TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR OMERKOSE VE YURT ATAYUN BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/7285) Karar Tarihi: 11/12/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucular Vekili iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Celal Mumtaz AKINCI Muammer TOP AL M. EminKUZ R1dvan GULE ; OmerMENCiK 1. OmerKOSE 2. YurtATAYUN : Av. Kemal SiMSEK I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, tahliye karannm uygulanmamas1 nedeniyle ki i hurriyeti ve guvenligi hakkmm
TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR OMERKOSE VE YURT ATAYUN BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/7285) Karar Tarihi: 11/12/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucular Vekili iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Celal Mumtaz AKINCI Muammer TOP AL M. EminKUZ R1dvan GULE ; OmerMENCiK 1. OmerKOSE 2. YurtATAYUN : Av. Kemal SiMSEK I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, tahliye karannm uygulanmamas1 nedeniyle ki i hurriyeti ve guvenligi hakkmm ihlal edildigi iddiasma ili kindir. II. BASVURU SURECi 2. Ba vurular 4 /5/2015 tarihinde yap1lm1 tlr. 3. Ba vurular, ba vuru formu ve eklerinin idari yonden yapilan on incelemesinden sonra Komisyona sunulmu tur. 4. Komisyonca ba vurulann kabul edilebilirlik incelemesinin Bolum tarafmdan yapilmasma karar verilmi tir . 5. Y apilan incelemede 2015/7291 numarah ba vurunun konu bakimmdan aym nitelikte olmas1 nedeniyle 2015/7285 numarah ba vuru ile birle tirilmesine ve incelemenin bu dosya uzerinden yap1lmasma karar verilmi tir. III. OLAY VE OLGULAR 6. Ba vuru formlan ve eklerinde ifade edildigi ekliyle ve Ulusal Y arg1 Ag1 Bili im Sistemi (UY AP) arac1hg1yla eri ilen bilgi ve belgeler vervevesinde ilgili olaylar ozetle oyledir: 2 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 A. Tutuklamaya ili kin Siire 1. 2014/41637 Soru turma Numarah Soru turma Yoniinden 7. istanbul Curnhuriyet Ba savc1hgmca (Ba savc1hk) 12/5/2010 tarihinde, Selam-Tevhid Kudus Ordusu isimli iddia edilen teror orgiitlinii konu alan bir soru turma ba lat1lm1 tu. Bu soru turmanm ba latilmasma gerek9e olarak ise 1990'h y1llarda N.S. isimli ahsm onderliginde kurulan bu orgiitlin N.S.nin 2004 y1lmda ceza infaz kurumundan 91kmas1 iizerine tekrar faaliyetlerine ba lamas1 gosterilmi tir. Ancak bu soru turma kapsammda gazeteci/yazar, i adam1, akademisyen , biirokrat, diplomat, siyaset9i, iist diizey devlet yetkilisi konumundaki 90k say1daki ki inin ailevi, mesleki, ticari ve ozel hayata ili kin telefon gorii melerinin gerek9e gosterilerek dinlendigi hatta bu soru turma kapsammda Tiirkiye Curnhuriyeti devleti Ba bakam'nm Filistin Devlet Ba kam ve Somali Curnhurba kam ile yaptlg1 d1 politikaya ili kin telefon gorii melerinin , Bakanlar ve Milli istihbarat Te kilat1 Miiste an'nm devlet giivenligine ili kin telefon gorii melerinin dinlenerek kaydedildigi, bu gorii melerin bir k1smmm yaz1h hale getirildigi tespit edilmi tir. 8. Selam-Tevhid Kudus Ordusu isimli iddia edilen teror orgiitlinii konu alan bu soru turmadaki usulsiizliik iddialan kapsammda Turkiye Cumhuriyeti devletinin guvenligi veya ulusal ve uluslararas1 yararlan bak1mmdan niteligi itibanyla gizli kalmas1 gereken gorii melerinin dinlendigi, kaydedildigi ve bir kismmm ileti im tespit tutanag1 haline getirilerek terorle ili kilendirildigi gerek9esiyle ba vuruculann da aralannda oldugu 90k say1da kolluk gorevlisi hakkmda Ba savcil1k9a ceza soru turmas1 ba lat1lm1 t1r. 9. Ba vurucular, amlan soru turma kapsammda gozaltma almm1 lardu. Ba savc1hk 26/7/2014 tarihinde ba vuruculan tutuklanmalan istemiyle istanbul 1. Sulh Ceza Hakimligine sevk etmi tir. istanbul 1. Sulh Ceza Hakimligi 29/7/2014 tarihinde, ba vuruculardan Yurt Atayiin yoniinden devletin gizli kalmas1 gereken bilgilerini siyasal veya askeri casusluk amac1yla temin etme ve resmi belgede sahtecilik su9lanndan ba vurucunun tutuklanmasma, diger ba vurucu Omer Kose yoniinden ise sorgusunun yap1lamad1g1 gerek9esiyle tutuklama talebinin reddine karar vermi tir. Ba savc1hk ba vurucu Omer Kose yoniinden 20/8/2014 tarihinde tutuklanmas1 istemiyle ba vurucuyu yeniden istanbul 4. Sulh Ceza Hakimligine sevk etmi tir. istanbul 4. Sulh Ceza Hakimligi 20/8/2014 tarihinde, devletin gizli kalmas1 gereken bilgilerinin siyasal veya askeri casusluk amac1yla temin etme su9undan ba vurucu Omer Kose'nin tutuklanmasma karar vermi tir. 2. 2014/133596 Soru turma Numarah Soru turma Yoniinden 10. Kamuoyunda bilinen ismiyle Tah iyeciler grubuna ili kin yiiriitlilen bir soru turmada (amlan soru turmalara ili kin bilgiler i9in bkz. Hidayet Karaca [GK], B. No: 2015/144, 14/7/2015, 10, 11) bir sure tutuklu kalan bir ki inin ikayeti iizerine ba vurucular da dahil olmak iizere gazeteci, yap1mc1, senarist, yonetmen ve emniyet gorevlilerinin aralannda oldugu 90k say1da iipheli hakkmda iftira, sahtecilik ve ki iyi hiirriyetinden yoksun k1lma su9lanndan Ba savc1hk9a soru turma ba latilm1 tu. 11. Bu soru turma kapsammda Ba savc1hk 26/12/2014 tarihinde ba vuruculan tutuklanmalan istemiyle istanbul 5. Sulh Ceza Hakimligine sevk etmi tir. istanbul 5. Sulh Ceza Hakimligi 27/12/2014 tarihinde ba vuruculann silahh teror orgiitline iiye olma su9undan tutuklanmalanna karar vermi tir. 3 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 B. Serbest Birakdmamaya ili kin Siirec; 12. Ba vuruculann da aralannda oldugu tiphelilerin mtidafileri tarafmdan istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesine -nobet9i asliye ceza mahkemesi oldugu-20/4/2015 tarihinde istanbul 1., 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9. ve 10. (btittin) sulh ceza hakimlerinin reddi ile tahliye taleplerini i9erir dilek9eler verilmi tir. 13. istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi tarafmdan 21/4/2015 tarihinde, istanbul Sulh Ceza Hakimliklerinin llimtine yaz1 yaz1larak -dilek9elerde ileri stirtilen- hakimin reddi sebepleri konusunda yaz1h olarak gorti bildirmeleri istenmi tir. 14. istanbul 4. Sulh Ceza Hakimligi, istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesinin gorti bildirme istemine cevap vermemi ; diger sulh ceza hakimlikleri ise gorti bildirilmesi istemine 22/4/2015 tarihinde cevap vermi tir. Hakimliklerin cevap yazilannda ozetle sulh ceza hakimlerinin reddi taleplerini inceleme, bu konuda karar verme yetki ve gorevinin yine sulh ceza hakimliklerine ait oldugu, hakimin reddi mtiessesesinin kovu turma a amasma ait bir i lem oldugu, hakimin reddi sebepleri mevcut olsa dahi bu talebin oncelikle ilgili mahkeme veya hakimlige yapilmas1 gerektigi ve sulh ceza hakimlerinin tamammm bu ekilde reddedilmesinin mtimktin olmad1g1 ifade edilmi tir. 15. Ote yandan istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi tarafmdan 21/4/2015 tarihinde, Ba savc1hga yaz1 yaz1larak tahliye talepleri hakkmdaki gorti leriyle birlikte ilgili soru turma dosyalannm gonderilmesi istenmi tir. Ba savc1hk, tahliye talepleriyle ilgili olarak gorti bildirmemi ve soru turma dosyalanm gondermemi tir. 16. istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi "mahkemece hakimin reddi talepleri ile ilgili yapzlan degerlendirmenin dosyanzn esasz ile ilgili bir degerlendirme olmadzgz, iiphelilerin tamamznzn tutuklu bulundugu, dolayzszyla i in acele i lerden oldugu, dolayzszyla soru turma dosyalarz ve reddi hdkim talepleri konusunda gorii lerin istenilmesine ragmen gonderilmemesinin reddi hdkim talepleri konusunda incelemeye ve bir karar vermeye hukuken engel te kil etmedigi" gerek9esiyle incelemesini " iipheliler miidafilerinin dilekr;eleri, yazzlz ve CD ortamzndaki dilekr;e ekleri, ilgili savczlzklardan ve Sulh Ceza Hdkimliklerinden gelen yazz cevaplarz ve gorii leri" tizerinden ger9ekle tirmi tir. Mahkeme 24/4/2015 tarihinde istanbul 1., 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9. ve 10. (btittin) sulh ceza hakimlerinin reddi taleplerinin kabultine, tiphelilerin tahliye talepleri konusunda karar verilmek tizere 24/4/2015 tarihinde nobet9i olan istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi M.B.nin gorevlendirilmesine karar vermi tir. 17. Ba savc1hk tarafmdan talepte bulunulmas1 tizerine istanbul 10. Sulh Ceza Hakimligi 25/4/2015 tarihinde, istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesinin hakimlerin reddi isteminin kabultine ve gorevlendirmeye ili kin kararlannm yok htikmtinde oldugunun tespitine karar vermi tir. 18. istanbul 10. Sulh Ceza Hakimligi, aym tarihte istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesine bir yaz1 yazarak tahliye taleplerine bakma gorev ve yetkisinin kendilerinde bulundugunu belirtmi ve ilgili taleplerin gonderilmesini istemi tir. 19. istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi, Ba savc1hk9a soru turma dosyalannm gonderilmemesi ve tahliye talepleri konusunda gorti bildirilmemesi tizerine tutuklulugun devamz yoniinde miitalaada bulunuldugunu degerlendirerek tahliye talepleri konusundaki 4 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 incelemesini "i in tahliye yonunden degerlendirilmesinde bir salanca almadzgz" gerek ;;esiyle tipheli mtidafilerinin sundugu baz1 belge ve CD'ler tizerinden ger ;;ekle tirmi tir. Mahkeme 25/4/2015 tarihinde ba vuruculann da aralannda oldugu tum tiphelilerin tahliyesine karar vermi tir. 20. Diger taraftan Ba savc1hk ;;a talepte bulunulmas1 tizerine istanbul 10. Sulh Ceza Hakimligi 25/4/2015 tarihinde, istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesinin tahliyeye ili kin kararlannm yok htikmtinde oldugunun tespitine ve tiphelilerin tutukluluk hallerinin devamma karar vermi tir. Kararda "jstanbul Adliyesindeki tum Sulh Ceza Hakimliklerinin reddine ve tutuklu ilphelilerin tahliye istemine ili kin taleplerin Asliye Ceza Mahkemesi veya Agzr Ceza Mahkemelerince degerlendirilmesinin ve bu degerlendirmeler neticesinde tahliye talebinin reddi veya kabulu yonunde bir karar verilmesi halinde verilen bu kararlarzn hukuken yasal mevzuatzmzza gore mumkun almadzgz, verilen bu kararlarzn da hukuken ge ;ersiz, uygulanabilirligi almayan ve mutlak butlan ile batzl alan veya diger bir anlatzmla yak hukmunde sayzlan kararlar niteliginde aldugu" ifade edilmi tir . 21. istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi 26/4/2015 tarihinde tahliye mtizekkerelerini Ba savc1hga gondermi tir. Ba savc1hk ;;a istanbul 10. Sulh Ceza Hakimliginin 25/4/2015 tarihli karanna atif yap1larak tipheliler hakkmda dtizenlenen tahliye mtizekkereleri istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesine iade edilmi tir. 22. istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi 27/4/2015 tarihinde tiphelilerin tahliyesine ili kin mtizekkereleri yeniden Ba savc1hga gondermi , Ba savc1hk bunlan tekrar istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesine iade etmi tir. 23. Tahliye mtizekkerelerinin ikinci kez iade edilmesi tizerine istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi 27/4/2015 tarihinde, tahliye mtizekkerelerinin yeniden Ba savc1hga gonderilmesine dair bir karar vermi tir. 24. Ote yandan istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi 27/4/2015 tarihinde, istanbul 10. Sulh Ceza Hakimliginin 25/4/2015 tarihli kararlannm yok htikmtinde oldugunun tespitine karar vermi tir. 25. istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi 29/4/2015 tarihinde; onceki kararlarda gorevsiz olunmasma ragmen dilek ;;elerin degerlendirilerek soru turma a amasmda olan i lerle ilgili hakimin reddi taleplerinin kabultine karar verildigini, hukuki yamlg1ya dti tilerek verilmi olan bu kararlann usul ve yasaya aykm oldugunu , mahkemenin gorevine girmeyen bir hususta karar verildigini belirterek onceki kararlannm yok htikmtinde sayilmasma karar vermi tir. 26. istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi de 28/4/2015 tarihinde "... hazzrlzk saru turmalarznda hakim tarafindan verilmesi gerekli kararlarz almak, i leri yapmak, bunlara kar z yapzlan itirazlarz incelemek yetkisinin munhaszran Sulh Ceza Hakimligine ait aldugu, Asliye Ceza Mahkemelerinin saru turma a amaszndaki i ler ile ilgili alarak tutuklama ve tahliye kararz verme yetkilerinin almadzgz, Mahkememizce verilen 25/04/2015 tarihli ... karar ile mahkememizce verilen tahliye kararz[nm] mahkememizin gorevsiz bulunmasz nedeniyle yak hukmunde sayzlmasz gerektigi ... " gerek ;;esiyle tahliyeye ili kin kararlannm yok htikmtinde sayilmasma karar vermi tir. 27. Ba vurucular, nihai karan 26/4/2015 tarihinde ogrendiklerini bildirmi lerdir. 5 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 28. Ba vurucular 4/5/2015 tarihinde bireysel ba vuruda bulunmu lard1r. C. Sonraki Siirec; 1. 2014/41637 Soru turma Numarah Soru turma Yoniinden 29. Ba savc1hk9a ba vuruculann da aralannda oldugu uphelilerin devletin gizli kalmas1 gereken bilgilerini siyasal veya askeri casusluk amac1yla temin etme, Turkiye Cumhuriyeti Hukumetini ortadan kaldumaya veya gorevini yapmasm1 engellemeye te ebbus etme, silahh teror orgutunu kurma veya yonetme, su9 uydurma, resmi belgede sahtecilik , ozel hayatm gizliligini ihlal etme, hukuka aykm olarak ki iler verileri kaydetme , su9 delillerini yok etme, gizleme veya degi tirme su9lanm i lediklerinden bahisle cezalandmlmalan istemiyle aym yer Agu Ceza Mahkemesinde kamu davas1 a91lm1 tlr. 30. istanbul 14. Agu Ceza Mahkemesinin E.2017/2 say1h dosyas1 uzerinden kovu turma a amas1 ba lam1 tu . 31. Dava, bireysel ba vurunun incelendigi tarih itibanyla ilk derece mahkemesinde derdesttir. 2. 2014/133596 Soru turma Numarah Soru turma Yoniinden 32. Ba savc1hk9a ba vuruculann da aralannda oldugu uphelilerin resmi belgede sahtecilik , iftira ve silahh teror orgutune uye olma su9unu i lediklerinden bahisle cezalandmlmalan istemiyle aym yer Agu Ceza Mahkemesinde kamu davas1 a9ilm1 tlr. 33. istanbul 14. Agu Ceza Mahkemesinin E.2015/281 say1h dosyas1 uzerinden kovu turma a amas1 ba lam1 tu . 34. Devam eden yarg1lama sonunda Mahkeme 3/11/2017 tarihli karanyla ba vuruculann silahh teror orgutune uye olma su9undan 12 yil, iftira su9undan 4 y1l 6 ay, resmi belgede sahtecilik su9undan 9 yil hapis cezas1 ile cezalandmlmalanna karar vermi tir. 35. Bireysel ba vurunun incelendigi tarih itibanyla davanm istinaf incelemesi devam etmektedir . D. ilgili Siirec; 36. Ba vuruculann da aralannda bulundugu uphelilerin istanbul sulh ceza hakimlerinin tumunun reddi taleplerini kabul eden istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi M.O. ile bu ki ilerin tumunun tahliye taleplerini kabul eden istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi Hakimi M.B. hakkmda disiplin ve ceza soru turmas1 ba lat1lm1 tu . Bu kapsamda amlan hakimler 27/4/2015 tarihinde gorevden el 9ektirilmi ler -sonrasmda meslekten de 91kanlm1 lar- 30/4/2015 ve 1/5/2015 tarihlerinde tutuklanm1 lardu. 37. Hakimler M.O. ve M.B. hakkmda kamu davas1 a91lm1 ; Yarg1tay 16. Ceza Dairesi 24/4/2017 tarihinde, ad1 ge9en ki ilerin soz konusu kararlan -uyesi olduklan FETO/PDY liderinin ve yoneticilerinin talimat1yla verdiklerini belirterek silahh teror orgutu uyesi olma su9undan 9 y1l hapis ve gorevi kotuye kullanma su9undan 1 y1l hapis cezalanyla cezalandmlmalanna karar vermi tir. Dairenin gorevi kotuye kullanma su9u yonunden yaptig1 degerlendirmelerin ilgili k1s1mlan oyledir: 6 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 " Turk Ceza Muhakemesi Hukuku yoniinden, gerek miilga 1402 sayzlz CMUK'un 21 vd.maddelerinde gerekse mer'i 5271 sayzlz CMK'nzn 22 ve devamz maddelerinde yer alan diizenlemeler subjektif tarafszzlzkla ilgili olup hakimin reddi hakkzna ili$kindir.Bu nedenl $iipheli/sanzk,mii$feki/katzlan ya da Cumhuriyet savczsznzn hakimi reddetmesi miimkiin ise de mahkeme veya hakimligi bir kurum olarak reddetmesi miimkiin degildir.Keza heyet halinde r;alz$an bir mahkemenin veya bir adliyede veya yargz r;evresinde bulunan tiim mahkemelerin veya hakimlerinin toplu reddi usu/ii de yoktur ... 5271 sayzlz CMK'nzn 22 vd.maddelerinde yer alan hakimin reddi miiessesesinin, kural olarak kovu$furma a$amasz ile ilgili oldugu goriilse de, gerek ilgili madde metinlerinde ar;zkr;a '$iipheli' kavramzna yer verilmesi gerekse yasayla kurulmu$ bagzmszz ve tarafszz bir mahkeme tarafindan yargzlanma hakkznz teminat altzna a/an AS'nin 6. ve Anayasanzn 36.maddelerinin emredici diizenlemeleri kar$zsznda soru$furma sajhasznda da hakimin reddinin miimkiin oldugunun kabuliinde zorunluluk bulunmaktadzr. Zira red, hakimin tarafszzlzgznz temin bakzmzndan getirilmi$ bir kurumdur. 28.06.2014 tarihinde yiiriirliige giren 6545 sayzlz Kanunla, sulh ceza mahkemeleri kaldzrzlmz$ ve miinhaszran soru$furma a$amasznda gorevli sulh ceza hakimliklen kurulmu$fur. Adzndan da anla$zlacagz iizere bu hakimlikler , "mahkeme" niteligi fa$zmazlar, r;iinkii dava gormezler, sadece soru$furma a$amasz ile ilgili tedbir taleplerini ve itirazlarz inceleyip karara baglarlar. Soru$furma a$amasznda tarafszzlzgzndan $iiphe duyulan sulh ceza hakiminin, gerek ki$isel gerekse olgusal olarak somufla$tzrzlmak suretiyle reddi miimkiindiir. Ancak objektif tarafszzlzk gerekr;esiyle tiim sulh ceza hakimleri reddedilemez. 6545 sy.kanunla Sulh Ceza Hakimlerinin reddine dair ozel bir usu/ getirilmedigine gore bu konuda gene/ hiikiimlerin uygulanmasz gerektiginde $iiphe olmamalzdzr. Bu durumda red, reddedilen hakimlige yapzlacak yazzlz ba$vuru ile yapzlmalzdzr.Reddi istenen hakim, ret sebepleri hakkzndaki gorii$lerini yazzlz olarak bildirerek (CMK m.26/1-3) evrakz yargz r;evresi ir;inde bulundugu asliye ceza mahkemesim (CMK m.27/2) (ProfDr.Yener Unver-ProfDr.Hakan Hakeri Ceza Muhakemesi Hukuku 12. baskz sh.191) gonderir.Ret isteminin kabulii halinde, davaya bakmakla bir ba$ka hdkim veya mahkeme gorevlendirilir .. (CMK m.27/4). Red talebini kabul eden Asliye Ceza Mahkemesi hakiminin tahliye taleplerini degerlendirmek iizere her hangi bir hakimi gorevlendirip gorevlendiremeyecegine gelince; 5235 sayzlz Kanunun degi$ik 10. maddesi ile CMK m.101/1, 103, 108/1 ve 268/3 incelendiginde, soru$furma a$amasznda tutuklama ve tahliye kararlarznz yalnzzca sulh cezc. hakimligi ve hakimi verebilir. Tutukluluga itirazz ise, CMK m.268/3 uyarznca sadece bir ba$ka sulh ceza hakimligi ve hakimi inceleyebilir.Soru$furma a$amasznda tutuklama V tahliye konusunda asliye ceza mahkemesine ve hakimine yetki verilmemi$fir. Asliye ceza mahkemesi, ancak kabul ettigi iddianamenin kovu$furmasznz yiiriitiirken tutuklama tedbiri ile ilgili kararlar verebilir. Bunun dz$znda Anayasa ve kanunlar asliye ceza mahkemelerine dogrudan veya dolaylz olarak soru$furma a$amaszna miidahale etme yetkisi vermemi$fir.(ProfDr .Ersan SEN yorumluyorum 13 syf 313-315) Bu nedenle Asliye Ceza Mahkemesi red talebini yerinde goriirse ancak aynz yer ya da yargz r;evresinde bulunan bi, ba$ka sulh ceza hakimini gorevlendirebilir. 7 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 Samut alayda, jstanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi hakimi sanzk MO.nun mutad uygulama geregince taleple ilgili dilek9e ve eklerini 5271 sy.CMK'nzn 24.maddesi geregince goru$ yazzlan da eklenerek iade edilmek uzere reddedilen hakimlere gondermesi, evrakzn tekrar gelmesi durumunda ise yukarda a9zklandzgz uzere Turk Ceza Muhakemesi hukukunda uygulanma yeri bulunmayan ve esasen haklz bir gerek9eye de dayanmadzgz Anayasa Mahkemesince tespit edilen 'abjektif tarafizzlzk' iddiaszna mustenit taleplerin reddine karar vermesi gerekirken hi9 birisi ilgili Cumhuriyet savct!arznzn goru$ yazzlarzndu belirtilen gerek9elerle gonderilmemi$ ve bu $ekilde soz kanusu saru$turma dasyalarz kendisi tarafindan incelenmemi$ almaszna ve tamamz taplu alarak reddedilmi$ durumdaki jstanbu/ Sulh Ceza Hakimlerinin, kendilerine yonelik alarak yapzlan bu taplu reddi hakim taleplerini inceleme yetkisinin bulunmadzgzna yonelik alumsuz goru$ yazzlarzna ragmen, talep dilek9elerini CMK'mn 8 vd. maddelerinde ongorulen $art/an da ta$tmad1g1 halde birle$tirerek 32. Asliye Ceza hakimi sanzk MB.yi gorevlendirmesi ve buna ili$kin muzekkereyi 24/04/2015 gunu mesai bitiminden sanra saat 17:28 'de imzalamaszyla UYAP uzerinden, fiziken de aynz giin jstanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi persanelinin kalemz kapatlp adliyeden ayrzlmaszndan sanra Hakim MB.nin dagrudan kendisine, hakim adasznda 29. Asliye Ceza Mahkemesi zabzt katibi O.A. marifetiyle gondermesi ... samk Hakim MB.nin ... 5235 sayzlz Kanun'un, 6545 sayzl1Kanunla degi$ik JO. Maddesi geregince saru$turma a$amasznda tutukluluga ili$kin tum kararlarz verme yetkisinin Sulh Ceza Hakimligine ait aldugu ve asliye ceza mahkemelerinin saru$turma evresindeki i$lemlerle ilgili bir yetkisinin bulunmamaszna ragmen, 29. Asliye Ceza Mahkemesi hakimi MO.nun kanuna aykzn $ekilde gorevlendirme kararzna dayanarak, taplam 594 adet klasorden alu$an belgeleri incelemeden ... gece saat 22.00-22.30 s1ralarznda kararlarzn yazzmznt bitirerek, karidarda bekleyen avukatlara teblig ettirmesi ... kar$tsznda; Su9 tarihi itibariyle hakim alan sanzklarzn verdikleri kararlarzn esasen de sarunlu alduklarz gorulmekle birlikte, bu durumun musnet su9 yonunden yarg1sal faaaliyet kapsamznda degerlendirilmesi ve verilen kararlara kar$L kanun yallarzna ba$vurulabilecegi ileri surulse de yukarda izah edildigi uzere, kamu duzenine ili$kin gorevle ilgili kurallarz gormezden gelip yargzlama hukukuna ili$kin i$leyi$ ve duzeni yak sayarak, 'mahkemeler ustu' bir tavzrla orgut liderinin talimatl uzerine kurgulandzgznda $Uphe bulunmayan plan dagrultusunda tam bir orgutsel arganizasyan, gizlilik ve adanmz$lzk hali i9erisinde, fiil ve eylem birligi ile, aym orgut mensubu almaktan saru$lurulan altmt$U9 $Upheli ile ilgili hakimin reddi ve tahliye taleplerini, mutad i$leyi$ ve uygulama d1$tna pkzp,mesai saati d1$tnda, verilecek kararlarla ilgili denetim mekanizmalarzm bertaraf edecek, alayt bir aldu bitti firsat91lzg1 i9erisinde sanu9land1racak bir gizlilikle ve e$gudumle hareket ederek gorevli almad1klarz halde kabul eden sanzklarzn, karar verme sureci ile ilgili hukuka aykm eylemleriyle gorevlerinin gereklerine aykzn davrandzklarznda $Up he yaktur ... " 38. Amlan mahkumiyet hiikmii, Yarg1tay Ceza Genel Kurulunca 26/9/2017 tarihli kararla onanarak kesinle mi tir. Kararm ilgili kls1mlan oyledir: "... jstanbul Cumhuriyet Ba$savczlzgznca yurutulmekte alup be$ yuz daksan dart klasorden alu$an yedi ayrz saru$turma dasyasznda biri gazeteci, digerleri emniyet gorevlisi alan altml$ u9 $Uphelinin FETO/PDY silahlz teror orgutune uye alma, Turkiye Cumhuriyeti Hukumetini artadan kaldzrmaya veya gorevlerini yapmasznz k1smen veya tamamen engellemeye le$ebbus, devletin gizli kalmast gereken bilgileri siyasal veya askeri casusluk amac1yla temin etme gibi 9ak sayzda su9tan tutuklu bulundugu, bu $Uphelilerin mudafilerinin farklt tarihlerdeki tahliye istemlerinin jstanbul Sulh Ceza Hakimliklerinin kararlarzyla reddedildigi, keza altml$ u9 $Upheliden atuz altzsznzn, haklarznda tutuklama nedeni bulunmad1gznz ileri surerek yaptlklarz bireysel ba$vurunun Anayasa Mahkemesince 08.04.2015 tarihinde kabul edilemez bulundugu, 8 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 Bu surer; sonunda, FETO/PDY silahlz teror orgiitii lideri Fethullah Giilen'in 11www.he.o II isimli internet sitesinde yayznlanan 11Mukaddes ;ile ve jnjak Kahramanlarz 11 baJlzklz vaaz/sohbet goriiniimlii kriptolu/orgiitsel konuJmaszyla altmzJ ii ; tutuklu Jiiphelinin serbest bzrakzlmasznzn saglanmasz ir;in talimat verdigi, bunun iizerine 20.04.2015 tarihinde Jiiphelilerin miidafileri olan yirmi avukat tarafindan jstanbul Adliyesindeki tiim sulh ceza hakimliklerinde gorevli hakimlerin reddiyle Jiiphelilerin tahliye edilmesi istemli elli bir adet dilekr;eden oluJan evrakzn uygulanan prosediire aykzrz olarak tarama ve kayzt iJlemlerinden ger;irilmeksizin giiniin muhabere nobetr;isi jstanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesi hakimi samk MO.ye odasznda teslim edildigi, sanzk M.O.niin reddi hakim taleplerini kabul ederek, muhabere nobetr;isi jstanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi hakimi sanzk M.B.yi tahliye istemleri konusunda karar vermek iizere 24.04.2015 tarihinde gorevlendirdigi, sanzk M.B.nin de 25.04.2015 tarihinde talepleri kabul ederek tutuklu bulunan Jiiphelilerin tamamznzn tahliyesine karar verdigi olayda; Silahlz teror orgiitii iiyesi olma sur;u bakzmzndan; Teror orgiitlerinin; ama ; sur;un iJlenmesi yolunda giiven, disiplin ve szkz irtibata onem veren, iJ boliimiine dayalz, hiyerarJik diizene sahip yapzlar olarak istihbarat, gizlilik, giivenlik ve denetim konularznda duyarlz olduklarz, orgiitiin hiyerarJik yapzszna dahil olmayan, irtibat halinde olmadzklarz , giivenilir bulmadzklarz , denetleyemedikleri, gizlilik ve giivenlik kurallarzyla hiyerarJiye uymayan kiJilerin faaliyetlerine izin vermeyecekleri, bu kapsamda FETO/PDY silahlz teror orgiit lideri Fethullah Giilen'in 19.04.2015 giinii orgiitiin yayzn organlarzndan 11www.herkul.org11 isimli internet sitesinde yayznlanan talimatz dogrultusunda, FETO/PDY silahlz teror orgiitii iiyeligi ve bu orgiitiin faaliyeti r;err;evesinde iJlenen sur;lara iliJkin yedi ayrz soruJturma dosyasznda tutuklu olan altmzJ ii ; Jiiphelinin miidafiligini yapan yirmi avukatzn, orgiit liderinin talimatzndan bir giin sonra 20. 04.2015 tarihinde toplu halde verdikleri elli bir adet dilekr;eye istinaden dosyalarz kzsmen dahi olsa incelemeden ve delillere temas etmeksizin, altmzJ ii ; Jiiphelinin tamamznzn istisnaszz olarak tahliyelerini saglamak i ;in orgiit tarafindan verilen gorevi yerine getirmek iizere birlikte harekete ger;en ve ancak 11adanmzJ II bir orgiit mensubunca yapzlabilecek bir yontem ve iislupla, hukuka ar;zkr;a aykzrz bir zeminde bulunduklarznz bilerek onceden tasarlanmzJ, amar; ve orgiitsel faaliyetleri yoniinden bilinr;li olarak soz konusu usulsiiz ve hukuka aykzrz kararlarz veren sanzklarzn FETOIPDY silahlz teror orgiitiiniin amar;larznz gerr;ekleJtirmesine hizmet ettikleri ve FETO/PDY silahlz teror orgiitii mensuplarznzn kullanzmz z ;zr. oluJturulmuJ ve miinhaszran bu teror orgiitiiniin mensuplarz tarafindan kullamldzgz bilinen By Lock iletiJim sistemini kullanmak suretiyle orgiitiin hiyerarJik yapzszna dahil olduklarz ve boylelikle silahlz teror orgiitiine iiye olma sur;unu i$fedikleri anlaJzlmaktadzr. Gorevi kotiiye kullanma sur;u bakzmzndan ise; Sanzklarzn inceleme konusu davada yaptzklarz agzr hukuka aykzrzlzklarzn, mesleki kzdemleri ve yetkili r;alzJtzklarz mahkemelerdeki gorev siireleri dikkate alzndzgznda, beJeri hata ve mesleki tecriibesizlik kapsamznda degerlendirilmesinin miimkiin olmamasz, reddi hakim taleplerinin kabul edilip tahliye kararlarz verildigi anda Jiiphelilere hakszz bir menfaat saglanmasz karJzsznda; FETO/PDY silahlz teror orgiitiince organize edilen tahliye plamnz hayata ger;iren samklar M.6. ve M.B.nin, verilecek kararlarla ilgili denetim mekanizmalarznz bertaraf edecek Jekilde tam bir orgiitsel organizasyon, gizlilik ve adanmzJlzk hali ir;erisinde, iJtirak halinde soz konusu soruJturma evrakznz incelemeden verdikleri hukuka aykzrz kararlarla Jiiphelilerin tamamznzn tahliye edilmesine karar vererek, aynz orgiitiin mensubu olmaktan haklarznda soruJturma yiiriitiilen altmzJ ii ; Jiipheliye menfaat sagladzklarz ve bu Jekilde samklarzn, gorevlerinin gereklerine aykzrz hareket etmek suretiyle FETO/PDY silahlz teror orgiitiiniin faaliyeti kapsamznda ... gorevi kotiiye kullanma sur;unu ayrz ayrz iJledikleri kabul edilmelidir ... 11 9 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 IV. iLGiLi HUKUK 39. ilgili hukuk i9in bkz. Huseyin Korkmaz, B. No: 2014/16835, 18/7/2018, 42-50. V. iNCELEME VE GEREK ;E 40. Mahkemenin 11/12/2018 tarihinde yapm1 oldugu toplantida ba vuru incelenip geregi du uniildu: A. Ba vurucularm iddialan 41. Ba vurucular; istanbul sulh ceza hakimlerinin tumunun reddine ve tahliyeye ili kin talepte bulunduklanm, istanbul 29. Asliye Ceza Mahkemesince hakimlerin reddi istemlerinin kabul edildigini, tahliye taleplerini karara baglamak uzere istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesinin gorevlendirildigini, bu Mahkeme tarafmdan da tahliye kararlan verildigini ve buna ragmen serbest b1rak1lmalannm hukuka aykm bir ekilde engellendigini belirterek ki i hurriyeti ve guvenligi hakkmm ihlal edildigini ileri surmu lerdir. B. Degerlendirme 42. Anayasa'nm 19. maddesinin u9uncu ve sekizinci fikralan oyledir: "Sur;lulugu hakkznda kuvvetli belirti bulunan kiJiler, ancak kar;malarznz, delillerin yokedilmesini veya degiJtirilmesini onlemek maksadzyla veya bunlar gibi tutuklamayz zorunlu kzlan ve kanunda gosterilen diger hallerde hakim kararzyla tutuklanabilir. Her ne sebeple olursa olsun, hurriyeti kzsztlanan kiJi, kzsa surede durumu hakkznda karar verilmesini ve bu kzsztlamanzn kanuna aykzrzlzgz halinde hemen serbest bzrakzlmasznz saglamak amaczyla yetkili bir yargz merciine baJvurma hakkzna sahiptir. " 43. Anayasa Mahkemesi, olaylann ba vurucu tarafmdan yap1lan hukuki nitelendirmesi ile bagh olmay1p olay ve olgulann hukuki tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, 16). Ba vuruculann serbest birak1lmalanna ili kin mahkeme karannm uygulanmad1gma ve bu karara ragmen hurriyetlerinin kis1tlanmasma devam edildigine yonelik iddialannm mahkemeye eri im hakk1yla ilgili genel ilkeler 1 1gmda Anayasa'nm 19. maddesinin u9uncu ve sekizinci fikralan baglammda, ki i hurriyeti ve gtivenligi hakk1 kapsammda incelenmesi gerekir. 44. Anayasa Mahkemesi Huseyin Korkmaz ( 88-109) karannda; benzer bir soru turma kapsammda istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesince verilen tahliye karanna ragmen serbest buakilmanm hukuka aykm bir ekilde engellendigi yonundeki iddianm tahliyeye ili kin istanbul 32. Asliye Ceza Mahkemesi karannm yetkili bir yarg1 mercii tarafmdan verilmi bir karar oldugunun kabulunun mumkun olmad1gm1 ve ba vurucunun soz konusu tahliye karan sonrasmdaki tutulmasmm hukuki bir temelinin bulunmad1gmm soylenemeyecegini de belirterek a91k9a dayanaktan yoksun oldugu sonucuna varm1 tlr. 45. Somut ba vuruda, aym mahiyetteki iddialara ili kin olarak amlan kararda vanlan sonu9tan aynlmay1 gerektiren bir durum bulunmamaktad1r. 10 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/7285 : 11/12/2018 46. A91klanan gerek9elerle ba vurunun ac;zkc;a dayanaktan yoksun olmasz nedeniyle kabul edilemez olduguna karar verilmesi gerekir. VI. HOKUM A91klanan gerek9elerle; A. Tahliye karanna ragmen serbest b1rakilmama nedeniyle ki i hiirriyeti ve giivenligi hakkmm ihlal edildigine ili kin iddianm ac;zkc;a dayanaktan yoksun olmasz nedeniyle KABUL EDiLEMEZ OLDUGUNA , B. Yarg1lama giderlerinin ba vurucular iizerinde BIRAKILMASINA 11/12/2018 tarihinde OYBiRLiGiYLE karar verildi. Ba kan Engin YILDIRIM Dye Celal Miimtaz AKINCI Dye Muammer TOP AL Dye M. EminKUZ Dye R1dvan GDLE ; 11