Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010-4-78 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 10-52/967-341 Karar Tarihi : 5.8.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, 10 Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER : M. Okan ALPAY, Muhammed GÜNDOĞDU C. BAŞVURAN : Ilgaz Kaymakamlığı Gazidede Mh. Hükümet Konağı Ilgaz/ Çankırı D. HAKKINDA İNCELEME Y
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010-4-78 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 10-52/967-341 Karar Tarihi : 5.8.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, 10 Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR B. RAPORTÖRLER : M. Okan ALPAY, Muhammed GÜNDOĞDU C. BAŞVURAN : Ilgaz Kaymakamlığı Gazidede Mh. Hükümet Konağı Ilgaz/ Çankırı D. HAKKINDA İNCELEME YAPILANLAR : - Çağdaş Güven Yer Hiz. Turizm Sey. Nak. Taş. İth. ve İhr. Tic. Ltd. Şti. (Çağdaş Güven) İrfan Baştuğ Cd. No:138/16 Aydınlıkevler/Ankara - Ayanoğlu Uluslararası Tur. Nak. San. Tic. A.Ş. (Çankırı Safran) Atatürk Cd. No:13 Çankırı 20 - Aslan Kardeşler Akar. Nak. Turz. Seyahat ve Tic. Ltd. Şti. (Çankırı Özlem Seyahat ) Abdülhalik Renda Mh. Refik Saydam Cd. No:4 Çankırı E. DOSYA KONUSU : Ankara -Ilgaz arası karayolu ile şehi rlerarası yolcu taşımacılığı pazarında faaliyet gösteren Çağdaş Güven Yer Hiz. Turizm Sey. Nak. Taş. İth. ve İhr. Tic. Ltd. Şti. nin hâkim durumunu kötüye kullandığı iddiası . F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuru da özetle; Çankırı ili Ilgaz ilçesi merkezli şehirler arası yolcu taşımacılığı yapan firmaların ücret tarifelerine uymadıkları ve Çağdaş Güven in hâkim durumunu kötüye kullandığı iddia edilerek konunun 4054 sayılı Kanun çerçevesinde incelenmesi talep edilmiştir. 30 G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 31.3.2010 ve 5.4.2010 tarihlerinde, 2758 ve 2855 sayılarla giren baş vuru üzerine hazırlanan 24.5.2010 tarih ve 2010 -4-78/İİ-10- 371.M.G. sayılı İlk İnceleme Raporu, 3.6.2010 tarih ve 10 -40 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkı nda Kanun un 4. ve 6. maddelerinin ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına 10-40/688 -M sayı ile karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca düzenlenen 26.7.2010 tarih ve 2010 -4-78/ÖA-10-256.MOA sayılı Önaraştırma Raporu 27.7.2010 tarih ve REK.0.08.00.00 -110/303 sayılı Başkanlık önergesi ile 10-52 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. 40 H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor da; Ankara -Ilgaz ar ası karayolu ile şehirlerarası yolcu taşımacılığı alanında faaliyet gösteren Çağdaş Güven in hâkim durumda olduğu ve hâkim durumunu kötüye kullandığı iddiaları ile ilgili olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında soruşturma açılmasına gerek bulunmadığı görüşüne yer verilmiştir. 10-52/967 -341 2 I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME I.1. İlgili Pazar I.1.1. İlgili Ürün Pazarı Şikâyet konusu çerçevesinde, ilgili ürün pazarı otobüs ile şehirl erarası yolcu taşıma hizmetleri pazarı olarak tespit edilmiştir. 50 I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar İncel emeye konu şehirlerarası yolcu taşıma faaliyetlerinin Çankırı ili Ilgaz ilçesi merkezli olarak gerçekleştirildiği göz önüne alınarak , ilgili coğrafi pazar Ilgaz merkezli karayolu yolcu taşıma hatları olarak belirlenmiştir. I.2. Yapılan Tespitler ve Delil ler I.2.1. İlgili Pazara ilişkin Bilgiler İlgili pazarda taşımacılık hizmeti iki adet teşebbüs tarafından gerçekleşmektedir: Söz konusu firmalar Çağdaş Güven ve Çankırı Safran unvanlı teşebbüslerdir. Çankırı Özlem Seyahat in Ilgaz -Ankara arası hatta Ulaştı rma Bakanlığı ndan alınmış izni bulunma kla birlikte hâlihazırda seferi bulunmamaktadır. 60 Tarafların Ulaştırma Bakanlığı ndan onaylattığı tarifelerden anlaşıldığı üzere Ilgaz -Ankara arası mesafe 184 km dir. I.2.2. Elde Edilen Belgeler I.2.2.1. Çağdaş Güven den Elde Edilen Belge ve Bilgiler Önaraştırma konusu iddiaların incelenebilmesi için hâkim durumda olduğu iddia edilen Çağdaş Güven den konu hakkında bilgi ve belge talep edilmiştir. Çağdaş Güven tarafından cevaben gönderilen belgelerde, anılan şirketin toplam istiap/koltuk kapasitesinin 663 olduğu görülmektedir. Ayrıca, Ankara Ulaştırma Bölge Müdürlüğü tarafından 13 .4.2010 tarihinde onaylanan yolcu taşıma ücreti tarifesine göre Ankara -Ilgaz arası yolcu taşıma bedeli 15 TL dir. Öte yandan, bu şirketin 2009 yılı brüt/net satışları ... tur. 70 I.2.2.2. Çankırı Safran dan Elde Edilen Belge ve Bilgiler Çankırı Safran tarafından konuya ilişkin Kurum yazısına cevaben gönderilen belgelerde, Çankırı Safran ın toplam istiap/koltuk kapasitesinin 1135 olduğu görülmekte dir. Ayrıca, Ankara Ulaştırma Bölge Müdürlüğü tarafından 13 .4.2010 tarihinde onaylanan yolcu taşıma ücreti tarifesine göre Ankara -Ilgaz arası yolcu taşıma bedeli 15 TL dir. Şirketin 2009 yılı brüt/net satışları tur. I.3. Değerlendirme İnceleme konusu ba şvuruda dile getirilen iddia , Ilgaz da faaliyet gösteren ve hâkim durumda olduğu ifade edilen Çağdaş Güven in hâkim durumunu kötüye kullanmasıdır. 4054 sayılı Kanun un 6. maddesi, bir veya birden fazla teşebbüsün ülkenin bütününde ya da bir 80 bölümünde bir m al veya hizmet piyasasındaki hâkim durumunu tek başına yahut başkaları ile yapacağı anlaşmalar ya da birlikte davranışlar ile kötüye kullanmasını yasaklamaktadır. Maddenin devamında yer alan (a) bendinde , Ticarî faaliyet alanına başka bir teşebbüsün girme sine doğrudan veya dolaylı olarak engel olunması ya da rakiplerin piyasadaki faaliyetlerinin zorlaştırılmasını amaçlayan eylemler, yasaklanan kötüye kullanma hallerine örnek olarak verilmiştir. Buna göre, öncelikle söz konusu teşebbüsün 6. madde çerçeves inde hâkim durumda olup olmadığı incelenm iştir. Esasen, dosya k onusuyla ilgili olarak , pazarda faaliyet gösteren 10-52/967 -341 3 teşebbüslerin toplam istiap/koltuk kapasitesi teşebbüslerin pazar paylarının hesaplanmasında kullanılabilir. İlgili pazarda faaliyet gösteren t eşebbüslerin istiap/koltuk 90 kapasiteleri ve buna ilişkin pazar payları Tablo -1 de gösterilmektedir: Tablo -1: İlgili Pazarda Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin İstiap/Koltuk Kapasiteleri ve Pazar Payları Teşebbüs İstiap/Koltuk Kapasitesi (Adet) Pazar Payı (%) Çağdaş Güven ... ... Çankırı Safran ... ... Toplam ... 100,00 Tablo -1 de görüldüğü üzere, hâkim durumda olduğu iddia edilen Çağdaş Güven in pazar payı % ... dir. Pazar paylarının hesaplanmasında teşebbüslerin kapasitelerinin yanı sıra brüt/net satışları da kullan ılabilir. Tablo -2 de ilgili pazarda faaliyet gösteren teşebbüslerin 2009 yılı brüt/net satışları ve pazar payları gösterilmektedir: Tablo -2: İlgili Pazarda Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin 2009 Yılı Net Satışları ve Pazar Payları Teşebbüs Net Satı şlar (TL) Pazar Payı (%) Çağdaş Güven ... ... Çankırı Safran ... ... Toplam ... 100,00 Tablo -2 den, ilgili pazarda faaliyet gösteren teşebbüslerin brüt/net satışları esas alın dığında, Çağdaş Güven in pazar payının % ... olduğu anlaşılmaktadır. 100 Netice i tibarıyla , istiap/koltuk kapasitesi ve brüt/net satışlar esas alınarak hesaplanan pazar paylarına göre , Çağdaş Güven in ilgili pazarda hâkim durumda olmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla , ilgili ürün pazarında hâkim durumda olmadığı belirlenen teşebbüsün şikâyete konu faaliyetlerinin, hâkim durumun kötüye kullanılması kapsamında değerlendirilmesi mümkün görülmemektedir. J. SONUÇ Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun'un 41. maddesi uyarınc a soruşturma açı lmasına gerek olmadığına , şikâyetin reddine OYB İRLİĞİ ile karar verilmi ştir.