T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2023/3654 Karar No : 2025/5210 TEMYİZ EDEN (DAVACI) :... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Manisa ili, ... Komutanlığında sözleşmeli er adayı olan davacının, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv…
Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2023/3654 E. , 2025/5210 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y ONİKİNCİ DAİRE Esas No : 2023/3654 Karar No : 2025/5210 TEMYİZ EDEN (DAVACI) :... VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Manisa ili, ... Komutanlığında sözleşmeli er adayı olan davacının, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'na göre hakkında yapılan güvenlik soruşturması sonucunda sözleşmeli er adayı olma şartlarını taşımadığının anlaşıldığından bahisle, 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun 6. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca ön sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin... tarih ve ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması neticesinde elde edilen bilgilerin kişisel veri niteliğinde olduğu, bu nedenle Anayasa Mahkemesi kararlarında ve anayasal ilkelerde belirtildiği üzere, keyfiliği önlemeye yönelik bu verilerin kullanımına ilişkin düzenlemelerin kanunla belirlendiği; dava konusu uyuşmazlıkta ise, kanuni olarak zorunlu olmasına rağmen dava konusu işlemin dayanağı değerlendirme komisyonu kararında davacı hakkında elde edilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirme bulunmadığından şekil yönünden hukuka aykırı olduğu, bu nedenle hukuka aykırı bulunan Komisyon kararı esas alınarak tesis edilen dava konusu işlemde de hukuka uygunluk bulunmadığı gibi ara kararı ile istenilmesine rağmen, komisyon kararının ilgili üye ve başkanının adı ve soyadı, görevi ile imzasının yer aldığı aslının imzalı örneğinin gönderilmemesi nedeniyle, bu haliyle, komisyon kararının şekil yönünden de uygun olmadığından bahisle bu karar esas alınarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı; bununla birlikte, iş bu karar uyarınca değerlendirme komisyonu tarafından davacı hakkında elde edilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirme yapılmak suretiyle yeni bir işlem tesis edilebileceği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun 4. maddesinin (h) bendinde yer alan, "Güvenlik soruşturması olumsuz sonuçlanmak" ibaresinin Anayasa Mahkemesi kararıyla, "mülga 26/10/1994 tarih ve 4045 sayılı Kanun uyarınca yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması" yönünden iptal edildiği dikkate alındığında, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesinden sonraki süreçte güvenlik soruşturmasının yapılmasına, elde edilecek verilerin kullanılmasına ilişkin temel ilkeler belirlenmiş olması nedeniyle, 7315 sayılı Kanun kapsamında yapılan güvenlik soruşturmasının 6191 sayılı Kanun uyarınca tesis edilecek işlemlere dayanak alınmasının hukuka aykırılık oluşturmayacağı; uyuşmazlık konusu olayda, davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilmesine, 7315 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri uyarınca temin edilen "basit yaralama" suçundan... Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarihli kesinleşme şerhi ve ... sayılı kararıyla HAGB ve denetimli serbestliği, yaralama suçundan Karşıyaka Cumhuriyet Başsavcılığının... soruşturma numarasıyla dosyanın uzlaştırma bürosuna gönderildiği ve taraflar arasında uzlaşma sürecinin devam ettiği, kimliği hakkında yalan beyan suçundan ... Asliye Ceza Mahkemesinin... tarihli kesinleşme şerhi ve ... sayılı ilâmıyla 105-TL idari para cezasıyla cezalandırıldığı" şeklindeki bilginin esas alındığı, UYAP sistemi üzerinden de adı geçen ceza yargılamalarına âit dosyaların tetkiki sonucu, davacıyla alâkalı olarak bahsi geçen bilgi notunun görüldüğü; dolayısıyla, 7315 sayılı Kanun hükümleri kapsamında, arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması sonucu elde edilen bilgilerin ve olguların değerlendirilmesi konusunda takdir hakkı bulunan idarece, davacının yürüteceği kamu görevinin önem ve özelliği de dikkate alındığında, güvenlik soruşturmasının olumsuz kabul edilerek, sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davalı idareninin istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin dayanağı değerlendirme komisyonu kararında, davacı hakkında elde edilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirme bulunmadığı gibi, anılan komisyon kararında ilgili başkan ve üyelerin imzalarının yer almadığı dikkate alındığında şekil yönünden işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüştür. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Manisa ili, ... Komutanlığında sözleşmeli er adayı olan davacının, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'na göre hakkında yapılan güvenlik soruşturması sonucunda sözleşmeli er adayı olma şartlarını taşımadığının anlaşıldığından bahisle, 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun 6. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca ön sözleşmesinin feshedilmesi üzerine, temyizen incelenen dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 2. maddesinde, "... b) Ön sözleşme: Türk Silahlı Kuvvetleri (Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı dâhil) birlik, karargâh, kurum ve kuruluşları ile sözleşmeli er adayları arasında; askerî eğitime alınmaları konusunda yapılan ve askerî eğitim dönemi başlangıcı ile sözleşme yapılıncaya kadar geçecek süreyi kapsayan sözleşmeyi,...ç) Sözleşmeli er adayı: Sözleşmeli er yetiştirilmek amacıyla ön sözleşme yapılarak askerî eğitime alınanları,..." ifade eder kuralına; "Kaynak" başlıklı 3. maddesinde, "... f) Güvenlik soruşturması olumlu sonuçlanmış olmak; güvenlik soruşturmasının sonucunun henüz gelmediği hallerde arşiv araştırması olumlu sonuçlanmış olmak...." kuralına; "Sözleşmenin idarece feshi" başlıklı 6. maddesinde, "(1) Sözleşmeli er adaylarının ön sözleşmeleri, aşağıdaki nedenlerle süresinin bitiminden önce feshedilir:...c) Sözleşmeli er adayı olma şartlarından herhangi birini taşımadığı sonradan anlaşılmak veya sözleşme süresi içinde bu şartlardan herhangi birini kaybetmek....d) Güvenlik soruşturması olumsuz sonuçlanmak..." kuralına yer verilmiştir. 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun "Arşiv araştırması" başlıklı 4. maddesinde, "(1) Arşiv araştırması; a) Kişinin adli sicil kaydının, b) Kişinin kolluk kuvvetleri tarafından hâlen aranıp aranmadığının, c) Kişi hakkında herhangi bir tahdit olup olmadığının, ç) Kişi hakkında kesinleşmiş mahkeme kararları ve 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 171 inci maddesinin beşinci ve 231 inci maddesinin onüçüncü fıkraları kapsamında alınan kararlar ile kişi hakkında devam eden veya sonuçlanmış olan soruşturma ya da kovuşturmalar kapsamındaki olguların, d) Hakkında kamu görevinden çıkarılma ya da kesinleşmiş memurluktan çıkarma cezası olup olmadığının, mevcut kayıtlardan tespit edilmesidir."; "Güvenlik soruşturması" başlıklı 5. maddesinde, "(1) Güvenlik soruşturması, arşiv araştırmasındaki hususlara ilave olarak kişinin; a) Görevin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerindeki olgusal verilerinin, b) Yabancı devlet kurumları ve yabancılarla ilişiğinin, c) Terör örgütleri veya suç işlemek amacıyla kurulan örgütlerle eylem birliği, irtibat ve iltisak içinde olup olmadığının, mevcut kayıtlardan ve kişinin görevine yansıyacak hususların denetime elverişli olacak yöntemlerle yerinden araştırılmak suretiyle tespit edilmesidir." hükmü öngörülmüştür. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Uyuşmazlıkta, davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz olarak değerlendirilmesine, 7315 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri uyarınca temin edilen "Basit yaralama" suçundan ... Asliye Ceza Mahkemesinin 05/07/2018 tarihli kesinleşme şerhli ve... sayılı kararıyla HAGB ve denetimli serbestliği, yaralama suçundan Karşıyaka Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma numarasıyla dosyanın uzlaşma sürecinin devam ettiği, kimliği hakkında yalan beyan suçundan...Asliye Ceza Mahkemesinin... tarihli kesinleşme şerhli ve... sayılı ilâmıyla 105.-TL idari para cezasıyla cezalandırıldığı" şeklindeki bilginin esas alındığı görülmektedir. Bu durumda, davacı hakkında yürüyen adli soruşturmaların niteliği ve sonucu ile neticelenen ceza yargılamalarında bir mahkumiyet hükmü bulunup bulunmadığı hususları araştırılmak suretiyle bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne, 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA, 3. Kullanılmayan...-TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya iadesine, 4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, kesin olarak, 25/11/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. (X) KARŞI OY : Bölge İdare Mahkemesinin istinaf isteminin kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve davanın reddine ilişkin kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir neden de bulunmadığından, davacının temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesinin temyize konu kararının onanması gerektiği görüşüyle Daire kararına katılmıyorum. iptal //begin::Page Scripts var options = {}; $(document).ready(function() { options["separateWordSearch"] = false; options["accuracy"] = "complementary"; options["diacritics"] = false; $("#content").append(stringToHTML($("#hiddencontent").text())); var arananKelime = $("#hiddenArananKelime").text(); const kelimeListesi = arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k); // Virgüle göre ayır, boşlukları temizle // Aynı kelimenin büyük/küçük varyasyonlarını da ekle const tumKelimeler = kelimeListesi.flatMap(kelime => [ kelime, kelime.toLocaleUpperCase('tr-TR'), kelime.toLocaleLowerCase('tr-TR') ]); highlighter(tumKelimeler); // arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k).forEach(function(each) { // if (each != undefined && each != "") { // highlighter(each); // highlighter(each.toLocaleUpperCase('tr-TR')); // highlighter(each.toLocaleLowerCase('tr-TR')); // } // }); }); var highlighter = function(arananKelime) { try { highlight(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzyumusamasi(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzBenzesmesi(arananKelime); } catch (err) { } try { //cogulEki(arananKelime); } catch (err) { } try { //iyelikEki(arananKelime); } catch (err) { } }; var stringToHTML = function(str) { var parser = new DOMParser(); var doc = parser.parseFromString(str, 'text/html'); return doc.body; }; var highlight = function(text) { $(".context").mark(text, options); } var unsuzyumusamasi = function(arananKelime) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (lastChar === "p") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "b"); } if (lastChar === "ç") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "c"); } if (lastChar === "t") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "d"); } if (lastChar === "k") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "g"); highlight(ara + "ğ"); } } var unsuzBenzesmesi = function(arananKelime) { var sertSessiz = [ 'f', 's', 't', 'k', 'ç', 'ş', 'h', 'p' ]; var yumusakSessiz = [ 'ç', 't', 'k' ]; for (var i = 0; i < sertSessiz.length; i++) { let sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i]); while (sertSessizPosition !== -1) { for (var j = 0; j < yumusakSessiz.length; j++) { let yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j]); while (yumusakSessizPosition !== -1) { if (sertSessizPosition + 1 === yumusakSessizPosition) { highlight(arananKelime.substr(0, sertSessizPosition + 1)); } yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j], yumusakSessizPosition + 1); } } sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i], sertSessizPosition + 1); } } } var cogulEki = function(arananKelime) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (last3Char === "lar" || last3Char === "ler") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } var iyelikEki = function(arananKelime) { var iyelikEkleri = [ "ım", "im", "um", "üm", "ın", "in", "un", "ün", "ı", "i", "u", "ü", "mız", "miz", "muz", "müz", "nız", "niz", "nuz", "nüz", "ları", "leri" ]; if (arananKelime.length > 2) { var last2Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 2); if (iyelikEkleri.includes(last2Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 2); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 2) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (iyelikEkleri.includes(lastChar)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 3) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (iyelikEkleri.includes(last3Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 4) { var last4Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 4); if (iyelikEkleri.includes(last4Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 4); highlight(ara); } } } // begin:: Global Config(global config for global JS scripts) var KTAppSettings = { "breakpoints" : { "sm" : 576, "md" : 768, "lg" : 992, "xl" : 1200, "xxl" : 1200 }, "colors" : { "theme" : { "base" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#E5EAEE", "success" : "#1BC5BD", "info" : "#6993FF", "warning" : "#FFA800", "danger" : "#F64E60", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#212121" }, "light" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#ECF0F3", "success" : "#C9F7F5", "info" : "#E1E9FF", "warning" : "#FFF4DE", "danger" : "#FFE2E5", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#D6D6E0" }, "inverse" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#ffffff", "secondary" : "#212121", "success" : "#ffffff", "info" : "#ffffff", "warning" : "#ffffff", "danger" : "#ffffff", "light" : "#464E5F", "dark" : "#ffffff" } }, "gray" : { "gray-100" : "#F3F6F9", "gray-200" : "#ECF0F3", "gray-300" : "#E5EAEE", "gray-400" : "#D6D6E0", "gray-500" : "#B5B5C3", "gray-600" : "#80808F", "gray-700" : "#464E5F", "gray-800" : "#1B283F", "gray-900" : "#212121" } }, "font-family" : "Poppins" };