20. Hukuk Dairesi 2016/1484 E. , 2016/1407 K. "İçtihat Metni" İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Tüketici Mahkemesi Taraflar arasındaki davada Çatalca 2. Asliye Hukuk ile İstanbul 4. Tüketici Mahkemeleri tarafından ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya; Dairemizin 20/11/2015 tarihli ve .../... E. - .../... K. sayılı ilâmıyla Konya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiş, Dairemizin mezkur kararında maddî
**20. Hukuk Dairesi 2016/1484 E. , 2016/1407 K.** **"İçtihat Metni"** İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Tüketici Mahkemesi Taraflar arasındaki davada Çatalca 2. Asliye Hukuk ile İstanbul 4. Tüketici Mahkemeleri tarafından ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya; Dairemizin 20/11/2015 tarihli ve .../... E. - .../... K. sayılı ilâmıyla Konya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmiş, Dairemizin mezkur kararında maddî hata mevcudiyetinden bahisle bu hatanın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, söz konusu karar ve dosya incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: K A R A R Dairemizin 20/11/2015 tarihli ve .../... E. - .../... K. sayılı yargı yerinin belirlenmesi kararının; gerekçe bölümünde Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli mahkeme olduğu kastedildiği halde sonuç kısmında maddi hata yapılarak Konya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır. Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece re’sen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir (HMK m. 304/1). HMK m. 304/1 hükmü, 1086 sayılı Kanunun 459. maddesinin “İki tarafın isim ve sıfat ve neticei iddialarına mütaallik hatalar ve esas hükümdeki hesap hataları kendilerinin istimaından sonra mahkeme tarafından tashih olunur” şeklindeki birinci cümlesindeki düzenlemeye karşılık gelmekte olup, bu düzenlemeyle, karardaki açık hataların mahkemece re’sen veya taraflardan birinin talebi üzerine tashih edilebileceği esası getirilmiştir. HMK m. 304’e göre düzeltilebilecek “yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar”, olayın gelişinden ve dosyanın incelenmesinden bir maddî hata olduğu kolayca anlaşılabilen ad veya soyaddaki harf hataları, rakamlardaki eksik yazımlar vs. hatalardır. Tabir-i diğerle, hükümlerin tashihi yoluna, tarafların kimlik bilgilerindeki hatalarla, yazı, hesap ve diğer açık ifade hatalarının mevcudiyeti hâlinde başvurulabilir. Tashihin nasıl yapılacağı ise, HMK m. 304/2’de belirtilmiştir. Buna göre, tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir. Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların (maddî hataların) düzeltilmesi, hükmün icrasına (yerine getirilmesine) kadar istenebilir. HMK m. 304’de söz konusu olan düzeltme (tashih), hüküm verildikten sonraki dönemde, hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların (maddî hataların) düzeltilmesidir. Hükümden önceki dönemde maddî hataların düzeltilmesi, HMK m. 183 hükmü uyarınca yapılır. Buna göre, hükümden önceki dönemde, tarafların veya mahkemenin dava dosyasında bulunan belgelerdeki açık yazı ve hesap hataları, karar verilinceye kadar düzeltilebilir. Taraflardan birinin yazı veya hesap hatasını düzeltmesi sonucu yargılama uzamışsa, yargılama giderlerinin belirlenmesinde bu durum da dikkate alınır. Kanun yolu incelemesinde, esas yönünden kanuna uygun görülen hüküm, tarafların kimliklerine ait yanlışlıklarla, yazı, hesap veya diğer açık ifade yanlışlıklarından dolayı bozulamaz; hüküm, bu maddî hatalar düzeltilmek suretiyle onanır (HMK m. 370/3; HUMK m. 438/8). Kural olarak, her mahkemenin kendi kararındaki maddî hataları düzeltmesi gerekir ise de, Yargıtayın temyiz incelemesi sonucunda karardaki maddî hataları düzelterek onama yetkisi de, “hükümlerin tashihi” kurumunun somut planda bir uygulanma şeklini oluşturmaktadır. Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların (maddî hataların) düzeltilmesine ilişkin hükümler kanun yolu incelemesi sonucunda verilen kararlar bakımından da uygulanır. Diğer bir deyişle, hükümlerin tashihi istemi, hükmün tavzihinde olduğu gibi hem ilk derece hem de Yargıtay kararlarına karşı istenebilir. Yargıtay onama ve bozma kararlarında açıkça maddi hatanın bulunması hallerinde dosyanın yeniden incelenmesi mümkündür. Zira maddi yanılgıya dayanılarak verilmiş olan onama ve bozma kararları ile hatalı biçimde hak sahibi olmak evrensel hukukun temel ilkelerine ters düştüğünden karşı taraf yararına sonuç doğurmamalıdır. Diğer bir deyişle, Yargıtayın istikrar kazanmış görüşüne göre maddî hata kazanılmış hak oluşturmaz. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Dairemizin 20/11/2015 tarihli ve .../... E. - .../... K. sayılı yargı yerinin belirlenmesi kararının sonuç kısmında yer alan "Konya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi" ibaresinin kaldırılarak, yerine "Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesi" ibaresinin yazılmak suretiyle maddi hatanın düzeltilmesine 10/02/2016 günü oy birliği ile karar verildi.