TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR SERDAL BOYRAZ BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/15796) Karar Tarihi: 9/9/2020 Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Celal Mümtaz AKINCI M. Emin KUZYıldız SEFERİNOĞLU Basri BAĞCI Raportör : Yusuf Enes KAYA Başvurucu : Serdal BOYRAZ Vekili : Av. Celal ÇEL İK I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, yabanc ı bir ülke taraf ından mahkûmiyetine hükmedilen ba şvurucunun Hükümlülerin
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR SERDAL BOYRAZ BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/15796) Karar Tarihi: 9/9/2020 Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Celal Mümtaz AKINCI M. Emin KUZYıldız SEFERİNOĞLU Basri BAĞCI Raportör : Yusuf Enes KAYA Başvurucu : Serdal BOYRAZ Vekili : Av. Celal ÇEL İK I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, yabanc ı bir ülke taraf ından mahkûmiyetine hükmedilen ba şvurucunun Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi gere ğince nakledildi ği Türkiye'de at ılı suç yönünden hüküm giydi ği ceza miktar ından daha uzun süre ceza infaz ına maruz kald ığı gerekçesiyle ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 9/9/2016 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Ba şvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ştur. 4. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. 5. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık görüş bildirmemi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 6. Başvuru formlar ı ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ve Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) arac ılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir: 7. Başvurucunun uyu şturucu tedarik etmek amac ıyla çete olu şturma suçundan İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesinin 1/8/2008 tarihli karar ı ile 16 y ıl hapis cezas ıyla cezaland ırılmas ına karar verilmi ştir. Bu kararda ba şvurucunun 16 y ıl hapis cezas ının yar ısı nı çekmesi hâlinde ko şullu sal ıvermeden yararlanabilece ği belirtilmi ştir. Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 38. Başvurucunun kalan cezas ını Türkiye'de çekmek üzere iadesini talep etmesi ve 8/5/1984 tarihli ve 3002 say ılı Türk Vatanda şlar ı Hakk ında Yabanc ı Ülke Mahkemelerinden ve Yabanc ılar Hakk ında Türk Mahkemelerinden Verilen Ceza Mahkumiyetlerinin İnfaz ına Dair Kanun'un 4. ve 6. maddeleri kapsam ında yapt ığı başvuru üzerine Ankara 12. A ğır Ceza Mahkemesince 19/2/2010 tarihinde uyu şturucu madde ticareti yapma suçundan 22 y ıl 6 ay hapis; suç i şlemek amac ıyla örgüt kurma ve yönetme suçundan ise 2 y ıl hapis cezas ı ile cezaland ırılmas ına, verilecek cezan ın yabanc ı ülkede verilen ceza miktar ını geçemeyece ği dikkate al ınarak cezas ının 16 y ıl hapis cezas ına indirilmesine ve infaz ın buna göre yap ılmas ına, tutuklulukta ve gözalt ında geçen sürenin 3002 say ılı Kanun'un 6. maddesi uyar ınca verilen cezalardan mahsubuna karar verilmi ştir. 9. Başvurucu, İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesinin karar ında örgüt faaliyeti kapsam ında ceza tayinine gidilmedi ği gerekçesiyle karara itiraz etmi ş; Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesince 8/1/2014 tarihinde itiraz ın reddine karar verilmi ştir. 10. Yarg ıtay 10. Ceza Dairesi 30/3/2015 tarihinde, an ılan karara kar şı yap ılan kanun yarar ına bozma talebini kabul etmi ştir. Yarg ıtay 10. Ceza Dairesi; İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesinin kesinle şmiş karar ının başvurucuyla ilgili bölümünü n onayl ı örneğinin getirtilmesi ve Türkçeye tercüme ettirilmesi, bu karara göre isnat oluna n suçun örgütlü olarak işlendiğinin kabul edilip edilmedi ğinin belirlenmesi gerekti ği gerekçesiyle Ankara 11. A ğır Ceza Mahkemesinin karar ını bozmuştur. 11. Kanun yarar ına bozma karar ı üzerine Ankara 3. A ğır Ceza Mahkemesi, başvurucunun İngiltere'de di ğer uyuşturucular ı temin etmek için örgüt kurma suçundan cezaland ırıldığını tespit etmi ş; başvurucunun uyu şturucu madde ticareti yapma suçundan 22 yıl 6 ay, suç i şlemek amac ıyla örgüt kurma ve yönetme suçundan ise 2 y ıl hapis cezas ı ile cezaland ırılmas ına ancak cezan ın yabanc ı ülkede verilen ceza miktar ını geçemeyece ği dikkate al ınarak 16 y ıla indirilmesine karar vermi ştir. 12. Başvurucu; İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesi taraf ından verilen kararda 16 y ıl hapis cezas ının yar ısının çektirilmesine hükmedildi ğini, bu hükmün infaz hukukuna ili şkin olmay ıp maddi hukuka dair oldu ğunu, Türkiye'deki infaz süresinin 8 yılı aşamayacağını belirterek 18/5/2016 tarihinde itiraz dilekçesi sunmu ştur. 13. Ankara 3. A ğır Ceza Mahkemesi 17/6/2016 tarihinde, ba şvurucunun talebinin reddi ile cezas ının aynen infaz ına karar vermi ştir. Karar ın ilgili k ısm ı şöyledir: "... Her ne kadar hükümlü müdafiinin 18/5/2016 havale tarihli dilekçesine istinaden Bak ırköy Cumhuriyet Ba şsavc ılığınca infazda tereddüt oldu ğundan bahisle bu konuda bir karar verilmesi talep edilmi ş ise de; İngiltere Cumhuriyeti ve Türkiye Cumhuriyeti Devletlerinin taraf oldu ğu Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi'nin, 'Naklin, yerine getiren devlet için etkileri' ba şlıklı 9. maddesinin (3). f ıkras ında, 'Mahkûmiyetin infaz ı, yerin e getiren Devlet Kanununa göre yap ılacak ve yaln ızca bu Devlet tüm gerekli kararlar ın alınmas ında yetkili olacakt ır.' ve 3002 say ılı Türk Vatanda şlar ı Hakk ında Yabanc ı Ülke Mahkemelerinden ve Yabanc ılar Hakk ında Türk Mahkemelerinden Verilen Cez a Mahkumiyetlerinin İnfaz ına Dair Kanun un 'yerine getirme' ba şlıklı 8. maddesinde de, 'Kesinleşen yerine getirme kararlar ı genel hükümler dairesinde infaz olunur ve adli sicile kaydedilir.' hükümlerinin öngörüldü ğü, Söz konusu hükümler gere ğince, Yarg ıtay 10. Ceza Dairesinin 2008/9433 Esas, 2010/18844 Karar say ılı ilam ında da aynen i şaret edildi ği üzere İngiltere Soutwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesince verilen ve Mahkememizin yerin e getirme karar ında belirtilen cezan ın, 'yerine getiren devlet' olan Türkiye Cumhuriyeti nin Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 4infaz kanunlar ına göre yerine getirilmesinin gerekti ği, bu nedenle infaz ın 5275 say ılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfaz ına İlişkin Kanun hükümlerine göre yap ılacağı, aç ıklanan nedenle infazda tereddüt olu şturacak bir hususun bulunmad ığı anlaşıldığından, aynen infaza dair karar a şağıdaki şekilde vermek gerekmi ştir." 14. Başvurucunun bu karara yapt ığı itiraz, Ankara 4. A ğır Ceza Mahkemesinin 28/7/2016 tarihli karar ıyla reddedilmi ştir. Karar ın ilgili k ısm ı şöyledir: "Her ne kadar itiraz eden hükümlü vekili, İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesi taraf ından verilen kararda, hükümlü hakk ındaki 16 y ıl hapis cezas ının yar ısının çektirilmesine hükmedildi ği, bu hükmün infaz hukukuna ili şkin olmay ıp maddi hukuka dai r olduğu, Türkiye'de hükümlü hakk ındaki infaz süresinin 8 y ılı aşamayacağı iddias ıyla itiraz dilekçesi verilmi ş ise de; temel cezan ın İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Cez a Mahkemesince 16 y ıl olarak belirlendi ği ve hükümlünün suçu kabul etmi ş olmas ı sebebiyle yar ısının infaz edilmesine de karar verildi ği, bu karar ın cezan ın ne kadar ının çektirilece ğine dair oldu ğu, başka bir anlat ımla teknik anlamda, hükmün infaz ına ilişkin bir karar oldu ğu, Türkiye Cumhuriyeti ve İngiltere devletlerinin infaz kanunlar ında, hükümlüler lehine v e aleyhine düzenlemelerin var oldu ğunun aşikar oldu ğu, zira hükümlünün cezas ını Türkiye'd e infaz etmek istedi ğini beyanla Türk İnfaz Hukukuna tabi oldu ğunu kabul etmi ş say ılacağı, aksi halin kabulü halinde, İngiltere'de verilmi ş ve infaz ı da düzenleyen hüküm gere ğince Türk İnfaz kanunlar ının gözard ı edilmesine neden olunaca ğı, zira İngiltere Cumhuriyeti ve Türkiye Cumhuriyet Devletlerinin taraf oldu ğu Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi'ni n 'Naklin Yerine Getiren Devlet İçin Etkileri' ba şlıklı 9. maddesinin 3. f ıkras ında belirtile n 'Mahkumiyetin infaz ı, yerine getiren Devlet Kanununa göre yap ılacak ve yaln ızca bu Devlet tüm kararlar ın al ınmas ında yetkili olacakt ır.' şeklindeki hükmü ve 8/5/1984 tarih ve 3002 say ılı Türk Vatanda şlar ı Hakk ında Yabanc ı Ülke Mahkemelerinden ve Yabanc ılar Hakk ında Türk Mahkemelerinden Verilen Ceza Mahkumiyetlerinin İnfaz ına Dair Kanunu yürürlükten kald ıran 23/4/2016 tarihli ve 6706 say ılı Cezaî Konularda Uluslararas ı Adlî İş Birliği Kanunu'nun 'Türkiye'de İnfaz' başlıklı 27. maddesinin (2.) f ıkras ında yer alan 'A ğır ceza mahkemesince verilen mahkûmiyet karar ı Türk kanunlar ına göre infaz edilir.' hükmü ile ayn ı yönde verilen Yarg ıtay 10. Ceza Dairesinin 2008/9433 esas 2010/18844 karar say ılı içtihad ı birlikte de ğerlendirildi ğinde, İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesince verilen ve Ankara 3. A ğır Ceza Mahkemesinin yerine getirme karar ında belirtilen cezan ın yerine getiren devlet olan Türkiye Cumhuriyetinin infaz kanunlar ına göre yerine getirilmesi gerektiği, bu nedenle infaz ın 5275 say ılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfaz ına ilişkin Kanun hükümlerine göre yap ılmas ı gerektiği anlaşıldığından itiraz ın reddine dair a şağıdaki şekilde karar vermek gerekti ği sonuç ve kanaatine var ılmıştır". 15. İtiraz ın reddi karar ı 11/8/2016 tarihinde ba şvurucuya tebli ğ edilmiştir. 16. Başvurucu 9/9/2016 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. IV.İLGİLİ HUKUK A. Ulusal Hukuk17. 23/4/2016 tarihli ve 6706 say ılı Cezaî Konularda Uluslararas ı Adlî İş Birliği Kanunu'nun "Türkiye'de infaz" kenar başlıklı 27. maddesi şöyledir: "(1) Yabanc ı devletin infaz ı devretmesi üzerine durum, uyarlama karar ını veren mahkemeye bildirilir. Mahkeme infaza ba şlan ılmas ı için karar ı Cumhuriyet ba şsavc ılığına gönderir. Mahkeme ayr ıca karar ı Adalet Bakanl ığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne bildirir. Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 5(2) Ağır ceza mahkemesince verilen mahkûmiyet karar ı Türk kanunlar ına göre infaz edilir." 18. 6706 say ılı Kanun'un "Türkiye ye hükümlü nakli" kenar ba şlıklı 30. maddesi şöyledir: "(1) Yabanc ı devlet mahkemeleri taraf ından hakk ında mahkûmiyet karar ı verilen ve ceza infaz kurumunda bulunan hükümlü, a şağıdaki koşullar ın birlikte bulunmas ı hâlind e cezan ın infaz ı amac ıyla Türkiye ye nakledilebilir: a) Hükümlünün Türk vatanda şı olmas ı veya Türkiye ile güçlü sosyal ba ğlar ının bulunmas ı. b) Hükümlünün veya kanunî temsilcisinin r ıza göstermesi. c) Mahkûmiyet karar ının kesinleşmiş olmas ı. ç) Mahkûmiyet karar ına konu fiilin Türk hukukuna göre suç te şkil etmesi. d) Merkezî makamlarca aksi kararla ştırılmad ıkça, talep tarihinde, hükümlünün ceza infaz kurumunda infaz ı gereken en az alt ı ay hapis cezas ının bulunmas ı. (2) Hükümlü, kanunî temsilcisi veya yak ını taraf ından Türkiye ye nakil talebind e bulunulmas ı hâlinde, yabanc ı devlet makamlar ından; a) Mahkûmiyet karar ının onayl ı sureti, b) Hükme esas al ınan kanun maddelerinin metni, c) Hükümlünün veya kanunî temsilcisinin nakle r ıza gösterdi ğine dair belge, ç) İnfaz ı gereken cezay ı gösteren belge, d) Gerekli görüldü ğü takdirde, hükümlünün sa ğlık durumunu gösteren t ıbbî raporlar ile hastal ığı varsa tedavisine ili şkin tavsiyeleri içeren belgeler, e) Gerekli görüldü ğü takdirde bu f ıkrada belirtilen belgelerin tercümeleri, talep edilir. (3) Nakil ko şullar ının bulunmad ığının, naklin, hükümlünün sosyal rehabilitasyonuna katk ı sağlamayaca ğının, ceza adaletinin amaçlar ına hizmet etmeyece ğinin veya Türkiye nin millî güvenli ği ile temel ç ıkarlar ına uygun dü şmeyeceğinin anlaşılmas ı hâlinde, nakil talebi Merkezî Makam taraf ından reddedilebilir. (4) Hükümlülerin nakline Adalet Bakan ı karar verir." 19. 6706 say ılı Kanun'un "Türkiye'de infaz" kenar başlıklı 31. maddesi şöyledir: "(1) Hükümlünün nakline karar verilmesi üzerine, ceza infaz kurumlar ında kalaca ğı süre hükümlüye ve yabanc ı makamlara bildirilir. Yabanc ı devlet ile hükümlünün, nakli kabul etmesi üzerine, hükümlü Türkiye ye getirilir. Hükümlü, nakil dosyas ı ile birlikte Cumhuriyet ba şsavc ılığına teslim edilir. Cumhuriyet ba şsavc ılığı, infaz ına başlanan karar a ilişkin bilgileri Adalet Bakanl ığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlü ğüne bildirir. Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 6(2) Hükümlü hakk ında verilen mahkûmiyet karar ı Türk kanunlar ına göre infaz edilir. (3) Mahkûmiyetin esas ına taallûk eden talepler, hükmün esas ı hakk ında karar veren devlet mahkemelerine yap ılabilir; verilen kararlar ikinci f ıkra uyar ınca infaz edilir. (4) İnfaz s ıras ında, hükmün verildi ği devlette veya Türkiye de genel veya özel af kabu l edilmesi ya da suç veya cezay ı ortadan kald ıran veya hafifleten bir sebebin ortaya ç ıkmas ı hâlinde hükümlünün hukukî durumu hakk ında bulundu ğu yer ağır ceza mahkemesince karar verilir." 20. 6706 say ılı Kanun ile yürürlükten kald ırılan 3002 say ılı Kanun'un "Yerine getirme şartlar ı" kenar başlıklı 3. maddesi şöyledir: "Türk vatanda şlar ı hakk ında yabanc ı ülke mahkemelerinden verilip kesinle şen mahkumiyetlerin Türkiye'de yerine getirilebilmesi için a şağıdaki şartlar ın bulunmas ı gereklidir. 1. Yabanc ı ülke yetkili makam ınca talepte bulunulmas ı ve talepnameye; a) Kesinle şen ve infaz ı gereken mahkumiyet karar ının tasdikli örne ğinin ve uygulanan kanun maddeleri metinlerinin, b) Hükümlünün nakle r ıza gösterdi ğine dair hakim huzurunda veya irade beyan ını tespite yetkili Türk konsolosluk görevlisi taraf ından al ınm ış yaz ılı beyan ının, c) İnfaz ı gereken, bakiye cezay ı gösteren belgenin, d) (a), (b) ve (c) bentlerinde say ılan belgelerin Türkçe tercümelerinin, Eklenmesi. 2. Yabanc ı mahkeme karar ında kabul edilen subut sebeplerine ba ğlı kal ınmak kayd ıyla suç konusu fiilin, Türk mevzuat ına göre hürriyeti ba ğlay ıcı ceza ve emniyet tedbirini gerektiren bir suç te şkil etmesi, 3. İlgili taraflar aras ında ayr ıca kararla ştırılmad ıkça, talep tarihinde, hükümlünün yerine getirilmesi gereken bakiye en az bir y ıl hürriyeti ba ğlay ıcı cezas ının bulunmas ı, 4. Yabanc ı mahkeme hükmündeki subut sebeplerine göre Türkiye'de tayin olunacak ceza müeyyidesinin zamana şımına uğramam ış bulunmas ı, 5. Hükümlü hakk ında mahkumiyetine esas olan fiil sebebiyle, Türkiye'de ayr ıca soruşturma veya kovu şturma yap ılmam ış olmas ı, 6. Mahkumiyete esas olan fiilin siyasi, askeri veya bunlara murtabit cürümlerde n bulunmamas ı, 7. Yerine getirme talebinin Türk hukuk düzenine ayk ırı düşmemesi. Türk vatanda şlar ı hakk ında yabanc ı ülke mahkemelerinden verilip kesinle şen mahkumiyetlerin Türkiye'de yerine getirilmesi için yukar ıdaki şartlar ın bulunmas ı halinde Adalet Bakanl ığı da talepte bulunabilir." Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 721. 3002 say ılı Kanun'un "Talebin incelenmesi" kenar başlıklı 4. maddesi şöyledir: "Yabanc ı ülkede verilen mahkûmiyet kararlar ının Türkiye de yerine getirilmesine Adalet Bakan ı taraf ından karar verilebilir." 22. 3002 say ılı Kanun'un "Yerine getirme karar ı" kenar başlıklı 6. maddesi şöyledir: "Mahkemece yabanc ı ülkede verilen mahkumiyet karar ının aşağıda belirtilen şekilde yerine getirilmesine en geç 15 gün içinde karar verilir. 1. Yabanc ı mahkeme karar ında subutu kabul edilen suça, Türk kanunlar ına göre verilmesi gereken ceza müeyyidesi veya bu suça en yak ın ceza müeyyidesi tayin olunur. Bu suretle tayin edilen ceza miktar ı yabanc ı mahkeme karar ında tayin edilmi ş ceza süresin i geçemez. Fiil Türk hukukuna göre daha hafif cezay ı gerektirdi ği takdirde müeyyide bun a göre tayin olunur. 2. Yerine getirmeyi isteyen devlette tutuklulukta veya hükümlülükte geçen süreler cezadan mahsup edilir. Yerine getirme karar ının verilmesi s ıras ında cezadan mahsup i şlemi yap ılmam ış veya mahsup şartlar ı daha sonra ortaya ç ıkm ışsa bu hallerde de mahkemece gerekli karar verilir." 23. 3002 say ılı Kanun'un "Yerine getirme " kenar başlıklı 8. maddesi şöyledir: "Kesinleşen yerine getirme kararlar ı genel hükümler dairesinde infaz olunur ve adli sicile kaydedilir." 24. Yarg ıtay 10. Ceza Dairesinin 20/9/2010 tarihli ve E.2008/9433, K.2010/18844 say ılı karar ının ilgili bölümü şöyledir: "Romanya Cumhuriyeti ve Türkiye Cumhuriyeti Devletlerinin taraf oldu ğu Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi nin, 'Naklin, yerine getiren devlet içi n etkileri' ba şlıklı 9. maddesinin (3). f ıkras ında, 'Mahkûmiyetin infaz ı, yerine getiren Devle Kanununa göre yap ılacak ve yaln ızca bu Devlet tüm gerekli kararlar ın al ınmas ında yetkil i olacakt ır.' ve 3002 say ılı Türk Vatanda şlar ı Hakk ında Yabanc ı Ülke Mahkemelerinden ve Yabanc ılar Hakk ında Türk Mahkemelerinden Verilen Ceza Mahkumiyetlerinin İnfaz ına Dair Kanun un yerine getirme ba şlıklı 8. maddesinde de, 'Kesinle şen yerine getirme kararlar ı genel hükümler dairesinde infaz olunur ve adli sicile kaydedilir.' hükümleri öngörülmektedir. Söz konusu hükümler gere ğince, Bükre ş Ceza Mahkemesi, 1. Ceza Şubesince verilen ve Ankara 4. A ğır Ceza Mahkemesi nce yerine getirme karar ında belirtilen cezan ın, 'yerine getiren devlet' olan Türkiye Cumhuriyeti nin infaz kanunlar ına göre yerine getirilmesi gerekmektedir. Her iki mahkûmiyet hükmünün infaz ında, suç tarihlerinde yürürlükte bulunmas ı ve 'koşullu sal ıverilme süresi yönünden' suç tarihinde n sonra yürürlü ğe giren 5275 say ılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfaz ına İlişkin Kanun hükümlerine göre lehe hükümler içermesi nedeniyle 5237 say ılı TCK n ın 7/3. maddesi uyar ınca 647 say ılı Cezalar ın İnfaz ı Hakk ında Kanun un ve 765 say ılı TCK n ın ilgili hükümlerinin uygulanmas ı gerekmektedir." B. Uluslararas ı Hukuk 25. Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi'nin "Naklin, yerine getiren devlet için etkileri" kenar başlıklı 9. maddesi şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 8"1) Yerine getiren Devlet yetkili mercileri: a) 10 uncu maddede öngörülen şartlar içinde, derhal veya bir mahkeme veya idar î kararla mahkûmiyetin infaz ına devam edecek; veya b) Adlî veya idarî bir kararla, hüküm Devletinde verilen müeyyideyi 11 inci maddede öngörülen şartlar çerçevesinde ayn ı suç dolay ısıyla yerine getiren Devlet kanunlar ında öngörülen bir müeyyide ile ikame etmek suretiyle, mahkûmiyet karar ını o Devletin karar ına dönüştürecektir. 2) Yerine getiren Devlet, talep edilmesi halinde, hükümlünün nakledilmesinden önce b u usullerden hangisini takip edece ğini hüküm Devletine bildirecektir. 3) Mahkûmiyetin infaz ı, yerine getiren Devlet Kanununa göre yap ılacak ve yaln ızca bu Devlet tüm gerekli kararlar ın al ınmas ında yetkili olacakt ır. 4) Kendi millî mevzuat ına göre bir ba şka Âkit Devletin topraklar ında işlenen suç dolay ısıyla aklî durumu nedeniyle cezaî yönden sorumlu görülmeyen ki şilere uygulanaca k önlemleri 1 inci f ıkrada öngörülen usullerden biriyle infaz edemeyecek olan ve bu gibi kişileri tedavileri için kabule haz ır olan her Âkit Devlet, Avrupa Konseyi Genel Sekreterin e yapacağı bir bildirim ile bu durumlarda izleyece ği usulleri belirtebilir. 26. Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi'nin "İnfaz ın devam ı" kenar başlıklı 10. maddesi şöyledir: "1) İnfaz ın devam ı halinde, yerine getiren Devlet, hüküm Devleti taraf ından belirlenen şekilde hükmün hukukî niteli ği ve süresi ile ba ğlı olacakt ır. 2) Bununla birlikte bu mahkûmiyet niteli ği veya süresi itibariyle yerine getiren Devlet Kanunu ile ba ğdaşmıyor ise, veya bu Devletin Kanunu gerektiriyor ise bu Devlet bir mahkeme veya idarî merci karar ıyla müeyyideyi ayn ı nitelikteki bir suç için kendi kanunu taraf ından öngörülen bir ceza veya önleme dönü ştürebilir. Cezaland ırma veya önlem, mümkün oldu ğu kadar niteli ği itibariyle yerine getirilecek mahkûmiyete uygun olacakt ır. Tayin olunacak ceza veya tedbir, niteli ği ve süresi itibariyle, hüküm Devletinde verilen müeyyideden a ğır olmayaca ğı gibi yerine getiren devlet Kanununda öngörülen azam miktar ı da aşmayacakt ır." V.İNCELEME VE GEREKÇE 27. Mahkemenin 9/9/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Başvurucunun İddialar ı 28. Başvurucu; İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesi taraf ından verilen kararda 16 y ıl hapis cezas ının yar ısının çektirilmesine hükmedildi ğini, İngiliz makamlar ınca haz ırlanan müddetnamenin de bu durumu teyit etti ğini, bu hükmün infaz hukukuna ili şkin olmay ıp maddi hukuka dair oldu ğunu, 3002 say ılı Kanun'un 3. maddesinde de infaz ı gereken bakiye cezay ı gösteren belgenin varl ığına at ıf yap ıldığını, bu nedenle İngiliz makamlar ınca düzenlenen belgelere itibar edilmesi gerekti ğini, dolay ısıyla infaz süresinin 8 y ılı aşamayacağını, tüm bu iddialar ının derece mahkemelerince dikkate alınmad ığını belirterek adil yarg ılanma hakk ı ile kişi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının ihlal edildiğini ileri sürmü ştür. Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 9B. Değerlendirme 29. Anayasa'n ın "Kişi hürriyeti ve güvenli ği" kenar ba şlıklı 19. maddesinin ilgili bölümü şöyledir: "Herkes, ki şi hürriyeti ve güvenli ğine sahiptir. Şekil ve şartlar ı kanunda gösterilen: Mahkemelerce verilmi ş hürriyeti k ısıtlay ıcı cezalar ın ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi; ... halleri d ışında kimse hürriyetinden yoksun b ırak ılamaz." 30. Anayasa Mahkemesi, olaylar ın başvurucu taraf ından yap ılan hukuki nitelendirmesi ile ba ğlı olmay ıp olay ve olgular ın hukuki tavsifini kendisi takdir eder ( Tahir Canan , B. No: 2012/969, 18/9/2013, 16). Ba şvurucunun iddialar ının özü, hüküm giydi ği ceza miktar ından Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi gere ğince nakledildi ği Türkiye de daha uzun süre ceza infaz ına maruz kald ığına ilişkindir. Ba şvurucunun iddialar ı kişi hürriyeti ve güvenli ği hakk ı çerçevesinde ele al ınm ıştır. 31. Anayasa'n ın 19. maddesinin birinci f ıkras ında, herkesin ki şi hürriyeti ve güvenliği hakk ına sahip oldu ğu ilke olarak ortaya konduktan sonra ikinci ve üçüncü fıkralar ında, şekil ve şartlar ı kanunda gösterilmek ko şuluyla kişilerin özgürlü ğünden mahrum bırak ılabileceği durumlar s ınırlı olarak say ılm ıştır. Dolay ısıyla kişi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının k ısıtlanmas ı ancak Anayasa'n ın an ılan maddesi kapsam ında belirlenen durumlardan herhangi birinin varl ığı hâlinde söz konusu olabilir ( Murat Narman , B. No: 2012/1137, 2/7/2013, 42). 32. Anayasa'n ın kişilerin fiziksel hürriyetlerini güvence alt ına alan 19. maddesinin kişi hürriyetinin k ısıtlanmas ına imkân tan ığı durumlardan biri de maddenin ikinci f ıkras ında "mahkemelerce verilmi ş hürriyeti k ısıtlay ıcı cezalar ın ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi" olarak belirlenmi ştir. Bu nedenle yarg ı organlar ınca verilecek mahkûmiyet kararlar ı kapsam ında hapis cezas ının veya güvenlik tedbirlerinin infaz edilmesi ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ını ihlal etmez ( Tahir Canan (2) , B. No: 2013/839, 5/11/2014, 33). 33. Mahkemelerce verilmi ş mahkûmiyet kararlar ının yerine getirilmesi dolay ısıyla ortaya ç ıkan özgürlükten yoksun b ırakma hâlleri Anayasa'n ın 19. maddesinin ikinci f ıkras ı kapsam ına dâhil ise de an ılan kural, mahkûmiyet karar ının değil tutman ın hukuka uygun olmas ını güvence alt ına almaktad ır. Dolay ısıyla bu güvence kapsam ında, kişi hakk ında hükmedilen hapis cezas ının yerindeli ği veya orant ılılığı incelemeye tabi tutulamaz ( Günay Okan , B. No: 2013/8114, 17/9/2014, 18). 34. Anayasa'n ın 19. maddesinin ikinci f ıkras ında belirtilen "mahkemelerce verilmi ş hürriyeti k ısıtlay ıcı cezalar ın ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi" ile bağlant ılı bir ihlal iddias ı söz konusu ise Anayasa Mahkemesinin görevi ki şinin hürriyetten yoksun bırak ılmas ının k ısmen ya da tamamen bu ko şullarda gerçekle şip gerçekle şmediğini tespit etmekle s ınırlıdır. Bir kimse Anayasa'da yer alan di ğer sebepler (yakalama, gözalt ı ve tutuklama gibi) d ışında ancak mahkemelerce verilmi ş hürriyeti k ısıtlay ıcı cezalar ın ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi kapsam ında hürriyetinden yoksun b ırak ılabilir. Eğer tutman ın k ısmen veya tamamen bu ko şullar ı taşımad ığı tespit edilirse bu durumun me şru bir amac ının olduğundan veya ölçülü oldu ğundan söz edilemez ve do ğrudan kişi hürriyeti ile güvenliği hakk ı ihlal edilmi ş olur ( Ercan Bucak (2) , B. No: 2014/11651, 16/2/2017, 39; Şaban Dal , B. No: 2014/2891, 16/2/2017, 31). Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 1035. Bir mahkûmiyet karar ının infaz ına ilişkin olarak Anayasa'n ın 19. maddesi aç ık bir hüküm içermemektedir. Bununla birlikte Anayasa'n ın 19. maddesinin amac ı kişileri keyfî bir şekilde hürriyetten yoksun b ırak ılmaya kar şı korumak olup maddede öngörülen istisnai hâllerde ki şi hürriyetine getirilecek s ınırlamalar ın da maddenin amac ına uygun olmas ı gerekir (Abdullah Ünal , B. No: 2012/1094, 7/3/2014, 38). Bir kimsenin mahkemelerce verilmi ş hürriyeti k ısıtlay ıcı cezalar ın ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi kapsam ında hürriyetinden yoksun b ırak ıldığının söylenebilmesi için her şeyden önce hürriyeti k ısıtlay ıcı ceza veya güvenlik tedbirinin bir mahkeme taraf ından verilmesi, ikinci olarak yerine getirilecek karar ın hürriyeti k ısıtlay ıcı ceza veya güvenlik tedbirlerine ili şkin olmas ı gerekir. Ceza veya güvenlik tedbiri içermeyen bir karara dayan ılarak bir kimsenin hürriyetinde n yoksun b ırak ılmas ı mümkün de ğildir. Son olarak hürriyetten yoksun b ırak ılman ın mahkemece verilen hürriyeti k ısıtlay ıcı ceza veya güvenlik tedbirinin kapsam ını aşmamas ı gerekir ( Ercan Bucak (2) , 40; Şaban Dal , 32). 36. Somut olayda ba şvurucu; İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesi taraf ından verilen kararda 16 y ıl hapis cezas ının yar ısının çektirilmesine hükmedildi ğini, İngiliz makamlar ınca haz ırlanan müddetnamenin de bu durumu teyit etti ğini, bu hükmün infaz hukukuna ili şkin olmay ıp maddi hukuka dair oldu ğunu, 3002 say ılı Kanun'un 3. maddesinde de infaz ı gereken bakiye cezay ı gösteren belgenin varl ığına at ıf yap ıldığını, bu nedenle İngiliz makamlar ınca düzenlenen belgenin dikkate al ınmas ı gerektiğini, dolay ısıyla infaz süresinin 8 y ılı aşamayacağını belirtmiştir. Derece mahkemeleri ise temel cezan ın İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesince 16 y ıl olarak belirlendi ğini, başvurucunun suçu kabul etmi ş olmas ı sebebiyle cezan ın yar ısının infaz edilmesine de karar verildiğini, bu karar ın cezan ın ne kadar ının çektirilece ğine ve dolay ısıyla hükmün infaz ına ilişkin bir karar oldu ğunu, infaza ili şkin olarak ise ilgili kanun ve uluslararas ı sözleşme gereğince Türkiye Cumhuriyeti infaz kanunlar ının geçerli olaca ğını belirterek ba şvurucunun talebini reddetmi ştir. Somut olayda ba şvurucu hakk ındaki hükmün gerek Hükümlülerin Nakline Dair Avrupa Sözle şmesi'nin 9. maddesi gerek 3002 say ılı Kanun'un 8. maddesi gere k 6706 say ılı Kanun'un 27. ve 31. maddeleri gerekse Yarg ıtay uygulamas ı (bkz. 17-24) uyar ınca Türkiye Cumhuriyeti infaz kanunlar ına göre yerine getirilece ği hususunda bir tereddüt bulunmamaktad ır. Öte yandan uyarlama yarg ılamas ı sonras ında başvurucu hakk ında tayin edilen ceza miktar ının yabanc ı mahkeme karar ında tayin edilmi ş ceza süresini geçmesi gibi bir durum da söz konusu de ğildir. Zira her iki mahkeme de ba şvurucuya 16 y ıl hapis cezas ı vermiştir. 37. Somut olaydaki esas mesele ba şvurucu hakk ındaki hükmün yar ısının çektirilece ğine ilişkin olarak İngiliz mahkemelerince verilen karar ın infaza ili şkin olup olmad ığıdır. Derece mahkemesi; ba şvurucu hakk ındaki temel cezan ın İngiltere Southwark Kraliyet A ğır Ceza Mahkemesince 16 y ıl olarak belirlendi ğini, başvurucunun suçu kabu l etmiş olmas ı sebebiyle yar ısının infaz edilmesine karar verildi ğini, bu karar ın cezan ın ne kadar ının çektirilece ğine ve dolay ısıyla hükmün infaz ına ilişkin bir karar oldu ğunu belirtmiştir. Hukuk kurallar ının yorumlanmas ında -Anayasa'ya bariz şekilde ayk ırı olarak- keyfîlik bulunmas ı ve bunun temel hak ve özgürlüklerin ihlaline sebebiyet vermesi hâli dışında kanun hükümlerinin yorumu ve bunlar ın somut olaylara uygulanmas ı derece mahkemelerinin takdir yetkisi kapsam ındad ır (benzer yöndeki de ğerlendirmeler için bkz. Mehmet Haberal , B. No: 2012/849, 4/12/2013, 77; Süleyman Ba ğrıyan ık ve diğerleri , B. No: 2015/9756, 16/11/2016, 223). Ulusal mahkemelerin/makamlar ın yorumu keyfî vey a açıkça gayrimakul olmad ığı sürece Anayasa Mahkemesinin rolü, yap ılan yorumun etkilerinin Anayasa ile uyumlu olup olmad ığını tespit etmekle s ınırlıdır. Somut olayda derece mahkemesinin yorumunun belli bir temele dayand ığı, keyfî ve aç ıkça gayrimakul olmad ığı Başvuru Numaras ı: 2016/15796 Karar Tarihi : 9/9/2020 11görülmektedir. Nitekim İngiltere Mahkemesinin karar ında başvurucunun 16 y ıl hapis cezas ı ile cezaland ırıldığı, 16 y ıl hapis cezas ının yar ısını çekmesi hâlinde ise ko şullu sal ıvermeden yararlanabilece ği belirtilmi ştir. Dolay ısıyla bu de ğerlendirmelerin cezan ın infaz ına ilişkin olduğu anlaşılmaktad ır. Bu nedenle ba şvurucunun Türkiye Cumhuriyeti infaz kanunlar ına göre tutulmaya devam edilmesinde ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ına yönelik aç ık ve görünür bir ihlal tespit edilememi ştir. 38. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM A. Kişi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, B. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 9/9/2020 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Celal Mümtaz AKINCI M. Emin KUZ Üye Üye Y ıldız SEFERİNOĞLU Basri BA ĞCI