Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2004 -2-50 (Devralma) Karar Sayısı : 04-50/679 -173 Karar Tarihi : 30.7.2004 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Mustafa PARLAK 10 Üyeler : A. Ersan GÖKMEN , R. Müfit SONBAY, Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü Aytaç, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN. B. RAPORTÖRLER : Derya YENİŞEN, Ebru ÖZTÜRK C. BİLDİRİMDE BULUNAN : LG Philips Displays Investment B.V. Temsilcisi: G ülperi Yörüker Ahi Evran Caddesi Polaris
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2004 -2-50 (Devralma) Karar Sayısı : 04-50/679 -173 Karar Tarihi : 30.7.2004 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Mustafa PARLAK 10 Üyeler : A. Ersan GÖKMEN , R. Müfit SONBAY, Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü Aytaç, Rıfkı ÜNAL, Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN. B. RAPORTÖRLER : Derya YENİŞEN, Ebru ÖZTÜRK C. BİLDİRİMDE BULUNAN : LG Philips Displays Investment B.V. Temsilcisi: G ülperi Yörüker Ahi Evran Caddesi Polaris Plaza Kat:8 No:40 20 34398 Maslak/istanbul D. TARAFLAR : - LG Philips Displays Investment B.V. Zwaanstraat 2a 5 651 CA Eindhoven P.O. Box 807 5600 AV Eindhoven HOLLANDA - Barayo S.A. Paseo de la Zona Franca no:15 Barselona/İspanya - Barayo Proyectos S.A. Poigono Industrial del Consorcio Zona Franca 30 Sector C, Calle F 30 -32 Barselona İSPANYA E. DOSYA KONUSU : Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A.'nın sermayesinin %90'ının LG Philips Display Investment B.V. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi taleb i. F. DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 13.7.2004 tarih ve 3825 sayı ile giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ in ilgili hükümleri uyarınca yapılan 40 inceleme sonucunda düzenlenen 28.7.2004 tarih, 2004 -2-50/Öİ -04-DY sayılı Birleşme (Devralma) Ön İnceleme Raporu 30.7.2004 tarih, REK.0.06.00.00/108 sayılı Başkanlık önergesi ile 04 -50 sayılı Kurul toplantısında g örüşülerek karara bağlanmıştır. G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili Rapor'da, Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A.'nın sermayesinin %90'ının LG Philips Displays Investment B.V. tarafından devralınması işleminin 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne 04-50/679 -173 2 tabi bir iş lem olduğu; işlemin 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu daha da güçlendiren ve 50 bunun sonucunda ilgili ürün piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir işlem olmadığı, bu nede nle söz konusu işleme izin verilmesi gerektiği ifade edilmiştir. H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME H.1. Taraflar H.1.1. LG Philips Displays Investment B.V. LG Philips Hollanda kanunlarına göre kurulmuş bir Kore şirketi olan LG Electronics Inc.'in bir yan kurul uşu ile bir Hollanda şirketi olan Koninklijke Philips Electronics N.V.'nin ortak kontrolünde bulunan LG Philips Displays Holding B.V.'nin bir iştirakidir. 60 LG Philips Grubu'nun 2003 yılı itibarıyle dünya çapındaki cirosu ( ) milyon Euro'dur. Türkiye'de ilg ili ürün pazarındaki cirosu ( ) milyon Euro'dur. H.1.2. Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A. Barayo S.A. renkli TV setleri için 14 inçlik katod ışın tüplerinin üretim ve pazarlama faaliyetleri ile iştigal etmektedir. Barayo Proyectos S.A. elektronik cih azlar ile ilgili sanayi proseslerindeki yan hizmetleri vermektedir. Kuruluşundan itibaren bu şirketin ana faaliyeti yegane müşterisi olan Barayo S.A. için "matching" olarak adlandırılan belirli bir sanayi prosesi uygulamak olmuştur. Barayo S.A. ve Barayo P royectos S.A.'nın dünya çapındaki cirosu ( ) 70 milyon Euro'dur. Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A.'nın Türkiye'ye doğrudan satışları bulunmaması nedeniyle, Türkiye'de ilgili ürün pazarında cirosu da bulunmamaktadır. Şirketler ürünlerini LG Philips Display s Netherlands B.V.'ne satmaktadırlar ve LG Philips Displays Netherlands B.V. de bu ürünleri Türkiye'deki müşterilere satmaktadır. H.2. İlgili Pazar H.2.1. İlgili Ürün Pazarı Tarafların faaliyet alanları dikkate alındığında, devralma sonucu kontrolün el değiştirdiği pazarın, katod ışın tüpleri (KIT) pazarı olduğu anlaşılmaktadır. 80 Katod ışın tüpleri, televizyon setleri ve bilgisayar monitörlerinin üretiminde kullanılan ışıklı ekranlar için konvansiyonel teknoloji kullanım bazlı tüplerdir. Teknik açıdan, KIT t eknolojisi vakumlu bir tüpte bir fosforlu yüzeyden geçen elektrik şarjı ile partikül ışınlarını tespit eden elektron emitörü ve yüksek voltaj alanları kullanır. KIT ler çok geniş bir yelpazedeki tüketici ürünlerinde, komünikasyonlarda, nakliye, sanayi ve b ilgisayarda kullanılabilir. Ancak KIT lerin en önemli iki uygulaması, KIT uygulamalarının %95 ini oluşturan, televizyon setleri ve bilgisayar monitörlerinde olma ya devam etmektedir. 04-50/679 -173 3 Halihazırda, eşit veya daha üstün görsel kalite standardı ve benzeri fiyat seviyeleri ile KIT lerin yerine ikame edilebilecek bir ürün bulunmamaktadır. 90 Son yıllarda, diğer bazı teknoloji şirketleri KIT lerin eski teknolojilerini yavaş yavaş ortadan kaldıracak olan düz ekranların ( PDP veya LCD )1 seri üretimine geçmişlerdir. A BD ve Japonya gibi bazı ülkelerle düz ekranlar çok miktarda piyasaya sunulmaktadır. Gelecek yıllarda yeni dijital sistemlerin ortaya çıkması ve bunların KIT teknolojisi ile üretilmiş eski bilgisayar monitörlerin ve demode televizyonların yerini alması ihti mali yüksektir. Böyle olmakla birlikte ve piyasanın düşüşü ve kısa vadede bu teknolojinin bırakılması kaçınılmaz olmasına rağmen, KIT ler ikinci el piyasalarda ve tamir ve yedek parça tedarik hizmetlerinde daha birkaç yıl yine de karlı olan bir teknoloji i çermektedirler. 100 Son olarak, fiyatlar açısından ürünlerin demode olması, onların değerini asgariye indirmektedir ve bu muhtemelen hisseleri devralınan şirketlerin gelecek yıllardaki finansal fizibiliteleri açısından kritik noktalardan biridir. Tüketicileri n bu tip tüketim ürünlerini tercih etmelerinde sadece fiyat kriteri değil, daha çok teknolojik yenilik ve çehre rol oynamaktadır. Bu açıdan, eski KIT'lerin tekni k karakteristikleri, yeni PDP ve LCD ekranlarla mukayese edilemez. Kullanıcılar ve tüketiciler, özellikle bunlar ortalama tüketici açısından alınabilir hale gelince, teknik yenilikleri çok hızlı bir şekilde adapte etmektedirler. Gerçekten, KIT lerden düz ekranlara geçiş ABD ve Japonya da çok çabuk 110 gerçekleşmiştir. İlaveten, son iki yılda düz ekran s atışlarının KIT satışlarının zararına olarak arttığı gözlemlenmektedir. Halihazırda televizyon ekranı veya bilgisayar monitörünün durumunun bir geçiş döneminde olduğu söylenebilir. Bu, KIT'lerde bulunan teknolojinin birkaç yıl daha kullanılacağı anlamına g elmektedir. Ancak düz ekran teknolojisinin tamamen bu teknolojinin yerini alacağı açıktır. Bu sebeple kısa bir dönem için, belirli koşullarda, KIT üretimi karlı olmaya devam edebilir. Tüketicilerin evde belirli bir amaç için, örneğin evdeki mutfak, yatak o dası gibi odalarda veya evde ikinci veya üçüncü televizyon olarak daha küçük boyutlu ekranlar tercih etmeleri nedeniyle 14, 15 ve 17 inçlik KIT'lerin ayrı bir pazar 120 olarak değerlendirilebileceği düşünülebilir. Ancak KIT üretiminde arz ikamesi yüksektir. KI T'lerin üretim prosesinde, boyutları haricinde, önemli bir değişiklik olmayacaktır. Üreticilerin çoğunluğu bu tüpleri büyük bir yatırım veya önemli bir risk içermeden üretebilecek konumda olabilirler, zira farklı inçde KIT'lerin üretilmesi için üretim zinc irini değiştirmek yüksek maliyetler gerektiren zor bir işlem değildir. H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar Devralma işleminin etkili olduğu ilgili coğrafi pazar, Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir. H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme 130 1997/1 sayılı Tebliğ'in 2. maddesinin (b) bendine göre herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık 1 PDP plazma gösterge panelleri ve LCD likit kristal göstergeler a nlamına gelmektedir. 04-50/679 -173 4 paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya ko ntrol etmesi birleşme ya da devralma sayılan hallerden biri olarak belirlenmiştir. Bildirim konusu işlem, tebliğin anılan maddesi anlamında kontrolün devrini içermesi nedeniyle bir devralma işlemidir. Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden, tarafların ilgili ürün pazarındaki pazar paylarına bakıldığında, LG Philips'in % ( ), Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A.'nın % ( ) pazar payına sahip oldukları ve bu oranlar ile 1997/1 sayılı 140 Tebliğ ile belirlenen %25'lik pazar payı eşiğinin aşılmadığı görülmektedir. Buna karşılık, tarafların (Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A.'nın Türkiye'de cirosu bulunmaması nedeniyle LG Philips'in) ilgili ürün pazarındaki cirosunun ( ) TL olması nedeniyle sözkonusu işlemin, 1997/1 sayılı Tebliğ ile belirlenen 25 trilyonluk c iro eşiğini aştığı, dolayısıyla işlemin Rekabet Kurulu nun iznine tabi olduğu anlaşılmaktadır. Tablo 1: KIT pazarında teşebbüslerin pazar payları Teşebbü s Pazar Payı (%) LG Philips ( ..) Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A. ( ..) Ekranas ( ..) Samtel ( ..) Erico ( ..) Thomson ( ..) SDI ( ..) Diğer ( ..) Tablodan da görüldüğü gibi devralma işlemi sonucunda LG Philips Grubu ilgili ürün pazarında % ( )'lük bir paya sahip olacaktır. Ancak fiilen bir pazar payı artışı söz konusu olmayacaktır. Çünkü yukarıda da belirtildiği gibi Barayo S.A. 150 ve Barayo Proyectos S.A.'nın Türkiye'ye doğrudan satışları bulunmamaktadır. Şirketle r ürünlerini LG Philips Displays Netherlands B.V.'ne satmaktadırlar ve LG Philips Displays Netherlands B.V. de bu ürünleri Türkiye'deki müşterilere satmaktadır. Dolayısıyla devir işlemi, Türkiye'deki satışlar bakımından bir farklılık doğurmayacaktır. Kaldı ki devralma işleminin gerçekleşmemesi durumunda, devralınan şirketlerin pazardaki faaliyetlerine devam etme şansları bulunmamaktadır. Taraf teşebbüsler KIT pazarının gösterdiği gelişim nedeniyle alternatif bir alıcı bulunmadığını vurgulamaktadırlar. Pazar da faaliyet gösteren teşebbüsler KIT'lerin üretimini zaman içerisinde bırakma ve plazma gösterge panellerine 160 (PDP) veya likit kristal göstergelere (LCD) odaklanma eğilimindedirler. Örneğin, 2002 yılında Sony 19 ve 17 ekran için KIT üretimini durdurmuştur . Sharp ve Hitachi gibi diğer rakipler KIT üretimlerini durdurmuşlardır. 2000 ile 2001 yılları arasında 14 inçlik KIT'ler için talep %33 oranında düşmüştür ve %75 oranında kapasite fazlası oluşmuştur. KIT'ler için talep düşüşü 2003 yılında da devam etmişti r ve bu sektördeki kapasite fazlası probleminin çözümünün bulunmadığı ifade edilmektedir. KIT pazarına giriş engelleri bulunmamaktadır. Son beş yılda birçok Asyalı ve Hintli şirket ihracat yapmaya başlayarak pazara giriş yapmıştır. KIT pazarı rekabetin yo ğun olduğu bir pazardır. Türkiye, Avrupa Topluluğu ve dünya 170 pazarlarında önemli rakipler bulunmaktadır. Türkiye'deki bir teşebbüsün KIT fiyatlarında küçük bir artış yapması halinde, Avrupa ve dünyadaki rakipler 04-50/679 -173 5 derhal Türkiye'deki müşterilerine satışlarını artıracak durumdadır. Bir tedarikçiden diğerine geçişin de herhangi bir maliyeti yoktur. Bu değerlendirmelere göre, işlemin Türkiye KIT pazarında rekabeti sınırlayıcı etkiler doğuracak bir devralma olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. I. SONUÇ Düzenlenen ra pora ve incelenen dosya kapsamına göre; Barayo S.A. ve Barayo Proyectos S.A.'nın sermayesinin %90'ının LG Philips Displays Investment B.V. tarafından devralınması işleminin, 1997/1 sayılı "Rekabet 180 Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar H akkında Tebliğ" kapsamında izne tabi bir işlem olduğuna; bununla birlikte bu işlemin aynı Kanun'un 7. maddesi anlamında hakim durum yaratan veya mevcut bir hakim durumu güçlendiren ve bunun sonucunda ülkenin bütünü yahut bir kısmında ilgili piyasalardaki r ekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuran bir işlem olmadığına, dolayısıyla bildirime konu devralma işlemine izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.