TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR ŞEMSETT İN KÖSEO ĞLU VE ZAFER KÖSEO ĞLU BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/73175) Karar Tarihi: 29/9/2020 Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Serdar ÖZGÜLDÜR Burhan ÜSTÜN Muammer TOPAL Selahaddin MENTE Ş Raportör : Ayşe Didem ÖZDEM İR AKCA Başvurucular : 1. Şemsettin KÖSEO ĞLU 2. Zafer KÖSEO ĞLU Başvurucular Vekili : Av. Ali ELBEYO ĞLU I. BAŞVURUNUN KONUSU 1.
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR ŞEMSETT İN KÖSEO ĞLU VE ZAFER KÖSEO ĞLU BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/73175) Karar Tarihi: 29/9/2020 Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Serdar ÖZGÜLDÜR Burhan ÜSTÜN Muammer TOPAL Selahaddin MENTE Ş Raportör : Ayşe Didem ÖZDEM İR AKCA Başvurucular : 1. Şemsettin KÖSEO ĞLU 2. Zafer KÖSEO ĞLU Başvurucular Vekili : Av. Ali ELBEYO ĞLU I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, zilyetli ğe dayal ı olarak tasarrufta bulunulan ta şınmaz ın Hazine ad ına tescil edilmesi nedeniyle mülkiyet hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 22/12/2016 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ştur. 4. Birinci Bölüm İkinci Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. 5. Bölüm Ba şkan ı taraf ından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yap ılmas ına karar verilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 6. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: A. Başvurucular ın Dayand ıklar ı Tapu Kay ıtlar ı 7.İstanbul'un Silivri ilçesi Çeltik köyünde bulunan 3.401 hektar 4.189 metrekare büyüklüğündeki Maa Koru Büyük ve Küçük Çeltik Çiftli ği Ekim 1944 tarihli ve 41 s ıra numaral ı tapu kayd ına göre İstanbul Vak ıflar Başmüdürlüğü ad ına kay ıtlıdır. Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 3B. Kadastro Çal ışmalar ı ve Yarg ılama Süreci 8. Çeltik köyünde 1999 y ılında kadastro çal ışmalar ı yap ılm ıştır. Bu çal ışmalar sıras ında yukar ıda belirtilen tapu kayd ı kapsam ındaki yerlerden 6.817 metrekarelik bir k ısım 3167 parsel numaras ı alt ında s ınırland ırılarak 27/8/1999 tarihinde ba şvurucular ın murisi Osman o ğlu Mahmut Köseo ğlu ad ına tespit edilmi ştir. Kadastro Tutana ğı'nda 30/1/1942 tarihli ve 4183 say ılı Çeltikçi Çiftli ğinin Sat ılmas ına ve İlk Sat ış Bedellerinden Kalan Alacağın Terkinine Dair Kanun ile 84 aile reisine 50.000 TL (eski TL ile) bedeli kar şılığında sat ıldığı ve yap ılan ifraz sonucu an ılan taşınmaz ın başvurucular ın murisine isabet etti ği belirtilmiştir. Sonuç olarak ad ı geçen ki şinin çekişmesiz ve aral ıksız olarak malik s ıfat ıyla zilyetliğini devam ettirdi ği, taşınmaz ın da orman olmad ığı gerekçesiyle tespitin yap ıldığı açıklanm ıştır. 9. Mahmut Köseo ğlu mirasç ılar ı aleyhine 26/10/1999 tarihinde Hazine taraf ından Silivri Kadastro Mahkemesinde kadastro tespitine itiraz davas ı aç ılm ıştır. 10. Silivri Kadastro Mahkemesince 17/6/2002 tarihli karar ile Çeltik köyü 3167 parsel say ılı taşınmaz ın 1999 y ılındaki kadastro tespitinde Mahmut Köseo ğlu ad ına tespit edildiği belirtilmi ştir. Çeltik köyünde 1975 y ılında yap ılan kadastro tespitinde tescil d ışı bırak ılan taşınmaz ın 1999 y ılında yap ılan ikinci kadastro s ıras ında başvurucular ın murisi adına tespitinin yap ıldığı, 3167 parselin bir yönden ormana biti şik olduğu, 8/2/1937 tarihli ve 3116 say ılı Orman Kanunu'na göre düzenlenen 954 tarihli 11 numaral ı orman tapusunun içinde kald ığı ifade edilmi ştir. 11. An ılan karar ın gerekçesinde ayr ıca Çeltik köyüne ait 1944 tarihli ve 41 numaral ı tapunun ta şınmaz ı da kapsad ığı belirtilerek tespit yap ılm ış ise de bu tapunun 1975 y ılında tespit edilen köylülere ait tüm ta şınmazlar ı kapsam ış olduğu, o tarihte köylülerin Vak ıflar İdaresinden köyün ve arazilerinin bulundu ğu yeri sat ın alm ış olduğu, dava konusu ta şınmaz ın ise orman tapusunun içinde kald ığı vurgulanm ıştır. Sonuç olarak kadastro tespitinin iptali ile taşınmaz ın Hazine ad ına tapuya tesciline karar verilmi ştir. Kesinle şen karar gere ği 3167 parsel say ılı taşınmaz 9/7/2004 tarihinde orman vasf ıyla Hazine ad ına tescil edilmi ştir. C. Tazminat Davas ı Süreci 12. Başvurucular 20/9/2013 tarihinde Hazine aleyhine Silivri 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde tazminat davas ı açm ışlard ır. Dava dilekçesinde Ekim 1944 tarihli ve 41 numaral ı tapu kayd ının 3167 parsel say ılı taşınmaz ı kapsad ığını ve atalar ından bu yana he m tapulu mallar ı olan hem de zilyedi bulunduklar ı taşınmaz ın murisleri ad ına tespit görmü ş olduğu hâlde orman olarak Hazine ad ına tescil edildi ğini belirtmi şlerdir. Ba şvurucular, fazlaya ili şkin haklar ı sakl ı kalmak kayd ıyla 10.000 TL tazminat talebinde bulunmu şlard ır. 13. Mahkeme 13/3/2014 tarihinde davan ın reddine karar vermi ştir. Karar ın gerekçesinde; ba şvurucular ın geçerli tapular ının bulunmad ığı, tapu almaya matuf kadastro tespitinin Silivri Kadastro Mahkemesinin 17/6/2002 tarihli karar ı ile iptal edilerek ta şınmaz ın orman vasf ıyla Hazine ad ına tesciline karar verildi ği ifade edilmi ştir. Mahkeme ayr ıca başvurucular ın dayand ığı tapu kayd ının harita ve krokisinin bulunmad ığını, hudutlar ı itibar ıyla bütün köyü kapsad ığını, gitti kayd ı itibar ıyla silsilesinin düzgün olmad ığını, kadastro tespitini itiraz davas ında da daval ı taraf ın dayana ğı olmaktan ç ıktığını ve orman vas ıflı arazi bak ımından devletin kusursuz sorumlulu ğundan söz edilemeyece ğini vurgulam ıştır. Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 414. Temyiz edilen karar, Yarg ıtay 20. Hukuk Dairesinin 6/6/2016 tarihli karar ıyla onanm ıştır. Onama karar ında kadastro tespitine itiraz davas ı ile tapu kayd ı oluşmadan kadastro tespitinin iptaline karar verildi ği, ayr ıca tazminat iste ğine dayanak yap ılan parselin kadastro tespitine esas al ınan Ekim 1944 tarihli ve 41 s ıra numaral ı tapu kayd ının malikinin İstanbul Vak ıflar Başmüdürlüğü olduğu belirtilmi ştir. Ayr ıca tazminat iste ğine dayanak yap ılan taşınmaz yönünden ba şvurucular ya da murisleri ad ına oluşmuş bir tapu kayd ı veya tapu sicili bulunmad ığından tapu sicilinin tutulmas ından kaynaklanan zarar ın söz konusu olamayaca ğı vurgulanm ıştır. 15. Başvurucular ın karar düzeltme talepleri ayn ı Dairenin 3/11/2016 tarihli karar ıyla reddedilmi ştir. 16. Nihai karar, ba şvurucular vekiline 23/11/2016 tarihinde tebli ğ edilmiştir. 17. Başvurucular 22/12/2016 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. IV.İLGİLİ HUKUK A. Ulusal Hukuk 18. 4183 say ılı Kanun'un 1. maddesi şöyledir: "Vak ıflar Umum Müdürlü ğünce göçmenlere taksitle sat ılmış ve birinci taksit olan on bin liradan bakiye kalan borç için icraca bilmüzayede Umum Müdürlü ğe ihale edilmi ş olan Silivri'deki Çeltikçi çiftli ğinin ilk taksit ve ihale bedellerinin mahsubundan sonra geri kala n alcak ile bütün faiz ve masraflar ının kayd ı terkin edilmi ştir." 19. 4183 say ılı Kanun'un 2. maddesi şöyledir: "Yukar ıdaki maddede yaz ılı çiftliği ikinci f ıkrada gösterilen tediye usul ile k ırk bin lira bedel mukabilinde ve di ğer tesbit edilen şartlar dairesinde artt ırmaya konulmaks ızın yap ılan mukavele mucibince içindeki köylülere satma ğa Vak ıflar Umum Müdürlü ğü mezundur. Bu bedele mahsuben al ınan beş bin lira birinci taksit say ılarak kalan otuz be ş bin lira ilk taksiti 1 ikincite şrin 1942 tarihinde ba şlamak üzere on dört senede ve on dört müsavi taksitte al ınır." 20. 31/8/1956 tarihli ve 6831 say ılı Orman Kanunu'nun 2. maddesinin üçüncü fıkras ı şöyledir: "Bu yerler d ışında orman s ınırlar ında hiçbir suretle daraltma yap ılamaz." 21. 22/11/2001 tarihli ve 4721 say ılı Türk Medeni Kanunu nun 705. maddesi şöyledir: Taşınmaz mülkiyetinin kazan ılmas ı, tescille olur. Miras, mahkeme karar ı, cebrî icra, i şgal, kamula ştırma hâlleri ile kanunda öngörülen diğer hâllerde, mülkiyet tescilden önce kazan ılır. Ancak, bu hâllerde malikin tasarru f işlemleri yapabilmesi, mülkiyetin tapu kütü ğüne tescil edilmi ş olmas ına bağlıdır." Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 522. 4721 say ılı Kanun'un 1007. maddesi şöyledir: "Tapu sicilinin tutulmas ından doğan bütün zararlardan Devlet sorumludur. Devlet, zarar ın doğmas ında kusuru bulunan görevlilere rücu eder. Devletin sorumlulu ğuna ilişkin davalar, tapu sicilinin bulundu ğu yer mahkemesinde görülür. " B. Uluslararas ı Hukuk 23. Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi'ne (Sözle şme) ek 1 No.lu Protokol'ün 1. maddesi şöyledir: "Her gerçek ve tüzel ki şinin mal ve mülk dokunulmazl ığına sayg ı gösterilmesini isteme hakk ı vard ır. Bir kimse, ancak kamu yarar ı sebebiyle ve yasada öngörülen ko şullara ve uluslararas ı hukukun genel ilkelerine uygun olarak mal ve mülkünden yoksun b ırak ılabilir. Yukar ıdaki hükümler, devletlerin, mülkiyetin kamu yarar ına uygun olarak kullan ılmas ını düzenlemek veya vergilerin ya da ba şka katk ılar ın veya para cezalar ının ödenmesini sa ğlamak için gerekli gördükleri yasalar ı uygulama konusunda sahip olduklar ı hakka halel getirmez." 24. Avrupa İnsan Haklar ı Mahkemesi (A İHM) mülkiyet hakk ına ilişkin olarak Sözleşme'ye ek 1 No.lu Protokol'ün 1. maddesinin mülkiyeti elde etme hakk ını koruma alt ına almad ığını kabul etmektedir ( Slivenko ve di ğerleri/Letonya [BD] (k.k.), B. No: 48321/99, 23/1/2002, 121; Fener Rum Erkek Lisesi Vakf ı/Türkiye , B. No: 34478/97, 9/1/2007, 52). 25. AİHM, mülkiyet hakk ının ihlal edildi ği iddias ının ancak müdahalenin Sözleşme'ye ek 1 No.lu Protokol'ün 1. maddesinin anlam ı kapsam ında bir mülk ile ilişkili olmas ı durumunda ileri sürülebilece ğini belirtmektedir. Buna göre alacak haklar ını da içeren mevcut mülk veya mal varl ığı yan ında mülkiyet hakk ının elde edilebilece ği yönündeki en azından bir meşru beklenti de mülkiyet hakk ı kapsam ında değerlendirilebilir (Kopecký/Slovakya [BD], B. No: 44912/98, 28/9/2004, 35; Lihtenştayn Prensi Hans-Adam II/Almanya [BD], B. No: 42527/98, 12/7/2001, 83; me şru beklenti kavram ının ilk defa geliştirildiği kararlar için bkz. Pine Valley Developments Ltd ve di ğerleri/İrlanda, B. No: 12742/87, 29/11/1991, 51; Stretch/Birle şik Krall ık, B. No: 44277/98, 24/6/2003, 32; Pressos Companía Naviera S.A. ve di ğerleri/Belçika , B. No: 17849/91, 20/11/1995, 31). 26. Bununla birlikte A İHM içtihatlar ına göre temelsiz bir hak kazanma beklentisi veya sadece ulusal hukukta mülkiyet hakk ı kapsam ında savunulabilir bir iddian ın varl ığı meşru beklentinin kabulü için yeterli de ğildir ( Kopecký/Slovakya , 35; Gratzinger ve Gratzingerova/Çek Cumhuriyeti [BD] (k.k.), B. No: 39794/98, 10/7/2002, 69). İç hukukun ne şekilde yorumlanaca ğına ve uygulanaca ğına dair bir uyu şmazl ık olduğunda ve bu bağlamda ba şvurucu taraf ından ileri sürülen iddialar ın ulusal mahkemelerce kesin olarak reddedildi ği durumlarda meşru bir beklentinin bulunduğu sonucuna var ılamaz (Kopecký/Slovakya, 50, 52; Jantner/Slovakya , B. No: 39050/97, 4/3/2003, 29-33). 27. AİHM içtihatlar ında s ıklıkla -her ne kadar anla şılabilir olsa da- basit beklenti ile daha somut nitelikte olmas ı, hukuki bir düzenlemeye ya da iç hukukta yerle şik ve istikrarl ı bir yarg ı karar ına dayanmas ı gereken me şru beklenti aras ındaki fark vurgulanmaktad ır Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 6(Kopecký/Slovakya , 52; Bozcaada Kimisis Teodoku Rum Ortodoks Kilisesi Vakfi/Türkiye (k.k.), B. No: 22522/03, 9/12/2008). 28. Kazand ırıcı zamanaşımı yoluyla mülk edinilmesi bak ımından AİHM, mülkiye t hakk ının kapsam ını belirlerken iç hukuktaki düzenlemeler ile yarg ısal uygulamalar ı gözeterek sonuca varmaktad ır. Buna göre mera, orman gibi alanlar ın kazand ırıcı zamanaşımı yoluyla kazan ılamayaca ğına dair Türk hukukundaki düzenlemeler nedeniyle başvurucular ın bu taşınmazlar ın mülkiyetini elde etmelerini sa ğlayabilecek bir me şru beklentilerinin doğmas ının mümkün bulunmad ığı kabul edilmi ştir (Sar ısoy ve di ğerleri/Türkiye (k.k.), B. No: 21303/07, 14/10/2014, 35; Kadir Gündüz/Türkiye (k.k.), B. No: 50253/99, 18/10/2007; Nane ve di ğerleri/Türkiye , B. No: 41192/04, 24/11/2009, 25-28; Bölükbaş ve diğerleri/Türkiye , B. No: 29799/02, 9/2/2010, 26; Usta/Türkiye (k.k.), B. No: 32212/11, 27/11/2012, 44). V.İNCELEME VE GEREKÇE 29. Mahkemenin 29/9/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Başvurucular ın İddialar ı 30. Başvurucular, murislerinin tapu siciline güvenerek sat ın ald ığı taşınmaz ın yap ılan kadastro çal ışmalar ı sonucu orman olarak Hazine ad ına tapuya tescil edildi ğinden yak ınm ışlard ır. Başvurucular 4721 say ılı Kanun'un 1007. maddesi kapsam ında açt ıklar ı tazminat davas ının ise reddedildi ğini belirtmi şlerdir. Ba şvurucular sonuç olarak herhangi bir bedel veya tazminat ödenmeden ta şınmazlar ından yoksun b ırak ıldıklar ını belirterek mülkiyet haklar ının ihlal edildi ğini ileri sürmü şlerdir. B. Değerlendirme 31. Anayasa n ın iddian ın değerlendirilmesinde dayanak al ınacak 35. maddesi şöyledir: Herkes, mülkiyet ve miras haklar ına sahiptir. Bu haklar, ancak kamu yarar ı amac ıyla, kanunla s ınırlanabilir. Mülkiyet hakk ının kullan ılmas ı toplum yarar ına ayk ırı olamaz. 32. Mülkiyet hakk ının ihlal edildi ğinden şikâyet eden bir kimse, önce böyle bir hakk ının var oldu ğunu kan ıtlamak zorundad ır (Mustafa Ate şoğlu ve diğerleri , B. No: 2013/1178, 5/11/2015, 54). Bu nedenle öncelikle ba şvurucunun Anayasa'n ın 35. maddesi uyar ınca korunmay ı gerektiren mülkiyete ili şkin bir menfaate sahip olup olmad ığı noktas ındaki hukuki durumunun de ğerlendirilmesi gerekir ( Cemile Ünlü , B. No: 2013/382, 16/4/2013, 26; İhsan Vurucuo ğlu, B. No: 2013/539, 16/5/2013, 31). 33. Anayasa'n ın 35. maddesiyle güvenceye ba ğlanan mülkiyet hakk ı, ekonomik değer ifade eden ve parayla de ğerlendirilebilen her türlü mal varl ığı hakk ını kapsamaktad ır (AYM, E.2015/39, K.2015/62, 1/7/2015, 20). Bu ba ğlamda mülk olarak de ğerlendirilmesi gerektiğinde kuşku bulunmayan menkul ve gayrimenkul mallar ile bunlar ın üzerinde tesis Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 7edilen s ınırlı ayni haklar ve fikrî haklar ın yan ı sıra icras ı kabil olan her türlü alacak da mülkiyet hakk ının kapsam ına dâhildir ( Mahmut Duran ve di ğerleri , B. No: 2014/11441, 1/2/2017, 60). 34. Mülkiyet hakk ı, özel hukukta veya idari yarg ıda kabul edilen mülkiyet hakk ı kavramlar ından farkl ı bir anlam ve kapsama sahip olup bu alanlarda kabul edilen mülkiyet hakk ı, yasal düzenlemeler ile yarg ı içtihatlar ından bağıms ız olarak özerk bir yorum ile el e alınmal ıdır (Hüseyin Remzi Polge , B. No: 2013/2166, 25/6/2015, 31; Mustafa Ate şoğlu ve diğerleri , 51). 35. Anayasa'n ın 35. maddesinde düzenlenen mülkiyet hakk ı mevcut mal, mülk ve varl ıklar ı koruyan bir güvencedir. Bir ki şinin hâlihaz ırda sahibi olmad ığı bir mülkün mülkiyetini kazanma hakk ı -kişinin bu konudaki menfaati ne kadar güçlü olursa olsun- Anayasa'yla korunan mülkiyet kavram ı içinde de ğildir. Bu ba ğlamda belirtmek gerekir ki Anayasa'n ın 35. maddesi soyut bir temele dayal ı olarak mülkiyete eri şmeyi ve mülkiyeti edinmeyi de ğil mülkiyet hakk ını güvence alt ına almaktad ır. Bu hususun istisnas ı olarak belli durumlarda bir ekonomik de ğer veya icras ı mümkün bir alacağı elde etmeye yönelik meşru bir beklenti Anayasa'da yer alan mülkiyet hakk ı güvencesinden yararlanabilir ( Kemal Yele r ve Ali Arslan Çelebi , B. No: 2012/636, 15/4/2014, 36, 37; Mehmet Şentürk [GK], B. No: 2014/13478, 25/7/2017, 41, 53; Mustafa Ate şoğlu ve diğerleri , 52-54). 36. Meşru beklenti objektif temelden uzak bir beklenti olmay ıp belirli bir kanun hükmüne veya ba şarılı olma ihtimalinin yüksek oldu ğunu gösteren yerle şik bir yarg ı içtihad ına ya da ayn ı menfaatle ilgili hukuki bir i şleme dayanan yeterli derecede somut nitelikteki bir beklentidir ( Selçuk Emiro ğlu, B. No: 2013/5660, 20/3/2014, 28; Mehmet Şentürk, 42). Dolay ısıyla Anayasa ve Sözle şme'nin ortak koruma kapsam ında olan me şru beklentiye dayal ı mülkiyet hakk ının tespiti mevcut hukuk sisteminde iddia edilen mülkiyet iddias ının tan ınmas ına bağlı olup bu tespit, mevzuat hükümleri ve yarg ı kararlar ı ile yap ılmaktad ır (Üçgen Nakliyat Ticaret Ltd. Şti., B. No: 2013/845, 20/11/2014, 37). Temelsiz bir hak kazanma beklentisi veya sadece mülkiyet hakk ı kapsam ında ileri sürülebili r bir iddian ın varl ığı meşru beklentinin kabulü için yeterli de ğildir ( Kemal Yeler ve Ali Arslan Çelebi , 37). 37. Somut olayda ihtilaf konusunun an ılan köyde bulunan ve kadastro çal ışmalar ında 3167 parsel olarak s ınırland ırılan taşınmaz oldu ğu anlaşılmaktad ır. Bu taşınmaz 1975 y ılında yap ılan kadastro tespit harici b ırak ılm ış, 1999 y ılında yap ılan kadastro çal ışmalar ı sonras ında Silivri Kadastro Mahkemesinin 9/7/2004 tarihinde kesinle şen hükmü uyar ınca orman vasf ıyla Hazine ad ına tapuya tescil edilmi ştir. Başvurucular ise kadastro sıras ında bu ta şınmaz ın murisleri adlar ına tespit edildi ğini, öncesinde de bu ta şınmaza ait bir tapu kayd ı olduğunu öne sürmü şlerdir. 38. Başvurucular ayn ı şikâyetlerini 4721 say ılı Kanun'un 1007. maddesi çerçevesinde açt ığı davada derece mahkemeleri önünde de dile getirmi ş, bu dava -di ğer unsurlar yan ında- esas itibar ıyla Yarg ıtay 20. Hukuk Dairesinin karar ına göre başvurucular ın bir tapu kay ıtlar ının bulunmad ığı gerekçesiyle reddedilmi ştir. Nitekim başvurucular ın dayand ıklar ı 11/10/1944 tarihli ve 41 numaral ı tapu kayd ına göre söz konusu ta şınmaz ın gerçekten de Yarg ıtay Dairesinin de belirtti ği üzere Vak ıflar Başmüdürlüğü ad ına tescilli olduğu anlaşılmaktad ır. Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 839. Anayasa Mahkemesi daha önce tapu siciline güvenerek ta şınmaz ı sat ın alan iyi niyetli malik yönünden sonradan bu tapu kayd ının tazminat ödenmeksizin iptal edilmesinin mülkiyet hakk ına yap ılan ölçüsüz bir müdahale oldu ğunu kabul etmi ştir (Cemile Gökhan ve diğerleri , B. No: 2015/1203, 25/3/2018). Ancak bunun için öncelikle ihtilaf konusu ta şınmaz yönünden Anayasa'n ın 35. maddesi anlam ında mevcut bir mülkünün oldu ğunu veya bu taşınmaz ı edinmeye yönelik somut bir temele dayal ı meşru bir beklentisi oldu ğunu ispat etme yükümlülü ğü başvurucuya dü şmektedir. 40. Diğer taraftan zeminde hiçbir ta şınmaza uymayan bir tapu kayd ının oluşturulmas ının da tapu siciline güvenerek ta şınmaz ı sat ın alan iyi niyetli malik yönünden mülkiyet hakk ına müdahale te şkil ettiği ileri sürülebilirse de ba şvurucular ın gerek tazminat davas ında gerekse de bireysel ba şvuru kapsam ında buna ili şkin aç ık bir şikâyetinin söz konusu olmad ığı anlaşılmaktad ır. Yukar ıda da de ğinildiği üzere bu bireysel ba şvurunun konusu Hazine ad ına orman olarak tescil edilen 3167 parsel ta şınmaza yönelik olup başvurucular bu ta şınmaz yönünden kendilerine ait bir tapu kayd ı olduğunu ileri sürerek bu kısm ın tazminat ödenmeksizin ellerinden al ındığından yak ınmaktad ır. Dolay ısıyla somut başvuru bu iddia ile s ınırlı olarak de ğerlendirilecektir. 41. Somut olayda ihtilafl ı taşınmaz ın kadastro mahkemesinin karar ıyla orman vasf ıyla tapuya tesciline karar verildi ği dikkate al ınmal ıdır. Buna göre söz konusu ta şınmaz ın kadastro sonucu ba şvurucular ın murisi ad ına tapuya tescil edilmemi ş olduğu görülmektedir. Başvurucular ın ileri sürdükleri tapu kayd ının ise Vak ıflar Başmüdürlüğüne ait oldu ğu görülmektedir. Ba şvurucular bu ta şınmaza uyan ba şka bir tapu kayd ı da sunamam ışlard ır. Her ne kadar ba şvurucular kadastro tutana ğında da aç ıkland ığı üzere söz konusu ta şınmaz ı Vak ıflar İdaresinden sat ın ald ıklar ını ileri sürmü şlerse de bu sat ışın tapu müdürlü ğünde yap ılmad ığı anlaşılmaktad ır. Hâlbuki 4721 say ılı Kanun'un 705. maddesine göre ta şınmaz mülkiyetinin kazan ılmas ı tescille olur, 706. madde uyar ınca da ta şınmaz sat ışlar ının resmî şekilde yap ılmas ı gerekir. Buna göre ba şvurucular ın söz konusu resmî şart ı gerçekleştirere k tescil işlemi yap ılmadan ta şınmaz ı sat ın ald ıklar ı dikkate al ınmal ıdır. Bunun yan ında kadastro mahkemesinin karar ında söz konusu tapu kayd ının orman alan ı d ışındaki taşınmazlar a uyduğu aç ıklanmaktad ır. Nitekim asliye hukuk mahkemesi de dayan ılan tapu kayd ının haritas ının bulunmay ıp s ınırlar ının genişletilmeye elveri şli olduğuna dikkati çekmi ştir. 42. Bu durumda fiilen orman niteli ğinde oldu ğu belirlenen an ılan taşınmaz ın başvuruculara ait oldu ğunu gösterir bir tapu kayd ının mevcut olmad ığı anlaşılmaktad ır. Başvurucular ın dayand ıklar ı tapu kayd ının ise başvurucular ın murisine ait olmad ığı gibi resmî bir ölçüme dayal ı olmayan bu kayd ın ihtilafl ı taşınmaz ı kapsay ıp kapsamad ığı da belirsizdir. Öte yandan ba şvurucular ın dayanak yapt ıklar ı tapu kayd ının 3167 parsele uygulanamaz oldu ğu söz konusu ta şınmaz ın 1975 y ılında tespit harici b ırak ılmas ı ile ortaya çıkm ış, başvurucular kendileri ya da murislerinin bu i şleme kar şı dava yoluna başvurduklar ına ilişkin bir bildirimde bulunmam ışlard ır. Nitekim ba şvurucular ın murisince bu yerin Vak ıflar İdaresinden sat ın al ındığı ileri sürülmü ş ise de kayd ın kadastro mahkemesince orman alan ındaki bu yeri kapsamad ığı belirtilmi ştir. Bu itibarla ba şvurucular tapu kayd ına güvenerek bu yeri sat ın ald ıklar ını öne sürmü ş ve tapuya güven ilkesine dayal ı tazminat davas ını düzenleyen 4721 say ılı Kanun'un 1007. maddesi uyar ınca alacak istemiyle dava açm ış iseler de bireysel ba şvuruya konu iddialar ı bak ımından ise söz konusu ta şınmaz ın kendilerine ait oldu ğunu gösteren geçerli bir tapu kayd ının varl ığını ortaya koyamam ışlard ır. 43. Başvurucular mülk edinmeyi sa ğlayan zilyetlik yoluyla kazand ırıcı zamanaşımı koşullar ının murisleri yarar ına gerçekle ştiğini ve bu suretle uyu şmazl ık konusu ta şınmaz ın Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 9mülkiyetini edindiklerini ileri sürmü ş iseler de ormanlar ın korunmas ı ve geliştirilmesine ilişkin Anayasa'n ın 169. maddesi uyar ınca mülkiyetinin devredilmesi yasaklanan devlet ormanlar ının zamana şımı ile mülk edinilmesi mümkün bulunmamaktad ır. 44. Sonuç olarak ba şvurucular ın ihtilafl ı taşınmaz mülkiyetini edinmeye yönelik meşru bir beklentisi oldu ğunu gösteren bir kanun hükmü veya yerle şik yarg ı içtihad ı gibi somut bir temele de dayanmad ığı görülmektedir. 45. Bu durumda yarg ı karar ıyla orman oldu ğu belirlenen uyu şmazl ık konusu taşınmaza yönelik olarak kadastro öncesinde ba şvurucular ın tapu veya benzeri bir kay ıt sunamad ıklar ı kadastro sonucu da bu ta şınmaz başvurucular ın murisi ad ına tapuya tescil edilmemi ştir. Buna göre somut ba şvuru aç ısından ihtilafl ı taşınmaz yönünden ba şvurucular ın Anayasa n ın 35. maddesinde güvence alt ına al ınan mülkiyet hakk ı kapsam ında bir mülklerinin veya somut ve yeterli bir hukuki temele dayal ı olarak mülkiyeti elde etme yönünde me şru bir beklentilerinin bulundu ğunu kan ıtlayamad ıklar ı anlaşılmaktad ır. 46. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun di ğer kabul edilebilirlik ko şullar ı yönünden incelenmeksizin konu bak ımından yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna kara r verilmesi gerekir. Serdar ÖZGÜLDÜR bu görü şe kat ılmam ıştır. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Mülkiyet hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın konu bak ımından yetkisizli k nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA Serdar ÖZGÜLDÜR'ün kar şıoyu ve OYÇOKLU ĞUYLA, B. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucular üzerinde BIRAKILMASINA 29/9/2020 tarihinde karar verildi. Ba şkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Serdar ÖZGÜLDÜR Burhan ÜSTÜN Üye Üye Muammer TOPAL Selahaddin MENTE Ş Başvuru Numaras ı: 2016/73175 Karar Tarihi : 29/9/2020 10KARŞIOY GEREKÇES İ 1. Dosya kapsam ına göre; ba şvurucular ın murisi Romanya dan muhacir olarak Türkiye ye gelmi ş, bu konumdaki 84 aileye Vak ıflar Genel Müdürlü ğü ne ait Silivri deki Çeltikçi Çiftli ği sat ış suretiyle tahsis edilmi ş, akabinde de 30.1.1942 tarih ve 4183 say ılı Çeltikçi Çiftli ğinin Sat ılmas ına ve İlk Sat ış Bedellerinden Kalan Alaca ğın Terkinine Dair Kanun ile bu sat ış işlemi kanuni bir temele dayand ırılm ış, ancak geçen y ıllar içinde sat ın alan 84 haksahibine müstakil tapular ı düzenlenip verilmedi ğinden, kadastro tespitinin yap ıldığı 27.8.1999 tarihine kadar hak sahiplerince fiili taksim yap ılmak suretiyle an ılan arazi üzerindeki mülkiyet hakk ı kullan ılagelmiş, 27.8.1999 tarihinde yap ılan kadastro tespiti sonucu düzenlenen kadastro tutana ğında, an ılan arazi içinde 6817 m2 lik bir kesimin başvurucular ın murisi ad ına tespiti yap ılm ış ve tutana ğın aç ıklamalar bölümüne çeltikçi çiftliğinin 4183 say ılı Kanun uyar ınca içlerinde ba şvurucular ın murisinin de bulundu ğu 84 aileye 50.000 TL. bedel kar şılığı sat ılm ış olduğu ve yap ılan ifraz sonucu an ılan taşımaz ın başvurucular ın murisine isabet etti ği hususu dercedilmi ştir. Bu işleme karşı Hazine taraf ından açılan iptal davas ı sonunda ise an ılan parselin orman tapusu içinde kald ığı belirtilerek, 9.7.2004 tarihli kararla orman vasf ıyla Hazine ad ına tescil edilmi ş; başvurucular ın kesinleşen bu karar sonras ında Hazine aleyhine açt ıklar ı tazminat davas ı da derece mahkemesince, başvurucular ın geçerli tapular ının bulunmad ığı, başvurucular ın dayand ığı tapu kayd ının harita ve krokisinin bulunmad ığı, gitti kayd ı itibariyle silsilesinin düzgün olmad ığı, orma n vas ıflı arazi niteli ği itibariyle devletin kusursuz sorumlulu ğundan söz edilemeyece ği gerekçesiyle reddedilmi ş ve bu karar onarmak suretiyle kesinle şmiştir. 2. Devletin, Romanya dan muhacir olarak gelen 84 vatanda şına bedeli mukabili tahsis etti ği bir arazi (Silivri Çeltikçi Çiftli ği) akabinde özel bir yasa (4183 say ılı kanun) ile de sağlam bir hukuki temele dayand ırılm ıştır. Kanunlar ın birbirlerine nazaran üstünlü ğünden söz edilemeyece ği gibi, böyle bir çat ışman ın varl ığında genellik - özellik ili şkisinin dikkate alınmas ı gerekli bulunmaktad ır. Ortada özel bir amaca (Romanya dan gelen 84 muhacir aileye arazi tahsis edilmesi) dayal ı 4183 say ılı Kanunun varl ığı karşısında, sanki bu kanunun üstündeymi ş gibi, 6831 Say ılı Orman Kanununun esas al ınarak mülkiyet hakk ının geçersiz say ılmas ı aç ıkça hukuka ayk ırıdır. Ayr ıca 1942-1999 aras ında başvurucular ın murisine aç ık bir tapu düzenlenmemesi de tamamen idarenin aç ık bir kusurudur. Devletine güvenmi ş, bir bedel kar şılığında kendisine arazi sat ışı yap ılm ış, üstelik bu durum özel bir kanunla da teminat alt ına al ınm ış Romanya muhaciri 84 vatanda şın (ve bu arada ba şvurucular ın) 60 y ıla yak ın devam eden bu mülkiyet haklar ının derece mahkemeleri taraf ından Anayasaya ayk ırı gerekçelerle ellerinden al ınmas ı ve ilaveten u ğrad ıklar ı zarar ın da Devletin bu i şte bir kusurunun bulunmad ığı gerekçesiyle reddedilmesi, mülkiyet hakk ının ağır biçimde ihlâli sonucunu do ğurmaktad ır. 3. Aç ıklanan nedenlerle; ba şvurucular ın Anayasan ın 35. maddesinde düzenlenen mülkiyet hakk ının ihlâl edildi ği kanaatine vard ığımdan, ço ğunluğun aksi yöndeki karar ına kat ılm ıyorum. Üye Serdar ÖZGÜLDÜR