TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR ALİ EMİRHANİ VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2019/28385) Karar Tarihi: 7/6/2023 Başvuru Numaras ı: 2019/28385 Karar Tarihi : 7/6/2023 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Recai AKYEL Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Muhterem İNCE Raportör : Ömer MENC İK Başvurucular : 1. Ali EM İRHANİ 2. Burhan EV İZ 3. Deniz TEPEL İ 4. Ergün KARAMAN 5. Habib GÜLER 6. Hurşit ÇETİN 7. İbrahim KAYA 8. İzzettin SAYHAN 9. Kadi
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR ALİ EMİRHANİ VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2019/28385) Karar Tarihi: 7/6/2023 Başvuru Numaras ı: 2019/28385 Karar Tarihi : 7/6/2023 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Recai AKYEL Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Muhterem İNCE Raportör : Ömer MENC İK Başvurucular : 1. Ali EM İRHANİ 2. Burhan EV İZ 3. Deniz TEPEL İ 4. Ergün KARAMAN 5. Habib GÜLER 6. Hurşit ÇETİN 7. İbrahim KAYA 8. İzzettin SAYHAN 9. Kadir YILDIZ 10. Mehmet KURT11. Mehmet Şirin BOZÇALI 12. Mirhan GÖKTA Ş 13. Oğuz ÖZTÜRK 14. Ozan BEKTA Ş 15. Ramazan YILDIRIM 16. Süleyman YILDIZ17. Uğur YILMAZ 18. Yavuz Ç İLTAŞ 19. Yusuf ÇABUK I. BAŞVURUNUN ÖZET İ 1. Başvurular, ceza infaz kurumlar ında tutuklu ya da hükümlü olarak bulunanlar ın ücreti kendilerince kar şılanarak kurum idaresi arac ılığıyla sat ın ald ıklar ı süreli yay ı nlar ın kendilerine teslim edilmemesi ya da sat ın alma taleplerinin reddedilmesi nedeniyle ifade özgürlüğünün ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. Ba şvurucular, süresi içinde bireysel Başvuru Numaras ı: 2019/28385 Karar Tarihi : 7/6/2023 3başvuruda bulunmu ştur. Başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. II. DEĞERLEND İRME 2. Somut ba şvuruda ba şvurucular ın adli yard ım talebinin kabulüne ve 2019/10060, 2019/22944, 2019/28393, 2019/28398, 2019/28404, 2019/28411, 2019/28413, 2019/28419, 2019/28422, 2019/28428, 2019/28432, 2019/30940, 2019/31112, 2019/31134, 2019/31231, 2019/31423, 2019/31442, 2019/31448, 2019/31556, 2019/32770, 2019/32777, 2019/34351, 2019/34434, 2019/35637, 2019/35686, 2019/36851, 2019/36854, 2019/36880, 2019/36907, 2019/36910, 2019/37182, 2019/37213 ve 2019/38145 numaral ı başvurular ın bu başvuru ile birleştirilmesine karar verilmesi gerekir. 3. Anayasa Mahkemesi daha önce vermi ş olduğu birçok karar ında, tutuklu ve hükümlülere kargo yoluyla gelen ya da ziyaretçileri arac ılığıyla getirilen veya hükümlü ve tutuklular ın kendi sat ın ald ıklar ı süreli ya da süresiz yay ınlar ın ceza infaz kurumlar ına kabu l edilmemesini ifade özgürlü ğü kapsam ında değerlendirmi ştir (ilgili kararlar için bkz. İbrahim Kaptan (2), B. No: 2017/30723, 12/9/2018, 23; Recep Bekik ve di ğerleri [GK], B. No: 2016/12936, 27/3/2019, 24; Delil Ek, B. No: 2016/14159, 17/6/2020, 13). Söz konusu kararlar çerçevesinde bir de ğerlendirme yap ıldığında başvurucular ın şikâyetlerinin bir bütün olarak ifade özgürlü ğü bağlam ında incelenmesi gerekir. 4. Anayasa Mahkemesi, Recep Bekik ve di ğerleri ([GK], B. No: 2016/12936, 27/3/2019) karar ında olay ve olgular ı somut ba şvuru ile benzer nitelikte olan bir ba şvuruyu inceleyerek uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemi ştir. Bu çerçevede süreli yay ınlar ın ceza infaz kurumlar ındaki tutuklu ve hükümlülere teslim edilip edilmemesinde keyfîli ği engelleyecek, ayn ı hukuki durumda bulunanlara ayn ı uygulaman ın yap ılmas ını sağlayacak, açık, yol gösterici ve istikrarl ı idari uygulamalar ı garanti edecek bir mekanizman ın bulunmad ığı gerekçesiyle ifade özgürlü ğünün ihlal edildi ği sonucuna ula şmıştır. Her ne kadar Recep Bekik ve di ğerleri karar ından sonra 14/4/2020 tarihli ve 7242 Kanun ve buna ba ğlı düzenleyici i şlemler ile bir dizi önlemler al ınm ış ise de eldeki ba şvurunun ve birleştirilen başvurular ın söz konusu yasal ve uygulamaya dönük de ğişiklikten önceki müdahalelere ilişkin olduğu anlaşılm ıştır. Bu sebeple eldeki ba şvuru ve birle ştirilen ba şvurular yönünden anılan kararda aç ıklanan ilkelerden ve ula şılan sonuçtan ayr ılmay ı gerektiren bir durum bulunmamaktad ır. Bu doğrultuda ba şvurucular ın Anayasa'n ın 26. maddesinde güvence alt ına alınan ifade özgürlü ğünün ihlal edildi ğine karar verilmesi gerekir. III. GİDERİM 5. Başvurucular, ihlalin tespiti, yeniden yarg ılama ve tazminat talebinde bulunmuştur. 6.İhlalin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmamaktad ır. Eski hâle getirme kural ı çerçevesinde ihlalin sonuçlar ının bütünüyle ortadan kald ırılabilmesi için ba şvuruculara manevi zararlar ı karşılığında net 1.000 TL manevi tazminat ın ayr ı ayr ı ödenmesine karar verilmesi gerekir. IV. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; Başvuru Numaras ı: 2019/28385 Karar Tarihi : 7/6/2023 4A. Başvurular ın BİRLEŞTİRİLMESİNE, B. Adli yard ım taleplerinin KABULÜNE, C.İfade özgürlü ğünün ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın KABUL ED İLEBİLİR OLDUĞUNA, D. Anayasa n ın 26. maddesinde güvence alt ına al ınan ifade özgürlü ğünün İHLAL EDİLDİĞİNE, E. Başvuruculara net 1.000 TL manevi tazminat ın AYRI AYRI ÖDENMES İNE, tazminata ili şkin diğer taleplerin REDD İNE, F. Ödemenin karar ın tebliğini takiben ba şvurucular ın Hazine ve Maliye Bakanl ığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yap ılmas ına, ödemede gecikme olmas ı hâlinde bu sürenin sona erdi ği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FA İZ UYGULANMASINA, G. Karar ın bir örne ğinin Adalet Bakanl ığına GÖNDER İLMESİNE 7/6/2023 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi.