2023/122835 İhale Kayıt Numaralı "İMAR YOLLARI AÇILMASI, YAĞMURSUYU HATTI VE BETONARME MENFEZ YAPIM İŞİ" İhalesi
Toplantıya Katılan Üyeler BAŞVURU SAHİBİ: Evsa Taahhüt İnşaat Proje Mühendislik Müşavirlik Enerji Turizm Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi , İHALEYİ YAPAN İDARE: Kilis Belediye Başkanlığı , BAŞVURUYA KONU İHALE: 2023/122835 İhale Kayıt Numaralı “ İmar Yolları Açılması, Yağmursuyu Hattı ve Betonarme Menfez Yapım İşi ” İhalesi KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Kilis Belediye Başkanlığı tarafından 20.03.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “ İmar Yolları Açılması, Yağmursuyu Hattı ve Betonarme Menfez Yapım İşi ” ihalesine ilişkin olarak Evsa Taahhüt İnşaat Proje Mühendislik Müşavirlik Enerji Turizm Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ’nin 21.06.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 06.07.2023 tarih ve 98711 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.07.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. Başvuruya ilişkin olarak 2023/843 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir. KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi. İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, başvuru konusu ihalede birinci kesinleşen ihale kararına itiraz edildiği ve Kamu İhale Kurulu'nun almış olduğu 2023/UY.I-771 sayılı kararına göre sınır değerin atında teklif sunan tüm isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi yönünde karar alındığı, bu defa idarece kendilerinden aşırı düşük açıklama talebinde bulunulması üzerine, idareye sınır değerin üzerinde teklif sunduklarının belirtilmesi üzerine idarece verilen cevapta bu durumun sehven olduğunun belirtildiği, idarece alınan ikinci kesinleşen ihale kararına karşı itirazda bulunulduğu ve idarece süresi içinde cevap verilmemesi karşısında da Kurum’a itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, yapılan başvuruda idarece yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerin açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı şöyle ki, - İdarenin aşırı düşük açıklama kapsamında istemiş olduğu analizler ve alt analizlerin, ihaledeki teklif birim fiyattaki kullanılan imalat pozlarına ait olması gerektiği, ihale dokümanındaki paçal teklif birim fiyatlı pozlarının alt analizlerine ayrıştırılarak ve analiz girdi miktarı belirtilerek aşırı düşük teklif açıklanması istenmesi gerektiği, ancak bu şekilde savunma istenmediği, açıklama yapan isteklilerin de teklif birim fiyattaki iş kalemlerinin pozlarına ait analizleri kullanmadığı, - İdarenin nakliyelerle ilgili olarak taşıma formülleri ve K taşıma katsayısı değeri ile taşıma mesafesine göre aşırı düşük teklif açıklaması istemesi gerektiği ilgili pozlara ait taşıma formülleri K katsayısı ve gerçek taşıma mesafesi kullanılmadığı, düşük rayiçler, az taşıma mesafesi ve hatalı taşıma formülleri kullanılarak fiyat bulunması ve açıklamanın buna göre yapılması nedeniyle isteklilerin açıklamalarının bu yönüyle uygun olmadığı, - İdarenin Tebliğ’in 45.1.2'nci maddesine göre aşırı düşük teklif açıklaması istemesi gerekirken istemediği ve açıklaması uygun görülen isteklilerin tekliflerinin geçersiz sayılması gerektiği, - Açıklamada sunulan analizlerin ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye aykırı olduğu, aşırı düşük teklif açıklamasında analiz girdilerinin ve miktarlarının değiştirildiği, bazı analiz girdilerine hiç yer verilmediği, bazı girdilerin adları ve birimlerinin hatalı yazıldığı, isteklilerin sunduğu analizlerin hatalı ve eksik olduğu, açıklanması istenen girdilerin açıklanmadığı, açıklanan girdilere ilişkin belgelendirme yapılmadığı, sunulan belgelerin Tebliğin 45'inci maddesi hükümlerine aykırı şekilde düzenlendiği, açıklanması istenen ve istenmeyen analiz girdilerinin birimi, birim fiyatı, miktarları ile girdi tutarlarının gösterildiği, - Açıklama istenen analiz girdilerinin fiyatlarını tevsik etmek amacıyla 2023 yılı rayiç fiyatlarının kullanıldığı, ancak kullanılan rayiçlerin hangi birim fiyat kitabında yer aldığına dair herhangi bir açıklama yapılmadığı, - Aşırı düşük teklif açıklamalarında Tebliğin 45.1.13.17'nci maddesine aykırı davranıldığı, - Analiz girdileri için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın cari yıl 2023 rayiç fiyatlarının altında fiyatlar kullanıldığı, söz konusu analiz girdileri için kullanılan fiyatların Tebliğ’in 45.1.6 ve 45.1.13'üncü maddesine göre belgelendirilmediği, - İşçilik maliyetlerinin 2023 yılı için yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin altında belirtildiği, işçilik maliyetleri için en az saatlik asgari ücretin esas alınması gerekirken işçilik maliyetlerinin de fiyat tekliflerine konu edildiği ve bazı fiyat tekliflerinde “ işçilik dahildir .” ibaresine yer verilmek suretiyle mevzuata aykırı açıklama yapıldığı, - Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesi gereği yaptıkları değerlendirmede, açıklamalarda akaryakıt birim fiyatının mevzuata uygun olarak açıklamadığı, akaryakıt birim fiyatının daha düşük tespit edildiği, - Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.9’uncu maddesine göre isteklilerin sunmuş olduğu faturaların geçerli olmadığı, - Analiz girdilerine ait fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre fiyat teklifine konu alanda faaliyette bulunan firmalardan alınmadığı ve bu hususu tevsik eden belgelerin sunulmadığı, fiyat teklifi veren firmaların ticaret sicil gazetelerinde ilgili alanda faaliyeti olduğuna dair bilgi bulunmadığı, fiyat tekliflerini veren firmalarla bu teklifleri onaylayan meslek mensupları arasında tam tasdik sözleşmesi bulunmadığı, bu durumun maliye bakanlığı ile ilgili vergi dairesinden sorulması gerektiği, fiyat tekliflerinin Tebliğ’in 45.1.13.1’inci maddesi gereğince gerekli ibareler yazılmak suretiyle ilgili meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, söz konusu belgelerde meslek mensubu kaşesi ile fiyat teklifini veren kişiye ait imza ve kaşe olmadığı, - Satış tutarı tespit tutanaklarında, söz konusu tutanakların hangi mala ilişkin olarak düzenlendiği bilgisi bulunmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesi uyarınca fiyat teklifindeki bilgilerden yola çıkılarak tutanağın değerlendirmesinin yapılmaması gerektiği, tam aksine tutanaktaki bilgilerden hareketle fiyat teklifinin değerlendirmesinin yapılması gerektiği, dolasıyla satış tutarı tespit tutanağında bilgilerin hangi mala ilişkin olduğunun belirtilmediği, fiyat tekliflerinin dayanağını teşkil eden tespit tutanaklarının hangi mala ilişkin olarak düzenlendiği hususunun açıkça belirtilmediği, - Satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarı bölümünde mamulün/malın adının aynı olmadığı, fatura bilgileri tablosunda faturayı düzenleyenin veya alıcının adı ve soyadı/ Ticaret unvanı ve T.C/Vergi kimlik no’su bölümü kısmında alıcının adı yazması gerekirken, teklif veren firma kendi adını yazdığı için anılan ek fiyat teklifinin tevsiki olma özelliğini kaybettiği, faturaya konu malın veya işin nevi ile fatura üzerindeki işin nev’inin birbirleriyle uyumlu olmadığı halde aynıymış gibi değerlendirildiği, - Fiyat teklifi alınarak fiyatının açıklaması yapılan analiz girdileri için dayanaklarına uygun ibareleri taşıyacak şekilde açıklama sunulmadığı, EK-O.6 satış tutarı tespit tutanağında “5-Ağırlıklı ortalama birim satış tutarının tespitinde esas alınan faturalara ilişkin bilgiler, ilgili beyanname dönemine ait ve ilgili vergi dairesinde formların talep edilmesi halinde görüleceği gibi, istekliler tarafından kullanılan bu faturalardaki miktarlara yönelik fiyat tekliflerine konu satış tutarı tespit tutanağı veya maliyet tespit tutanağının ihaledeki miktarı karşılamadığı, - Bu işin ağırlıklı iş kalemleri toprak işleri olduğundan, piyasadan alınacak birim fiyat teklifleri ve bunları sunmak ve tevsik etmek için sunulan faturalardaki malzemelerin niteliği ve özelliğinin bu işin keşfinde yer alan zemin klaslarıyla birebir uyumlu olmadığı, - Bu ihaledeki işin, yol yapım işi olması dolasıyla ihaledeki imalat pozlarında, Karayolları Genel Müdürlüğü ve Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın pozları ve birim fiyatlarının kullanıldığı, bu ihalede kullanılan imalat pozlarına ait analiz formatları mevcut olmasına rağmen, isteklilerden bu analiz formatlarına göre savunma istenmediği, - KB Kazı pozu ve KB dolgu pozundaki yaklaşık maliyet miktarına karşın (Çevre Şehircilik ve İklim Bakanlığı’nın 2023 yılı resmi analiz ve rayiç fiyatları ile müteahhit kârı olmaksızın) aşırı düşük savunması kabul edilen ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin bütün iş kalemleri için vermiş olduğu ve müteahhit kârı da dahil olmak üzere toplam teklif tutarının daha düşük olduğu ve bu durumun aşırı düşük açıklama sunan isteklilerin resmi analiz ve rayiç fiyatlarına göre açıklama yapmadığını gösterdiği iddia edilmektedir. A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır.…” açıklaması, Aynı Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “ 45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır. 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir. 45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir. Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır. 45.1.2.2.İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir. Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir. Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz. 45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir. İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir. 45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında; a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri, b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir. Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. 45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında; a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, (Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır. Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır. … İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur. İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir. 45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır. 45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir. 45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. 45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. … 45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler; a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri, b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri, c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları, f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir. İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır. Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir. 45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır. Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir. Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir. … 45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. 45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.) 45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.) 45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. 45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir. Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir. Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması gerekir. Kurum bu maddede düzenlenen 1/20 oranını değiştirmeye ve işin konusu, yaklaşık maliyeti ve/veya süresine göre farklı oranlar belirlemeye yetkilidir. İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir. 45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. 45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir. 45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır. 45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır. Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür. … 45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir. 45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır. 45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir. 45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz. 45.1.13.17 Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir. İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak; a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar, b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar, kullanılabilecektir. 45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması yer almaktadır. İdari Şartname’nin “ İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler ” başlıklı 2’nci maddesinde “a) Adı: İmar Yolları Açılması, Yağmursuyu Hattı Ve Betonarme Menfez Yapım İşi b) Türü: Yapım işleri c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): d) Kodu: e) Miktarı:96.818,157 m3 Dolgu Yapılması, 115.382,465 m3 Kazı Yapılması, 18.564,308 m3 Kazı Fazlası Malzemenin Nakli, 42 m 3mX3m Betonarme Menfez Yapılması ve 306 m Ø1000 Betonarme Boru ile Yağmur Suyu Hattı Yapılması Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır. f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Merkez/KİLİS.” düzenlemesi, Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen işin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Yapılan incelemede, Kilis Belediye Başkanlığı tarafından 20.03.2023 tarihinde birim fiyat üzerinden e-teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalede ilk ihale komisyonu kararında Eftana İnşaat Mühendislik Enerji Madencilik Petrol Tekstil Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.-Hakan İnşaat Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Gökçen Mühendislik İnş. ve Tic. Ltd. Şti., Karakurt Hafriyat Nakliye İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Hasan Tahsin Gergerli-İkaş Grup Hafriyat İnşaat Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin sınır değerin altında olduğu, idarece EKAP üzerinden gönderilen 28.03.2023 tarihli ve “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazı ile Eftana İnşaat Mühendislik Enerji Madencilik Petrol Tekstil Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.-Hakan İnşaat Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Gökçen Mühendislik İnş. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda anılan istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaların uygun görüldüğü, 06.04.2023 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Eftana İnşaat Mühendislik Enerji Madencilik Petrol Tekstil Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.-Hakan İnşaat Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Gökçen Mühendislik İnş. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği, başvuru sahibinin sınır değerin üzerindeki ilk geçerli teklif sahibi olduğu, Sınır değerin üzerindeki teklif sahibi olan başvuru sahibinin idareye ve Kurum’a itirazen şikayet başvurusunda bulunması üzerine Kurul’un 17.05.2023 tarih ve 2023/771 sayılı kararı ile aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi yönünde “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verildiği, İdarece 31.05.2023 tarih ve 1074, 1076, 1077 ve 1078 sayılı yazılar ile sorgulama talebinde bulunulduğu ve yazı ekinde de sıralı iş kalemleri listesi, nakliye cetveli, açıklama istenilen iş kalemleri listesi, açıklama istenen inşaat analizlerine yer verildiği, Yine idarece alınan 19.06.2023 tarihli ikinci ihale komisyonu kararında da teklif fiyatı sınır değerin altında olan dört firmadan sadece Eftana İnş. Müh. Ener. Mad. San. Tic. Ltd. Şti.-Hakan İnş. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın aşırı düşük teklif açıklamasında bulunduğu ve savunmasının uygun görülmesi üzerine de ihalenin söz konusu isteklide bırakılmasına ve açıklama sunmayan diğer isteklilerin tekliflerinin reddedilmesine ikinci en avantajlı teklif sahibi olarak da başvuru sahibi olan Evsa Taah. İnş. Müh. Müş. San. Tic. A.Ş.nin belirlenmesine karar verildiği görülmüştür. Yukarıda belirtilen düzenlemeler uyarınca teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin reddedilmeden önce idarece aşırı düşük teklif açıklaması isteneceği, yapım işinde bu açıklamanın yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin olması gerektiği, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin tespit edileceği ve tespit edilen bu analiz girdileri için isteklilerden açıklama yapılmasının istenilmeyeceği ancak tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda %15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirleneceği ve tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyeceği anlaşılmaktadır. Ayrıca, yine belirtilen açıklamalar çerçevesinde, aynı girdinin birden fazla açıklama istenen iş kaleminde yer alması halinde, her analiz için ayrı ayrı değerlendirme yapılarak, analiz toplamının %3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılacak ve herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir. Başka bir anlatımla, idarenin herhangi bir iş kalemi içerisinde açıklama istenilecek analiz girdisi olarak tespit etmiş olduğu bir analiz girdisini, nihai olarak açıklama istenilecek analiz girdisi olarak belirlemesi gerektiği ve buna göre açıklama istenilecek/istenilmeyecek analiz girdileri listesinin oluşturulması gerektiği tespit edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından gerek idarenin yapmış olduğu aşırı düşük teklif sorgulama işlemine ve gerekse ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının belirtilen sebeplerle mevzuata uygun olmadığı yönünde iddialarda bulunulmuş olup, öncelikle aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yerine getirilip getirilmediğine ilişkin yapılan incelemede idarece teklifi sınır değerin altında olan isteklilere yeniden gönderilen yazı ekinde yer alan açıklama belgelerinde ve açıklama isteme usulünde (sıralı iş kalemleri listesi, nakliye cetveli, açıklama istenilen iş kalemleri listesi, açıklama istenen aktarmasız inşaat analizleri) mevzuata herhangi bir aykırılık bulunmamıştır. İdarece düzenlenen sıralı iş kalemleri listesinde “KB-Kazı- Her cins ve klastaki zeminde yarma işleminin yapılması” ile “KB-Dolgu-Dolguya gelen her cins ve klastaki kazı malzemesinin sulanması, sıkıştırılması, nakli ve serilmesi” iş kalemleri için açıklama istendiği, bu doğrultuda belirlenen nakliye formülü, açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdileri açısından ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamaların incelenmesinde de, KB-Kazı iş kaleminde, ekskavatör paletli (300 HP) ve kazıcı yükleyici (100 HP) girdilerine yönelik kendi malı edinme bedeli, mazot için EPDK fiyatı ve işçilikler için 2023 yılı saatlik asgari ücreti ile, KB-Dolgu iş kaleminde, titreşimli silindir girdisi için kendi malı edinme bedeli, mazot için EPDK fiyatı (bayi satış bülteni), işçilikler için 2023 yılı saatlik asgari ücreti, kazı ve moloz nakli girdisi için idarece verilen nakliye formülü ile açıklama yapıldığı, İhale üzerinde bırakılan tarafından her iki iş kaleminde de araç yakıt maliyetini tevsik etmek üzere, 17.03.2023 tarihinde İstanbul İli Avrupa yakasına ait En Yüksek İşlem Hacimli 8 firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin ortalama fiyatı gösteren ve ihale ilanı ile ihale tarihi (ihale tarihi hariç) arasındaki EPDK bayi satış fiyatı bülteninde yer alan birim fiyatın esas alındığı, yapılan söz konusu sorgulamada belirtilen 19,56625 TL/lt (%18 KDV dahil) motorin fiyatının, %18 KDV hariç tutarının 16,582 TL/lt olduğu, motorinin litre/kg yoğunluğunun Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından belirlenen 0,845 alınarak kg fiyatının (16,582 /0.845= 19,6236 TL/kg olarak belirlendiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesinde yer alan "... İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının %90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. ” açıklaması uyarınca 19,6236 x 0,90= 17,66124 TL/kg tutarına ulaşıldığı ve istekli tarafından analizlerde 17,67 TL/kg motorin fiyatının kullanıldığı, dolayısıyla mazot (motorin) girdisine ilişkin kullanılan fiyatın EPDK fiyatının %90’ının altında olmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde “ İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz. ” açıklaması bulunmakta olup, bu açıklama doğrultusunda başvuruya konu ihale tarihinin 20.03.2023 ve söz konusu tarihte yürürlükte olan asgari ücretin saatlik tutarının 44,48 TL (10.008,00 TL/Ay/30 gün//7,5 saat) olduğu ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan bütün analizlerde işçilik girdileri için 44,48 TL fiyat öngörüldüğü, bu itibarla, anılan istekli tarafından sunulan analizlerde ihale tarihinde geçerli asgari ücretin saatlik tutarının altında teklif verilmediği, Her iki açıklama istenilen iş kalemi içinde yer alan ve açıklama istenmeyen, ekskavatör paletli (210 HP), motopomp ve arazöz (5 tonluk su sandıklı) girdileri için de fiyat öngörüldüğü tespit edilmiş olup, açıklamaların bu yönüyle mevzuata uygun olduğu ve başvuru sahibinin anılan iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan anılan istekli tarafından sunulan tevsik edici belgeler arasında açıklama istenilen ve kendi malı edinme bedeli ile açıklaması yapılan ekskavatör (300 HP), kazıcı yükleyici ve titreşimli silindir için ise söz konusu iş makinelerinin sahibi olan Sinas İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. ile yapılan kira sözleşmesi ve iş makinesi ruhsatlarının sunulduğu, Ancak kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edileceği, yine Tebliğ’in 45.1.13.17’nci maddesi uyarınca tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (iş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamaların resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabileceği, isteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulmasının zorunlu olduğu iş makinesinin satın alındığı tarihten sonra amortisman süresinin dolmuş veya dolmamış haline göre yapılacak hesaplamaların da değişeceği hususları dikkate alındığında, İhale üzerinde bırakılan isteklinin ekskavatör (300 HP), kazıcı yükleyici ve titreşimli silindir için kendi malı edinme bedeli ile açıklama yapabilmesi için ön koşul olan makinenin sahibi olduğunu tevsik edici nitelikte kendi adına araç ruhsatı, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağının veya meslek mensubu raporunun bulunmadığı, açıklama istenilen üç makineye ilişkin sunulan kira sözleşmesi ve ruhsatların söz konusu girdilerin anılan istekliye ait olmadığını gösterdiği, bu itibarla da kendisine ait olmamasına karşın kendi malı edinme bedeli ile tevsik edilen ekskavatör (300 HP), kazıcı yükleyici ve titreşimli silindir girdilerine yönelik açıklamaların bu yönüyle mevzuata aykırılık taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır. Diğer taraftan ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından fiyat teklifi ve maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılmamış olup, başvuru sahibinin bu hususa ilişkin iddialarının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır. Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde " başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır. B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir. Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Eftana İnş. Müh. Ener. Mad. San. Tic. Ltd. Şti.-Hakan İnş. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere, Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine, Oybirliği ile karar verildi.