T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2025/2784 KARAR NO : 2026/834 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 23/09/2025 NUMARASI : 2023/84 E - 2025/608 K DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit-İstirdat KARAR TARİHİ: 26/03/2026 Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yap…
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2025/2784 KARAR NO : 2026/834 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 23/09/2025 NUMARASI : 2023/84 E - 2025/608 K DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit-İstirdat KARAR TARİHİ: 26/03/2026 Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... davalı kurum ile yaptığı abonelik sözleşmesi neticesi adına kayıtlı olan ... Hizmet numaralı tesisatla uzun süredir enerji kullanmadığını, müvekkili bu güne kadar faturalarını düzenli olarak ödediğini, davalı kurum ile herhangi bir sorun yaşamadığını, müvekkili şirkete gelen davalı kurum çalışanlarının tesisatta kaçak kullanım olduğu gerekçesiyle davacıya 115.422,22-TL'lik kaçak elektrik faturası düzenlediğini, faturanın taraflarına tebliğ edilmeden müvekkilinin enerjisinin kesildiğini, enerji tekelini elinde bulundurmanın verdiği rahatlığı kullanarak davalının insanları zora soktuğunu ve işletmeleri çalışamaz hale getirdiğini, resmi şekilde yönetmeliğe uygun bir elektrik kesintisi olmadığı halde sistemde kesinti yapılmış gibi gösterilip bu dönemdeki kullanımın usulsüz ve kaçak gösterildiğini, Ocak 2023 dönemine ait iki kez ayrı ayrı kaçak fatura tahakkuk ettirdiğini, günlük sekiz saat çalışan iş yerini yönetmelik dışına çıkarak 21 saat çalışıyor gibi hesaplama yapıldığını, son okuma tarihinden itibaren 23 günlük süre geçmesine rağmen yine yönetmelik dışına çıkarak belge bulgu yokmuş gibi 365 gün geriye gittiğini, 0.6 kulanım faktörü çarpan olarak alınmadan hesaplama yapıldığını, 30 Mayıs 2018 tarihli ... sayılı EPDK yönetmeliğinde açıkça yazıldığını, müvekkili davalı kurumun mevzuat hükümlerine aykırı olarak hesaplama yapması nedeniyle haksız ve mesnetsiz olarak fazla tahakkuk ettirilen ve bir kısmı fazla tahsil edilen borcu ödeme yükümü altında olduğunu, müvekkilin enerjisi kesildiğini, enerji davalı kurumun tekelinde olduğunu, davacının başka bir yerden enerji alabilmesi ve bu fahiş miktarlı faturayı ödemesinin de mümkün olmadığını, şu anda iş yerindeki faaliyetlerin durdurulduğunu, davalı kurum enerji dağıtımını tekelinde bulundurduğundan bu hususu kendisine cebri bir yaptırım olarak kullanıldığını, dava konusu alacağa dayalı olarak yapılacak elektrik kesme işleminin HMK 389.maddede yer alan şartların bulunması nedeniyle dava sonuçlanıncaya kadar durdurulmasını açıklanan nedenlerle, müvekkilinin abonesi olduğu ... hizmet numaralı tesisatla ilgili olarak HMK 389.maddede yer alan şartların bulunması nedeniyle dava konusu alacağa dayalı olarak yapılacak elektrik kesme işleminin 115.422,22-TL'lik kaçak elektrik faturası nedeniyle açacağı menfi tespit davası sonuçlanıncaya kadar durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, 06.02.2023 son ödeme tarihli 115.422,22-TL'li fatura nedeniyle 10.000.00-TL (fazlaya ilişkin hakları saklı tutulmak üzere) borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu alacağın haksız fiilden kaynaklanması sebebiyle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, menfi tespit davalarının kısmi olarak açılması mümkün olmadığını, harçsız olarak ikame edilmesi de mümkün olmadığını, açılan davanın bu açıdan da usule ve hukuka aykırı olduğunu, davacı yanın dava dilekçesi incelendiğinde yapmış olduğu itirazların salt soyut iddialardan ibaret olduğunu, cevap dilekçeleri ekinde sunmuş oldukları kaçak elektrik tespit tutanakları, faturalar, video kayıtları tahakkuklandırmaya esas evraklardan da anlaşılacağını, kaçak elektrik tespit tutanaklarının hukuki niteliği gereği davacı yan davasını ispat etmekle yükümlü olduğunu, ancak davacı tarafından soyut ve hukuki olmayan beyanlar dışında davada yer alan iddialarını ispatlayıcı herhangi bir delil sunulmadığını, kaçak elektrik tutanakları, düzenlendiği tarih itibariyle maddi olgulara ilişkin tespitler içermekte olduğunu, aksi ispat oluncaya kadar geçerli olduğunu, bu nedenle ispat yükü, tutanağın aksini iddia eden ve davayı ikame davacı tarafa ait olduğunu, müvekkili kurumun çalışanlarının usulüne uygun tanzim ettiği kaçak elektrik tutanakları, düzenlendiği tarih itibariyle maddi olgulara ilişkin tespitler içermekte olduğunu, aksi ispat oluncaya kadar geçerli olduğunu, müvekkil şirketi tarafından ilgili mevzuat gereğince davacı tarafın kaçak elektrik kullandığı tespit edildiğini ve davacı hakkında mevzuata uygun biçimde gerekli işlemler yapılarak, kullanılan kaçak elektriğin bedeli mevzuat gereği hesaplanmak sureti ile tahakkuk ettirildiğini, açıklanan sebeple, davacı tarafın dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddialara itibar edilemeyeceğini,mahkemenin görevsizliğine, arabuluculuk şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddine, kısmi olarak açılan davanın usulden reddine, talepleri uygun görülmezse davanın esastan reddini talep etmiştir. Davanın istirdat davasına dönüştüğü görülmüştür. Davacı vekili ıslah dilekçesi ile davadaki 10.000,00 TLlık talebini 44.668,31 TL arttırarak toplam talebini 54.668,31 TLya çıkardığını beyan ederek eksik harcı ikmal etmiştir. Mahkeme, sayacın harici kullanımının başlangıç tarihi olan 29/07/2022 tarihinden itibaren eksik tüketim kayıt ettiği, davalı kurumca dava konusu edilen 29/07/2022-23/01/2023 tarih arasındaki 178 günlük sürenin kaçak kullanıma esas alınabileceği, tutanak tarihinde yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri gereği dava konusu tutanak nedeniyle 60.753,91 TL kaçak tahakkukundan davacının sorumlu olduğu,fazla ödendiği tespit edilen 54.668,31 TL bakımından davanın kısmen kabulü gerektiği gerekçesi ile; "Davanın KABULÜ ile, kaçak elektrik kullanım iddiası nedeniyle cebri icra tehdidi altında ödenmek zorunda kalınan 54.668,31 TL bedelin istirdatı ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine" karar vermiştir. Kararı davalı vekili istinaf etmiştir.İstinaf dilekçesinde; davanın kısmi dava olarak açılmasının mümkün olmadığını,tüm dava bedeli olarak açılıp harcın alınması gerektiğini,hükme esas bilirkişi raporunun mevzuata aykırı olduğunu,itirazları doğrultusunda ek rapor alınmadığını,davalı kurumun tespitindeki kurulu güç tespitinde hata olmadığını,kaçak tespitine konu ilgili kullanım yerinde 12700 watt'lık dört adet cihaz harici hat üzerinden beslendiğinin belirtildiğini,kaçak tutanağının aksi sabit olana kadar geçerli olduğunu,0,6 çarpanının hatalı olduğunu beyanla davanın tümden reddine karar verilmesi için kararın kaldırılmasını talep etmiştir. 6100 sayılı HMK'nun 355 md gereğince, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre; Dava,kaçak tahakkuk bedeli nedeniyle menfi tespit,daha sonra istirdat talebine ilişkindir. Tutanak tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri incelendiğinde; 30.05.2018 tarihli ''Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği" nde; Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle,eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. KAÇAK ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİM MİKTARININ HESAPLANMASINDA VE FATURALANMASINDA ESAS ALINACAK SÜRE MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. KAÇAK ELEKTRİK ENERJİSİ TÜKETİM MİKTARININ HESAPLANMASINDA VE FATURALANMASINDA ESAS ALINACAK SÜRE MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz." şeklinde düzenleme içermektedir. Alınan kök rapor sonrası kök- ek bilirkişi raporlarında özetle; "Kaçak elektrik tespit tutanağı ile tespit edilen mahalde elektrik enerjisinin harici hat çekilmesi suretiyle kullanıldığının kaydedildiği, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 42/b.maddesinde yer alan "Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi" düzenlemesi uyarınca kullanımın kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilebileceği, tüketilen bu elektrik enerjisi nedeniyle davacının sorumluluğu bulunduğu, tüketim kıyaslamalarından anlaşılacağı üzere, davalının tutanak öncesi ve sonrası ortalama tüketim değerleri arasında bariz fark bulunduğu, gerek tutanak esnasında sunulan görseller gerekse davalının tutanak öncesi ve sonrası tüketimleri arasındaki bariz fark doğrultusunda, tutanak tarihi itibariyle harici hat çekilerek kaçak elektrik kullanılmış olabileceğine kanaat getirildiği, her ne kadar mevzuatta harici hat üzerinde tespit edilen güç değerinin 0,6 kullanma faktörü ile çarpılmasına ilişkin bir madde yok ise de davalı kurum görevlilerinin harici hat üzerinde yapmış oldukları güç tespitinin. davacı tüketimleri ile teknik bakımdan örtüşmemesi dolayısıyla hakkaniyet gereği, davacı vekilinin talebi gibi harici hat üzerinde tespit edilen 12700 watt güç değerinin 0,6 kullanma faktörü ile çarpılabileceği, davacının sayacı, davalı kurumca dava konusu edilen harici kullanımın başlangıç tarihi olan 29/07/2022 tarihinden itibaren eksik tüketim kayıt ettiğinden, davalı kurumca dava konusu edilen 29/07/2022-23/01/2023 tarih arasındaki 178 günlük sürenin kaçak kullanıma esas süre olarak kabul edilebileceği, 365 gün süre üzerinden hesaplama yapılmadığı, tutanak tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri huzurdaki dava konusu tutanak nedeniyle 60.753,91-TL kaçak tahakkukundan davacının sorumlu tutulabileceği, davacı tarafça ödenen 115.422,22 TL dan ödenmesi gereken 60.753,91 TL çıkartıldığında davacının 54.668,31 TL fazla ödemede bulunduğu" hesaplanmıştır. Davacının abone olarak harici hat çekerek kaçak elektrik kullandığı,eyleminin ilgili yönetmelik 42-b maddesine uyduğu anlaşılmıştır.Bu nedenle yönetmeyik 45/1-b maddesi gözetilerek kaçak süresi 180 günü geçemeyeceğinden, bilirkişi raporunda belirlenen 29/07/2022-23/01/2023 tarih arasındaki 178 günlük kaçak kullanım süresi doğrultusunda kaçak hesabı yapıldığı ve belirlenen güç doğrultusunda 0,6 ile çarpılarak yapılan hesaplamada davacının sorumlu olacağı kaçak kullanım tutarının 60.753,91 TL olduğu,davacının ödeme yaptığı ve davanın istirdata dönüştüğü gözetilerek davacının fazladan yaptığı ödemenin 115.422,22 TL-60.753,91TL= 54.668,31 TL olarak hesaplanmasında aykırılık görülmemiştir. Mahkemenin kararı usul ve hukuka uygun bulunmuştur. Bu itibarla, ilk derece mahkemesince verilen kararda mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine karar verilmesi gerekmiştir. K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gereken 3.734,39 TL karar ve ilam harcından, toplam peşin alınan 933,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.800,79 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,) İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 26/03/2026