Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2018 -3-76 Karar Sayısı : 19-06/51 -18 Karar Tarihi : 07.02.2019 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRC AN, Mehmet AYAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ , Şükran KODALAK B. RAPORTÖRLER: İsmail Yücel ARDIÇ, Dilara Nur CANSU, Ebrar KOCAMAN, Berkay KURDOĞLU C. İLGİLİ TARAF : Ege Gübre Sanayii A.Ş. 25. Cad . No:2 Çakmaklı Mah. Aliağa/İzmir D. DOSYA KONU SU: Rekabe
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2018 -3-76 Karar Sayısı : 19-06/51 -18 Karar Tarihi : 07.02.2019 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRC AN, Mehmet AYAN, Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ , Şükran KODALAK B. RAPORTÖRLER: İsmail Yücel ARDIÇ, Dilara Nur CANSU, Ebrar KOCAMAN, Berkay KURDOĞLU C. İLGİLİ TARAF : Ege Gübre Sanayii A.Ş. 25. Cad . No:2 Çakmaklı Mah. Aliağa/İzmir D. DOSYA KONU SU: Rekabet Kurulunun 11.10.2018 tarih ve 18 -38/619 -M sayılı kararıyla yürütülen önaraştırma kapsamında, Ege Gübre Sanayii A.Ş. tarafından yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması sebebiyle 4054 sayılı Kanun un 16. maddesi uyarınca idari para cezas ı uygulanması talebi. (1) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurulu tarafından 11.10.2018 tarih ve 18 -38/619 -M sayılı kararla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un (4054 sayılı Kanun) 40. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, gübre sektöründeki fiyat artışl arının incelenmesi amacıyla önaraştırma yapılmasına ve 4054 sayılı Kanun un 14. ve 15. maddelerinde yer alan yetkilerin kullanılmasına karar verilmiştir. İlgili karar çerçevesinde 16.01.2019 tarihinde görevli raportörler tarafından gübre sektöründe faaliye t gösteren bazı teşebbüs ve teşebbüs birliklerinde yerinde i ncelemeler gerçekleştirilmiştir . Bu teşebbüslerden Ege Gübre Sanayii A.Ş. de ( EGE GÜBRE ) 16.01.2019 tarihinde yerinde incelemede görevli rapotörler tarafından yerinde incelemenin engellenmesine/zo rlaştırılmasına ilişkin olarak tutanak tutulmuş tur. (2) Konu hakkında düzenlenen 30.01.2019 tarih ve 2018 -3-76/BN -1 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notu nda ; EGE GÜBRE hakkında 4054 sayılı Kanun un 16. maddes inin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Dosya konusu olay çerçevesinde ilgili teşebbüste görevli raport örlerce haz ırlanan yerinde inceleme tutana ğında öncelikle mesle k personelinin, ard ından ise te şebbüs yetkililerinin a çıklamalar ına yer verilmi ştir. Tutanakta meslek personel i tarafından aşağıdaki hususlar ifade edilmi ştir: (5) Yerinde incelemenin ba şlangıcında şirket Genel M üdürü ( ..) in superonline.com uzantılı bir e -posta adresi kullanmakta oldu ğu, bu e -posta adresine gelen e - postaların da ( ..) in ( ..) şeklindeki kurumsal e -posta adresine y önlendirildi ği ancak superonline.com uzant ılı adresinde ki şisel e -postalarının da oldu ğu teşebbüs yetkilileri taraf ından ifade e dildikten sonra, e -posta adresinde yap ılacak incelemenin, önaraştırma konusu ile s ınırlı olacağının belirtilmesi üzerine inceleme yap ılmak üzere ( ..) adresi eri şime açılmıştır. Ancak bu e -posta adresinin incelenmesi s ırasında 19-06/51 -18 2/4 Toros anahtar kelimesi arat ıldıktan sonra çıkan ve i çinde takriben İgsaş fiyat değiştireceğini söylemiş şeklinde bir ifadenin bulundu ğu takriben Kas ım 2018 tarihli e-posta yaz ıcıya gönderildikten sonra, s öz konusu e -postanın superonline.com uzantılı e-posta adresinden ( ..) adresi ne yönlendirildi ği, superonline.com uzant ılı adresin ise ( ..) in kişisel e -posta adresi oldu ğu belirtilerek, ilgili belgeye Kurum uzmanlar ının erişimi engellenmi ş, ayrıca incelemenin ( ..) uzantılı adresten ( ..) in superonline.com uzant ılı mail adresleri ayrıştırıldıktan sonra devam etmesine izin verilmiştir. Bu durumun yerinde incelemenin engellenmesi ya da zorla ştırılması kapsamında değerlendirilebilece ği konusunda te şebbüs yetkililerinin bilgi edinmesi sağlanmıştır. (6) Yukarıdaki paragrafta anlat ılan sürece ilişkin teşebbüs yetkililerinin a çıklamalar ı ise şu şekildedir: (7) Tutanak i çeriğine ilişkin itirazlar ımızı havi beyanlar: Tutanak ba şlıklı 5 sahifeden ibaret tutana ğın birinci sayfa üçüncü paragrafında denetim yetkilileri taraf ından hikâye edilen muhtev a, anılan tutanakta yaz ılı olduğu şekilde ger çekleşmemiştir. Şöyle ki: Ba şlangıç itibariyle, talep ve çhile, herhangi bir engelleme olmaks ızın ( ..) kurumsal adresinin a çılması sağlanmıştır. Bu aşamada kurumsal adresin i çinde tutanakta ge çtiği üzere İgsaş fiyat değiştireceğini söylemiş şeklinde bir beyan olmadığı sabittir. Ancak an ılan mail adresinin i çinde bulunan ( ..) isimli kişisel e mail şirket yetkililerinin r ızaları hilafına denetim yetkilisi ( ..) bey taraf ından açılmıştır. Denetim yetkilisi ( ..) bu eylemi ( ..) in anayasal hakk ı olan haberle şme hürriyetinin hi çbir hukuki mesnet olmaks ızın açık ihlali olup, ki şisel maillerin yasal bir dayanak veya mahkeme karar ı olmadan a çılamayaca ğı kendilerine a çıkça ifade edilmiştir. Netice itibariyle kabul anl amına gelmemek üzere bu eylem ve neticesinde ilgili kurum yetkililerine kar şı her türlü hukuki ve cezai ba şvuru haklar ımız saklı olduğunu beyanla, tutana ğın yukarıda zikredilen şekli ile kurum yetkililerince kendileri tarafından düzenlenmi ş üçüncü paragrafı muhtevas ını kabul etmiyoruz. İş bu ihtiraz ı kaydımızı her türlü dava haklar ımız saklı olarak tutanak b ünyesinde ge çerli olarak sunuyoruz. (8) Dosya mevcudu bilgi ve belgelere g öre, 16.01.2019 tarihinde eri şimi engellenen belgelerin tekrar incelenmesi i çin 17.01.2019 tarih ve 2019/76 D. İş. No'lu Alia ğa Sulh Ceza Hâkimliği Kararı ile 17.01.2019 tarihinde EGE G ÜBRE de yerinde inceleme yapılmıştır. (9) 16.01.2019 tarihinde yap ılan yerinde incelemede g örülen; ancak ( ..) in kişisel e - posta adresinde bulundu ğu için özel oldu ğu beyan edilerek verilmeyen e -posta 17.01.2019 tarihinde yap ılan yerinde incelemede elde edilmi ştir. (10) 19.11.2018 tarihinde ( ..) tarafından EGE G ÜBRE Genel M üdürü ( ..) e gönderilen söz konusu e -postaya a şağıda yer verilmi ştir: 19.11 Sayfas ında güncel fiyatlar vard ır. İgsaş geçen hafta Gemlik çilere Salı (yarın için) ÜRE 2200 TL/ton fot yapaca ğım demiş Gemlik bunun üzerine ge çen hafta fiyat artt ırmış. Yarın arttırmazsa üre piyasa da gevşeyebilir dediler. (11) Bahse konu e -postanın doğrudan rekabete ili şkin davran ışları konu ald ığı anlaşılmaktadır. (12) Dosya konusu eylemler a çısından EGE G ÜBRE taraf ından 29.01.2019 tarih ve 605 sayı ile Rekabet Kurumu (Kurum) kay ıtlarına intikal e ttirilen yazıda; 19-06/51 -18 3/4 - 4054 say ılı Kanun un 15. maddesi kapsamında, bir uzman ve bir uzman yardımcısının anılan şirkette yerinde ince leme yapt ığı, - Şirket yetkilileri taraf ından uzmanlara her t ürlü kolaylığın sağlandığı, tüm ofislerin açıldığı, talep ettikleri belgelerin verildi ği, - Ancak rekabet uzman ının şirkete ait bir elektronik postay ı incelerken, kurumsal mailin içinde teknik bir ha ta ile sehven kalm ış bulunan ki şisel bir elektronik postanın açılmasını talep etmesi üzerine, yasal olarak kişisel postalar incelemeye tabi tutulamayaca ğından, şirket yetkilerince bu isteme hakl ı olarak itiraz edil diği, bu çerçevede özel hayat ın gizliliği ve haberle şme hürriyeti gibi Anayasal haklar hatırlatıldığında, rekabet uzman ının bunun bir engelleme oldu ğundan bahisle mahkemeye gidece ğini beyan et tiği, - Yaşanan bu olay nedeniyle tutulan tutana ğa şirket yetkililerinin özel elektronik postaların hangi amaçla olursa olsun a çılamayaca ğı hususunda şerh koyarak , bunun Anayasal bir hakk ı ihlalin yan ı sıra usuls üz delil toplama niteli ğinde olduğunu beyan et tikleri, - Rekabet uzmanı ve rekabet uzman yard ımcısının bu süreci takiben şirkette kalmaya devam et tikler i, başkaca belgeleri rahatl ıkla incele dikleri, bu süreçte kendilerine hi ç bir müdahale de bulunulmad ığı, - 17.01.2019 g ünü rekabet uzman ı tarafından, engelle me yapıldığı gerekçesiyle Aliağa Sulh Ceza Mahkemesine başvuru yapılmasını takiben, ilgili mahkeme tarafından tedbir karar ı alındığı, - Mahkemenin tedbir karar ı, "...ŞİRKETE A İT defter, evrak yaz ılı belgeleri incelemek gerekli suretleri almak ve belirli konularda s özlü ve yazılı açıklama isteyebilmek, her t ürlü mal varlığına ilişkin mahallinde inceleme yapma k..." ile sınırlı olduğu halde, şirket Murahhas Azası ( ..)'e ait ( ..) isimli özel elektronik posta nın kolluk güçleri ile gelinmek suretiyle açıldığı, tespit edilen bir kısım evrakın bilgisayar çıktısının alındığı, - Anılan baskı dairesinde toplanan belgele rin, ( ..)'e ait ( ..) kişisel elektronik postasından elde edilmi ş çıktılar olmas ı hasebiyle delil niteli ğinin bulunm adığı, bu delillere dayan ılarak yap ılacak incelemenin hukuken bir kar şılığının olmayaca ğı, açıklamalar ına yer verilmi ştir. (13) Yukarıda yapılan tüm bu açıklamalar çerçevesinde; EGE GÜBRE yetkililerinin s öz konusu davran ışlarının yerinde incelemenin engelle nmesi niteli ğinde oldu ğu, bu nedenle s öz konusu t eşebbüse 4054 say ılı Kanun un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyar ınca idari para cezası uygulanmas ı gerektiği kanaat ine varılmıştır. (14) Öte yandan, 4054 say ılı Kanun un 17. maddesi uyar ınca EGE G ÜBRE hakk ında uygulanacak s üreli para cezas ının süresi, yerinde incelemenin engellendi ği 16.01.2019 g ününü takip eden 17.01.2019 tarihinde ba şlamakla birlikte, yerinde incelemenin yap ıldığı 17.01.2019 tarihinde kesildi ği, bu çerçevede EGE GÜBRE hakkında süreli para cezas ı verilmesi ne gerek olmadığı değerlendirilmektedir. 19-06/51 -18 4/4 H. SONUÇ (15) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, Rekabet Kurul unun 11.10.2018 tarih ve 18 -38/619 -M sayılı kararıyla yürütülen önaraştırma kapsamında, Ege Gübre Sanayii A.Ş. nin yerinde incelemeyi engellediğine; bu nedenle, Ege Gübre Sanayii A.Ş. ye, 4054 sayılı Kanun un 16. maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca, 2017 mali yılı sonunda oluşan gayri safi gelirinin binde beşi oranında olmak üzere ( ..) TL idari para cezası verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.