15. Hukuk Dairesi 2017/1092 E. , 2017/3423 K. "" Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ... geldi. Davalı vekili gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla do…
**15. Hukuk Dairesi 2017/1092 E. , 2017/3423 K.** **"İçtihat Metni"** Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili Avukat ... geldi. Davalı vekili gelmedi. Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş olmakla dosyadaki kağıtlar okundu işin gereği konuşulup düşünüldü: - K A R A R - Asıl dava eser sözleşmesi kapsamında işin tam bitirilmiş olduğunun tespiti ile davalı kooperatif tarafından geçici kesin kabullerin yapılması ve kooperatife verilen teminat mektuplarının iadesi ve iptâli, birleşen dava ise sözleşme kapsamında bakiye iş bedelinin, hakedişten mükerrer yapılan kesintinin, davalı adına yapılan ödemelerin ve işlemiş faizlerinin davalı kooperatiften tahsili talebine ilişkin olup, mahkemece asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir. 1-Davacı asıl davada işin tam bitirilmiş olduğunun tespiti ile davalı kooperatif tarafından geçici kesin kabullerin yapılması ve kooperatife verilen teminat mektuplarının iadesi ve iptâline karar verilmesini talep etmiş olup, bu taleplere ilişkin olarak sadece maktu peşin harç alınmış ise de teminat mektuplarının toplam bedeli 175.162,00 TL olduğu, işin bitirilmiş olduğunun tespiti ile kesin ve geçici kabullerin yapılması işleri de para ile değerlendirilebilen işlerden olduğu halde asıl davada talep edilen istemlerle ilgili alınması gereken nispi harç yatırılmamıştır. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 16. maddesine göre yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevî ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır. Aynı Yasa'nın 28/1. maddesinin a bendinde karar ve ilâm harcının dörtte birinin peşin geri kalanın kararın verilmesinden itibaren iki ay içinde ödeneceği hükmü yer almakta olup yine aynı Kanun'un 32. maddesinde yargı harçları ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılmayacağı emredici hükmü konulmuştur. 30. maddede ise muhakeme sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilâm harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 409'uncu maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır. 6100 sayılı HMK'da yapılan yollama nedeniyle 409'uncu maddenin yerini HMK 150. madde almıştır. Harçlar Kanunu ile ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, emredici nitelikte bulunduğundan mahkemece ve Yargıtay'ca re'sen nazara alınır.