TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KARAR ALİ YÜCEDA Ğ BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2020/8311) Karar Tarihi: 15/5/2020t.C. Başvuru Numarası : 2020/8311 Karar Tarihi : 15/5/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan :Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Rıdvan GÜLEÇRecai AKYEL Yıldız SEFERİNOĞLU Raportör : Tuğba YILDIZ Başvurucu : Ali YÜCEDAĞ Vekili : Av. Metin ACAY I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, idari davan ın makul sürede sonuçlanmamas ı nedeniyle adil yarg ılanma hakkının ihlal edildi ği
TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KARAR ALİ YÜCEDA Ğ BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2020/8311) Karar Tarihi: 15/5/2020t.C. Başvuru Numarası : 2020/8311 Karar Tarihi : 15/5/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan :Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Rıdvan GÜLEÇRecai AKYEL Yıldız SEFERİNOĞLU Raportör : Tuğba YILDIZ Başvurucu : Ali YÜCEDAĞ Vekili : Av. Metin ACAY I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, idari davan ın makul sürede sonuçlanmamas ı nedeniyle adil yarg ılanma hakkının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 5/3/2020 tarihinde yap ılmıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. 4. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ında n yapılmasına karar verilmi ştir. 5. Bölüm Ba şkanı taraf ından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yap ılmasına karar verilmi ştir. 6. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün 71. maddesinin (2) numaral ı fıkrası uyarınca başvurunun içtihad ın oluştuğu alana ili şkin olduğu de ğerlendirilerek Bakanl ık cevab ı beklenmeden incelenmesine karar verilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numarası : 2020/8311 Karar Tarihi : 15/5/2020 38. Başvurucunun 14//12/2010 tarihinde açt ığı dava 4/12/2019 tarihinde sonuçlanm ıştır. 9. Başvurucu 5/3/2020 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmuştur. IV.İNCELEME VE GEREKÇE 10. Mahkemenin 15/5/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Başvurucunun İddiaları 11. Başvurucu, uzun süren yargılama nedeniyle adil yarg ılanma hakk ı kapsamındaki makul sürede yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. B. Değerlendirme 12. Anayasa nın 36. maddesinin birinci f ıkrası şöyledir: "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yarg ı mercileri önünd e davacı veya daval ı olarak iddia ve savunma ile adil yarg ılanma hakkına sahiptir." 1. Kabul Edilebilirlik Yönünden13. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezli ğine karar verilmesini gerektirecek ba şka bir neden de bulunmad ığı anlaşılan makul sürede yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddianın kabul edilebilir oldu ğuna karar verilmesi gerekir. 2. Esas Yönünden14. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyu şmazl ıklara ilişkin idari yarg ılaman ın süresi tespit edilirken sürenin ba şlangıç tarihi olarak davan ın ikame edildi ği tarih; sürenin sona erdi ği tarih olarak -ço ğu zaman icra a şamasını da kapsayacak şekilde- yarg ılaman ın sona erdi ği, yargılamas ı devam eden davalar yönünden ise Anayasa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin şikâyetle ilgili karar ını verdiği tarih esas alınır ( Selahattin Aky ıl, B. No: 2012/1198, 7/11/2013, 45, 47). 15. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyu şmazl ıklara ilişkin idari yargılama süresinin makul olup olmad ığı değerlendirilirken yarg ılaman ın karmaşıklığı ve kaç dereceli olduğu, taraflar ın ve ilgili makamlar ın yargılama sürecindeki tutumu ve ba şvurucunun yargılaman ın süratle sonuçland ırılmasındaki menfaatinin niteli ği gibi hususlar dikkate al ınır (Selahattin Aky ıl, 41). 16. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer ba şvurularda verdiği kararlar dikkate al ındığında yakla şık 9 y ıl süren yargılama süresinin makul olmad ığı sonucuna varılmıştır. 17. Açıklanan gerekçelerle Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan makul sürede yargılanma hakk ının ihlal edildi ğine karar verilmesi gerekir. Başvuru Numarası : 2020/8311 Karar Tarihi : 15/5/2020 43. 6216 Sayılı Kanun'un 50. Maddesi Yönünden 18. 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun un 50. maddesinin ilgili k ısmı şöyledir: (1) Esas inceleme sonunda, başvurucunun hakk ının ihlal edildi ğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal kararı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kaldırılması için yap ılması gerekenlere hükmedilir (2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme karar ından kaynaklanm ışsa, ihlali ve sonuçlar ını ortadan kaldırmak için yeniden yarg ılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmayan hâllerde ba şvurucu lehin e tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava aç ılması yolu gösterilebilir. Yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal karar ında açıkladığı ihlali ve sonuçlar ını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir. 19. Başvurucu, ihlalin tespitiyle 50.000 TL tazminata karar verilmesi talebinde bulunmuştur. 20. Somut olayda makul sürede yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ği sonucuna varılmıştır. 21.İhlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zarar ı karşılığında başvurucuya net 16.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi gerekir. 22. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 446,90 TL harç ve 3.000 TL vekâlet ücretinden olu şan toplam 3.446,90 TL yarg ılama giderinin ba şvurucuya ödenmesine karar verilmesi gerekir. V. HÜKÜM Açıklanan gerekçelerle; A. Makul sürede yargılanma hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDU ĞUNA, B. Anayasa n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan makul sürede yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE, C. Başvurucuya 16.000 TL tazminat ÖDENMES İNE, tazminata ili şkin diğer taleplerin REDD İNE, D. 446,90 TL harç ve 3.000 TL vekâlet ücretinden olu şan toplam 3.446,90 TL yargılama giderinin ba şvurucuya ÖDENMESİNE, E. Ödemelerin, karar ın tebliğini takiben ba şvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl ığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yap ılmasına, ödemede gecikme olmas ı hâlinde bu sürenin sona erdi ği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FA İZ UYGULANMASINA, Başvuru Numarası : 2020/8311 Karar Tarihi : 15/5/2020 5F. Kararın bir örneğinin bilgi için Ankara 3. İdare Mahkemesine (E:2010/2656; K:2011/914) ve Dan ıştay İkinci Dairesine (E:2019/3531; K:2019/6892) GÖNDERİLMESİNE, G. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanl ığına GÖNDER İLMESİNE 15/5/2020 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Engin YILDIRIM R ıdvan GÜLEÇ Üye Üye Recai AKYEL Yıldız SEFERİNOĞLU