T.C. D A N I Ş T A Y VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2025/459 Karar No : 2025/1046 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Maddeleri İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Defterdarlığı - ... (... Vergi Dairesi Müdürlüğü) İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı adına 2018 yıl…
DANIŞTAY VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2025/459 E. , 2025/1046 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2025/459 Karar No : 2025/1046 TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Maddeleri İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Defterdarlığı - ... (... Vergi Dairesi Müdürlüğü) İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı adına 2018 yılı için tarh edilen kurumlar vergisi, aynı yılın Ekim-Aralık dönemi için tarh edilen geçici vergi ile vergilerin bir katı tutarında kesilen ve tekerrür hükmü uygulanarak artırılan vergi ziyaı cezalarının ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca 2018 yılı için kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır. ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararı: Olayda, davacı adına düzenlenen vergi tekniği raporunda, davacı şirketin paravan olarak kurulduğu tespit edilmiştir. Bu durumda davacı şirketin hukuki durumu yok sayılmak suretiyle davacı şirket yerine şirketi sevk ve idare eden, muvazaalı işlem yaptığı iddia edilen kişiler hakkında vergi tarh edilmesi ve vergi cezası kesilmesi gerekmektedir.Ancak vergi tekniği raporunda, vergi tarhı ve ceza kesme işlemlerinin, davacı şirket adına mı yoksa anılan kişiler adına mı tesis edilmesi gerektiğine yönelik açık bir belirleme yapılmamıştır. Ayrıca aynı raporda davacı şirket adına yapılan tarhiyatın ve kesilen cezaların gerekçesi de açık ve net bir şekilde ortaya konulamamıştır. Bu durumda, eksik incelemeye dayanan dava konusu vergi ve cezalarda hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Vergi Mahkemesi bu gerekçeyle vergi ve cezaları kaldırmıştır. Davalının istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E..., K:... sayılı kararı: Olayda, davacı adına düzenlenen vergi tekniği raporunda, davacı şirket, cezalı tarhiyatın muhatabı olarak belirlenmiştir. Anılan vergi tekniği raporunda, dava konusu vergi ve cezaların maddi sebebi açıkça ortaya konulmuştur. Vergi tekniği raporunda yer alan Türkseven aile bireylerinin, amme alacağının şirket tüzel kişiliğinden tahsil edilemediği durumda muhatap olarak kabul edilmesi gerektiğine ilişkin saptama ise, amme alacağının tahsiline yönelik yapılacak takibat aşamasında değerlendirilecek bir durumdur. Mahkemece, vergi tekniği raporunda yer alan bu tespitin, tarhiyatın muhatabı konusunda belirsizliğe yol açtığı şeklinde yorumlanarak karar verilmesinde hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Vergi Dava Dairesi bu gerekçe ile davalının istinaf istemini kabul ederek mahkeme kararını kaldırmış ve belirtilen hususlar gözetilerek uyuşmazlığın esası hakkında yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemeye gönderilmesine karar vermiştir. Davacının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 13/02/2023 tarih ve E:2023/649, K:2023/680 sayılı kararı: Bölge İdare Mahkemesi vergi dava daireleri, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin (5) numaralı fıkrasında sayılan hâllerde (ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunun haklı bulunması, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hakim tarafından bakılmış olması) istinaf başvurusunu kabul ederek ilk derece mahkemesi kararını kaldırdıktan sonra yeniden karar vermeksizin dosyayı ilk derece mahkemelerine gönderebilecektir. İşbu davada, Vergi Mahkemesi tarafından verilen karar ilk inceleme üzerine verilmiş bir karar olmadığından veya bu dava görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış bir dava niteliğinde olmadığından, Vergi Dava Dairesince, Mahkeme kararına yöneltilen istinaf isteminin esası hakkında karar verilmesi gerekirken aksi yönde verilen temyize konu kararda hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Daire bu gerekçeyle Vergi Dava Dairesi kararını bozmuştur. ... Bölge İdare Mahkemesi... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararı: Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 25/12/2024 tarih ve E:2024/903, K:2024/1329 sayılı kararında, istinaf mercilerince, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin (5) numaralı fıkrasında sayılan hâller dışında hangi durumlarda, istinaf başvurusu kabul edilerek ilk derece mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra yeniden karar verilmeksizin dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilebileceği belirtilmiştir. Olayda, davacı adına düzenlenen vergi tekniği raporunda, dava konusu vergi ve cezaların hangi sebeplere dayandığı ve tarhiyatın kimin adına yapılması gerektiği açıkça belirlenmiştir. Buna rağmen Mahkemece, vergi ve cezaların maddi sebepleri bakımından bir inceleme yapılmayarak karar verilmiştir. Mahkemece eksik hüküm ile karar verilmesi ya da dava konusunun hatalı bir şekilde belirlenmesi gibi durumlar, hakkaniyete uygun yargılanmanın temel unsurları olan yargılamanın çelişmeli olması ve silahların eşitliği ilkesinin sağlanması ilkeleri ile adil yargılanma hakkı ve hak arama özgürlüğü ilkelerine aykırılık teşkil eder. Vergi dava dairesince, mahkemenin yerine geçerek karar verilmesi hâlinde birden fazla dereceli yargılamanın taraflara sağladığı hukuki güvence ortadan kalkacaktır. Bu durumun yargılamayı tek dereceli hâle getireceği de açıktır. Bu durumda, 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin (5) numaralı fıkrasında sayılmayan bazı hukuka aykırılık hâllerinde de, dereceli yargılama sistemine uygun bir şekilde, uyuşmazlığın esasına yönelik bir değerlendirme yapılarak karar verilmek üzere dosyanın mahkemeye gönderilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Vergi Dava Dairesi, ilk kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçeye ek bu gerekçeyle ısrar etmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Israr kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Israr kararının, Danıştay Dördüncü Dairesinin kararında yer alan hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE: İLGİLİ MEVZUAT: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin (2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde istinafın, temyizin şekil ve usullerine tabi olduğu ifade edilmiştir. Aynı Kanun'un 45. maddesinin (3) numaralı fıkrasında, bölge idare mahkemesinin, yaptığı inceleme sonucunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulması hâlinde istinaf başvurusunun reddine karar vereceği, düzeltilmesi mümkün maddi yanlışlıkların bulunması hâlinde de gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı vereceği kurala bağlanmıştır. Aynı maddenin (4) numaralı fıkrasının birinci ve ikinci cümlelerinde, bölge idare mahkemesinin, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği düzenlenmiştir. Anılan maddenin (5) numaralı fıkrasında ise bölge idare mahkemesinin, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye göndereceği, bu fıkra uyarınca verilen kararların kesin olduğu hüküm altına alınmıştır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin (4) numaralı fıkrasına göre ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmayan bölge idare mahkemesi kural olarak, istinaf başvurusunu kabul ederek ilk derece mahkemesi kararını kaldırdıktan sonra ilk derece mahkemesi kararındaki maddi ve/veya hukuki eksiklikleri tamamlayarak uyuşmazlığın esası hakkında yeniden karar verecektir. Ancak, Kanun'un 45. maddesinin (5) numaralı fıkrasında sayılan hâllerde (ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunun haklı bulunması, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hakim tarafından bakılmış olması) mahkeme kararını kaldırdıktan sonra yeniden karar verilmek üzere dosyayı ilk derece mahkemesine gönderecektir. Öte yandan, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu (VDDK) tarafından yargılama hukuku bakımından gerekli olduğu sonucuna varılan hâllerde de (ilk derece mahkemesince duruşma yapılmaksızın karar verilmiş olması VDDK, 13/04/2022, E:2022/58, K:2022/379; ilk derece mahkemesince eksik hükümle karar verilmiş olması VDDK, 10/02/2021, E:2021/93, K:2021/106; ilk derece mahkemesi kararı ile bu karara ilişkin görüşme tutanağının aynı heyet tarafından imzalanmamış olması VDDK, 08/06/2022, E:2022/578, K:2022/641; dava dosyası tekemmül ettirilmeden verilen usule ilişkin karara yöneltilen istinaf isteminin haklı bulunması VDDK, 13/11/2024, E:2023/1123, K:2024/1072) vergi dava dairesi istinaf başvurusunu kabul ederek ilk derece mahkemesi kararını kaldırdıktan sonra uyuşmazlığın esası hakkında karar vermeksizin dosyayı ilk derece mahkemesine gönderebilecektir. Anılan istisnai hâller dışında bölge idare mahkemesince ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi yargılama usulü kurallarına aykırılık teşkil edecektir. İşbu davada, ilk derece mahkemesince, dava konusu vergi ve cezaların hukuka uygun olup olmadığı incelenmek suretiyle vergi ve cezaların kaldırılması yolunda karar verilmiştir. Bu karara yöneltilen istinaf istemini inceleyen Vergi Dava Dairesi tarafından, Vergi Mahkemesince, dava konusu vergi ve cezaların dayandığı sebepler yönünden inceleme yapılmadığı ve dava konusu vergi ve cezaların sebep unsurunu teşkil etmeyen bir tespit hükme esas alınarak hukuka uygunluk denetiminin yapıldığı, bu durumda istinaf merciince uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesinin hak arama hürriyetine aykırılık teşkil edeceği gerekçesiyle ısrar kararı verilmiştir. 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesinin (5) numaralı fıkrasında sayılan hâller ile Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu tarafından yargılama hukuku bakımından gerekli olduğu sonucuna varılan hâllerden herhangi birinin bulunmadığı uyuşmazlıkta, bölge idare mahkemesince, uyuşmazlık hakkında yeniden karar verilmesi gerekmekteyken ilk derece mahkemesi kararı kaldırıldıktan sonra yeniden karar verilmek üzere dosyanın anılan mahkemeye gönderilmesi yargılama hukukuna uygun düşmemiştir. Bu nedenle ilk derece mahkemesi kararında tespit edilen maddi ve/veya hukuki eksikliğin anılan Kanun'un 45. maddesinin (3) ve (4) numaralı fıkraları uyarınca bölge idare mahkemesince tamamlanarak yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir. Öte yandan, idari yargıda istinaf incelemesini yapan merciin, temyiz incelemesinden farklı olarak istinaf incelemesinin mahiyeti gereği uyuşmazlığa konu maddi olayın tespiti ve değerlendirilmesi yanında uygulanacak hukuk kuralının belirlenmesi ve yorumlanmasında ilk derece mahkemeleriyle aynı yetkiye sahip olduğu açıktır. Bu bağlamda ilk derece mahkemesince değerlendirilmeyen ancak hüküm kurulan bir hususun istinaf mercii tarafından dikkate alınarak bu konuda değerlendirme yapılmasını ve bu yönden hüküm kurulmasını engelleyen bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. Dava konusu uyuşmazlıkta söz konusu eksikliğin istinaf incelemesi sonucunda giderilmesi hâlinde verilecek kararın temyiz incelemesine de tabi olduğu gözetildiğinde eksikliğin bölge idare mahkemesince giderilmesinin ve yargılamanın bu kısım yönünden iki derecede sonuçlandırılmasının hükmün denetlenmesini talep etme hakkına ölçüsüz bir müdahale oluşturduğu da söylenemez. Ayrıca uyuşmazlığın esasını maddi ve hukuki yönden değerlendirme yetkisi bulunan istinaf merciince uyuşmazlığın esasının incelenmesinde hak arama hürriyetinin kullanılmasını ve adil yargılanma hakkını engelleyen bir yönün olduğunun kabul edilmesi de mümkün değildir. Belirtilen nedenlerle ısrar kararının bozulması gerekmiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1-Davacının temyiz isteminin KABULÜNE, 2-... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının BOZULMASINA, 3-Yeniden verilecek kararda karşılanacağından, yargılama giderleri hakkında hüküm kurulmasına gerek bulunmadığına, 03/12/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi. X - KARŞI OY: Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında ısrar kararının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığından, istemin reddi gerektiği oyu ile karara katılmıyorum. vergi //begin::Page Scripts var options = {}; $(document).ready(function() { options["separateWordSearch"] = false; options["accuracy"] = "complementary"; options["diacritics"] = false; $("#content").append(stringToHTML($("#hiddencontent").text())); var arananKelime = $("#hiddenArananKelime").text(); const kelimeListesi = arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k); // Virgüle göre ayır, boşlukları temizle // Aynı kelimenin büyük/küçük varyasyonlarını da ekle const tumKelimeler = kelimeListesi.flatMap(kelime => [ kelime, kelime.toLocaleUpperCase('tr-TR'), kelime.toLocaleLowerCase('tr-TR') ]); highlighter(tumKelimeler); // arananKelime.split(/\s*,\s*/).filter(k => k).forEach(function(each) { // if (each != undefined && each != "") { // highlighter(each); // highlighter(each.toLocaleUpperCase('tr-TR')); // highlighter(each.toLocaleLowerCase('tr-TR')); // } // }); }); var highlighter = function(arananKelime) { try { highlight(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzyumusamasi(arananKelime); } catch (err) { } try { //unsuzBenzesmesi(arananKelime); } catch (err) { } try { //cogulEki(arananKelime); } catch (err) { } try { //iyelikEki(arananKelime); } catch (err) { } }; var stringToHTML = function(str) { var parser = new DOMParser(); var doc = parser.parseFromString(str, 'text/html'); return doc.body; }; var highlight = function(text) { $(".context").mark(text, options); } var unsuzyumusamasi = function(arananKelime) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (lastChar === "p") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "b"); } if (lastChar === "ç") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "c"); } if (lastChar === "t") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "d"); } if (lastChar === "k") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara + "g"); highlight(ara + "ğ"); } } var unsuzBenzesmesi = function(arananKelime) { var sertSessiz = [ 'f', 's', 't', 'k', 'ç', 'ş', 'h', 'p' ]; var yumusakSessiz = [ 'ç', 't', 'k' ]; for (var i = 0; i < sertSessiz.length; i++) { let sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i]); while (sertSessizPosition !== -1) { for (var j = 0; j < yumusakSessiz.length; j++) { let yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j]); while (yumusakSessizPosition !== -1) { if (sertSessizPosition + 1 === yumusakSessizPosition) { highlight(arananKelime.substr(0, sertSessizPosition + 1)); } yumusakSessizPosition = arananKelime .indexOf(yumusakSessiz[j], yumusakSessizPosition + 1); } } sertSessizPosition = arananKelime.indexOf(sertSessiz[i], sertSessizPosition + 1); } } } var cogulEki = function(arananKelime) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (last3Char === "lar" || last3Char === "ler") { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } var iyelikEki = function(arananKelime) { var iyelikEkleri = [ "ım", "im", "um", "üm", "ın", "in", "un", "ün", "ı", "i", "u", "ü", "mız", "miz", "muz", "müz", "nız", "niz", "nuz", "nüz", "ları", "leri" ]; if (arananKelime.length > 2) { var last2Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 2); if (iyelikEkleri.includes(last2Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 2); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 2) { var lastChar = arananKelime.substr(arananKelime.length - 1); if (iyelikEkleri.includes(lastChar)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 1); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 3) { var last3Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 3); if (iyelikEkleri.includes(last3Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 3); highlight(ara); } } if (arananKelime.length > 4) { var last4Char = arananKelime.substr(arananKelime.length - 4); if (iyelikEkleri.includes(last4Char)) { var ara = arananKelime.substr(0, arananKelime.length - 4); highlight(ara); } } } // begin:: Global Config(global config for global JS scripts) var KTAppSettings = { "breakpoints" : { "sm" : 576, "md" : 768, "lg" : 992, "xl" : 1200, "xxl" : 1200 }, "colors" : { "theme" : { "base" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#E5EAEE", "success" : "#1BC5BD", "info" : "#6993FF", "warning" : "#FFA800", "danger" : "#F64E60", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#212121" }, "light" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#1BC5BD", "secondary" : "#ECF0F3", "success" : "#C9F7F5", "info" : "#E1E9FF", "warning" : "#FFF4DE", "danger" : "#FFE2E5", "light" : "#F3F6F9", "dark" : "#D6D6E0" }, "inverse" : { "white" : "#ffffff", "primary" : "#ffffff", "secondary" : "#212121", "success" : "#ffffff", "info" : "#ffffff", "warning" : "#ffffff", "danger" : "#ffffff", "light" : "#464E5F", "dark" : "#ffffff" } }, "gray" : { "gray-100" : "#F3F6F9", "gray-200" : "#ECF0F3", "gray-300" : "#E5EAEE", "gray-400" : "#D6D6E0", "gray-500" : "#B5B5C3", "gray-600" : "#80808F", "gray-700" : "#464E5F", "gray-800" : "#1B283F", "gray-900" : "#212121" } }, "font-family" : "Poppins" };