TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR SUHEYB- İ RUMİ ÜNAL BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2017/24412) Karar Tarihi: 30/6/2020 Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCIRıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL Raportör : Duygu KALUKÇU Başvurucu : Suheyb-i Rumi ÜNAL Vekili : Av. Raziye AKTA Ş I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, tutuklaman ın hukuki olmamas ı nedeniyle ki şi hürriyeti ve güvenli ği ha
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ İKİNCİ BÖLÜM KARAR SUHEYB- İ RUMİ ÜNAL BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2017/24412) Karar Tarihi: 30/6/2020 Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 2İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Kadir ÖZKAYA Üyeler : Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCIRıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL Raportör : Duygu KALUKÇU Başvurucu : Suheyb-i Rumi ÜNAL Vekili : Av. Raziye AKTA Ş I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, tutuklaman ın hukuki olmamas ı nedeniyle ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 29/5/2017 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ştur. 4. Komisyonca ba şvurucunun adli yard ım talebinin kabulüne karar verilmi ştir. 5. Komisyon taraf ından tutuklaman ın hukuki olmad ığı şikâyeti d ışındaki iddialar yönünden k ısmi kabul edilemezlik karar ı verilmiş, başvurunun tutuklaman ın hukukili ğine ilişkin k ısm ının kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına kara r verilmiştir. 6. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık görüşünü bildirmi ştir. 7. Başvurucu, Bakanl ığın görüşüne karşı beyanda bulunmam ıştır. III. OLAY VE OLGULAR 8. Başvuru formlar ı ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle ve Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) arac ılığıyla erişilen bilgi ve belgeler çerçevesinde olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 39. Türkiye 15 Temmuz 2016 tarihinde askerî bir darbe te şebbüsüyle kar şı karşıya kalm ış, bu nedenle 21/7/2016 tarihinde ülke genelinde ola ğanüstü hâl ilan edilmesine kara r verilmiş ve olağanüstü hâl 19/7/2018 tarihine kadar birçok kez uzat ılm ıştır. Kamu makamlar ı ve yarg ı organlar ı -olgusal temellere dayanarak- bu te şebbüsün arkas ında Türkiye'de çok uzun y ıllard ır faaliyetlerine devam eden ve son y ıllarda Fetullahç ı Terör Örgütü (FETÖ) ve/veya Paralel Devlet Yap ılanmas ı (PDY) olarak isimlendirilen bir yap ılanman ın olduğunu değerlendirmi şlerdir ( Ayd ın Yavuz ve di ğerleri [GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, 12-25). 10. Darbe te şebbüsü s ıras ında ve sonras ında ülke genelinde darbe giri şimiyle bağlant ılı ya da do ğrudan darbe giri şimiyle ba ğlant ılı olmasa bile FETÖ/PDY'nin kamu kurumlar ındaki örgütlenmesinin yan ı sıra eğitim, sağlık, ticaret, sivil toplum ve medya gibi farkl ı alanlardaki yap ılanmas ına yönelik olarak Cumhuriyet ba şsavc ılıklar ı taraf ından soruşturmalar yürütülmü ş; çok say ıda kişi hakk ında gözalt ı ve tutuklama tedbirleri uygulanm ıştır (Ayd ın Yavuz ve di ğerleri , 51; Mehmet Hasan Altan (2) [GK], B. No: 2016/23672, 11/1/2018, 12). 11. Başvurucu en son Ba şbakanl ık Sektörel İzleme Biriminde raportör olarak görev yapmakta iken ola ğanüstü hâl döneminde ç ıkar ılan 15/8/2016 tarihli ve 672 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Kamu Personeline İlişkin Al ınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden ç ıkar ılm ıştır. 12. Darbe te şebbüsü sonras ında Ankara Cumhuriyet Ba şsavc ılığı taraf ından başlatılan soruşturma kapsam ında başvurucu 19/8/2016 tarihinde gözalt ına al ınm ıştır. 13. Başvurucu 24/8/2016 tarihinde Ankara Emniyet Müdürlü ğünde ifade vermi ştir. Başvurucunun ifade alma i şlemi s ıras ında müdafii de haz ır bulunmu ştur. Başvurucu ifadesinde özetle annesinin ev han ımı, babas ının doktor oldu ğunu, babas ının bundan yakla şık olarak 12-13 y ıl önce emekli oldu ğunu, Pensilvanya'ya yerle şerek örgütün eleba şı Fethullah Gülen'in özel doktorlu ğunu yapmaya ba şlad ığını ve ona kar şı gönül ba ğı ile bağlı olduğunu, kardeşlerinden bir k ısm ının da örgüt ile iltisakl ı kurumlarda çal ıştığını, babas ının tercih ve zorlamalar ı nedeniyle hem kendisinin hem de karde şlerinin ortaokul ve lise y ıllar ında örgüte ait okul ve dershanelerde e ğitim gördü ğünü belirtmi ştir. 2002 y ılında Galatasara y Üniversitesi Uluslararas ı İlişkiler Bölümünden mezun oldu ğunu ifade eden ba şvurucu; mezun olduktan sonra yüksek lisans için Paris'e gitti ğini, ilk gidi şinin okul için ara ştırma yapma gayesiyle gerçekle ştiğini ve yine babas ının yönlendirmesi ile örgüte ait bir evde 3-4 ay kada r konaklad ığını, sonras ında Türkiye'ye döndü ğünü, başvurduğu üniversiteden kabul al ınca 2003 y ılında ikinci defa Paris'e gitti ğini, bir hafta kadar yine ayn ı evde kald ığını, sonras ında üniversitenin yurduna yerle ştiğini, yüksek lisans ın ard ından doktora e ğitimine de Paris'te devam etti ğini ifade etmi ştir. 2006 y ılında yurt d ışında sosyal bir etkinlikte tan ıştığı eşi ile evlendiğini ve ayn ı yıl D ışişleri Bakanl ığında aday meslek memuru olarak göreve başlad ığını belirten ba şvurucu Kuruma yerle şmesinde örgütün rol almad ığını, kimsenin kendisine yard ımc ı olmad ığını belirtmiştir. S ıras ıyla Seul ve Sofya Büyükelçiliklerinde görev yapt ığını ifade eden ba şvurucu 2014 y ılında yurt d ışı görevlerini bitirerek yurda dönü ş yapt ığını, 2015 yılında da son görev yeri olan Ba şbakanl ık Sektörel İzleme Birimine raportör olarak atand ığını belirtmiştir. Mesleki kariyeri sürecinde örgüt ile bir temas ının olmad ığını ifade eden başvurucu, babas ı ile irtibat ının da k ısıtlı olduğunu söylemi ştir. Örgüt yap ılanmas ı ile ilgili çok detayl ı bilgiye sahip olmad ığını, 2004 y ılında Paris'te bulundu ğu dönemde örgüt ile ilgili bildi ği hususlar ı da Türk istihbarat görevlileri ile payla ştığını, örgüte ait yay ın organlar ına üyeliğinin bulunmad ığını, Bank Asyada hesab ının olmad ığını belirtmiştir. Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 414. Ankara Cumhuriyet Ba şsavc ılığı başvurucuyu silahl ı terör örgütüne üye olma suçundan tutuklanmas ı istemiyle 25/8/2016 tarihinde Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimli ğine sevk etmiştir. Başvurucu, müdafii huzurunda yapt ığı savunmas ında önceki anlat ımlar ına benzer beyanlarda bulunmu ştur. 15. Başvurucu, Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimli ğince yap ılan sorgusunun ard ından 25/8/2016 tarihinde silahl ı terör örgütüne üye olma suçundan tutuklanm ıştır. Tutuklama karar ının ilgili k ısm ı şöyledir: "Şüpheliler ... Suheyb-i Rumi Ünal.. üzerlerine at ılı bulunan Silahl ı Terör Örgütün e Üye Olma suçunu i şlediklerine dair kuvvetli suç şüphesinin varl ığını gösteren dosya kapsam ında somut delillerin bulunmas ı, yak ın ve somut bir tehdidin halen devam ediyo r olmas ı, şüphelilerin kaçma ve delilleri karartma ihtimallerinin bulundu ğu, bu nedenlerle adli kontrol uygulamas ının yetersiz kalaca ğından, CMK nun 100. maddesi ile ilgil i düzenlemeler ile A İHS 5. maddesindeki tutuklama şartlar ı kapsam ında, isnat olunan suç ile orant ılı olarak tedbir kapsam ında şüphelilerin CMK.nun 101. maddeleri uyar ınca şüphelilerin ayr ı ayr ı tutuklanmalar ına ... [karar verildi.]" 16. Başvurucu, tutuklama karar ına itiraz etmi ş ancak itiraz ı 2/9/2016 tarihli karar ile reddedilmi ştir. Başvurucu; devam eden soru şturma sürecinde tutuklulu ğun devam ı karar ına karşı yapm ış olduğu itiraz ın Ankara 6. Sulh Ceza Hâkimli ğinin 28/4/2017 tarihli karar ı ile kesin olmak üzere reddedildi ğini, nihai karar ın da 29/4/2019 tarihinde taraf ına tebliğ edildiğini belirtmi ştir. 17. Başvurucu 29/5/2017 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. 18. Ankara Cumhuriyet Ba şsavc ılığı 19/3/2018 tarihli iddianame ile ba şvurucunun silahl ı terör örgütüne üye olma suçundan cezaland ırılmas ı istemiyle Ankara 23. A ğır Ceza Mahkemesinde kamu davas ı açm ıştır. İddianamede ba şvurucuyla ilgili yap ılan değerlendirmeler şöyledir: "Şüpheli Suheyb-i Rumi ÜNAL' ın suç tarihinde Ba şbakanl ık Sektörel İzleme Biriminde "Raportör" olarak görev yapmakta iken 672 Say ılı OHAL kapsam ında ç ıkar ılan KHK ile ihraç edildi ği, Şüphelinin adli sicil kayd ının bulunmad ığı, Şüphelinin hakk ında yap ılan soru şturmada, 2014/37666 Say ılı FETÖ/PDY çat ı soruşturmas ı kapsam ında HTS kayd ı al ınan 72 şahsa ait 336 numaran ın karşılaştırmas ında örgütün tepe yönetiminde yer alan K.Ü. (ayn ı zamanda babas ı olan) isimli ki şi ile farkl ı tarihlerde birden fazla görü şme kayd ının bulundu ğunun tespit edildi ği, ... Şüphelinin ev ve i şyerinde yap ılan aramalarda ele geçirilen dijital materyalin incelenmesi ve rapora ba ğlanmas ı işlemlerinin henüz tamamlanmad ığı, bu işlemleri n uzunca bir zaman sürebilece ği, bu sürecin beklenmesine yer olmad ığı ve dosya kapsam ında şüpheli hakk ında kamu davas ının aç ılmas ını gerektirir yeterlilikte delilin bulundu ğu anlaşılmıştır." 19. Ankara 23. A ğır Ceza Mahkemesinde 25/5/2018 günü yap ılan ilk duru şmada, başvurucunun 2003 y ılında Paris'te düzenli aral ıklarla bulu ştuğunu ve örgütle ilgili bilgi paylaşımında bulundu ğunu ileri sürdü ğü İ.K.n ın ifadesine ba şvurulmuştur. İ.K. tan ık olarak Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 5alınan beyan ında; 2002-2006 y ıllar ı aras ında Fransa'da çal ıştığını, görev gere ği haber alma elemanlar ı kulland ıklar ını ancak görevin niteli ği nedeniyle edindi ği bilgileri aç ıklamama yükümlülü ğünün oldu ğunu, bu nedenle haber alma eleman ı olarak ba şvurucuyu kullan ıp kullanmad ığı, kendisine herhangi bir ödemede bulunup bulunmad ığı hususlar ında herhangi bir şey söyleyemeyece ğini belirtmi ştir. Tan ık ifadesinin devam ında Fransa'da kald ığı dönemde ba şvurucu ile tan ıştığını, kendisi ile belli aral ıklarla görü ştüğünü belirtmi ş ancak içerik konusunda herhangi bir bilgi vermemi ştir. İ.K.n ın FETÖ/PDY'ye mensubiyeti nedeniyle hakk ında soru şturma/kovu şturma yürütüldü ğü, bu kapsamda meslekten ihraç edildiği ve hakk ında tutuklama tedbiri uyguland ığı anlaşılm ıştır. 20. 25/5/2018 tarihli duru şmada başvurucunun tahliyesine ve hakk ında adli kontro l tedbiri uygulanmas ına karar verilmi ştir. 23/1/2019 tarihli ikinci duru şmada ise ba şvurucu hakk ında adli kontrol yükümlülüklerini yerine getirmedi ği gerekçesiyle tutuklanmak üzere yakalama emri ç ıkar ılmas ına karar verilmi ş olup müdafii de ba şvurucunun tahliye edilmesinden sonra kendisi ile görü şemediği gerekçesi ile vekillikten çekilmi ştir. 21. Devam eden kovu şturma sürecinde dosyaya giren bir tan ık beyan ı daha tespit edilmiştir. Bu kapsamda ifadesi al ınan E.A., ba şvurucuyu Fatih Kolejinde ayn ı sınıfta okumalar ı dolay ısıyla tan ıdığını, babas ının Fetullah Gülen'in doktoru oldu ğunu, başvurucunun örgüt taraf ından D ışişleri Bakanl ığında görevlendirildi ğini, örgüt içinde üst konumlara geldi ğini ve en son Kore'de müste şar olarak çal ıştığını ifade etmi ştir. 22. Davan ın bireysel ba şvurunun incelendi ği tarih itibar ıyla ilk derece mahkemesinde derdest oldu ğu başvurucu hakk ındaki yakalama emrinin ise henüz infaz edilemedi ği tespit edilmi ştir. IV.İLGİLİ HUKUK 23. İlgili hukuk için bkz. Adem Türkel, B. No: 2017/632, 23/1/2019, 24-39; Mustafa Özterzi, [GK], B. No: 2016/14597, 31/10/2019, 33-48 ve ilgili Yarg ıtay kararlar ı için bkz. A.L., B. No: 2016/63999, 9/1/2020, 33-35. V.İNCELEME VE GEREKÇE 24. Mahkemenin 30/6/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Başvurucunun İddialar ı ve Bakanl ık Görüşü 25. Başvurucu; hakk ındaki örgüt üyeli ği suçlamas ını kabul etmedi ğini, soruşturma kapsam ında hakk ında hiçbir somut delil olmad ığını ve tutuklanmas ı için kuvvetli suç şüphesi bulunmad ığını belirterek ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. 26. Bakanl ık görüşünde; soru şturma konusu suç için öngörülen yapt ırımın ağırlığı, işin niteliği ve önemi de gözönünde tutuldu ğunda başvurucu hakk ında uygulanan tutuklama tedbirinin ölçülü oldu ğu ileri sürülmü ştür. Bakanl ık ayr ıca başvurucunun tahliye karar ı verildikten sonra adli kontrol tedbiri kapsam ında hiçbir a şamada imza atma yükümlülü ğünü yerine getirmedi ğini, hakk ında ç ıkar ılan yakalama karar ının infaz edilemedi ğini, dolay ısıyla başvurucu yönünden kaçma ve delilleri etkileme tehlikesine yönelen tutuklama nedenlerinin olgusal temellerinin olmad ığının söylenemeyece ğini belirtmi ştir. Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 627. Başvurucu, Bakanl ık görüşüne karşı beyanda bulunmam ıştır. B. Değerlendirme 28. Anayasa'n ın "Temel hak ve hürriyetlerin s ınırlanmas ı" kenar ba şlıklı 13. maddesi şöyledir: "Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaks ızın yaln ızca Anayasan ın ilgil i maddelerinde belirtilen sebeplere ba ğlı olarak ve ancak kanunla s ınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasan ın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine ayk ırı olamaz. " 29. Anayasa'n ın "Kişi hürriyeti ve güvenli ği" kenar ba şlıklı 19. maddesinin birinci fıkras ı ile üçüncü f ıkras ının birinci cümlesi şöyledir: "Herkes, ki şi hürriyeti ve güvenli ğine sahiptir. ... Suçluluğu hakk ında kuvvetli belirti bulunan ki şiler, ancak kaçmalar ını, delillerin yokedilmesini veya de ğiştirilmesini önlemek maksad ıyla veya bunlar gibi tutuklamay ı zorunlu k ılan ve kanunda gösterilen di ğer hallerde hâkim karar ıyla tutuklanabilir. " 30. Başvurucunun şikâyetlerinin Anayasa'n ın 19. maddesinin üçüncü f ıkras ı kapsam ında incelenmesi gerekir. 1. Genel İlkeler 31. Tutuklaman ın hukukili ğinin incelenmesinde dikkate al ınacak genel ilkeler için bkz. Mustafa Bald ır, B. No: 2016/29354, 4/4/2018, 54-60 . 2. İlkelerin Olaya Uygulanmas ı 32. Başvurucu, darbe te şebbüsünün arkas ındaki yap ılanma oldu ğu belirtilen FETÖ/PDY'nin mensubu oldu ğu iddias ıyla yürütülen soru şturma kapsam ında silahl ı terör örgütü üyesi olma suçlamas ıyla 4/12/2004 tarihli ve 5271 say ılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 100. maddesi uyar ınca tutuklanm ıştır. Dolay ısıyla başvurucu hakk ında uygulanan tutuklama tedbirinin kanuni dayana ğı bulunmaktad ır. 33. Kanuni dayana ğı bulunduğu anlaşılan tutuklama tedbirinin me şru bir amac ının olup olmad ığı ve ölçülülü ğü incelenmeden önce tutuklaman ın ön ko şulu olan suçun işlendiğine dair kuvvetli belirti bulunup bulunmad ığının değerlendirilmesi gerekir. 34. Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimli ğinin tutuklama karar ında; suçun niteli ği, mevcut delil durumu, kuvvetli suç şüphesinin varl ığını gösteren somut olgular ın varl ığı, başvurucunun delilleri yok etme, gizleme ve de ğiştirme ihtimalini gösteren olgular ın bulunmas ı gerekçe olarak gösterilmi ştir. 35.İddianamede ise ba şvurucunun meslekten ihraç edilmesine, FETÖ/PDY'nin tepe yönetiminde yer ald ığı iddia edilen babas ı K.Ü. ile telefon görü şmesi yapmas ına ve örgüt ile hangi çerçevede irtibat kurdu ğuna dair kendi beyanlar ına dayan ılm ıştır. Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 736. Somut olayda ba şvurucunun FETÖ/PDY ile herhangi bir ili şkisinin bulunmad ığı yönünde savunmas ı mevcut de ğildir. Aksine ba şvurucu, FETÖ/PDY'nin lideri Fetullah Gülen'in doktoru olan ve bu ki şiyle birlikte Pensilvanya'da ya şayan babas ı dolay ısıyla çocukluk y ıllar ından itibaren bu örgütle temas hâlinde oldu ğunu ifade etmi ştir. Bu ba ğlamda başvurucunun üniversiteye kadar FETÖ/PDY ile ba ğlant ılı okullarda ve dershanelerde e ğitim gördüğü, yüksek lisans için yurt d ışına ç ıktığı dönemde de bir müddet örgüte ait evlerde kald ığı anlaşılmaktad ır. Başvurucu, yurt d ışında eğitim gördü ğü dönemde istihbarat görevlilerine bilgi aktard ığını ileri sürmü ş ise de ba şvurucunun ifadesinde geçen ki şi hakk ında da FETÖ/PDY ile ba ğlant ısı nedeniyle meslekten ç ıkarma tedbiri uyguland ığı ve ayr ıca bu örgütle ili şkisi dolay ısıyla ceza soru şturmas ı yürütülüp tutuklama tedbirine başvurulduğu görülmektedir. Öte yandan kovu şturma aşamas ında dinlenen tan ık E.A., kolejden s ınıf arkada şı olduğunu söyledi ği başvurucunun örgüt taraf ından D ışişleri Bakanl ığına yerleştirildiğini ve örgüt içinde üst konumlara geldi ğini ifade etmi ştir. 37. Tüm bu olgular bir bütünlük içinde gözönüne al ındığında somut olay ın koşullar ında başvurucu yönünden FETÖ/PDY ile örgütsel bir ili şki içinde bulundu ğu -dolay ısıyla suç i şlediği- yönünde soru şturma makamlar ınca ve tutuklamaya karar veren yarg ı mercilerince yap ılan değerlendirmelerin temelsiz ve keyfî oldu ğunu söylemek mümkü n değildir. 38. Anayasa Mahkemesi, darbe te şebbüsü sonras ında teşebbüsle ba ğlant ılı veya doğrudan teşebbüsle olmasa da FETÖ/PDY ile ba ğlant ılı suçlara ili şkin soruşturmalarda, delillerin sa ğlıklı bir şekilde toplanabilmesi ve soru şturmalar ın güvenlik içinde yürütülebilmesi için tutuklama d ışındaki koruma tedbirlerinin yetersiz kalmas ının söz konusu olabileceğini ifade etmi ştir. Anayasa Mahkemesi ayr ıca FETÖ/PDY ile ba ğlant ılı kişilerin teşebbüs s ıras ında veya sonras ında ortaya ç ıkan karga şadan yararlanmak suretiyle kaçma imkân ının ve bu dönemde delillere etki edilmesi ihtimalinin normal zamanda i şlenen suçlara göre çok daha fazla oldu ğuna dikkat çekmi ştir (Ayd ın Yavuz ve di ğerleri , 271, 272; Selçu k Özdemir , 78, 79). 39. Başvurucunun tutuklanmas ına karar verilen silahl ı terör örgütü üyesi olma suçu, Türk hukuk sistemi içinde a ğır cezai yapt ırımlar öngörülen suç tipleri aras ında olup isnat edilen suça ili şkin olarak kanunda öngörülen cezan ın ağırlığı kaçma şüphesine i şaret eden durumlardan biridir (ayn ı yöndeki de ğerlendirmeler için bkz. Hüseyin Burçak , B. No: 2014/474, 3/2/2016, 61; Devran Duran [GK], B. No: 2014/10405, 25/5/2017, 66). Ayr ıca anılan suç, 5271 say ılı Kanun'un 100. maddesinin (3) numaral ı fıkras ında yer alan ve kanun gereği tutuklama nedeni varsay ılabilen suçlar aras ındad ır (Gülser Y ıldırım (2), B. No: 2016/40170, 16/11/2017, 148). 40. Somut olayda Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimli ğince başvurucunun tutuklanmas ına karar verilirken delilleri etkileme ve kaçma ihtimalinin bulunmas ına, başvurucunun üzerine atılı suçun tutuklama nedeni varsay ılabilen suçlardan olmas ına dayan ıldığı görülmektedir. Özellikle ba şvurucunun tahliye edildi ği tarihten itibaren adli kontrol tedbirlerine riayet etmediği ve hakk ındaki yakalama karar ının da sonuçsuz kald ığı hususlar ı, Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimli ği taraf ından verilen karar ın içeriği ile birlikte de ğerlendirildi ğinde başvurucu yönünden dayan ılan tutuklama nedenlerinin olgusal temellerinin oldu ğu söylenebilir. 41. Başvurucu hakk ındaki tutuklama tedbirinin ölçülü olup olmad ığının da belirlenmesi gerekir. Bir tutuklama tedbirinin Anayasa'n ın 13. ve 19. maddeleri kapsam ında ölçülülüğünün belirlenmesinde somut olay ın tüm özellikleri dikkate al ınmal ıdır (Gülse r Başvuru Numaras ı: 2017/24412 Karar Tarihi : 30/6/2020 8Yıldırım (2) , 151). Öncelikle terör suçlar ının soruşturulmas ı kamu makamlar ını ciddi zorluklarla kar şı karşıya b ırakmaktad ır. Bu nedenle ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ı, adli makamlar ve güvenlik görevlilerinin -özellikle organize olanlar olmak üzere- suçlarla ve suçlulukla etkili bir şekilde mücadelesini a şırı derecede güçle ştirmeye neden olabilecek şekilde yorumlanmamal ıdır (ayn ı yöndeki de ğerlendirmeler için bkz. Devran Duran , 64). Özellikle darbe te şebbüsüyle veya FETÖ/PDY ile ba ğlant ılı soruşturmalar ın kapsam ı ve niteliği ile FETÖ/PDY'nin özellikleri de dikkate al ındığında bu soru şturmalar ın diğer ceza soruşturmalar ına göre çok daha zor ve karma şık olduğu ortadad ır (Ayd ın Yavuz ve di ğerleri , 350). 42. Somut olay ın yukar ıda belirtilen özellikleri dikkate al ındığında Ankara 7. Sulh Ceza Hâkimli ğinin isnat edilen suç için öngörülen yapt ırımın ağırlığını, işin niteliğini ve önemini de gözönünde tutarak ba şvurucu hakk ında uygulanan tutuklama tedbirinin ölçülü olduğu ve adli kontrol uygulamas ının yetersiz kalaca ğı sonucuna varmas ının keyfî ve temelsiz oldu ğu söylenemez. 43. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurucunun tutuklaman ın hukuki olmad ığı iddias ına ilişkin olarak bir ihlalin bulunmad ığı aç ık olduğundan ba şvurunun bu k ısm ının aç ıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. Tutuklaman ın hukuki olmamas ı nedeniyle ki şi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın aç ıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDU ĞUNA, B. 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu nun 339. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı uyar ınca tahsil edilmesi ma ğduriyetine neden olaca ğından adli yard ım talebi kabul edilen ba şvurucunun yarg ılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 30/6/2020 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCI Üye Üye R ıdvan GÜLEÇ Recai AKYEL