Anayasa Mahkemesi

Atıf Grafiği

Özet

Bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı değildir.

Tam metin

TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR SÜLEYMAN ERO ĞLU BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2018/14068) Karar Tarihi: 10/5/2022 Başvuru Numaras ı: 2018/14068 Karar Tarihi : 10/5/2022 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Recai AKYEL Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN Raportör : Ferhat YILDIZ Başvurucu : Süleyman ERO ĞLU I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, mektubun sak ıncal ı bulunarak al ıkonulmas ı nedeniyle haberle şme hürriyetinin ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 18/4/2018 tarihinde yap ılm ıştır. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. 3. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık görüşünü bildirmi ştir. Başvurucu, Bakanl ığın görüşüne karşı beyanda bulunmu ştur. III. OLAY VE OLGULAR 4. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle olaylar özetle şöyledir: 5. Silahl ı terör örgütüne üye olma suçundan tutuklanan ba şvurucunun e şine gönderdiği 66 sayfa mektup, ceza infaz kurumu disiplin kurulunca sak ıncal ı olduğu gerekçesiyle al ıkonulmuştur. Karar ın gerekçesinde yaln ızca mektubun 24. sayfas ında yer alan ve sak ıncal ı olduğu değerlendirilen ifadelere yer verilmi ş ve bu ifadelerin kurum itibar ını zedelediği, yalan yanl ış, as ılsız bilgiler içerdi ği belirtilmi ştir. Kararda ayr ıca ilgili mevzuat hükümleri de tekrar edilmi ştir. 6. Başvurucu, daha önce e şi taraf ından kendisine gönderilen tespihi alamad ığını, mektup içeri ğinde sak ıncal ı bulunan ifadelerin bu konuya ili şkin olduğunu, hakk ında verilen karar ın iptal edilmesi gerekti ğini belirterek Kar şıyaka İnfaz Hâkimli ğine şikâyette Başvuru Numaras ı: 2018/14068 Karar Tarihi : 10/5/2022 3bulunmuştur. Hâkimlik, karar ın usule ve yasaya uygun oldu ğu gerekçesiyle şikâyetin reddine karar vermi ştir. Söz konusu karara yap ılan itiraz A ğır Ceza Mahkemesince reddedilmi ş ve hüküm kesinle şmiştir. IV.İLGİLİ HUKUK 7.İlgili hukuk için bkz. Ahmet Temiz B. No: 2013/1822, 20/5/2015, 16-20; Tayfur Tunç, B. No: 2017/36327, 10/3/2020, 15-28; Rıdvan Türan, B. No: 2017/20669, 10/3/2020, 15-28. V.İNCELEME VE GEREKÇE 8. Anayasa Mahkemesinin 10/5/2022 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gere ği düşünüldü: A. Adli Yard ım Talebi Yönünden 9. Ödeme gücünden yoksun oldu ğunu belirten ba şvurucunun adli yard ım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir ( Mehmet Şerif Ay, B. No: 2012/1181, 17/9/2013). B. Haberle şme Hürriyetinin İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 1. Başvurucunun İddialar ı ve Bakanl ık Görüşü 10. Başvurucu, e şiyle yasal ve tek haberle şme arac ının mektupla şma olduğunu, eşiyle kendi aras ındaki yaz ışmalar ın herhangi bir kurum ya da ki şiyi hedef almad ığını, gönderdiği 66 sayfal ık mektubun 24. sayfas ından bir cümlenin mektuba el konulmas ına gerekçe yap ıldığını ifade etmi ştir. Sak ıncal ı olduğu değerlendirilen k ısımlar ın çizilerek mektubun gönderilebilece ğini, buna ra ğmen mektubun tamam ına el konuldu ğunu, bu nedenle haberleşme hürriyetinin ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. 11. Bakanl ık görüşünde, başvurucunun haberle şme hürriyetine yap ılan müdahalenin demokratik toplum düzeninin gereklerine ve ölçülülük ilkesine uygun oldu ğu ifade edilmi ştir. Başvurucu, Bakanl ık görüşüne karşı beyan ında başvuru dilekçesindeki iddialar ını yinelemiştir. 2. Değerlendirme 12. Anayasa Mahkemesi, olay ve olgular ın hukuki tavsifini kendisi takdir eder (Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, 16). Ba şvurucunun iddias ının haberle şme hürriyeti kapsam ında incelenmesi gerekti ği değerlendirilmi ş ve başvurunun kabul edilebilir olduğuna karar verilmi ştir (ayn ı yönde de ğerlendirmeler için bkz. Ahmet Temiz , 23; Özkan Kart (2) , B. No: 2013/1201, 20/5/2015, 22). 13. Mahpuslar ın mektuplar ının denetlenmesi ve al ıkonulmas ı suretiyle haberle şme hürriyetine yap ılan müdahalelerin kanunili ği, meşru amac ı, demokratik toplum düzeninin gereklerine uygunlu ğu ve ölçülülü ğünün denetiminde gözetilmesi gereken genel ilkele r Anayasa Mahkemesince birçok kararda ayr ıntılı olarak aç ıklanm ıştır (bkz. Ahmet Temiz, 37-68; Muhittin Pirinççio ğlu (3) , B. No: 2017/34566, 10/3/2020, 44-57; Cihat Ayik ve Hacı Ali Baştürk, B. No: 2017/31506, 10/3/2020, 44-57). Başvuru Numaras ı: 2018/14068 Karar Tarihi : 10/5/2022 414. Somut olayda mektubun al ıkonulmas ı nedeniyle ba şvurucunun haberle şme hürriyetine yap ılan müdahalenin kanuni dayana ğının ve me şru amac ının bulundu ğu konusunda herhangi bir tereddüt bulunmamaktad ır (ayr ıntılı aç ıklama için bkz. Ahmet Temiz, 46, 55; Muhittin Pirinççio ğlu (3), 45, 47). Öte yandan disiplin kurulu ve derece mahkemelerinin kararlar ında mektubun al ıkonulmas ına dair mektupla ili şkili, somut bilgilere dayal ı ve yeterli gerekçenin bulunmad ığı ve kararlarda belirtilen mektubun sak ıncal ı görüle n kısımlar ının çizilerek gönderilmesinin mümkün olup olmad ığı yönünde bir tart ışman ın yap ılmad ığı anlaşılmaktad ır. Bu nedenle müdahalenin demokratik bir toplumda gerekli olmad ığı kanaatine var ılm ıştır. 15. Aç ıklanan gerekçelerle Anayasa'n ın 22. maddesinde güvence alt ına al ınan haberleşme hürriyetinin ihlal edildi ğine karar verilmesi gerekir. C. Giderim Yönünden 16. Başvurucu, yarg ılaman ın yenilenmesi ile 125.000 TL maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmu ştur. 17. Tespit edilen ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ına ilişkin usul ve esaslar 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yarg ılama Usulleri Hakk ında Kanun'un 50. maddesinde yer almaktad ır. 18. Başvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmaktad ır. Bu kapsamda karar ın gönderildi ği yarg ı mercilerince yap ılmas ı gereken i ş yeniden yarg ılama işlemlerini ba şlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula ştıran nedenleri gideren, ihlal karar ında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (6216 say ılı Kanun'un 50. maddesinin (2) numaral ı fıkras ında düzenlenen bireysel ba şvuruya özgü yeniden yarg ılama kurumunun özelliklerine ilişkin kapsaml ı aç ıklamalar için bkz. Mehmet Do ğan [GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018, 54-60; Aligül Alkaya ve di ğerleri (2) , B. No: 2016/12506, 7/11/2019, 53-60, 66; Kadri Enis Berbero ğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, 93-100). 19. Öte yandan tazminat talep etti ği ve ihlalin niteli ği dikkate al ınarak başvurucuya net 3.000 TL manevi tazminat ödenmesi gerekti ği sonucuna ula şılm ıştır. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Adli yard ım talebinin KABULÜNE, B. Haberle şme hürriyetinin ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın KABUL ED İLEBİLİR OLDUĞUNA, C. Anayasa n ın 22. maddesinde güvence alt ına al ınan haberle şme hürriyetini n İHLAL ED İLDİĞİNE, D. Karar ın bir örne ğinin haberle şme hürriyetinin ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmak üzere Kar şıyaka İnfaz Hâkimli ğine (E.2018/383, K.2018/326) GÖNDER İLMESİNE, Başvuru Numaras ı: 2018/14068 Karar Tarihi : 10/5/2022 5E. Başvurucuya net 3.000 TL manevi tazminat ÖDENMES İNE, tazminata ili şkin diğer taleplerin REDD İNE, F. Ödemenin, karar ın tebliğini takiben ba şvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl ığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yap ılmas ına, ödemede gecikme olmas ı hâlinde bu sürenin sona erdi ği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FA İZ UYGULANMASINA, G. Karar ın bir örne ğinin bilgi için Kar şıyaka 1. A ğır Ceza Mahkemesine (2018/725 D.İş) ve Adalet Bakanl ığına GÖNDER İLMESİNE 10/5/2022 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Ba şkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Hicabi DURSUN Recai AKYEL Üye Üye Selahaddin MENTE Ş İrfan FİDAN

İlgili Kararlar

Anayasa Mahkemesi — aynı daireden son kararlar