecek şoförlere ilişkin giderlerin 2026 ve 2027 yılları baz alınarak açıklamalı bir şekilde belirtilmesi, > İlgili firmanın vergi maliyeti yönünden ayrıntılı bir şekilde açıklama yapması, > İlgili firma tarafından EK-O.6 satış tutarı tespit tutanağının talep edilmesi, > Yukarıda belirtilen maddelerin açıklamaları ile ilgili belgelerde ilgili meslek mensubunun onayının olması gerekmektedir.” hususlarının açıklaması istenilen önemli teklif bileşenleri olarak belirlendiği görülmüştür. İhalenin 7’nci kısmında idare tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen isteklilere tebliğ edilen aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı kapsamında birtakım maliyet kalemlerinin önemli maliyet bileşeni olarak belirlendiği, Bu kapsamda “ Fiyat tekliflerinde belirtilen araçların model yılı, motor gücü ve taşıma kapasitelerine belirtilmesi,” , “Her aracın ve her şoförün ayrı ayrı olmak üzere iş süresince çalışacakları toplam sürelerinin belirtilmesi” ,” “İlgili firma tarafından EK-O.6 satış tutarı tespit tutanağının talep edilmesi”, “ Yukarıda belirtilen maddelerin açıklamaları ile ilgili belgelerde ilgili meslek mensubunun onayının olması” ; “Amortisman sürelerinin SMMM tarafından düzenlenmiş olan amortisman payı tespit tutanağı ile açıklanması, söz konusu işin işe başlama tarihinden itibaren 24 ay süreli olduğundan, işin 2026-2027 yıllarına sari olduğu, bu çerçevede her iki yıl yönünden tam amortisman hesaplamasının açıklamalı bir şe” , “İlgili firmanın vergi maliyeti yönünden ayrıntılı bir şekilde açıklama yapması, Yukarıda belirtilen maddelerin açıklamaları ile ilgili belgelerde ilgili meslek mensubunun onayının olması” gibi tamamlanmamış cümle, içeriği belli olmayan ve tereddüde neden olacak düzenlemeler ile teklife ilişkin önemli maliyeti bileşeni olarak değerlendirilmesi mümkün olmayan hususların teklifte önemli görülen maliyet bileşenleri olarak belirlendiği, Ayrıca belgelerde bir takım onayların istenildiği anlaşılmakla birlikte; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer alan açıklamalar kapsamında isteklilerin açıklamasını kendilerine uygun tevsik edici belgelerle sunmalarının ve bunlara ilişkin onay şartlarının mevzuata uygun olarak sağlanmasının mümkün olduğu, dolayısıyla isteklilerden istenilecek belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde belirlenen kriterlere uygun olarak istenmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Söz konusu hususların aşırı düşük teklif açıklamasının hazırlanması, değerlendirilmesi ve incelenmesine olanak tanımadığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamasının sağlıklı yapılabilmesi ve tekliflerin eşit şartlarda değerlendirilebilmesi için idare tarafından ihalenin şikayete konu 7’nci kısmında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin isteklileri tereddüde düşürmeyecek şekilde aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında mükerrerlik, eksiklik ve belirsizlik olmaksızın açık ve net bir şekilde belirtilerek teklifi sınır değerin altında olan geçerli teklif sahibi isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklamaları istenmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır. Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiaların tamamında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 152.021,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından ihalenin şikâyete konu 7’nci kısmında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin isteklileri tereddüde düşürmeyecek şekilde aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında mükerrerlik, eksiklik ve belirsizlik olmaksızın açık ve net bir şekilde belirtilerek teklifi sınır değerin altında olan geçerli teklif sahibi isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklamaları istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, 1) 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, 2) İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine” Oybirliği ile karar verildi.