TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR ARAFAT ASLAN VE DiGERLERi BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/1784) Karar Tarihi: 26/12/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1784 : 26/12/2018 Ba kan Uyeler Raportor Yrd. Ba vurucular iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Celal Mumtaz AKINCI Muammer TOP AL M. EminKUZ R1dvan GULE ; Zehra GA YRETLi Arafat ASLAN ve digerleri (bkz. ekli tab lo) I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, yarg1lamanm makul surede tamamlanmamas1 nedeniyle adil yarg1lanma hak
TURKiYE CUMHURiYETi ANAYASAMAHKEMESi iKiNCi BOLUM KARAR ARAFAT ASLAN VE DiGERLERi BA VURUSU (Ba vuru Numaras1: 2015/1784) Karar Tarihi: 26/12/2018 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1784 : 26/12/2018 Ba kan Uyeler Raportor Yrd. Ba vurucular iKiNCi BOLUM KARAR Engin YILDIRIM Celal Mumtaz AKINCI Muammer TOP AL M. EminKUZ R1dvan GULE ; Zehra GA YRETLi Arafat ASLAN ve digerleri (bkz. ekli tab lo) I. BASVURUNUN KONUSU 1. Ba vuru, yarg1lamanm makul surede tamamlanmamas1 nedeniyle adil yarg1lanma hakkmm ihlal edildigi iddiasma ili kindir. II. BASVURU SURECi 2. Ekli tabloda sualanan ba vurulara ait ba vuru formu ve eklerinin idari yonden yap1lan on incelemelerinden sonra ba vurular Komisyonlara sunulmu tur. 3. Komisyonlarca makul surede yargilanma hakkmm ihlal edildigine ili kin iddia d1 mdaki iddialar yonunden k1smi kabul edilmezlik kararlan verilerek makul surede yarg1lanma hakkmm ihlal edildigine ili kin iddialar yonunden ba vurulann kabul edilebilirlik incelemesinin Bolum tarafmdan yap1lmasma karar verilmi tir. 4. Ba vuruculann bir kism1, bireysel ba vuru har9 ve masraflanm kar ilama imkanlannm bulunmad1g1m belirterek adli yard1m talebinde bulunmu lardu. 5. Konulannm aym olmas1 nedeniyle ekli tabloda numaralan belirtilen ba vuru dosyalannm 2015/1784 numarah bireysel ba vuru dosyas1 ile birle tirilmesine ve incelemenin bu dosya uzerinden yap1lmasma karar verilmi tir. III. OLAY VE OLGULAR 6. Ba vuru formlan ve eklerinde ifade edildigi ekliyle ilgili olaylar ozetle oyledir: 7. Ba vurucular , haklanndaki yarg1lamalann uzun surmesi nedeniyle makul surede yarg1lanma haklannm ihlal edildigi iddias1yla 9e itli tarihlerde Anayasa Mahkemesine bireysel ba vuruda bulunmu lardu . 2 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1784 : 26/12/2018 8. Bireysel ba vurular sonrasmda 25/7/2018 tarihli ve 7145 say1h Kanun'un 20. maddesiyle 9/1/2013 tarihli ve 6384 say1h Avrupa insan Haklan Mahkemesine Yap1lm1 Baz1 Ba vurulann Tazminat Odenmek Suretiyle ;::ozumline Dair Kanun'a ge9ici madde eklenmi tir. 9. 6384 say1h Kanun'a eklenen ge9ici maddeye gore yargilamalann uzun surmesi ve yarg1 kararlannm ge9 veya eksik icra edilmesi ya da icra edilmemesi ikayetiyle Anayasa Mahkemesine yap1lan ve bu maddenin yururluge girdigi tarih itibanyla Anayasa Mahkemesi onunde derdest olan bireysel ba vurulann ba vuru yollannm tuketilmemesi nedeniyle verilen kabul edilemezlik karannm tebliginden itibaren u9 ay i9inde yap1lacak muracaat uzerine Adalet Bakanhg1 insan Haklan Tazminat Komisyonu Ba kanhg1 (Tazminat Komisyonu) tarafmdan incelenmesi ongorulmu tur. IV. iNCELEME VE GEREK(:E 10. Mahkemenin 26/12/2018 tarihinde yapm1 oldugu toplant1da ba vuru incelenip geregi du unuldu: A. Adli Yard1m Talebi Yoniinden 11. Adli yard1m talebinde bulunan ba vuruculann ba vuru giderlerini kar ilayabilecek ol9ude mal varhklannm bulunmad1g1 ve taleplerinin dayanaktan yoksun olmad1g1 anla 1lm1 olup 12/1/2011 tarihli ve 6100 say1h Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesinin (1) numarah fikras1 uyannca adli yard1m taleplerinin kabulu ile yarg1lama giderlerini odemekten ge9ici olarak muaf tutulmalanna karar verilmesi gerekir. B. Makul Siirede Yargdanma Hakkmm ihlal Edildigine ili kin iddia 1. Ba vurucularm iddialan 12. Ba vurucular, bireysel ba vuru konusu yargilamalann uzun surmesi nedeniyle makul surede yargilanma haklannm ihlal edildigini ileri surmu ler; ihlalin ortadan kaldmlmas1 ve tazminat taleplerinde bulunmu lardu. 2. Degerlendirme 13. Ferat Yiiksel (B. No: 2014/13828, 12/9/2018) karannda Anayasa Mahkemesi; yarg1lamalann makul surede sonu9landmlmad1g1 ya da yarg1 kararlannm ge9 veya eksik icra edildigi yahut hi9 icra edilmedigi iddias1yla 31/7/2018 tarihinden once ger9ekle tirilen bireysel ba vurulara ili kin olarak Tazminat Komisyonuna ba vuru imkanmm getirilmesine ili kin yolu ula 1labilir olma, ba an ans1 sunma ve yeterli giderim saglama kapasitesinin bulunup bulunmad1g1 yonlerinden inceleyerek bu yolun etkililigini tart1 m1 tu (Ferat Yiiksel, 26-35). 14. Ferat Yiiksel karannda ozetle amlan ba vuru yolunun ki ileri mali kulfet altma sokmamas1 ve ba vuruda kolayhk saglamas1 nedenleriyle ula 1labilir oldugu, duzenleni ekli itibanyla ihlal iddialanna makul bir ba an ans1 sunma kapasitesinden mahrum olmad1g1, tazminat odenmesine imkan tammas1 ve/veya bu mumkun olmad1gmda ba ka turlu telafi olanaklan sunmas1 nedenleriyle potansiyel olarak yeterli giderim saglama imkanma sahip 3 Ba vuru Numaras1 Karar Tarihi : 2015/1784 : 26/12/2018 oldugu hususunda degerlendirmelerde bulunulmu tur (Ferat Yiiksel, 27-34). Bu gerek9eler dogrultusunda Anayasa Mahkemesi, ilk bak1 ta ula 1labilir olan ve ihlal iddialanyla ilgili ba an ans1 sunma ve yeterli giderim saglama kapasitesi oldugu goriilen Tazminat Komisyonuna ba vuru yolu tilketilmeden yapilan ba vurunun incelenmesinin bireysel ba vurunun ikincil niteligi ile bagda mayacag1 sonucuna vararak ba vuru yollannm ttiketilmemi olmas1 nedeniyle kabul edilemezlik karan vermi tir (Ferat Yiiksel, 35, 36). 15. Mevcut ba vurularda soz konusu karardan aynlmay1 gerektiren bir durum bulunmamaktad1r. 16. A91klanan gerek9elerle a ag1da listelenen ba vurulann diger kabul edilebilirlik ko ullan yonlinden incelenmeksizin ba vuru yollanmn tiiketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduguna karar verilmesi gerekir. V. HOKUM A91klanan gerek9elerle; A. A ag1da numaralan belirtilen ba vurulann ba vuru yollanmn tiiketilmemesi nedeniyle KABUL EDiLEMEZ OLDUGUNA , B. 1. 12/1/2011 tarihli ve 6100 say1h Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin (2) numarah fikras1 uyannca adli yard1m talebi kabul edilen ba vuruculann yarg1lama giderlerini odemekten TAMAMEN MUAF TUTULMALARINA, 2. Diger ba vurucular tarafmdan yap1lan yarg1lama giderlerinin ba vurucular tizerinde BIRAKILMASINA 26/12/2018 tarihinde OYBiRLiGiYLE karar verildi. Ba kan Engin YILDIRIM Dye Celal Mtimtaz AKINCI Dye Muammer TOP AL Dye M. EminKUZ Dye R1dvan GULE ; 4