TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi BiRiNCi BOLUM KARAR BENGUL GOKTAS VE DiGERLERi BASVURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/1092) Karar Tarihi: 31/10/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1092 : 31/10/2018 Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucular BiRiNCi BOLUM KARAR : Burhan USTUN : Serdar OZGULDUR Serruh KALELi Hicabi DURSUN Hasan Tahsin GOKCAN : Volkan SEVTEKiN : Bengtil GOKTAS ve digerleri (bkz. ekli tablo) I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vurular, yargilamanm makul s-Urede tamamlanmamas1 nedeniyle adil y
TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi BiRiNCi BOLUM KARAR BENGUL GOKTAS VE DiGERLERi BASVURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/1092) Karar Tarihi: 31/10/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1092 : 31/10/2018 Ba kan Uyeler Raportor Ba vurucular BiRiNCi BOLUM KARAR : Burhan USTUN : Serdar OZGULDUR Serruh KALELi Hicabi DURSUN Hasan Tahsin GOKCAN : Volkan SEVTEKiN : Bengtil GOKTAS ve digerleri (bkz. ekli tablo) I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vurular, yargilamanm makul s-Urede tamamlanmamas1 nedeniyle adil yarg1lanma hakkmm ihlal edildigi iddiasma ili kindir. II. BASVURU SURECi 2. Ekli tabloda s1ralanan ba vurulara ait ba vuru formu ve eklerinin idari yonden yapilan on incelemelerinden sonra ba vurular Komisyonlara sunulmu tur. 3. Komisyonlarca makul s-Urede yargilanma hakk1 d1 mdaki diger ihlal iddialanna ili kin olarak klsmi kabul edilmezlik kararlan verilerek makul s-Urede yargilanma hakkmm ihlal edildigine yonelik iddialar yon-Unden ise ba vurulann kabul edilebilirlik incelemesinin Bol-Um tarafmdan yap1lmasma karar verilmi tir. 4. Ba vuruculann bir klsm1, bireysel ba vuru har9 ve masraflanm kar Ilama imkanlanmn bulunmad1g1m belirterek adli yard1m talebinde bulunmu lard1r. 5. Konulannm aym olmas1 nedeniyle ekli tabloda numaralan belirtilen ba vuru dosyalannm 2015/1092 numarah bireysel ba vuru dosyas1 ile birle tirilmesine ve incelemenin bu dosya -Uzerinden yapilmasma karar verilmi tir. III. OLAY VE OLGULAR 6. Ba vuru formlan ve eklerinde ifade edildigi ekliyle olaylar ozetle oyledir: 7. Ba vurucular, haklanndaki yarg1lamalarm uzun s-Urmesi nedeniyle makul s-Urede yarg1lanma haklannm ihlal edildigi iddias1yla 9e itli tarihlerde Anayasa Mahkemesine bireysel ba vuruda bulunmu lard1r. 2 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1092 : 31/10/2018 8. Bireysel ba vurular sonrasmda 31/7/2018 tarihli ve 30495 say1h Resmi Gazete'de yay1mlanarak ytiriirltige giren 25/7/2018 tarihli ve 7145 say1h Baz1 Kanun ve Kanun Htikmtinde Karamamelerde Degi iklik Yap1lmasma Dair Kanun'un 20. maddesiyle 9/1/2013 tarihli ve 6384 say1h Avrupa insan Haklan Mahkemesine Yapilm1 Baz1 Ba vurulann Tazminat Odenmek Suretiyle C::oztimtine Dair Kanun'a ge9ici madde eklenmi tir. 9. 6384 say1h Kanun'a eklenen ge9ici maddeye gore yarg1lamalann uzun stirmesi ve yarg1 kararlannm ge9 veya eksik icra edilmesi ya da icra edilmemesi ikayetiyle Anayasa Mahkemesine yap1lan ve bu maddenin ytiriirltige girdigi tarih itibanyla Anayasa Mahkemesi ontinde derdest olan bireysel ba vurulann, ba vuru yollannm ttiketilmemesi nedeniyle verilen kabul edilemezlik karannm tebliginden itibaren ti ; ay i9inde yap1lacak mtiracaat tizerine Adalet Bakanhg1 insan Haklan Tazminat Komisyonu Ba kanhg1 (Tazminat Komisyonu) tarafmdan incelenmesi ongoriilmti ttir. IV. iNCELEME VE GEREK ;E 10. Mahkemenin 31/10/2018 tarihinde yapm1 oldugu toplant1da ba vuru incelenip geregi dti tintildti: A. Adli Yard1m Talepleri Yonilnden 11. Adli yard1m talebinde bulunan ba vuruculann, ba vuru giderlerini kar ilayabilecek ol9tide malvarhklannm bulunmad1g1 ve taleplerinin dayanaktan yoksun olmad1g1 anla 1lm1 olup 12/1/2011 tarihli ve 6100 say1h Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesinin (1) numarah fikras1 uyannca adli yard1m taleplerinin kabulti ile yargilama giderlerini odemekten ge9ici olarak muaf tutulmalanna karar verilmesi gerekir. B. Makul Siirede Yargilanma Hakkmm ihlal Edildigine ili kin iddia 1. Ba vurucularm iddialan 12. Ba vurucular; bireysel ba vuru konusu yargilamalann uzun stirmesi nedeniyle makul stirede yargilanma haklannm ihlal edildigini ileri stirmti ler, ihlalin ortadan kaldmlmas1 ve tazminat taleplerinde bulunmu lardu. 2. Degerlendirme 13. Ferat Yiiksel (B. No: 2014/13828, 12/9/2018) karannda Anayasa Mahkemesi; yarg1lamalann makul stirede sonu9landmlmad1g1 ya da yarg1 kararlannm ge ; veya eksik icra edildigi ya da hi ; icra edilmedigi iddias1yla 31/7/2018 tarihinden once ger9ekle tirilen bireysel ba vurulara ili kin olarak Tazminat Komisyonuna ba vuru imkanmm getirilmesine ili kin yolu, ula ilabilir olma, ba an ans1 sunma ve yeterli giderim saglama kapasitesinin bulunup bulunmad1g1 yonlerinden inceleyerek etkililigini tart1 m1 tu. 14. Ferat Yiiksel karannda ozetle; amlan ba vuru yolunun ki ileri mali ktilfet altma sokmamas1 ve ba vuruda kolayhk saglamas1 nedenleriyle ula 1labilir oldugu, dtizenleni ekli itibanyla ihlal iddialanna makul bir ba an ans1 sunma kapasitesinden mahrum olmad1g1 ve tazminat odenmesine imkan tammas1 ve/veya bu mtimktin olmad1gmda ba ka ttirlti telafi olanaklan sunmas1 nedenleriyle potansiyel olarak yeterli giderim saglama imkanma sahip 3 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1092 : 31/10/2018 oldugu hususunda degerlendirmelerde bulunulmu tur (Ferat Yiiksel, 27-34). Bu gerek9eler dogrultusunda Anayasa Mahkemesi, ilk bak1 ta ula 1labilir olan ve ihlal iddialanyla ilgili ba an ans1 sunma ve yeterli giderim saglama kapasitesi oldugu goriilen Tazminat Komisyonuna ba vuru yolu tilketilmeden yapilan ba vurunun incelenmesinin bireysel ba vurunun ikincil niteligi ile bagda mayacag1 sonucuna vararak ba vuru yollannm ttiketilmemi olmas1 nedeniyle kabul edilemezlik karan vermi tir (Ferat Yiiksel, 35-36). 15. Mevcut ba vurularda soz konusu karardan aynlmay1 gerektiren bir durum bulunmamaktad1r. 16. A91klanan gerek9elerle a ag1da listelenen ba vurulann diger kabul edilebilirlik ko ullan yonlinden incelenmeksizin ba vuru yollanmn tiiketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduklanna karar verilmesi gerekir. V. HOKUM A91klanan gerek9elerle; A. A ag1da numaralan belirtilen ba vurulann ba vuru yollanmn tiiketilmemesi nedeniyle KABUL EDiLEMEZ OLDUKLARINA, B. 6100 say1h Kanun'un 339. maddesinin (2) numarah fikras1 uyannca adli yard1m talebi kabul edilen ba vuruculann yarg1lama giderlerini odemekten TAMAMEN MUAF TUTULMALARINA, C. Diger ba vurucular tarafmdan yapilan yarg1lama giderlerinin ba vurucular iizerinde BIRAKILMASINA, D. Ba vuruculann ilgili idari veya yarg1sal mercilere ba vuru yapmalan hususunda MUHTARiYETLERiNE 31/10/2018 tarihinde OYBiRLiGiYLE karar verildi. Ba kan Burhan USTUN -Oye Hicabi DURSUN -Oye Serdar OZGULDUR -Oye -Oye Serruh KALELi Hasan Tahsin GOKCAN 4